गरुडपुराणम्

वृषस्थाने वृषं दृष्ट्वा कीर्तितुष्टिसुखादिकम् । वृषस्थाने खरं दृष्ट्वा महालाभादिकं भवेत् ॥ १,१९९.

वृषभाच्या जागी वृषभ दिसला तर कीर्ती, समाधान आणि सुख मिळते. वृषभाच्या जागी गाढव दिसला तर मोठा लाभ होतो.

वृषस्थाने गजं दृष्ट्वा स्त्रीगजादिसमागमः । वृषस्थाने स्थिते ध्वाङ्क्षे स्थानमानसमागमः ॥ १,१९९.

वृषभाच्या जागी हत्ती दिसला तर स्त्रिया, हत्ती आणि इतरांची भेट होते. वृषभाच्या जागी कावळा असेल तर स्थान आणि मनाची भेट होते.

खरस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा रोगशोकादिकं भवेत् । खरस्थाने स्थिते धूम्रे तस्करादिभयं भवेत् ॥ १,१९९.

गाढवाच्या जागी ध्वज दिसला तर रोग, दुःख आणि अशा प्रकारचे त्रास होतात. गाढवाच्या जागी धुरकट काही असेल तर चोरांची भीती वाटते.

खरस्थाने स्थिते सिंहे पूजाश्रीविजयादिकम् । स्थिते शुनिखरस्थाने सन्तापधननाशनम् ॥ १,१९९.

गाढवाच्या जागी सिंह असेल तर पूजासन्मान, श्रीमंती आणि विजय मिळतो. गाढवाच्या जागी कुत्रा असेल तर दुःख आणि धनाचा नाश होतो.

खरस्थाने वृषं दृष्ट्वा सुखं प्रियसमागमः । खरस्थाने खरं दृष्ट्वा दुः खीपीडादि निर्दिशेत् ॥ १,१९९.

गाढवाच्या जागी वृषभ दिसला तर आनंद आणि प्रियजनांची भेट होते. गाढवाच्या जागी गाढव दिसला तर दुःख आणि त्रास होतो.

खरस्थाने गजं दृष्ट्वा सुखपुत्त्रादिकं भवेत् । खरस्थाने स्थिते ध्वाङ्क्षे कलहो व्याधिरेव च ॥ १,१९९.

गाढवाच्या जागी हत्ती दिसला तर सुख आणि पुत्रप्राप्ती होते. गाढवाच्या जागी कावळा असेल तर भांडण आणि आजार येतात.

गजस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा स्त्रीजयश्रीसुखादिकम् । गजस्थानेस्थिते धूम्रे धनधान्यसमागमः ॥ १,१९९.

हत्तीच्या जागी ध्वज दिसला तर स्त्रियांवर विजय, श्रीमंती आणि सुख मिळते. हत्तीच्या जागी धुरकट काही असेल तर धन आणि धान्य मिळते.

गजस्थाने स्थिते सिंहे जयसिद्धिसमागमः । स्थिते शुनि गजस्थाने आरोग्यं सुखसम्पदः ॥ १,१९९.

हत्तीच्या जागी सिंह असेल तर विजय आणि कार्यसिद्धी मिळते. हत्तीच्या जागी कुत्रा असेल तर आरोग्य आणि सुखसमृद्धी मिळते.

गजस्थाने वृषं दृष्ट्वा राजमानधनादिकम् । गजस्थाने खरं दृष्ट्वा पूर्वं दुः खं ततः सुखम् ॥ १,१९९.

हत्तीच्या जागी वृषभ दिसला तर राजमान्यतेचा सन्मान आणि धन मिळते. हत्तीच्या जागी गाढव दिसला तर आधी दुःख आणि नंतर सुख मिळते.

गजस्थाने गजं दृष्ट्वा क्षेत्रधान्यसुखादिकम् । गजस्थानेस्थिते ध्वाङ्क्षे धनधान्यसमागमः ॥ १,१९९.

हत्तीच्या जागी हत्ती दिसला तर शेतात, धान्यात आणि सुखात भरभराट होते; पण त्या जागी कावळा असेल तर धन-धान्याची प्रचंड वाढ होते.

