गरुडपुराणम्

तापी पयोष्णी सरयूः कावेरी गोमती तथा 55.

तापी, पयोष्णी, सरयू, कावेरी आणि गोमती या नद्या आहेत.

केतुमाला ताम्रपर्णो चन्द्रभागा सरस्वती 55.

केतुमाला, ताम्रपर्णी, चंद्रभागा आणि सरस्वती या देखील नद्या आहेत.

विदर्भा च शतद्रूश्च नद्यः पापहराः शुभाः 55.

विदर्भ आणि शतद्रू या पवित्र नद्या पाप दूर करणाऱ्या आहेत.

पाञ्चालाः कुरवो मत्स्या यौधेयाः सपटच्चराः 55.

पांचाळ, कुरू, मत्स्य, यौधेय आणि पटच्चर हे सर्व,

वृषध्वज ! जनाः पाद्माः सूतमागधचेदयः 55.

वृषध्वज, पद्म, सूत, मगध आणि चेदी या लोकांचेही उल्लेख आहे.

कलिंगवंगपुण्ड्रांगा वैदर्भा मूलकास्तथा 55.

कलिंग, वंग, पुंड्र, अंग, वैदर्भ आणि मुळक हे देखील आहेत.

पुलन्दाश्मकजीमूतनयराष्ट्रनिवासिनः 55.

पुलिंद, अश्मक, जीमूत आणि नय व राष्ट्र प्रदेशातील रहिवासी,

अम्बष्ठद्रविडा लाटाः काम्बोजाः स्त्रीमुखाः शकाः 55.

अंबष्ठ, द्रविड, लाट, काम्बोज, स्त्रीमुख आणि शक हे लोक,

स्त्रीराज्याः सैन्धवा म्लेच्छा नास्ति का यवनास्तथा 55.

स्त्रीराज्य, सिंधू, म्लेच्छ, नास्तिक आणि यवन हेही आहेत.

माण्डव्याश्च तुषाराश्च मूलिकाश्वमुखाः खशाः 55.

मांडव्य, तुषार, मुळिक, अश्वमुख आणि खश हे देखील आहेत.

लम्ब (म्पा) का स्तननागाश्च माद्रगान्धारबाह्लिकाः 55.

लंब, स्तननाग, मद्र, गांधार आणि बाह्लिक हेही लोक आहेत.

त्रिगर्त्तनीलकोलात (भ) ब्रह्मपुत्राः सटङ्कणाः 55.

त्रिगर्त, नील, कोल, ब्रह्मपुत्र आणि सटंकण हेही आहेत.

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे भुवनकोशवर्णनं नाम पञ्चपञ्चाशत्तमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीगारुड महापुराणाच्या पूर्वखंडातील आचारकांडात 'भुवनकोशवर्णन' नावाचा पंचपंचाशीतम अध्याय पूर्ण झाला.

सप्त मेधातिथेः पुत्राः प्लक्षद्वीपेश्वरस्य च 56.

प्लक्षद्वीपाचा राजा मेधातिथी याचे सात पुत्र होते.

सुखोदयस्तथा नन्दः शिवः क्षेमक एव च 56.

त्यात सुखोदय, नंद, शिव आणि क्षेमक हे होते.

गोमेदश्चैव चन्द्रश्च नारदो दुन्दुभिस्तथा 56.

गोमेध, चंद्र, नारद आणि डुंदुभी हेही त्यात होते.

अनुतप्ता शिखी चैव विपाशा त्रिदिवा क्रमुः 56.

अनुतप्त, शिखी आणि विपाशा यांनी एकामागून एक स्वर्ग गाठला.

वपुष्मान्शाल्मलस्येशस्तत्सुता वर्षनामकाः 56.

शाल्मलाचा राजा वपुष्मान याचे पुत्र विविध प्रदेशांच्या नावांनी ओळखले जात.

वैद्युतो मानसश्चैव सप्रभशाचपि सप्तमः 56.

वैद्युत, मानस आणि सप्रभास हे सातवे होते.

क्रौञ्चः ककुद्मान्ह्येते वै गिरयः सरितस्त्विमाः 56.

क्रौंच आणि ककुद्मान हे पर्वत आहेत, आणि या नद्याही आहेत.

विधृतिः सप्तमी तासां स्मृताः पापप्रशान्तिदाः 56.

त्यात विदृति सातवी मानली जाते, ती पाप शांत करणारी आहे.

उद्भिदो वेणुमांश्चैव द्वैरथो लम्बनो धृतिः 56.

उद्भिद, वेणुमान, द्वैरथ, लम्बन आणि धृति.

विद्रुमो हेमशैलश्च द्युतिमान्पुष्पवांस्तथा 56.

विद्रुम, हेमशैल, द्युतिमान आणि पुष्पवान.

धूतपापा शिवा चैव पवित्रा सन्मतिस्तथा 56.

धूतपापा, शिवा, पवित्रा आणि सनमती.

क्रौञ्चद्वीपे द्युतिमतः पुत्राः सप्त महात्मनः 56.

क्रौंचद्वीपावर द्युतिमान या महात्म्याचे सात पुत्र आहेत.

मुनिश्च दुन्दुभिश्चैव सप्तैते तत्सुता हर 56.

मुनी आणि दुंदुभी, हे सातही त्याचेच पुत्र आहेत, हे हर.

दिवावृत्पञ्चमश्चान्यो दुन्दुभिः पुण्डरीकवान् 56.

पाचवा दुसरा दिवावृत आहे; दुंदुभी म्हणजे पुंडरीकवान.

ख्यातिश्च पुण्डरीका च सप्तैता वर्षनिम्नगाः 56.

ख्याती आणि पुंडरीका — या सात नद्या त्या प्रदेशात आहेत.

जलद्श्च कुमारश्च सुकुमारोरुणी बकः 56.

जलद, कुमार, सुकुमार, ओरुणी आणि बक.