गरुडपुराणम्

गोकर्णं परमं तीर्थं तीर्थं माहिष्मती पुरी 81.

गोकर्ण हे परम तीर्थ आहे आणि माहिष्मती ही पवित्र नगरी आहे.

कृते शौचे मुक्तिदं च शार्ङ्गधारी तदन्तिके 81.

कृतयुगात शुद्धतेमुळे मुक्ती मिळते आणि शार्ङ्गधारी जवळच आहे.

नन्दितीर्थं मुक्तिदं च कोटितीर्थफलप्रदम् 81.

नंदितीर्थ हे मुक्ती देणारे आहे आणि कोटी तीर्थांचे फळ देणारे आहे.

कृष्णवेणीं भीमरथीं गण्डकीं या त्विरावती 81.

कृष्णवेणी, भीमरथी, गंडकी आणि इरावती या नद्या आहेत.

ब्रह्मध्यानं परं तीर्थं तीर्थमिन्द्रियनिग्रहः 81.

ब्रह्मध्यान हे श्रेष्ठ तीर्थ आहे आणि इंद्रियांचे संयम हेही पवित्र स्थान आहे.

ज्ञानह्रदे ध्यानजले रागद्वेषमलापहे 81.

ज्ञानाच्या सरोवरात, ध्यानाच्या पाण्यात, रागद्वेषाची मळ दूर होते.

इदं तीर्थमिदं नेति ये नरा भेददर्शिनः 81.

'हे तीर्थ आहे, हे नाही' असे भेद पाहणारे जे पुरुष आहेत,

सर्वं ब्रह्मेतियोऽवेति नातीर्थं तस्य किञ्चन 81.

जो सर्व काही ब्रह्म आहे हे जाणतो, त्याच्यासाठी दुसऱ्या कोणत्याही तीर्थाची गरज राहत नाही.

सर्वा नद्यः सर्वशैलाः तीर्थं देवादिसेवितम् 81.

सर्व नद्या, सर्व डोंगर, आणि देवांनी व इतरांनी पूजलेली सर्व तीर्थस्थळे—

सप्तगोदावरं तीर्थं तीर्थं कोणगिरिः परम् 81.

सात गोदावरीचे घाट पवित्र आहेत आणि कोणगिरी हे एक श्रेष्ठ तीर्थक्षेत्र आहे.

सह्याद्रौ देवदेवेश एकवीरः सुरेश्वरी 81.

सह्याद्री पर्वतावर देवांचा देव, एकवीर आणि सुरेश्वरी वास करतात.

स्नात्वा कनखले तीर्थे स भवेन्न पुनर्भवे सूत उवाच 81.

जो कोणी कनखळ या तीर्थात स्नान करतो, त्याला पुन्हा जन्म घ्यावा लागत नाही.

श्रुत्वाऽब्रवीद्धरेर्ब्रह्मा व्यासं दक्षादिसंयुतम् गयाख्यं प्राह सर्वेषामक्षयं ब्रह्मलोकदम् ॥ 81.

हे ऐकून ब्रह्मदेव, दक्ष व इतरांसह व्यासांना म्हणाले—गया हे सर्वांसाठी अक्षय असून ब्रह्मलोक देणारे आहे.

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे सर्वतीर्थ माहात्म्यं नामैकाशीतितमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीगारुड महापुराणाच्या पूर्वखंडातील आचारकांडात 'सर्व तीर्थांचे माहात्म्य' नावाचा एक्याऐंशीवा अध्याय संपला.

(अथ गयामाहात्म्यं प्रारभ्यते) सारात्सारतरं व्यास गयामाहात्म्यमुत्तमम् 82.

(आता गया माहात्म्य सुरू होते) व्यासांनी गया माहात्म्याचे सर्वश्रेष्ठ सार सांगितले.

गयासुरोऽभवत्पूर्वं वीर्य्यवान्परमः स च 82.

पूर्वी गयासुर नावाचा अत्यंत बलवान आणि पराक्रमी असुर होता.

तत्तपस्तापिता देवास्तद्वधार्थं हरिं गताः 82.

त्याच्या कठोर तपामुळे देव त्रस्त झाले आणि त्याचा नाश व्हावा म्हणून त्यांनी हरिकडे धाव घेतली.

पात्यतेऽस्य महादेहो तथेत्यूचुः सुरा हरिम् 82.

त्याचे मोठे शरीर पाडायचे आहे, असे देवांनी हरिला सांगितले.

आनीय कीकटे देशे शयनं चाकरोद्वली 82.

त्याला किकट देशात आणून तिथे झोपवले.

अतो गदाधरो विष्णुर्गयायां मुक्तिदः स्थितः 82.

म्हणून गदाधर विष्णू गया येथे मुक्ती देणारा म्हणून स्थिर आहे.

जनार्द्दनश्च कालेशस्तथान्यः प्रपितामहः 82.

जनार्दन, काळेश आणि प्रपितामह ब्रह्मा हे तिथे आहेत.

यज्ञं श्राद्धं पिण्डदानं स्नानादि कुरुते नरः 82.

जो माणूस तिथे यज्ञ, श्राद्ध, पिंडदान, स्नान आणि इतर विधी करतो—

गयातीर्थं परं ज्ञात्वा यागं चक्रे पितामहः 82.

गया हे श्रेष्ठ तीर्थ आहे हे जाणून प्रपितामहाने तिथे यज्ञ केला.

महानदीं रसवहां सृष्ट्वा वाप्यादिकं तथा 82.

त्यांनी एक मोठी पवित्र जलवाहिनी नदी आणि तलाव वगैरे निर्माण केले.

पञ्चक्रोशं गया क्षेत्रं ब्राह्मणेभ्यो ददौ प्रभुः 82.

प्रभूंनी पंचक्रोशीचे गया क्षेत्र ब्राह्मणांना दिले.

स्थिता विप्रास्तदा शप्ता गयायां ब्राह्मणास्ततः 82.

त्या वेळी ब्राह्मणांना शाप मिळाला आणि ते ब्राह्मण गयेतच राहिले.

युष्माकं स्याद्वारिवहा नदी पाषाणपर्वतः 82.

तुमच्यासाठी तिथे एक नदी, दगडाचा डोंगर आणि एक ओढा असेल.

लोकाः पुण्या गयायां हि श्राद्धिनो ब्रह्मलोकगाः 82.

गयेत श्राद्ध करणाऱ्यांना पुण्यलोक मिळतात आणि ते ब्रह्मलोकात जातात.

ब्रह्मज्ञानं गयाश्राद्धं गोगृहे मरणं तथा 82.

ब्रह्मज्ञान, गयेत केलेले श्राद्ध आणि गायीच्या गोठ्यात मृत्यू—