गरुडपुराणम्

देहात्मा चेन्द्रियात्मा च आत्मा बुद्धिस्तथैव च 15.

शरीराचा आत्मा, इंद्रियांचा आत्मा आणि बुद्धीचा आत्मा आहे.

जाग्रतः स्वपतश्चात्मा महदात्मा परस्तथा 15.

जागृत आणि झोपेतला आत्मा, महान आत्मा आणि परम आत्मा आहे.

पृथिव्याः परमात्मा च रसस्यात्मा तथैव च 15.

पृथ्वीचा परमात्मा आणि रसाचा आत्मा आहे.

शब्दात्मा चैव वागात्मा स्पर्शात्मा पुरुषस्तथा 15.

ध्वनीचा आत्मा, वाणीचा आत्मा, स्पर्शाचा आत्मा आणि पुरुष आहे.

घ्राणात्मा चैव हस्तात्मा पादात्मा परमस्तथा 15.

घ्राणाचा आत्मा, हाताचा आत्मा, पायाचा आत्मा आणि सर्वोच्च आत्मा आहे.

इन्द्रात्मा चैव ब्रह्मात्मा रुद्रा(शान्ता)त्मा च मनोस्तथा 15.

इंद्राचा आत्मा, ब्रह्माचा आत्मा, रुद्राचा (शांताचा) आत्मा आणि मन आहे.

ईशात्मा परमात्मा च रौद्रात्मा मोक्षविद्यतिः 15.

ईशाचा आत्मा, परमात्मा, रुद्राचा आत्मा आणि मोक्षाची विद्या आहे.

ह्रीप्रवर्त्तनशीलश्च यतीनां च हिते रतः 15.

त्याचा स्वभाव लज्जा आणि कर्मशील आहे; तो यतींच्या हितात रमतो.

संविन्मेधा च कालश्च उष्मा वर्षा म(न) तिस्तथा 15.

जाणीव, बुद्धी, काळ, उष्णता, पाऊस आणि मन आहे.

मोहकर्त्ता च दुष्टानां माण्डव्यो वडवामुखः 15.

दुष्ट लोकांना भ्रमित करणारा, मांडव्य आणि समुद्रातील अग्नी यांचा तो अधिपती आहे.

अत्रिर्वसिष्ठः पुलहः पुलस्त्यः कुत्स एव च । याज्ञवल्क्यो देवलश्च व्यासश्चैव पराशरः ॥ 15.

अत्री, वसिष्ठ, पुलह, पुलस्त्य, कुत्स, याज्ञवल्क्य, देवल, व्यास आणि पराशर हे त्याचे रूप आहेत.

शर्म्मदश्चैव गांगेयो हृषीकेशो बृहच्छ्रवाः 15.

शर्म्मद, गांगेय, हृषीकेश आणि बृहच्छ्रवा हेही त्याचे स्वरूप आहेत.

नारायणो महाभागः प्राणस्य पतिरेव च 15.

नारायण हा अत्यंत भाग्यवान आहे आणि प्राणाचा स्वामी देखील आहे.

उदानस्य पतिः श्रेष्ठः समानस्य पतिस्तथा 15.

उदानाचा श्रेष्ठ स्वामी आणि समानाचा स्वामी तोच आहे.

रूपाणां च पतिश्चाद्यः खङ्गपाणिर्हलायुधः 15.

रूपांचा प्रथम स्वामी, तलवार धारण करणारा आणि हल शस्त्र म्हणून घेणारा तोच आहे.

प्रकृतिः कौस्तुभग्रीवः पीताम्बरधरस्तथा 15.

तो प्रकृती आहे, कौस्तुभ मणी गळ्यात घालणारा आणि पिवळ्या वस्त्रात शोभणारा आहे.

अनन्तोऽनन्तरूपश्च सुनखः सुरसुन्दरः 15.

अनंत, अनंत रूपांचा, सुंदर नखांचा आणि दिव्य सौंदर्याचा तोच आहे.

हिरण्यकशिपोर्हन्ता हिरण्याक्षविमर्दकः 15.

हिरण्यकशिपूचा संहार करणारा आणि हिरण्याक्षाचा दमन करणारा तोच आहे.

केशिनो दलनश्चैव मुष्टिकस्य विमर्दकः 15.

केशिनचा नाश करणारा आणि मुष्टिकाचा दमन करणारा तोच आहे.

अरिष्टस्य निहंता च अक्रूरप्रिय एव च 15.

अरिष्टाचा संहार करणारा आणि अक्रूराचा प्रिय तोच आहे.

भगहा भगवान् भानुस्तथा भागवतः स्वयम् 15.

दुःख दूर करणारा, भगवंत, तेजस्वी आणि स्वतः भागवत भक्त आहे.

चक्रधृक् चञ्चलश्चैव चलाचलविवर्जितः 15.

चक्र धारण करणारा, नेहमी गतिमान आणि स्थिर-अस्थिरतेपासून मुक्त तोच आहे.

वायुश्चक्षुस्तथा श्रोत्रं जिह्वा च घ्राणमेव च 15.

तो वायू, दृष्टी, ऐकण्याची शक्ती, जिभा आणि घ्राणेंद्रिय आहे.

शंकरश्चैव सर्वश्च क्षान्तिदः क्षान्तिकृन्नरः 15.

शंकर, सर्वांचा, क्षमा देणारा आणि माणसांमध्ये सहनशीलता निर्माण करणारा तोच आहे.

भक्तस्तुतो भक्तपरः कीर्त्तिदः कीर्त्तिवर्द्धनः 15.

भक्तांनी स्तुती केलेला, भक्तांना समर्पित, कीर्ती देणारा आणि कीर्ती वाढवणारा तोच आहे.

दानं दाता च कर्त्ता च देवदेवप्रियः शुचिः 15.

दान, दान देणारा, कर्ता, शुद्ध आणि देवांच्या देवाचा प्रिय तोच आहे.

सहस्त्रशीर्षा वैद्यश्च मोक्षद्वारं तथैव च 15.

सहस्त्र शिर असलेला, वैद्य आणि मोक्षाचा द्वार तोच आहे.

शुक्रश्च सुकिरीटी च सुग्रीवः कौस्तुभस्तथा 15.

शुक्र, सुकिरीटी, सुग्रीव आणि कौस्तुभ हेही.

मत्स्यः परशुरामश्च प्रह्रादो बलिरेवच 15.

मत्स्य, परशुराम, प्रह्लाद आणि बळी हेही.