ଏକ ପବିତ୍ର ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ବର୍ଣ୍ନନାରେ, ବିଭିନ୍ନ ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ, ତାଙ୍କର ନାମ ଏବଂ ଚିହ୍ନ ମନ୍ତ୍ରଣା ହେଉଛି। ଆରମ୍ଭରୁ, କୃଷ୍ଣାର୍ଜକ, କରାଳ, କାଳମାନା, ପ୍ରାଚୀ, ବଳା, ନଦୀକ୍ରାନ୍ତା, କାକଜଂଘା, ଏବଂ ଭାୟସୀ ନାମର ଉଦ୍ଭିଦ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି। ମୂଷିକପର୍ଣ୍ଣ, ଭ୍ରମନ୍ତୀ, ଆଖୁପର୍ଣିକା, ବିଷମୁଷ୍ଟି, ଦ୍ରାବଣ, କେଶମୁଷ୍ଟି ପ୍ରସ୍ତାବ ହୋଇଛି। କିଂଲିହୀ, କଟୁକୀ, ଏବଂ ଆନ୍ତକ ଯାହା ଆମ୍ଳବେତସ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା, ଅଶ୍ୱତ୍ଥ, ବହୁପତ୍ରା, ଆମଳକୀ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି। ଅରୁଷକ୍ର, ପତ୍ର, ଶୂକ, କ୍ଷୀରୀ, ରାଜାଦନ, ମହାପତ୍ର, ଦାଡିମା, କରକ ଏବଂ ମସୂରୀ, ବିଦଳୀ, ଶଷ୍ପା ଯାହା କାଳିନ୍ଦୀ ନାମରେ ପରିଚିତ, କଣ୍ଟକାଖ୍ୟା, ମହାଶ୍ୟାମା, ବୃକ୍ଷପାଦୀ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଇଛି। ବିଦ୍ୟା, କୁନ୍ତୀ, ନିକୁମ୍ଭା, ତ୍ରିଭଙ୍ଗୀ, ତ୍ରିପୁଟି, ତ୍ରିବୃତ୍, ସପ୍ତଲା, ଯବତିକ୍ତା, ଚର୍ମା, ଚର୍ମକସା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ଶଙ୍ଖିନୀ, ସୁକୁମାରୀ, ତିକ୍ତାକ୍ଷୀ, ଅକ୍ଷିପୀଲୁକା, ଗବାକ୍ଷୀ, ଅମୃତା, ଶ୍ୱେତା, ଗିରିକର୍ଣ୍ଣ, ଗବାଦିନୀ; କାମ୍ପିଲ୍ଲକ, ରକ୍ତାଙ୍ଗ, ଗୁଣ୍ଡା, ରୋଚନିକା, ହେମକ୍ଷୀରୀ, ପୀତା, ଗୌରୀ, କାଳଦୁଗ୍ଧିକା ଏବଂ ଗାଙ୍ଗେରୁକୀ, ନାଗବଳା, ବିଶାଳା, ଇନ୍ଦ୍ରବାରୁଣୀ, ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ, ଶୈଳ, ନୀଳବର୍ଣ, ଅଞ୍ଜନ, ରସଅଞ୍ଜନ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ଶାଲମଳୀର ରସକୁ ମୋଚରା ଭାବରେ ଜଣାଯାଏ; ପ୍ରତ୍ୟକ୍ପୁଷ୍ପୀ, ଖରୀ, ଅପାମାର୍ଗ, ମୟୂରକ ଏବଂ ସିଂହାସ୍ୟ, ବୃଷବାସା, ମାଟରୁଷକ, ଜୀବକ, ଜୀବଶାକ, କର୍ବୁରା, ଶଟୀ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଇଛି। କଟଫଳ, ସୋମବୃକ୍ଷ, ଅଗ୍ନିଗନ୍ଧା, ସୁଗନ୍ଧିକା, ଶତାଙ୍ଗ, ଶତପୁଷ୍ପା, ମିଂସିର, ମଧୁରିକା