ध्वाङ्क्षस्थाने ध्वजं दृष्ट्वा कार्यनाशो भविष्यति । ध्वाङ्क्षस्थाने स्थिते धूम्रे कलिदुः खं गमिष्यति ॥ १,१९९.

कावळ्याच्या जागी ध्वज दिसला तर कामांमध्ये अपयश येते; आणि तिथे धुरकट रंगाचा कुणी असेल तर दुःख आणि संकट येते.

ध्वाङ्क्षस्थाने स्थिते सिंहे विग्रहो दुः खमेव च । ध्वाङ्क्षस्थाने स्थिते श्वाने गृहभङ्गभयादिकम् ॥ १,१९९.

कावळ्याच्या जागी सिंह असेल तर भांडण आणि दुःख येते; आणि तिथे कुत्रा असेल तर घर पडण्याची भीती आणि इतर धोके निर्माण होतात.

ध्वाङ्क्षस्थाने वृषं दृष्ट्वा स्थानभ्रंशभयादिकम् । ध्वाङ्क्षस्थाने खरं दृष्ट्वा धननाशपराजयौ ॥ १,१९९.

कावळ्याच्या जागी बैल दिसला तर आपली जागा गमावण्याची भीती वाटते; आणि तिथे गाढव दिसले तर धनाची हानी आणि पराभव होतो.

ध्वाङ्क्षस्थाने गजं दृष्ट्वा धनकीर्त्यादिकं भवेत् । ध्वाङ्क्षस्थाने स्थिते ध्वाङ्क्षे विदेशगमनादिकम् ॥ १,१९९.

कावळ्याच्या जागी हत्ती दिसला तर धन, कीर्ती आणि इतर चांगल्या गोष्टी मिळतात; आणि कावळ्याच्या जागी कावळा असेल तर परदेशी जाण्याची वेळ येते.

श्रीगरुडमहापुराणम् २०० भैरव उवाच । वक्ष्ये वायुजयं देवि जया जयविदेशकम् । वाय्वग्निजलशक्राख्यं मङ्गलानाञ्चतुष्टयम् ॥ १,२००.

भैरव म्हणाले: देवी, मी तुला वायूचा विजय, विजय आणि परदेशात मिळणाऱ्या विजयाचे लक्षण, तसेच वायू, अग्नी, पाणी आणि इंद्र या चार शुभ गोष्टी सांगतो.

वामदक्षिणसंस्थश्च वायुश्च बहुलो भवेत् । ऊर्ध्ववाही भवेदग्निरधस्तु वरुणो भवेत् ॥ १,२००.

वायू डाव्या किंवा उजव्या बाजूला असेल तर तो जास्त प्रमाणात असतो; अग्नी वरच्या दिशेने जातो आणि वरुण (पाणी) खाली असतो.

महेन्द्रो मध्यसंस्थस्तु शुक्लपक्षे तु वामगः । कृष्णपक्षे दक्षिणग उदयस्य त्र्यहन्त्र्यहम् ॥ १,२००.

महेंद्र (इंद्र) मधोमध असतो; शुक्ल पक्षात तो डाव्या बाजूला, कृष्ण पक्षात उजव्या बाजूला असतो आणि त्याचा उदय तीन दिवस टिकतो.

वहेत्प्रतिपदाद्ये च विपरीते भवेन्नतिः । उदयः सूर्यमार्गेण चन्द्रेणास्तमयो यदि ॥ १,२००.

प्रतिपदेला सुरुवात झाल्यावर जर क्रम उलटा झाला तर घसरण होते; आणि उदय सूर्याच्या मार्गाने होऊन चंद्र मावळला तर—

वर्धन्ते गुणसंघाता अन्यथा विघ्नमौचितम् । संक्रान्त्यः षोडशप्रोक्ता दिवा रात्रौ वरानने ॥ १,२००.

अशा संयोगात गुण वाढतात; अन्यथा अडथळे येतात. दिवस-रात्री मिळून सोळा संक्रांती सांगितल्या आहेत, हे सुंदर मुखवाली.

यदा च संक्रमेद्वायुरर्धार्धप्रहरे स्थितः । स्वास्थ्याहानिस्तदा ज्ञेया वायुर्भ्रमति देहिषु ॥ १,२००.

