गरुडपुराणम्

नमोनमस्तेऽच्युत ! संक्षयोऽस्तु पापस्य वृद्धिं समुपैतु पुण्यम् । ऐश्वर्यवित्तादि सदाक्षयं मे तथास्तु मे सन्ततिरक्षयैव ॥ १,१३७.

अच्युत, तुला पुन्हा पुन्हा नमस्कार! माझे पाप नष्ट होवो, पुण्य वाढो, माझे ऐश्वर्य व संपत्ती कधीही कमी होऊ नये आणि माझी संतती अखंड राहो.

यथाच्युत !त्वं परतः परस्मात्स ब्रह्मभूतः परतः परस्मात् । तथाच्युतं मे कुरु वाञ्छितं सदा मया कृतं पापहराप्रमेय ॥ १,१३७.

जसा तू, अच्युत, सर्वांच्या पलीकडे, ब्रह्मस्वरूप आहेस, तसा तू, अपरिमित, पापहारी, मी ज्या इच्छेने तुझे पूजन केले, ती इच्छा नेहमी पूर्ण कर.

अच्युतानन्त ! गोविन्द ! प्रसीद यदभीप्सितम् । तदक्षयममेयात्मन्कुरुष्व पुरुषोत्तम ॥ १,१३७.

अच्युत! अनंत! गोविंदा! कृपा कर. माझ्या मनातील जे काही इच्छित आहेस, हे अपरिमित आत्मा, हे पुरुषोत्तम, ते तू अखंडपणे पूर्ण कर.

कुर्याद्वै सप्त वर्षाणि आयुः श्रीसद्गतीर्नरः । उपोष्यैकादशीब्दमष्टमीं च चतुर्दशीम् ॥ १,१३७.

जो मनुष्य सात वर्षे एकादशी, अष्टमी आणि चतुर्दशीचे उपवास करतो, त्याला दीर्घायुष्य, श्रीमंती आणि उत्तम गति मिळते.

सप्तमीं पूजयेद्विष्णुं दुर्गां शम्बुं रविं क्रमात् । तेषां लोकं समाप्नोति सर्वकामांश्च निर्मलः ॥ १,१३७.

सप्तमीला विष्णू, दुर्गा, शंभू आणि सूर्य यांचे अनुक्रमे पूजन करावे. त्यामुळे त्यांचे लोक मिळतात, सर्व शुद्ध कामना पूर्ण होतात आणि मन शुद्ध होते.

एकभक्तेन नक्तेन तथैवायाचितेन च । उपवासेन शाकाद्यैः पूजयन्तसर्वदेवताः ॥ १,१३७.

एकभक्तीने, रात्री उपवास करून, भीक मागून मिळालेल्या अन्नाने किंवा भाज्या वगैरेने सर्व देवतांचे पूजन केल्यास सर्व कल्याण होते.

सर्वः सर्वासु तिथिषु भुक्तिं मुक्तिमवाप्नुयात् । धनदोऽग्निः प्रतिपदि नासत्यो दस्त्र अर्चितः ॥ १,१३७.

जो सर्व तिथींना उपवास करतो, त्याला भोग आणि मोक्ष दोन्ही मिळतात. प्रतिपदेला कुबेर, अग्नी आणि अश्विनी कुमार यांचे पूजन करावे.

श्रीर्यमश्च द्वितीयायां पञ्चम्या पार्वती श्रिया । नागाः षष्ठ्यां कार्तिकेयः सप्तम्यां भास्करोर्ऽथदः ॥ १,१३७.

द्वितीयेला लक्ष्मी आणि यम, पंचमीला पार्वती आणि श्री, षष्ठीला नाग, सप्तमीला कार्तिकेय आणि धन देणारा सूर्य यांचे पूजन करावे.

दुर्गाष्टम्यां मातरश्च नवम्यामथ तक्षकः । इन्द्रो दशम्यां धनद एकादश्यां मुनीश्वराः ॥ १,१३७.

दुर्गाष्टमीला दुर्गा आणि मातृका, नवमीला तक्षक, दशमीला इंद्र, एकादशीला कुबेर आणि श्रेष्ठ मुनी यांचे पूजन करावे.

द्वादश्यां च हरिः कामस्त्रयोदश्यां महेश्वरः । चतुर्दश्यां पञ्चदश्यां ब्रह्मा च पितरोऽपरे ॥ १,१३७.