ଏବଂ ପୁଷ୍କରମୂଳ, ପୁଷ୍କର, ପୁଷ୍କରାହ୍ୱୟ, ଯାସା, ଧନ୍ୱୟାସା, ଦୁଷ୍ପର୍ଶ, ଦୁରାଲଭା ଉଲ୍ଲେଖିତ। ବାକୁଚୀ, ସୋମରାଜୀ, ସୋମବଲ୍ଲୀ, ମାର୍କବ, କେଶରାଜା, ଭୃଙ୍ଗରାଜା ଏବଂ ବେଦ-ଗଜାକୁ ଚକ୍ରମର୍ଦକ ଭାବରେ ଜଣାଯାଏ; ସୁରଙ୍ଗୀକୁ ଟଗରା, ତାହାର ଶିରାକୁ କଳନାଶା, ଭାୟସୀ ଏକା ଅନ୍ୟ ନାମ। ମହାକାଳକୁ ବେଲା ଭାବରେ, ତଣ୍ଡୁଳୀୟାକୁ ଘନସ୍ତନ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ହେଉଛି କରେଲା, ତିକ୍ତାଲବୁ ଏହି ନାମରେ ପରିଚିତ। ଧାମାର୍ଗବ, କୋଷାତକୀ, ଯାମିନୀ, କୋଷାତକୀର ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରକୁ କୃତଭେଦନ ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ଜିମୂତକୁ ଖୁଡ୍ଡାକା ଏବଂ ଦେବତାଡକ ଭାବରେ, ଗୃଧ୍ରନଖୀ, ହିଙ୍ଗୁକାକାଦନୀ ଏକା ଅନ୍ୟ ନାମ। ଅଶ୍ୱାରୀ, କରବୀରକୁ ଅଶ୍ୱମାରକ, ସିନ୍ଧୁ, ସୈନ୍ଧବ, ସିନ୍ଧୂତ୍ଥ ମଣିମନ୍ଥର ନାମ। କ୍ଷାର ଏବଂ ଯବାଗ୍ରଜାକୁ ଯବକ୍ଷାର, ସର୍ଜିକା, ସର୍ଜିକାକ୍ଷାର ଦ୍ୱିତୀୟ ପ୍ରକାରରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ। କାଶୀଶ, ପୁଷ୍ପକାଶୀଶ ଚକ୍ଷୁର ଉପଚାର; ଧାତୁକାଶୀଶ, କାଶୀ ମଧ୍ୟ ଏହି ନାମରେ। ସୌରାଷ୍ଟ୍ରୀ କାଉଳି ତାତ୍ବ; କାକ୍ଷୀ ପଂକପର୍ପଟୀ; ସମାକ୍ଷିକା ଏକ ଖଣିଜ, ତାପ୍ୟ ତାପ୍ୟୁତ୍ଥରୁ ଉତ୍ପାଦିତ। ଶିଳା, ମନ:ଶିଳା, ନେପାଳୀ, କୁଳଟୀ; ଆଳା କିମ୍ବା ମନସ୍ତାଳକ ହରିତାଳ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ। ଗନ୍ଧକୁ ଗନ୍ଧପାଷାଣ, ରସକୁ ପାରଦ, ତାମ୍ରମୌଦୁମ୍ବର, ଶୁଲ୍ବ, ମ୍ଲେଚ୍ଛମୁଖ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ଅଦ୍ରିସାର ତିକ୍ଷ୍ଣ ଲୋହ, ଲୋହକଞ୍ଚ; ମାକ୍ଷିକ, ମଧୁ, କ୍ଷୌଦ୍ର ଫୁଲର ସାର। ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଜଳ ସହ କାଞ୍ଜିକ, ସୁବୀରକ; ସୀତା, ସିତୋପଲା, ମତ୍ସ୍ୟଣ୍ଡୀ ଚିନିର ପ୍ରକାର। ତ୍ୱଗ, ଏଲା, ପତ୍ରକା ସମାନ ଭାଗରେ ତ୍ରିସୁଗନ୍ଧି, ତ୍ରିଜାତକ; ନାଗକେଶର ସହ ଚତୁର୍ଜାତ। ପିପ୍ପଳୀ, ପିପ୍ପଳୀମୂଳ, ଚବ୍ୟା, ଚିତ୍ରକ, ନାଗରା; ପଞ୍ଚକୋଳ ଏହି ନାମରେ, କୋଳକ ଏକା ଅନ୍ୟ ନାମ। ପ୍ରିୟଙ୍ଗୁ କଙ୍ଗୁକା, କୋରଦୂଷ କୋଦ୍ରବ; ତ୍ରିପୁଟା ପୁଟା, କଳାପା ଲଙ୍ଗକା ଭାବରେ ଜଣାଯାଏ। ସତୀନା, ବର୍ତ୍ତୁଳା, ବେଣୁ; ପିଚୁକା, ପିତଲା, ଚାକ୍ଷ, ବିଡାଳପଦକ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖିତ। କର୍ଷା ଏକ ମାପ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି; କବଳଗ୍ରହା ଅନ୍ୟ; ଅର୍ଧ ପଳା ଶୁକ୍ତି; ଏଠି ଆଠ ମାଷକ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ। ପଳାକୁ ବିଲ୍ୱ, ମୁଷ୍ଟି ଦୁଇ ପଳା, ପ୍ରସୃତି ମଧ୍ୟ ଦୁଇ ପଳା; ଅଞ୍ଜଳି, କୁଡ଼ଭା ଚାରି ପଳା ହେଉଛି। ଆଠ ପଳା ଏକ ଅଷ୍ଟମାନା; ଏହା ମାପର ମାନ। ଚାରି କୁଡ଼ଭା ପ୍ରସ୍ଥା, ଚାରି ପ୍ରସ୍ଥା ଆଢ଼କା। କାଶା ପାତ୍ର ଉଲ୍ଲେଖ, ଏକ ଦ୍ରୋଣ ଚାରି ଆଢ଼କା; ତୁଳା ଏକ ଶତ ପଳା; ଭାଗା ଏକିଶ ପଳା। ଏପରି, ପ୍ରସ୍ଥା ଦ୍ରବ୍ୟର ମାପ ପ୍ରଣାଳୀ ବିଦ୍ୱାନ୍ମାନେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛନ୍ତି; ତରଳ ଦ୍ରବ୍ୟ ପାଇଁ ଏହା ଦୁଇ ଗୁଣା ହୋଇଥାଏ। ଭଦ୍ରଦାରୁ ଦିବ୍ୟ କାଠ; ଦାରୁ ଦେବଦାରୁ; କୁଷ୍ଠ ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ; ମାଂସୀ ନଳଦ ମୂଳ। ଶଙ୍ଖା ଶଙ୍ଖ, ଶୁକ୍ତି ଅୟଷ୍ଟର ଶେଲ୍, ନଖା ନଖ; ଶଙ୍ଖା ମଧ୍ୟ ଶଙ୍ଖ। ବ୍ୟାଘ୍ର ହେଉଛି ବାଘ, ବ୍ୟାଘ୍ରନଖା ବାଘର ନଖ। ପୁରା ପଳଙ୍କଷା, ମହିଷାକ୍ଷା ଗୁଗ୍ଗୁଳୁ। ରସ ପାରଦ; ଗନ୍ଧରସ ବୋଲେ; ସର୍ଜା ସର୍ଜା ଗଛର ରସ। ପ୍ରିୟଙ୍ଗୁ, ଫଳିନୀ, ଶ୍ୟାମା, ଗୌରୀ ଔଷଧୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ। କରଞ୍ଜ, ନକ୍ତମାଳ, ପୂତିକା, ଚିରବିଲ୍ବ; ଶିଗ୍ରୁକୁ ଶୋଭାଞ୍ଜନ, ଜ୍ଞାନମାନା ନାମରେ ଉଲ୍ଲେଖ। ଜୟା, ଜୟନ୍ତୀ, ଶରଣୀ, ନିର୍ଗୁଣ୍ଡୀ, ସିନ୍ଧୁବାର; ମୋରଟା, ପୀଳୁପର୍ଣ୍ଣ, ତୁଣ୍ଡୀ, ତୁଣ୍ଡିକେରିକା ଭାବରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ। ଏପରି ବିଭିନ୍ନ ଉଦ୍ଭିଦ, ତାଙ୍କର ନାମ, ଚିହ୍ନ ଏବଂ ଉପଯୋଗ ପ୍ରତି ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ବିବରଣୀ ଏକ ଦୀର୍ଘ ଏବଂ ପୂଜ୍ୟ ଉପାଦାନ ଭାବରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଛି।