गरुडपुराणम्

द्रव्यं ब्राह्मणसम्पत्तिर्विषुवत्सूर्य्यसंक्रमः 99.

श्राद्धासाठी लागणारी सामग्री, ब्राह्मणांची संपत्ती, विषुवत्समय आणि सूर्यसंक्रमण हे महत्त्वाचे मानले आहेत.

श्राद्धं प्रतिरुचिश्चैव श्राद्धकालाः प्रकीर्त्तिताः 99.

श्राद्ध आपल्याला हवे तसे करता येते आणि त्यासाठी योग्य वेळा सांगितल्या आहेत.

वेदार्थविज्ज्येष्ठसामा त्रिमधुस्त्रिसुपर्णिकः 99.

वेदार्थ जाणणारे, ज्येष्ठ, सामवेदाचे पारंगत, तीन मधु आणि तीन सुपर्णिका हे श्राद्धासाठी योग्य मानले आहेत.

त्रिणाचिकेतदौहित्रशिष्यसम्बन्धिबान्धवाः 99.

नचिकेताच्या तीन पिढ्यांतील नातवंडे, शिष्य, नातेवाईक आणि आप्त हे श्राद्धासाठी योग्य आहेत.

पितृमातृपराश्चैव ब्राह्मणाः श्राद्धदेवताः 99.

पित्याप्रती आणि माताप्रती भक्ती असणारे ब्राह्मण हेच श्राद्धाचे देवता आहेत.

अवकीर्ण्याद यो ये च ये चाचारविवर्जिताः 99.

शिस्त नसलेले, आणि वाईट आचार असणारे लोक टाळावेत.

निमन्त्रयेच्च पूर्वेद्युर्द्विजैर्भाव्यं च संयतैः 99.

ब्राह्मणांना मागच्या दिवशीच आमंत्रण द्यावे आणि ते संयमी असावेत.

युग्मान्देवे तथा पित्र्ये स्वप्रदेशेषु शक्तितः 99.

दैवत आणि पितृकार्याच्या शेवटी, आपल्या प्रदेशात आणि आपल्या सामर्थ्यानुसार करावे.

मातामहानामप्येवं तन्त्रं वा वैश्वदेविकम् 99.

मामांच्या श्राद्धासाठीही हेच नियम लागू पडतात किंवा वैश्वदेव विधी करावा.

आवाह्य तदनुज्ञातो विश्वदेवासइत्यृचा 99.

विष्वदेवांना आमंत्रित करून त्यांची संमती मिळवावी आणि त्यांची ऋचा म्हणावी.

शन्नोदेव्या पयः क्षिप्त्वा यवोऽसीति यवांस्तथा 99.

'शन्नो देवी' या ऋचेने दूध ओतावे, जव टाकावे आणि तसेच जवाचे दाणेही अर्पण करावे.

गन्धोदके तथा दीपमाल्यदामप्रदीपकम् 99.

सुगंधी पाणी, दिवा, फुलांची माळ आणि दिव्याचे अर्पण करावे.

द्विगुणांस्तु कुशान्दत्त्वा उशन्तस्त्वेत्यृचा पितॄन् 99.

दुप्पट कुश अर्पण करून 'उशंतस्त्व' ही ऋचा म्हणत पितरांना स्मरावे.

यवार्थस्तु तिलैः कार्य्यः कुर्य्यादर्घ्यादि पूर्ववत् 99.

जवांसोबत तीळ घालून अर्पण करावे आणि अर्घ्य वगैरे पूर्वीप्रमाणे करावे.

पितृभ्यः स्थानमसीति न्युब्जं पात्रं करोत्यधः 99.

पितरांसाठी जागा ठरवावी आणि पात्र खाली झुकवून ठेवावे.

कुरुष्वेति तथोक्तोसौ हुत्वाग्नौ पितृयज्ञवत् 99.

त्याने सांगितल्याप्रमाणे, पितृयज्ञासारखे अग्नीत अर्पण करावे.

यथालाभोपपन्नेषु रौप्येषु च विशेषतः 99.

विशेषतः चांदी मिळाली असेल, किंवा जे काही मिळेल त्यानुसार करावे.

कृत्वे दंविष्णुरित्येवं द्विजाङ्गुष्ठं निवेशयेत् 99.

दान दिल्यावर, 'हे विष्णूसाठी आहे' असे म्हणून द्विजाचा अंगठा त्यावर ठेवावा.

जप्त्वा यथासुखं वाच्यं भुञ्जीरंस्तेऽपि वाग्यताः 99.

जितके सहज म्हणता येईल तितके मंत्र म्हणून, मग तेही शांतपणे जेवावेत.

आतृप्तेस्तु पवित्राणि जप्त्वा पूर्वजपं तथा 99.

जर समाधान वाटले नाही, तर शुद्धीकरणाचे मंत्र आणि आधीचे मंत्र पुन्हा म्हणावेत.

तदन्नं विकिरेद्भूमौ दद्याच्चापः सकृत्सकृत् 99.

ते अन्न जमिनीवर विखुरावे आणि पाणी एकदा दोनदा अर्पण करावे.

उच्छिष्टसन्निधौ पिण्डान्प्रदद्यात्पितृयज्ञवत् 99.

उष्ट्या जवळ असताना, पिंड पितृयज्ञासारखे अर्पण करावेत.

स्वस्ति वाच्यं ततो दद्यादक्षय्योदकमेव च 99.

मग 'स्वस्ति' असे म्हणून, अक्षय पाणी द्यावे.

वाच्यतामिन्यनुज्ञातः पितृभ्यश्च स्वधोच्यताम् 99.

बोलण्याची परवानगी मिळाल्यावर, पितरांसाठी 'स्वधा' म्हणावे.

प्रीयन्तामिति चाहैवं विश्वेदेव्यं जलं ददत् 99.

'ते समाधानी होवोत' असे म्हणून, विश्वदेवतांस पाणी अर्पण करावे.

श्रद्धा च नो मा व्यगमद्वहु देयं च नोऽस्त्विति 99.

आपली श्रद्धा कधीही कमी होऊ नये आणि नेहमी काहीतरी द्यायला मिळो.

वाजेवाजे इति प्रीत्या पितृपूर्वं विसर्जनम् 99.

'प्रत्येक यज्ञात असेच होवो' असे प्रेमाने म्हणत, पितरांचे विसर्जन करावे.

पितृपात्रं तदुत्तानं कृत्वा विप्रान्विसर्जयेत् 99.

पितृपात्र उलटे करून, ब्राह्मणांना निरोप द्यावा.

ब्रह्मचारीं भवेत्तां तु रजनीं भार्य्यया सह 99.

त्या रात्री पत्नीसमवेत ब्रह्मचारी राहावे.