ଏହିପରି, ଯେତେବେଳେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରାଯାଏ, ପ୍ରଥମେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ସେମାନଙ୍କର ସମ୍ମତି ନେବା ପରେ, ବିଶ୍ୱେଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସ୍ତୋତ୍ର ପଢ଼ାଯାଏ। ତା’ପରେ ‘ଶନ୍ନୋ ଦେବୀ’ ନାମକ ମନ୍ତ୍ର ସହିତ ଦୁଧ, ଯବ ଓ ଯବ ଦାଣା ଦେଇ ହୋମ କରାଯାଏ। ତାପରେ ସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳ, ଦୀପ, ମାଳା ଓ ଦୀପଦାନ ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରାଯାଏ। ପିତୃମାନେଙ୍କ ପାଇଁ ‘ଉଷନ୍ତସ୍ତ୍ୱ’ ନାମକ ସ୍ତୋତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ଦୁଇଗୁଣା କୁଶ ଦିଆଯାଏ। ଯବ ଦାଣା ସହିତ ତିଳ ମିଶାଇ ପିଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ୍, ଆଉ ପୂର୍ବବତ୍ ଅର୍ଘ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ରିୟା କରିବା ଦରକାର। ପିତୃମାନେଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଏ, ଓ ପାତ୍ରକୁ ନିମ୍ନମୁଖି କରି ରଖାଯାଏ। ଏହିପରି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ପିତୃକ୍ରିୟା ପରି ଅଗ୍ନିରେ ହବି ଦେବା ଉଚିତ୍। ବିଶେଷ କରି ରୌପ୍ୟ ଉପଲବ୍ଧ ଥିଲେ କିମ୍ବା ଯେଉଁ ସାମଗ୍ରୀ ମିଳେ, ତାହା ଅନୁଯାୟୀ କ୍ରିୟା କରିବା ଉଚିତ୍। ଦାନ କରିବା ପରେ, ଦ୍ୱିଜାତିର ଅଙ୍ଗୁଠି ଉପରେ ରଖି, ‘ଏହି ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ’ ବୋଲି କହିବା ଉଚିତ୍। ଯେଉଁଯେଉଁ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୁବିଧା ମିଳେ, ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଦରକାର, ତାପରେ ସେମାନେ ନିର୍ବିକ୍ଷେପରେ ଭୋଜନ କରିପାରନ୍ତି। ଯଦି କୌଣସି ଅସନ୍ତୋଷ ରହିଯାଏ, ତେବେ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ମନ୍ତ୍ର ଓ ପୂର୍ବରୁ ଉଚ୍ଚାରିତ ମନ୍ତ୍ର ପୁନର୍ବାର ପଢ଼ିବା ଉଚିତ୍। ଏହି ଖାଦ୍ୟକୁ ଭୂମିରେ ଛିଟାଇ ଦେଇ, ପୁଣିପୁଣି ଜଳ ଅର୍ପଣ କରିବା ଦରକାର। ଯଦି ଅବଶିଷ୍ଟ ଭୋଜନ ରହିଯାଏ, ପିତୃକ୍ରିୟା ପରି ପିଣ୍ଡ ଦେଇଁଥିବା ଉଚିତ୍। ତା’ପରେ ‘ଆଶୀର୍ବାଦ’ ବୋଲି ଅକ୍ଷୟ ଜଳ ଦେବା ଦରକାର। ଯେତେବେଳେ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରିବାକୁ ଅନୁମତି ମିଳେ, ପିତୃମାନେଙ୍କ ପାଇଁ ‘ସ୍ୱଧା’ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ୍। ଏହି ସମୟରେ, ବିଶ୍ୱେଦେବମାନେଙ୍କୁ ଜଳ ଅର୍ପଣ କରି, ‘ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଉନ୍ତୁ’ ବୋଲି କହିବା ଦରକାର। ‘ଆମର ଶ୍ରଦ୍ଧା କେବେ ହ୍ରାସ ପାଉନାହୁଁ, ଆମେ ସଦା ଦାନ କରିପାରିବା’ ବୋଲି ଭାବପୂର୍ବକ କହିବା ଦରକାର। ପ୍ରେମ ସହିତ ‘ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅର୍ପଣରେ ଏହା ହେଉ’ ବୋଲି କହି, ପିତୃମାନେଙ୍କୁ ବିଦାୟ ଦେବା ଦରକାର। ପିତୃପାତ୍ରକୁ ଉଲ୍ଟାଇ ଦେଇ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ବିଦାୟ କରିବା ଉଚିତ୍। ସେ ରାତିରେ ପତ୍ନୀ ସହିତ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ରହିବା ଦରକାର। ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବରେ କର୍କନ୍ଧୁ ଫଳ ମିଶାଇ ପିଣ୍ଡ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ୍। ଏହି କ୍ରିୟା ଆବାହନ କିମ୍ବା ଅଗ୍ନିକ୍ରିୟା ବିନା, ବାୟଁ ହାତର ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ କରିବା ଦରକାର। ସମସ୍ତେ ‘ଆନନ୍ଦ ହେଉ’ ବୋଲି କହିବେ, ଯେଉଁମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଅଛନ୍ତି ସେମାନେ ‘ଆମେ ଭୋଗ କଲୁ’ ବୋଲି କହିବେ। ଅର୍ଘ୍ୟ ପାଇଁ, ପିତୃପାତ୍ରରେ ପୂର୍ବରୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଜଳ ଏହି ପାତ୍ରରେ ଢାଲିବା ଦରକାର। ଏହି ପିଣ୍ଡଦାନ ଓ ଏକାହ୍ୱାନ ନାମକ କ୍ରିୟା ଜଣେ ମହିଳା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ତାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ, ଜଣେ ଦ୍ୱିଜାତି ବର୍ଷପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜଳପାତ୍ର ସହିତ ଭୋଜନ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ୍। ଏକ ମାସ ଅନ୍ନଦାନ, ବର୍ଷପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଖୀର ଦେଇ କରିବା ଉଚିତ୍। ମାଛ, ରୁରୁ ହରିଣ, ବରାହ ଓ ଶଶକ ମାଂସ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କ୍ରମରେ ଅର୍ପଣ କରିବା ଉଚିତ୍। ବର୍ଷର ତେରୋ ତାରିଖ ଓ ମଘା ନକ୍ଷତ୍ର ଥିଲେ ଏହି ଅର୍ପଣ କରିବା ଅତିଶୟ ଶୁଭ, ଏହାର କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ଅସ୍ତ୍ରଦ୍ୱାରା ବଧ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ତିଥିରେ ଏହି କ୍ରିୟା କରିବା ଉଚିତ୍। ଏଭଳି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କ୍ରିୟା ଯଥାବିଧି କଲେ, ସେ ଅତି ଉତ୍ତମ ସନ୍ତାନ, ଶ୍ରେୟସ୍, ଶ୍ରୀ, ମହତ୍ତ୍ୱ ଓ ମଙ୍ଗଳ ଲାଭ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କୁ ଆରୋଗ୍ୟ, କୀର୍ତ୍ତି, ଦୁଃଖର ଅଭାବ ଓ ପରମ ଦଶା ମିଳେ। ଯିଏ ଏହି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ସଠିକ୍ ଭାବରେ କରେ, ସେ ଦୀର୍ଘାୟୁ, ଅଶ୍ୱ ଓ ସମସ୍ତ ସମୃଦ୍ଧି ପାଏ। ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦାନ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଶ୍ରାଦ୍ଧକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ତୃପ୍ତି ଦେଇଥାଏ, ହେ ଦ୍ୱିଜ! ଯେପରି ଦାଦା ତାଙ୍କ ପ୍ରେମରେ ସଦା ରାଜ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେପରି ଏହି ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଫଳ ମିଳେ। ଏହିପରି ଶ୍ରୀଗରୁଡ଼ ପୁରାଣର ପ୍ରଥମ ଖଣ୍ଡର ଆଚାରକାଣ୍ଡର ଏକନବେଁ ଅଧ୍ୟାୟ, ‘ଯାଜ୍ଞବଳ୍କ୍ୟଙ୍କ ଶ୍ରାଦ୍ଧବିଧି ବର୍ଣ୍ଣନା’ ଏଠି ସମାପ୍ତ ହୁଏ। ଏବେ ଶୁଣ, ଯିଏ ବିନାୟକ ଦ୍ୱାରା ପୀଡିତ, ତାଙ୍କର କିଛି ଚିହ୍ନ କଣ? ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ନିରାଶ, ତାଙ୍କ କୌଣସି କାମ ସଫଳ ହୁଏନାହିଁ, ସଭା ବିନା କାରଣରେ ବିଘ୍ନିତ ହୁଏ। ସେ ଶୁଭ ଦିନରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସ୍ନାନ ପାଉ ନଥାଏ। ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ନାନା ପ୍ରକାର ଔଷଧ ଓ ସୁଗନ୍ଧିରେ ଅଭିଷିକ୍ତ ହୁଏ।