गरुडपुराणम्

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे ज्योतिः शास्त्रे लग्नघटिका प्रमाणादिनिरूपणं नाम द्विषष्टितमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीगारुड महापुराणाच्या पूर्वखंडातील आचारकांडात, ज्योतिषशास्त्रातील 'लग्न, घटिका व प्रमाण यांचे निरूपण' नावाचा बासष्टावा अध्याय संपला.

नरस्त्रीलक्षणं वक्ष्ये संक्षपाच्छृणु शङ्कर 63.

मी आता पुरुष आणि स्त्रियांचे लक्षणे थोडक्यात सांगतो, शंकरा, ऐक.

श्लिष्टाङ्गुली ताम्रनखौ सुगुल्फौ शिरयोज्झितौ 63.

ज्या व्यक्तीच्या बोटा एकमेकांना लागलेल्या, नख तांबूस, घोटे सुंदर आणि शिरा उठून दिसत नाहीत—

विरूक्षपाण्डुरनखौ वक्रौ चैव शिरानतौ 63.

ज्याची नखे विकृत, फिकट, वाकडी आणि शिरा उंचावलेल्या—

दुः खदारिद्यदौ स्याता नात्र कार्य्यां विचारणा 63.

त्याला दारिद्र्य आणि दुःख येते; यात अधिक विचार करण्याची गरज नाही.

रोमैकैकं कूपके स्याद्भूपानां तु महात्मनाम् 63.

राजे आणि मोठ्या आत्म्यांच्या प्रत्येक रोमकूपात एकच केस असतो.

रोमत्रयं दरिद्राणां रोगी निर्मांसजानुकः 63.

ज्याच्या रोमकूपात तीन केस असतात तो दारिद्री असतो; ज्याच्या गुडघ्यात मांस नाही तो रोगी असतो.

स्थूललिङ्गो दरिद्रः स्यादुख्येकवृष्णी भवेत् 63.

ज्याचे लिंग जाड आहे तो दारिद्री असतो; एकच वृषण असलेला दुःखी होतो.

प्रलम्बवृषणोऽल्पायुर्निर्द्रव्यः कुमणिर्भवेत् 63.

ज्याचे वृषण लोंबते त्याचे आयुष्य कमी, तो द्रव्यहीन आणि दुर्दैवी असतो.

निः स्वाः सशब्दमूत्राः स्युर्नृपा निश्शब्दधारया 63.

ज्यांचे मूत्र ध्वनीविरहित असते ते राजा होतात; ज्याचे आवाज करतात ते नाही.

सर्पोदरा दरिद्राः स्यू रेखाभिस्चायुरुच्यते 63.

सापासारखे पोट असलेले दारिद्री असतात; रेषांवरून आयुष्य ठरते.

सुखी पुत्रसमायुक्तः स षष्टिं जीवते नरः 63.

जो पुरुष सुखी आहे आणि ज्याला मुलं आहेत, तो साठ वर्षं जगतो.

विंशत्यब्दं त्वेकरेखा आकर्णान्ताः शतायुषः ॥ 63.

एक रेष जर कानाच्या टोकापर्यंत पोहोचली असेल, तर ती शंभर वर्षांचं आयुष्य दर्शवते.

सप्तत्यायुर्द्विरेखा तु षष्ट्यायुस्तिसृभिर्भवेत् 63.

दोन रेषा असतील तर सत्तर वर्षांचं आयुष्य, तीन रेषा असतील तर साठ वर्षांचं आयुष्य होतं.

चत्वारिंशच्च वर्षाणि हीनरेखस्तु जीवति 63.

कमी रेषा असतील तर चाळीस वर्षं आयुष्य मिळतं.

त्रिशूलं पट्टिशं वापि ललाटे यस्य दृश्यते 63.

ज्याच्या कपाळावर त्रिशूळ किंवा भाला दिसतो,

तर्जन्या मध्यमाङ्गुल्या आयूरेखा तु मध्यतः 63.

आयुष्याची रेषा तर्जनी आणि मध्यम्या या दोन बोटांच्या मध्ये असते.

प्रथमा ज्ञानरेखा तु ह्यंगुष्ठादनुवर्त्तते 63.

पहिली, म्हणजे ज्ञानरेषा, अंगठ्यापासून सुरू होते.

कनिष्ठिकां समाश्रित्य आयूरेखा समाविशेत् 63.

आयुष्याची रेषा जर लहान बोटावर आधारलेली असेल, तर ती तिथेच प्रवेश करते.

यस्य पाणितले रेखा आयुस्तस्य प्रकाशयेत् 63.

हाताच्या तळहातावरील रेषा त्या व्यक्तीचं आयुष्य दाखवते.

कनिष्ठिकां समाश्रित्य मध्यमायामुपागता 63.

लहान बोटावर आधारलेली रेषा जर मधल्या बोटापर्यंत पोहोचली,

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे ज्योतिः शास्त्रे सामुद्रिके पुँल्लक्षणनिरूपणं नाम त्रिषष्टितमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीगरुड महापुराणाच्या पूर्वखंडातील आचारकांडात, ज्योतिषशास्त्रातील सामुद्रिक विभागातील 'शरीरावरील चिन्हांचे वर्णन' हा त्रिसष्ठ (साठाव्या तिसऱ्या) अध्याय संपला.

यस्यास्तु कुञ्चिताः केशा मुखं च परिमण्डलम् 64.

जिचे केस कुरळे आहेत आणि चेहरा गोल आहे,

या च काञ्चनवर्णाभा रक्तहस्तसरोरुहा 64.

जिचा रंग सोन्यासारखा आहे आणि हात कमळासारखे लाल आहेत,

वक्रकेशा च या कन्या मण्डलाक्षी च या भवेत् 64.

जिचे केस वाकडे आहेत आणि डोळे गोल आहेत अशी कन्या,

पूर्णचन्द्रमुखी कन्या बालसूर्य्यसमप्रभा 64.

जिचा चेहरा पूर्ण चंद्रासारखा आणि तेज बालसूर्यासारखं आहे अशी कन्या,

रेखाभिर्बहुभिः क्लेशं स्वल्पाभिर्धनहीनता 64.

हातावर जास्त रेषा असतील तर त्रास होतो; कमी रेषा असतील तर धनाचा अभाव असतो.

कार्य्ये च मन्त्री सत्स्त्री स्यात्सती (खी) स्यात्करणेषु च 64.

कृत्यात अशी स्त्री सल्लागार असते; सद्गुणात ती पतिव्रता असते; आणि कामात ती कुशल असते.

अङ्कुशं कुण्डलं चक्रं यस्याः पाणितले भवेत् 64.

जिच्या हाताच्या तळहातावर अंकुश, कुंडलं किंवा चक्र असतं,