ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ କହାଯାଏ, ଯେଉଁମାନେ ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରା ଥିଲେ, ସେମାନେ ସଙ୍ଗୀତ ଗାଇ ଉଚ୍ଚାରଣ ରୂପେ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ପ୍ରଜାପତି ଭଗବାନ୍ ତାଙ୍କର ଉଦରରୁ ରାକ୍ଷସମାନେ ଓ ପାର୍ଶ୍ୱରୁ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀମାନେ ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ତାଙ୍କର କେଶରୁ ଫଳ ଓ ମୂଳ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଉଦ୍ଭିଦମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଏହି ଉଦ୍ଭିଦମାନେ ଗୃହପାଳିତ ପଶୁ ଭାବେ ପରିଚିତ। ଏବେ ମୋତେ ଶୁଣ, ଜଙ୍ଗଲୀ ପଶୁମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ କିପରି ଥିଲେ। ଛଠଠ ହେଉଛନ୍ତି ଜଳଚର ପ୍ରାଣୀ, ସପ୍ତମ ହେଉଛନ୍ତି ସରିସୃପମାନେ। ଭଗବାନଙ୍କର ମୁଖରୁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଓ ତାଙ୍କର ବାହୁରୁ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକର ଅଧିକାରୀ, ଓ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ଇନ୍ଦ୍ର ଲୋକର ଅଧିକାରୀ। ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ୟ୍ୟ ଉପବାସ ରହନ୍ତି, ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ସେପରି ସପ୍ତ ଋଷି ଓ ଅରଣ୍ୟବାସୀମାନଙ୍କର ନିବାସ ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି। ଏଠାରେ ଏହି ଲୋକ ଓ ପରଲୋକର ବିବରଣା ଦେଇ, ଏବେ ମନୋମୟ ସୃଷ୍ଟି କଥା କୁହାଯାଉଛି। ଧର୍ମ, ରୁଦ୍ର, ମନୁ ଓ ନିତ୍ୟ ସନକ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ମରୀଚି, ଅତ୍ରି, ଅଙ୍ଗିରା, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ, ପୁଲହ, ଓ କ୍ରତୁ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଅଗ୍ନିଷ୍ୱାତ୍ତ, କାବ୍ୟାଧ, ଓ ଅଜ୍ୟପା—ଏହି ସମସ୍ତ ଶୁଭ କାଳରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଚାରିଜଣ ଆକୃତିଧାରୀ ଓ ଅଙ୍ଗୁଠିରୁ ପ୍ରଭୁ ଦକ୍ଷ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦକ୍ଷ ଶୁଭ କନ୍ୟାମାନେ ଦିଆଗଲେ। ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନେ ଅସଂଖ୍ୟ ଓ ବଳଶାଳୀ ଥିଲେ। ଭାଗ୍ୟଶାଳି ତାଙ୍କୁ ଭୃଗୁ ଥରୁ ଧାତା ଓ ବିଧାତା ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ଏହି ଶୁଭା ମହିଳାରେ ହରି ନିଜେ ବଳ ଓ ଉନ୍ମାଦ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ଧାତା ଓ ବିଧାତାଙ୍କର ପତ୍ନୀମାନେ ଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ଦୁଇପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ମରୀଚିଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସମ୍ଭୂତି ପୌର୍ଣ୍ଣମାସାକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ସ୍ମୃତି ଥରୁ ଅଙ୍ଗିରାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ଓ ଝିଅମାନେ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଏହିପରି, ଅନସୂୟା ଅତ୍ରିଙ୍କୁ ନିଷ୍ପାପ ପୁଅମାନେ ଦେଲେ। ପ୍ରୀତି, ପୁଲସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ପତ୍ନୀ, ଦତ୍ତୋଳିକୁ ପୁଅ ଭାବେ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। କ୍ଷମା, ପୁଲହଙ୍କ ପତ୍ନୀ, ମନସ୍ପୁତି ପ୍ରଦାନ କଲେ। ମନରୁ ସଠି ହଜାର ଋଷି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ଉର୍ଜ୍ଜାରେ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ସାତିପୁଅ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ସୁତପା ଓ ଶୁକ୍ର—ଏମାନେ ସପ୍ତ ଋଷି ଭାବେ ପରିଚିତ। ଏହି ଋଷିମାନଙ୍କ ଠାରୁ ସ୍ୱାହା ତିନିଜଣ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁଅ ପାଇଲେ। ପିତୃମାନେ ସ୍ୱଧା, ଏବଂ ମେନା ଓ ବୈତରଣୀକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ଯିଏ ପୂର୍ବେ ସତୀ ଥିଲେ, ସେ ମେନାକ ଓ ଗୌରୀକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ହେ ହର, ପ୍ରଜାପତି ନିଜ ଅଂଶରୁ ମନୁ, ପ୍ରଜାଙ୍କ ରକ୍ଷକ, କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ। ଦିବ୍ୟ ସ୍ୱୟଂଭୂବ ମନୁ ପ୍ରଭୁ ଏକ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ପ୍ରସୂତି ଓ ଆକୂତିଙ୍କୁ ପ୍ରିୟବ୍ରତ ଓ ଉତ୍ତାନପାଦ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ପ୍ରସୂତି ଦକ୍ଷଙ୍କୁ ଓ ଦେବହୂତି କର୍ଦ୍ଦମଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିଲେ। ଏଠାରେ ବାରଟି ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ପୁଅ, ଯାମମାନେ, ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଚଳା, ଧୃତି, ତୁଷ୍ଟି, ପୁଷ୍ଟି, ମେଧା ଓ କ୍ରିୟା—ଏମାନେ ଦକ୍ଷଙ୍କ କନ୍ୟାମାନେ। ଧର୍ମ ପ୍ରଭୁ ଏହି କନ୍ୟାମାନେକୁ ନିଜ ପତ୍ନୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ସନ୍ନତି, ଅନସୂୟା, ଉର୍ଜ୍ଜା, ସ୍ୱାହା ଓ ସ୍ୱଧା ମଧ୍ୟ—ଏମାନେ ଦକ୍ଷଙ୍କ କନ୍ୟାମାନେ। ପୁଲସ୍ତ୍ୟ, ପୁଲହ ଓ କ୍ରତୁ—ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି କନ୍ୟାମାନେକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ, ଖ୍ୟାତି ଆଦି ନାମରେ। ଏହିପରି ଭାବେ, ପ୍ରାଚୀନ ସୃଷ୍ଟିର ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଏବଂ ପବିତ୍ର କଥା ଚାଲିଥିଲା।