इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे वर्णआश्रमधर्मनिरूपणं नामैकोनपञ्चाशत्तमोध्यायः
या प्रकारे श्रीगारुड महापुराणाच्या पूर्वखंडातील आचारकांडातील वर्णाश्रमधर्म निरूपण नावाचा एकोणपन्नासवा अध्याय समाप्त झाला.
अहन्यहनि यः कुर्य्यात्क्रियां स ज्ञानमाप्नुयात् 50.
जो माणूस रोज आपापल्या कर्तव्यकर्मांचे पालन करतो, तो ज्ञान प्राप्त करतो.
चिन्तयेद्धृदि पद्मस्थमानन्दमजरं हरिम् 50.
हृदयातील कमळात वास करणाऱ्या, आनंदमय व कधीही न वृद्ध होणाऱ्या हरिचा मनात चिंतन करावे.
स्त्रायान्नदीषु शुद्धासु शौचं कृत्वा यथाविधि 50.
नदी किंवा तळ्यातील शुद्ध पाण्यात योग्य रीतीने शुद्धी करून,
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन प्रातः स्नानं समाचरेत् 50.
म्हणून सकाळी सर्व प्रयत्नांनी स्नान करावे.
सुखात्सुप्तस्य सततं लालाद्याः संस्त्रवन्ति हि 50.
जो माणूस आरामात झोपतो, त्याच्या तोंडातून लाळ व इतर स्त्राव नेहमीच बाहेर पडतात.
अलक्ष्मीः कालकर्णो च दुः स्वप्नं दुर्विचिन्तितम् 50.
दुर्दैव, काळकर्ण, वाईट स्वप्ने आणि वाईट विचार—
न च स्नानं विना पुंसां प्राशस्त्यं कर्म संस्मृतम् 50.
स्नान न करता कोणतेही कर्म शुभ मानले जात नाही.
अशक्तावशिरस्कं तु स्नानमस्य विधीयते 50.
अशक्त असल्यास, डोक्यावर पाणी ओतून स्नान करावे असे सांगितले आहे.
ब्राह्ममाग्नेयमुद्दिष्टं वायव्यं दिव्यमेव च 50.
ब्राह्म, आग्नेय, उद्दिष्ट, वायव्य आणि दिव्य असे स्नानाचे प्रकार आहेत.
ब्राह्मं तु मार्जनं मन्त्रैः कुशैः सोदकबिन्दुभिः 50.
ब्राह्म स्नान म्हणजे कुशाच्या पात्याने आणि मंत्रांनी पाण्याचे छिंपण करणे.
गवां हि रजसा प्रोक्तं वायव्यं स्नानमुत्तमम् 50.
गायींच्या धुळीने केलेले स्नान उत्तम मानले जाते आणि त्याला वायव्य स्नान म्हणतात.
वारुणं चावगाहं च मानसं त्वात्मवेदनम् 50.
पाण्यात बुडून केलेले स्नान म्हणजे वारुण स्नान; आत्मज्ञानाने केलेले स्नान म्हणजे मानसिक स्नान.
आत्मतीर्थमिति ख्यातं सेवितं ब्रह्मवादिभिः 50.
हे आत्मतीर्थ म्हणून ओळखले जाते आणि ब्रह्मनिष्ठ लोक ते आचरतात.
अपामार्गं च विल्वं च करवीरं च धावने 50.
अपामार्ग, बिल्व आणि करवीर या झाडांचा वापर शुद्धीसाठी करावा.
प्रक्षाल्य भुक्त्वा तज्जह्याच्छुचौ देशे समाहितः 50.
स्वच्छ धुवून आणि जेवल्यावर, उरलेले अन्न एकाग्र मनाने शुद्ध जागी टाकावे.
आचम्य विधिवन्नित्यं पुनराचम्य वाग्यतः 50.16 आपोहिष्ठाव्याहृतिभिः सावित्र्या वारुणैः शुभैः 50.
नियमाप्रमाणे पाणी पिऊन, पुन्हा वाणीवर नियंत्रण ठेवून आचमन करावे.
जप्त्वा जलाञ्जलिं दद्याद्भारस्करं प्रति तन्मनाः 50.
योग्य मंत्र म्हणत, एकाग्र मनाने भास्कराला पाण्याचा अर्घ्य द्यावा.
प्राणायामं ततः कृत्वा ध्यायेत्सन्ध्यामिति श्रुतिः 50.
नंतर प्राणायाम करून, शास्त्रानुसार संध्येला ध्यान करावे.
ऐश्वरी केवला शक्तिस्तत्त्वत्रयसमुद्भवा 50.
ती परमशक्ती, तीन तत्त्वांपासून उत्पन्न झालेली, दिव्य आहे.
प्राङ्मुखः सततं विप्रः सन्ध्योपासनमाचरेत् 50.
ब्राह्मणाने नेहमी पूर्वेकडे तोंड करून संध्योपासना करावी.
यदन्यत्कुरुते किञ्चिन्न तस्य फलभाग्भवेत् 50.
तो इतर काहीही केले तरी त्याला त्याचे फळ मिळत नाही.
उपास्य विधिवत्सन्ध्यां प्राप्ताः पूर्वपरां गतिम् 50.
नियमाने संध्योपासना केल्यावर, पूर्वीचे आणि पुढील दोन्ही लाभ मिळतात.
विहाय सन्ध्याप्रणतिं स याति नरकायुतम् 50.
संध्येला वंदन न करता, तो असंख्य नरकात जातो.
उपासितो भवेत्तेन देवो योगतनुः परः 50.
अशा प्रकारे उपासना केल्याने, परमदेव योगरूपाने प्रकट होतो.
गायत्त्रीं वै जपेद्विद्वान्प्राङ्मुखः प्रयतः शुचिः 50.
ज्ञानी पुरुषाने पूर्वेकडे तोंड करून, शुद्ध आणि एकाग्र राहून गायत्री जप करावा.
मन्त्रैस्तु विविधैः सारैः ऋग्यजुःसामसंज्ञितैः 50.
ऋग्वेद, यजुर्वेद आणि सामवेद या नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या विविध मुख्य मंत्रांनी,
कुर्वीत प्रणतिं भूमौ मूर्धानमभिमन्त्रितः 50.
मंत्राने शुद्ध केलेल्या डोक्याने, पृथ्वीला वंदन करावे.
निवेदयामि चात्मानं नमस्ते ज्ञानरूपिणे 50.
मी स्वतःला अर्पण करतो आणि ज्ञानस्वरूपाला नमस्कार करतो.
भूर्भुवः स्वस्त्वमोङ्कारः सर्वो रुद्रः सनातनः 50.
भूः, भुवः, स्वः, ॐ — हे सर्व सनातन रुद्र आहेत.