गरुडपुराणम्

इति श्रागारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे कर्मज्ञानमा नामाष्टाशीतितमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीमद्गरुड महापुराणाच्या पूर्वखंडातील आचारकांडात 'कर्मज्ञान' नावाचा अठ्ठ्याऐंशीवा अध्याय संपला.

पृष्टः क्रौञ्चुकिनोवाच मार्कण्डेयः पुनश्च तम् 89.

क्रौंचुकीने विचारल्यावर मार्कंडेय ऋषींनी पुन्हा त्याला सांगितलं.

कन्याभिलाषी विप्रर्षिः परिबभ्राम मेदिनीम् चिन्तामवाप महीतमतीवोद्विग्नमानसः ॥ 89.

कन्येची इच्छा असलेला तो ब्राह्मण ऋषी पृथ्वीवर भटकू लागला आणि त्याच्या मनात फार मोठी चिंता निर्माण झाली.

किं करोमि क्व गच्छामि कथं मे दारसंग्रहः 89.

'मी काय करू? कुठे जाऊ? मला पत्नी कशी मिळेल?' अशी त्याला चिंता वाटू लागली.

इति चिन्तयतस्तस्यमतिर्जाता महात्मनः 89.

अशा विचारात असताना त्या महात्म्याच्या मनात एक निश्चय निर्माण झाला.

ततो वर्षशतं दिव्यं तपस्तेपे महामनाः आराधनाय स तदा परं नियममास्थितः ॥ 89.

मग त्या महात्म्याने एकाग्रचित्ताने शंभर दिव्य वर्षे कठोर तप केला आणि परमेश्वराच्या प्रसन्नतेसाठी कडक नियम पाळले.

ततः प्रदर्शयामास ब्रह्मा लोकपितामहः 89.

मग लोकांचे पितामह ब्रह्मा त्यांच्या समोर प्रकट झाले.

ततोऽसौ प्रणिपत्याह ब्रह्माणं जगतो गतिम् 89.

त्यांनी वाकून जगाचा मार्गदर्शक असलेल्या ब्रह्माजींना नमस्कार करून त्यांना संबोधले.

प्रजापतिस्त्वं भविता स्रष्टव्या भवता प्रजाः 89.

'तू प्रजापती होशील; तुला प्रजा निर्माण करायची आहे.'

कृत्वा कृताधिकारस्त्वं ततः सिद्धिमवाप्यसि 89.

आपलं कर्तव्य पूर्ण केल्यावर, मग तुला सिद्धी मिळेल.

कामं चेममभिध्याय क्रियतां पितृपूजनम् पत्नीं सुतांश्च सन्तुष्टाः किं न दद्युः पितामहाः ॥ 89.

जर तुला हेच हवं असेल, तर पितरांची पूजा कर. पत्नी आणि मुले मिळून तू समाधानी असशील, तर पितर तुला ते का देणार नाहीत?

इत्यृषिर्वचनं श्रुत्वा ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः 89.

महर्षींचे हे ब्रह्मदेवाच्या अव्यक्त जन्माबद्दलचे शब्द ऐकून,

तुष्टाव च पितॄन्विप्रः स्तवैरेभिरथादृतः 89.

त्या ब्राह्मणाने आदराने हे स्तोत्र म्हणत पितरांचे स्तवन केले.

नमस्येऽहं पितॄन् भक्त्या ये वसन्त्यधिदेवतम् 89.

जे पितर अधिदेवतांमध्ये वास करतात, त्यांना मी भक्तीने वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄन् स्वर्गे ये तर्प्यन्ते महर्षिभिः 89.

स्वर्गात जे पितर महर्षींकडून तृप्त होतात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄन्स्वर्गे सिद्धाः सन्तर्पयन्ति यान् 89.

स्वर्गात जे पितर सिद्ध लोकांनी तृप्त केले जातात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄन् भक्त्या येऽर्च्यन्ते गुह्यकैर्दिवि 89.

स्वर्गात गुप्त देवांनी जे पितर भक्तीने पूजले जातात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄन्मर्त्यैरर्च्यन्ते भुवि ये सदा 89.

या पृथ्वीवर माणसांकडून नेहमी जे पितर पूजले जातात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄन्विप्रैरर्च्यन्ते भुवि ये सदा 89.

या पृथ्वीवर ब्राह्मणांकडून नेहमी जे पितर पूजले जातात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄन्ये वै तर्प्यन्तेऽरण्यवासिभिः 89.

जे पितर खऱ्या अर्थाने वनवासात राहणाऱ्यांकडून तृप्त होतात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄन्विप्रैर्नैष्ठिकैर्धर्मचारिभिः 89.

नैष्ठिक व्रती आणि धर्माचरण करणाऱ्या ब्राह्मणांकडून जे पितर पूजले जातात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄश्राद्धै राजन्यास्तर्पयन्ति यान् 89.

राजे श्राद्धाने जे पितर तृप्त करतात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄन्वैश्यैरर्च्यन्ते भुवि ये सदा 89.

या पृथ्वीवर वैश्यांकडून नेहमी जे पितर पूजले जातात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄश्राद्धे शूद्रैरपि च भक्तितः 89.

श्राद्धाने आणि भक्तीने शूद्रांकडूनही जे पितर पूजले जातात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄश्राद्धे पाताले ये महासुरैः 89.

पाताळात जे पितर महाअसुरांकडून श्राद्धाने तृप्त होतात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄश्राद्धैरर्च्यन्ते ये रसातले 89.

रसातळात जे पितर श्राद्धाने पूजले जातात, त्यांना मी वंदन करतो.

नमस्येऽहं पितॄश्राद्धैः सर्पैः सन्तर्पितान्सदा 89.

सर्पांकडून नेहमी श्राद्धाने तृप्त होणाऱ्या पितरांना मी वंदन करतो.

पितॄन्नमस्ये निवसन्ति साक्षाद्ये देवलोकेऽथ महीतले वा 89.

जे पितर प्रत्यक्ष देवलोकात किंवा पृथ्वीवर वास करतात, त्यांना मी वंदन करतो.

पितॄन्नमस्ये परमार्थभूता ये वै विमाने निवसन्त्यमूर्त्ताः 89.

जे पितर परमार्थस्वरूप असून, अमूर्त अवस्थेत विमानात वास करतात, त्यांना मी वंदन करतो.