द्वादशीला हरि, त्रयोदशीला काम आणि महेश्वर, चतुर्दशी आणि पौर्णिमेला ब्रह्मा आणि इतर पितर यांचे पूजन करावे.

श्रीगरुडमहापुराणम् १३८ (इति व्रतानि समाप्तानि) । हरिरुवाच । राज्ञां वंशान्प्रवक्ष्यामि वंशानुचरितानि च । विष्णुनाभ्यब्जतो ब्रह्मा दक्षोऽङ्गुष्ठाच्च तस्य वै ॥ १,१३८.

श्रीगरुडमहापुराण, १३८. (व्रते संपली.) हरि म्हणतो: आता मी राजांच्या वंशांची आणि त्यांच्या चरित्रांची माहिती सांगतो. विष्णूच्या नाभीतून ब्रह्मा आणि त्याच्या अंगठ्यातून दक्ष उत्पन्न झाला.

ततोऽपितर्विवस्वांश्च ततः सूनुर्विवस्वतः मनुरिक्ष्वाकुशर्याती नृगो धृष्टः प्रषध्रकः ॥ १,१३८.

त्याच्यापासून पितर आणि त्यांच्यापासून विवस्वान झाला. विवस्वानाचा पुत्र म्हणजे मनु, आणि त्यापासून इक्ष्वाकू, शर्याती, नृग, धृष्ट आणि प्रशध्र हे झाले.

नरिष्यन्तश्च नाभागो दिष्टः शशक एव च । मनोरासीदिला कन्या सुद्युम्नोऽस्य सुतोऽभवत् ॥ १,१३८.

नरिष्यंत, नाभाग, दिष्ट आणि शशक हेही त्याच्यापासून झाले. मनुची कन्या इला होती आणि तिचा मुलगा सुद्युम्न झाला.

इलायां तु बुधाज्जातो राजा रुद्र पुरूरवाः । सुतास्त्रयश्च सुद्युम्नादुत्कलो विनतो गयः ॥ १,१३८.

इळा आणि बुध यांच्यापासून रुद्रपुत्र राजा पुरूरवा जन्मला. सुद्युम्नाच्या तिघा मुलांची नावे उत्कल, विनता आणि गया होती.

अभृच्छ्रद्रो गोवधात्तु पृषध्रस्तु मनोः सुतः । करूषात्क्षत्त्रिया जाता कारूषा इति विश्रुताः ॥ १,१३८.

गोवधापासून अभृच्छ्रद जन्मला, मनूचा मुलगा पृषध्र होता. करूषापासून प्रसिद्ध कारूष नावाचे क्षत्रिय झाले.

दिष्टपुत्रस्तु नाभागो वैश्यातामगमत्स च । तस्माद्भलन्दनः पुत्रो वत्सप्रीतिर्भलन्दनात् ॥ १,१३८.

दिष्टाचा मुलगा नाभाग वैश्य झाला. त्याचा मुलगा भलंदन आणि भलंदनाचा मुलगा वत्सप्रीति.

ततः पांशुः खनित्रोऽभूद्भूपस्तस्मात्ततः क्षुपः । क्षुपाद्विंशोऽभवत्पुत्रो विंशाज्जातो विविंशकः ॥ १,१३८.

वत्सप्रीतीनंतर पांशू, मग खणित्र, त्यानंतर भूप, त्याच्यापासून क्षुप, क्षुपापासून विंश, आणि विंशाचा मुलगा विविंशक झाला.

विविंशाच्च खनीनेत्रो विभूतिस्तत्सुतः स्मृतः । करन्धमो विभूतेस्तु ततो जातोऽप्यविक्षितः ॥ १,१३८.

विविंशकापासून खणीनेत्र, त्याचा मुलगा विभूति, विभूतीपासून करंधम, आणि करंधमापासून अविक्षित जन्मला.

मरुत्तोऽविक्षितस्यापि नरिष्यन्तस्ततः स्मृतः । नरिष्यन्तात्तमो जातस्ततोभूद्राजवर्धनः ॥ १,१३८.

अविक्षिताचा मुलगा मरुत्त, त्याचा मुलगा नरीष्यंत, नरीष्यंताचा मुलगा तम, आणि तमापासून राजवर्धन झाला.