जेव्हा वारा अर्ध्या प्रहराच्या मध्यावर बदलतो, तेव्हा आरोग्याची हानी होते, कारण वारा सर्व प्राण्यांमध्ये फिरतो.

दक्षिणे च पुटे वायुर्हितो भोजनमैथुने । खड्गहस्तो जयेद्युद्धे रिपून्कामसमन्वितः ॥ १,२००.

उजव्या नाकपुडीत वारा असेल तर जेवण आणि मैथुनासाठी ते योग्य असते; तलवार घेऊन युद्धात उतरला तर शत्रू आणि इच्छा दोन्ही जिंकतो.

वामेव गमनं श्रेष्ठं सर्वकार्येषु भूषितम् । वायुर्वहति तत्रस्थः प्रश्रो भूतस्य शोभनः ॥ १,२००.

डावीकडे जाणे सर्व कामांसाठी उत्तम असते; तिथे वारा वाहिला तर त्याचा परिणाम शुभ आणि सुंदर होतो.

माहेन्द्रे वारुणे वाते कोऽपि दोषो न जायते । अनावृष्टिर्दक्षवाहे वृष्टिः स्याद्वामवाहके ॥ १,२००.

महेंद्र, वरुण आणि वायू यांच्या स्थानावर कोणताही दोष येत नाही; उजवीकडे वारा गेला तर दुष्काळ पडतो, डावीकडे गेला तर पाऊस पडतो.

श्रीगरुडमहापुराणम् २०१ धन्वन्तरिरुवाच । हयायुर्वेदमाख्यास्ये हयं सर्वार्थलक्षणम् । काकतुण्डः कृष्णजिह्वो वृक्षास्यश्चोष्णतालुकः ॥ १,२०१.

धन्वंतरी म्हणाले: मी तुला घोड्यांचा आयुर्वेद आणि सर्व कामांसाठी योग्य घोड्यांची लक्षणे सांगतो: ज्याचा चोच कावळ्यासारखा, जीभ काळी, तोंड झाडासारखे आणि तालू गरम असते.

करालो हीनदन्तश्च शृङ्गी विरलदन्तकः । एकाण्डश्चैव जाताण्डः कञ्चुकी द्विखुरी स्तनी ॥ १,२०१.

ज्याचा चेहरा भयंकर, दात कमी, शिंग असलेला, विरळ दात असलेला, एकच अंडकोष असलेला, जन्मतः अंडकोष असलेला, कवच असलेला, दोन खुर असलेला आणि स्तन असलेला घोडा.

मार्जारपादो व्याघ्राभः कुष्ठविद्रधिसन्निभः । यमजो वामनश्चैव मार्जारः कपिलोचनः ॥ १,२०१.

ज्याचे पाय मांजरासारखे, शरीर वाघासारखे, कुष्ठ किंवा फोडांसारखा, यमाचा पुत्र, बुटका, मांजरासारखा आणि तपकिरी डोळ्यांचा घोडा.

एतद्दोषी हयस्त्याज्य उत्तमोऽश्वस्तुरुष्कजः । मध्यमः पञ्चहस्तश्च कनीयांश्च त्रिहस्तकः ॥ १,२०१.

अशा दोषांचा घोडा टाळावा; उत्तम घोडा तुरुष्क जातीचा असतो, मध्यम घोडा पाच हाताचा आणि सगळ्यात लहान घोडा तीन हाताचा असतो.

असंहता ये च वाहा ह्रस्वकर्णास्तथैव च । शबलाभाः प्रभावेषु न दीनाश्चिरजीविनः ॥ १,२०१.

जे घोडे नीट बांधणीचे नाहीत, ज्यांचे कान लहान आहेत, किंवा ज्यांचा रंग डागाळलेला आहे, असे घोडे कमकुवत नसतात, उलट ते दीर्घायुषी असतात.

रेवन्तपूजनाद्धोमाद्रक्ष्याश्च द्विजभाजेनात् । सरलं निम्बपत्राणि गुग्गुलं सर्षपान्घृतम्? ॥ १,२०१.

वाईट प्रभावांपासून संरक्षणासाठी पूजा आणि होम करताना नीमाची पाने, गुग्गुळ, मोहरीचे तेल आणि तूप यांचा वापर करावा.