ଓଡ଼ିଆ ନାରେଟିଭ୍: ଏକ ଦିନ, ଶଙ୍ଖ, ଚକ୍ର ଓ ଗଦାଧାରୀ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଆବାର ଧ୍ୟାନ ବିଷୟରେ ବିବରଣା କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଗଲା। ତାପରେ ହରି କହିଲେ, "ଯେଉଁ ରୂପକୁ ଧ୍ୟାନ କରିବାକୁ ଚାହିଁବା, ସେ ଅସୀମ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ, ଅଜନ୍ମା ଓ ଅବିନାଶୀ। ଏହା ଅବିନାଶୀ, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ, ଶାଶ୍ୱତ ଓ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବ୍ରହ୍ମ, ଏକା ଅସ୍ତିତ୍ୱ ରଖିଛି। ଏହି ବ୍ରହ୍ମ ସମସ୍ତ ଜୀବର ହୃଦୟରେ ବସିଥାଏ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ମହାପ୍ରଭୁ। ଏହା ଅସ୍ପର୍ଶ୍ୟ, ମୁକ୍ତ, ଏବଂ ମୁକ୍ତିରେ ଏକତ୍ରିତ ଲୋକମାନେ ଏହାକୁ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି। ଏହି ବ୍ରହ୍ମ କଥା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟବିହୀନ, ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସର କ୍ରିୟା ନାହିଁ, ଏହାର ମୂଦ୍ରା ଓ ଲିଙ୍ଗ ନାହିଁ, ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଠାରୁ ମୁକ୍ତ। ଏହା ମନ ବିନା, ମନସିକ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛି। ଏହା ଅହଂ ବିନା, ବୁଦ୍ଧିର ଗୁଣ ନାହିଁ। ଏହା ଭିନ୍ନ ଶ୍ୱାସ କ୍ରିୟାରୁ ମୁକ୍ତ, ଏବଂ ବ୍ୟାନା ପ୍ରାଣ ନାହିଁ। ଏବେ ମୁଁ ସୂର୍ଯ୍ୟର ପୂଜା ବିଷୟରେ ଆବାର ଏକଥା କହିବି, ଯେଉଁଥିରେ ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ଭୃଗୁଙ୍କୁ କହିଥିଲି। ପୂଜାରେ ପ୍ରଥମେ "ଓଁ, ଖଖୋଲ୍କକୁ ନମସ୍କାର" କହିବା ଯାଞ୍ଚ କରାଯିବ। ତାପରେ "ଓଁ, ତିରିସି ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଖଖୋଲ୍କକୁ ନମସ୍କାର", "ଓଁ, ଜ୍ଞାନୀ, ଠଠ, ଚୂଡ଼ାକୁ ନମସ୍କାର", "ଓଁ, ଦୀପ୍ତିର ମହାପ୍ରଭୁ, ଠଠ, ଅସ୍ତ୍ରକୁ ନମସ୍କାର" ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଏକ ଅଗ୍ନିମୟ ବାର୍ତ୍ତା ତିଆରି କରେ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ-ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପାପକୁ ନାଶ କରେ। ଗାୟତ୍ରୀ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଭିଷେକ କରିବା ଉଚିତ। ପୂଜାରେ ଦଣ୍ଡାଧିପତି ଓ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିଗର ଦେବତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରାଯିବ। ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମରେ ବଜ୍ରପାଣି, ଭୂଃ, ଭୁଵଃ, ସ୍ୱଃରେ ବାୟୁ, ମୃତ୍ତିକାପୁତ୍ର ଅଙ୍ଗାରକ, ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନର ମହାପ୍ରଭୁ ବାଗୀଶ୍ଵର, ସୂର୍ଯ୍ୟପୁତ୍ର ଶନିଶ୍ଚର, କେତୁ ଆଦିକୁ ନମସ୍କାର କରାଯିବ। ପୂର୍ବରୁ ଏଶାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେବତାମାନେ ପୂଜିତ ହେବେ; ପ୍ରଥମ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର। ଏଉଁପରେ, "ଓଁ, ଅନେକ କିରଣରେ ଶୋଭିତ ପ୍ରଭୁ! ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ! ସାତ ଘୋଡ଼ା ଦ୍ୱାରା ଆକୃଷ୍ଟ! ଚାରି ଭୁଜା! ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସିଦ୍ଧି ଦାତା! ଚିଙ୍ଗି ଆଗ୍ନିର ଦଳ ଭଳି ରଙ୍ଗ! ଆସ, ଆସ, ଏଠାରେ ଏହି ଅର୍ଘ୍ୟ ମୋ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ରଖିଛି, ଗ୍ରହଣ କର, ଗ୍ରହଣ କର, ଭୟଙ୍କର ତେଜସ୍ୱୀ, ନଗ୍ନ ଆକାର! ଦୀପ୍ତି ଦେ, ଦୀପ୍ତି ଦେ, ଠଠ, ନମସ୍କାର!" ଏହି ଆହ୍ୱାନ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ବିଦାୟ ଦିଆଯିବ। ଏବେ, ମୁଁ ଧନଦାଙ୍କୁ ପୂର୍ବରୁ କହିଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟ ପୂଜାକୁ ଆବାର ବିବରଣା କରିବି। ପ୍ରଥମେ ଆହ୍ୱାନ ମୁଦ୍ରା କରି, ହରିଙ୍କୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଦେବତାର ହୃଦୟ ରଖିବା ଉଚିତ। ପୌରଣ୍ଦରୀ ଦିଗରେ ଏକାଗ୍ର ମନରେ ଧର୍ମକୁ ରଖିବା ଉଚିତ। ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବରେ ସୋମ, ପୌରଣ୍ଦରୀ ଦିଗରେ ଲୋହିତ ରଖିବା ଉଚିତ। ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମରେ ଦୈତ୍ୟ ଗୁରୁ, ପଶ୍ଚିମରେ ଶନି। ଦ୍ୱିତୀୟ ପରିବେଶରେ ଦ୍ୱାଦଶ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜିବା ଉଚିତ। ସବିତୃ, ଧାତୃ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବିବସ୍ୱତ୍। ପୂର୍ବରୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଦେବତାମାନେ, ଜୟ, ବିଜୟ, ଜୟନ୍ତୀ ଓ ଅପରାଜିତାକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପୂଜିବା ଉଚିତ। ଏବେ ମୁଁ କଶ୍ୟପଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁଜୟ ପୂଜା ବିଷୟରେ କହିବି, ଯାହା ଗରୁଡ଼ କହିଥିଲେ। ପ୍ରଥମେ "ଓଁ" ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ତାପରେ "ଜୁଙ୍" ଅକ୍ଷର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ। ଈଶ, ବିଷ୍ଣୁ, ଅର୍କ ଓ ଦେବୀଙ୍କର ସମସ୍ତ ସାଧକ କବଚ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ମୃତ୍ୟୁ ଠାରୁ ମୁକ୍ତ ଓ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେବାଯିବ। ଏହି କବଚ ଏକ ଶତ ବାର ପଢ଼ିଲେ ବେଦ ଫଳ, ଯଜ୍ଞ ଓ ତୀର୍ଥ ମହତ୍ତ୍ୱ ମିଳେ। ତାଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ, ସେ ଧଳା ପଦ୍ମ ଉପରେ ବସିଛନ୍ତି, ହାତରେ ବର ଓ ଅଭୟ ଦେଉଛନ୍ତି। ଦେବୀ ତାଙ୍କର ଅଂଶ ଭାଗ ଭଳି ଅମୃତ ଓ ଅମରତ୍ୱ କଥା କହିଛନ୍ତି। ଏହି କବଚ ଏଠାରେ ଏଠାରେ ଏକ ମାସ ଧରି ଦିନର ତିନି ସନ୍ଧିରେ ଆଠ ହଜାର ବାର ପଢ଼ିବା ଉଚିତ। ପୂଜାର କ୍ରମ: ଆହ୍ୱାନ, ସ୍ଥାପନ, ନିଗ୍ରହ, ସାନିଧ୍ୟ, ପ୍ରତିଷ୍ଠା। ପୂଜାବେଳେ ଦୀପ, ପୋଷାକ, ଆଭୂଷଣ, ଭୋଜ୍ୟ, ପାନ, ବିଶିର ଦାନ। ସଙ୍ଗୀତ, ଚଳା, ନୃତ୍ୟ, ମୁଦ୍ରା, ପରିକ୍ରମା। ପୂଜା ଅନୁସାରେ ଷଡ଼ଂଗ ଓ ଅନ୍ୟ ଧାରାରେ କ୍ରମିକ ଭାବେ କରାଯିବ। ପ୍ରଥମେ ଅଞ୍ଜଳି ପାତ୍ରକୁ ପୂଜିବା ଓ ପରେ ଏହାକୁ ବସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସ୍ପର୍ଶ କରିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ପୂଜା ଓ ଧ୍ୟାନର ଶିକ୍ଷା ଦିଆଯାଇଛି।