राजवर्धात्सुधृतिश्च नरोऽभूत्सुधृतेः सुतः । नराच्च केवलः पुत्रः केवलाद्धुन्धुमानपि ॥ १,१३८.

राजवर्धनापासून सुधृती, सुधृतीपासून नर, नराचा मुलगा केवल, आणि केवलापासून धुंधुमान जन्मला.

धुन्धुमतो वेगवांश्च बुधो वेगवतः सुतः । तृणबिन्दुर्बुधाज्जातः कान्या चैलविला तथा ॥ १,१३८.

धुंधुमानाचा मुलगा वेगवान, वेगवानाचा मुलगा बुध, बुधापासून तृणबिंदू, आणि त्याच्याबरोबर कान्या आणि चैलविला हेही जन्मले.

विशालं जनयामास तृणबिन्दोस्त्वलम्बुसा । विशालाद्धेमचन्द्रोऽभूद्धेम चन्द्राच्च चन्द्रकः ॥ १,१३८.

तृणबिंदूची पत्नी अलंबुसा हिने विशालाला जन्म दिला. विशालापासून हेमचंद्र, आणि हेमचंद्रापासून चंद्रक झाला.

धूम्राश्वश्चैव चन्द्रात्तु धूम्राश्वात्सृञ्जयस्तथा । सञ्जयात्सहदेवोऽभूत्कृशाश्वस्तत्सुतोऽभवत् ॥ १,१३८.

चंद्रकापासून धूम्राश्व, त्याच्यापासून सृंजय, सृंजयाचा मुलगा संजय, संजयाचा मुलगा सहदेव, आणि सहदेवाचा मुलगा कृशाश्व झाला.

कृशाश्वात्सोमदत्तस्तुततोऽभूज्जनमेजयः । तत्पुत्रश्च सुमन्तिश्च एते वैशालका नृपाः ॥ १,१३८.

कृशाश्वापासून सोमदत्त, त्याचा मुलगा जनमेजय, आणि त्याचा मुलगा सुमंती. हे सर्व वैशालीचे राजे होते.

शर्यातेस्तु सुकन्याबूत्सा भार्या च्यवनस्य तु । अनन्तो नाम शार्यते रनन्ताद्रेवतोऽभवत् ॥ १,१३८.

शर्यातीपासून सुकन्या झाली, ती च्यवनाची पत्नी होती. शर्यातीपासून अनंत, आणि अनंतापासून रेवत जन्मला.

रैवतो रेवतस्यापि रैवताद्रेवती सुता । धृष्टस्य धार्ष्टर्(त) कं क्षेत्रं वैष्णवं (श्यकं) तद्वभूव ह ॥ १,१३८.

रेवतापासून रैवत, रैवतापासून रेवती नावाची कन्या झाली. धृष्टापासून धार्ष्टक झाले, आणि त्यांचे क्षेत्र वैश्णव म्हणून ओळखले जाई.

नाभागपुत्रो नेष्ठो ह्यम्बरीषोऽपि तत्सुतः । अम्बरीषाद्विरूपोऽभूत्पृषदश्वो विरूपतः ॥ १,१३८.

नाभागाचा मुलगा नेष्ठ, त्याचा मुलगा अंबरिष, अंबरिषाचा मुलगा विरूप, आणि विरूपाचा मुलगा पृषदश्व झाला.

रथीनरश्च तत्पुत्रो वासुदेवपरायणः । इक्ष्वाकोस्तु त्रयः पुत्राः विकुक्षिनिमिदण्डकाः ॥ १,१३८.

पृषदश्वाचा मुलगा रथीनर, जो वासुदेवभक्त होता. इक्ष्वाकूचे तिघे मुलगे विकुक्षी, निमी आणि दंडक होते.

इक्ष्वाकुजो विकुक्षिस्तु शशादः शशभक्षणात् । पुरञ्जयः शशादाच्च ककुत्स्थाख्योऽभवत्सुतः ॥ १,१३८.

इक्ष्वाकूचा मुलगा विकुक्षी, जो ससा खाल्ल्यामुळे शशाद म्हणून ओळखला गेला. शशादापासून पुरंजय, आणि त्याचा मुलगा ककुत्स्थ म्हणून प्रसिद्ध झाला.