ଏକ ପବିତ୍ର ଅନୁଷ୍ଠାନରେ, ଶ୍ରୀଭୈରବ ଶିଷ୍ୟଙ୍କୁ ଏହି ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ବ୍ୟଖ୍ୟା କରିଥିଲେ। ସେ କହିଲେ, ମନୁଷ୍ୟ ନିତ୍ୟ ନିଜକୁ ଏକ ଆକାର୍ଷଣୀୟ ଦେହ ଭାବିବା ଉଚିତ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ମୋହିତ କରେ, ଏବଂ ସୃଷ୍ଟି ଓ ବିନାଶର କାରଣ ଭାବରେ ନିଜକୁ ଦେଖିବା ଉଚିତ। ଏହି ଦେହ ଉଜ୍ୱଳ ଅଗ୍ନି ମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ, ଦଶ ଭୁଜା, ଚାରି ମୁହଁ, ଧୂସର ଚକ୍ଷୁ, ହାତରେ ଏକ ଶୂଳ ଧରିଥିବା ଭୟଙ୍କର ରୂପରେ ଅନୁଭବ କରିବା ଉଚିତ। ସେ ଦୂର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ଦାନ୍ତ, ତୀବ୍ର ରୂପ, ତିନି ଚକ୍ଷୁ, ଚନ୍ଦ୍ର ଶୋଭିତ ମୁଦ୍ରାରେ ଭୟରବଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ କାମନା ସାଧନ କରିପାରିବେ; ଏବଂ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଗରୁଡଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ। ବିଶେଷ କରି ସାପ ନାଶ ପାଇଁ ଗରୁଡଙ୍କୁ ଭୟଙ୍କର ରୂପରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା, ତାଙ୍କର ପାଦ ପାତାଳରେ ବିସ୍ତାରିତ, ତାଙ୍କର ପଖ ଦିଗଗୁଡ଼ିକୁ ବିସ୍ତାର କରିଛି। ଗରୁଡଙ୍କର ଛାତିରେ ସାତ ଶ୍ୱର୍ଗ ଅଛି, ଗଳାରେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଅବସ୍ଥିତ; ପୂର୍ବ ଠାରୁ ଇଶାନ ଯାଏଁ ତାଙ୍କର ମୁହଁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ। ସଦାଶିବଙ୍କର ଚୂଡ଼ା ଓ ତିନି ଶକ୍ତିର ମଧ୍ୟରେ, ଶିବ ନିଜେ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ରୂପରେ ପ୍ରକାଶିତ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାୟକ। ଗରୁଡ, ତିନି ଚକ୍ଷୁ, ଭୟଙ୍କର ରୂପ, ବିଷ ଓ ସାପ ନାଶ କରୁଥିବା, ଭୟଙ୍କର ମୁଁହ ଓ ମନ୍ତ୍ରର ଅବତାର ଭାବରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ। ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ କାଳାଗ୍ନି ପରି ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଭାବରେ ଧ୍ୟାନ କରି, ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା କରିଲେ ମନରେ ଯାହା ଚିନ୍ତା କରିବେ, ତାହା ସଫଳ ହେବ। ଏହି ଉପାୟ ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟ ଗରୁଡ ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବାରେ ସମର୍ଥ ହେବ; ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ଭୂତ, ପିଶାଚ, ଯକ୍ଷ, ସାପ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ରାକ୍ଷସ, ଚତୁର୍ଥ ପ୍ରକାରର ଜ୍ୱର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦୁଃଖ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ଭାବେ ନଶ୍ଟ ହେଇଯିବେ। ଧନ୍ବନ୍ତରି କହିଲେ: ଏଭଳି ଗରୁଡ କହିଲେ, ଏବଂ ଗରୁଡ କଶ୍ୟପଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ, ଯେପରି ମହେଶ୍ୱର ଗୌରୀଙ୍କୁ ଏହି ଜ୍ଞାନ ଦେଲେ; ତୁମେ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣ। ଏହାପରେ, ଭୟରବ କହିଲେ: ଏବେ ମୁଁ ଏହି ନିତ୍ୟ ଶିତଳ ତ୍ରିପୁରା ମହାଦେବୀଙ୍କ ବିଷୟରେ ବ୍ୟଖ୍ୟା କରିବି, ଯିଏ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥାନ୍ତି। ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି: "ଓଁ ହ୍ରୀଂ, ଆସ, ଦେବୀ, ଐଂ ହ୍ରୀଂ ହ୍ରୀଂ, ରେଖା ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ; ଓଁ ହ୍ରୀଂ, କ୍ଲେଦିନୀ, ଭଂ, ମଦନ-କ୍ଷୋଭିନୀକୁ ନମସ୍କାର; ଐ, ଯଂ ଯଂ, କ୍ରୀଂ, ଗୁଣରେ ରେଖା ଦ୍ୱାରା; ହ୍ରୀଂ ଏବଂ ମଦନ ମଧ୍ୟରେ; ଐଂ ହ୍ରୀଂ ହ୍ରୀଂ, ନିରଞ୍ଜନା, ବାଗତି, ମଦନ ରେଖା ମଧ୍ୟରେ, ଖନେତ୍ର-ଅବଳିତି; ବେଗବତୀ ପାଇଁ, ମହାତ୍ମା ଆସନରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ।" ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଦେବୀଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ଦିଗରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ: ପଶ୍ଚିମ ମୁହଁ ପାଇଁ ଓଁ ହ୍ରୀଂ କ୍ରୀଂ, ଉତ୍ତର ପାଇଁ ଓଁ ଐଂ ହ୍ରୀଂ ହ୍ରୀଂ, ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଉପର ମୁହଁ ପାଇଁ ଐଂ ହ୍ରୀଂ, ଓଁ ହ୍ରୀଂ, ନୂସ ପାଇଁ, ଶୂଳ ପାଇଁ କ୍ରୀଂ, ଖପର ପାଇଁ ଐଂ, ଶିର, ଚୂଡ଼ା, କବଚ ପାଇଁ ଐଂ ହ୍ରୀଂ କ୍ରୀଂ, ଅସ୍ତ୍ର ପାଇଁ ଫଟ୍। ପୂର୍ବ ଦିଗରେ କାମରୂପ, ଅସିତାଙ୍ଗ, ଭୟରବ, ବ୍ରହ୍ମାଣୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଦକ୍ଷିଣରେ କନ୍ଦ, ରୁରୁ ଭୟରବ ଓ ମାହେଶ୍ୱରୀଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ; ପଶ୍ଚିମରେ ଚଣ୍ଡ, ଉତ୍ତରରେ ଚୋଲ୍କା, କ୍ରୋଧ, ଭୟରବ ଓ ବୈଷ୍ଣବୀଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବରେ ଅଘୋରା, ଉନ୍ମତ୍ତ ଭୟରବ ଓ ବାରାହୀ; ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମରେ ସାରା, କପାଲିନ ଭୟରବ ଓ ମାହେନ୍ଦ୍ରୀ; ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମ କୋଣରେ ଜଲନ୍ଧର, ଭୟଙ୍କର ଭୟରବ ଓ ଚାମୁଣ୍ଡା; ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ କୋଣରେ ଭଟୁକ, ସଂହାର ଓ ଚଣ୍ଡିକା; ପରେ ରତି, ପ୍ରିତି, କାମ ଓ ପଞ୍ଚ ଅସ୍ତ୍ରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଦ୍ୱାରା ଦେବୀ ସଦା ସିଧ୍ଧ ହୁଅନ୍ତି। ନିତ୍ୟ ଓ ତ୍ରିପୁରା ଜ୍ୱଳାମୁଖୀ ଅନୁକ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ରୋଗ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ କରନ୍ତି; ମୁଁ ଏହି ଜ୍ୱଳାମୁଖୀ ଅନୁକ୍ରମ ବ୍ୟଖ୍ୟା କରିବି, ଯାହା ଶୁଭ ଏବଂ ମଧ୍ୟରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ। ନିତ୍ୟାରୁଣା, କାମରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ, ମହାମୋହର ଶକ୍ତି; ମାହେନ୍ଦ୍ରଣୀ, କଳନାକର୍ଷିଣୀ, ଭାରତୀ; ବ୍ରହ୍ମାଣୀ, ମହେଶୀ, କୌମାରୀ, ବୈଷ୍ଣବୀ; ବାରାହୀ, ମାହେନ୍ଦ୍ରୀ, ଚାମୁଣ୍ଡା, ଅପରାଜିତା; ବିଜୟା, ଅଜିତା, ମୋହିନୀ, ତ୍ୱରିତା; ଷ୍ଟମ୍ଭିନୀ, ଜ୍ରିମ୍ଭିନୀ ପୂଜା ଯୋଗ୍ୟ, ଲୋଟସ୍ ଚତୁର୍ଦ୍ଧରେ କାଳିକା; ଜ୍ୱଳାମୁଖୀ ଅନୁକ୍ରମରେ ପୂଜା କରିଲେ ବିଷ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦୁଃଖ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ହୁଏ। ଏହାପରେ, ଭୟରବ କହିଲେ: ମୁଁ ଏବେ ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭର ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ ଚୂଡ଼ାମଣି ବ୍ୟଖ୍ୟା କରିବି; ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଦେବୀ, ଦେବତାମଣ୍ଡଳ ଓ ସୋମକୁ ସ୍ମରଣ କରି, ଏହି ଚୂଡ଼ାମଣି ଲେଖିବା ଉଚିତ। ଗୋମୁତ୍ର ସମାନ ତିନି ରେଖା, ବା ବହିବା ଝରଣା, ବା ଦିଗର ସ୍ଥାନରେ ଉତ୍ପନ୍ନ, ପତାକା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବସ୍ତୁକୁ ଅନୁକ୍ରମରେ ଗଣନା କରିବା ଉଚିତ। ପତାକା, ଧୂଁଆ, ସିଂହ, କୁକୁର, ବୃଷ, ଗଧା, ହାତୀ, ଶାଳିକ — ଏହି ଆଠଟି ନାମ ଜାଣିବା ଏବଂ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପନ କରିବା ଉଚିତ। ପତାକା ଦେଖିଲେ ରାଜ୍ୟ, ଧନ ଓ ଦ୍ୱାରା ଚିନ୍ତା ହୁଏ; ପତାକା ସ୍ଥାନରେ ଧୂଁଆ ଦେଖିଲେ ଧାତୁ ଓ ଲାଭ ହୁଏ। ସିଂହ ଦେଖିଲେ ଧନ ଲାଭ; କୁକୁର ଦେଖିଲେ ଦାସ, ସୁଖ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଚିନ୍ତା। ବୃଷ ଦେଖିଲେ ପଦ ଓ ଲାଭ; ଗଧା ଦେଖିଲେ ଦୁଃଖ ଓ ବିପଦ। ହାତୀ ଦେଖିଲେ ପଦ, ଜୟ; ଶାଳିକ ଦେଖିଲେ ଧନ ହାରାଯିବା ଓ ଦୁଃଖ। ପତାକା ସ୍ଥାନରେ ଧୂଁଆ ଦେଖିଲେ ପ୍ରଥମେ ଦୁଃଖ, ପରେ ଧନ ଲାଭ; ଧୂଁଆ ସ୍ଥାନରେ ଧୂଁଆ ଦେଖିଲେ ଝଗଡ଼ା ଓ ଦୁଃଖ। ସିଂହ ଦେଖିଲେ ମନ, ଧନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଚିନ୍ତା; କୁକୁର ଦେଖିଲେ ଜୟ, ଲାଭ; ବୃଷ ଦେଖିଲେ ମହିଳା, ଘୋଡ଼ା, ଧନ; ଗଧା ଦେଖିଲେ ରୋଗ ଓ ଧନ ହାରାଯିବା; ହାତୀ ଦେଖିଲେ ରାଜ୍ୟ ଲାଭ, ଜୟ; ଶାଳିକ ଦେଖିଲେ ଧନ ଓ ରାଜ୍ୟ ହାରାଯିବା।