गरुडपुराणम्

प्राकारं तद्बहिर्दद्यात्पञ्चहस्तप्रमाणतः 46.

त्या जागेभोवती पाच हात लांबीची बाहेरील भिंत बांधावी.

चतुः षष्टिपदो वास्तुः प्रासादादौ प्रपूजितः 46.

वास्तूच्या चौरसाच्या चव्वेचाळीस विभागांची पूजा बांधकामाच्या सुरुवातीला करावी.

कर्णे चैवाथ शिख्याद्यास्तथा देवाः प्रकीर्त्तिताः 46.

कोपऱ्यांवर आणि शिखरावरही देवतांची नावे सांगितली आहेत.

चतुः षष्टिपदा देवा इत्येवं परिकीर्त्तिताः 46.

या प्रकारे चव्वेचाळीस विभागांतील देवतांचे वर्णन केले आहे.

ईशानाद्यास्ततो बाह्ये देवाद्या हेतुकादयः 46.

यांच्या बाहेर, ईशानापासून सुरू होणारे देव आणि कारणे आहेत.

अग्निजिह्वः कालकश्च करालो ह्योकपादकः 46.

अग्निजिह्व, काळक, कराळ आणि ओकपादक हे आहेत.

आकाशे गन्धमाली स्यात्क्षेत्रपालांस्ततो यजेत् 46.

आकाशात गंधमाळी आहे; त्यानंतर क्षेत्रपालांची पूजा करावी.

कृत्वा च वसुभिर्भागं शेषं बद्धा यमादिशेत् 46.

मूल्यात वाटप करून उरलेला भाग यमाच्या नियमाप्रमाणे बांधून ठेवावा.

यच्छेषं तद्भवेदृक्षं भागैर्हृत्वाव्ययं भवेत् 46.

जे काही उरते, ते उरलेलेच मानावे; वाटप झाल्यावर ते संपत नाही.

शेषमंशं विजानीयाद्देवलस्य मतं यथा 46.

उरलेला भाग देवाच्या मताप्रमाणे समजावा.

यच्छेषं तद्भवेज्जीवं मरणं भूतहारितम् 46.

जे काही उरते, तेच जीव बनते; मृत्यू हा इतरांनी घेतल्यामुळे होतो.

वामपार्श्वेन स्वपिति नात्र कार्य्या विचारणा 46.

तो डाव्या कुशीवर झोपतो; याबाबत काहीच विचार करायची गरज नाही.

एवं च वृश्चिकादौ स्यात्पूर्वदक्षिणपश्चिमम् 46.

वृश्चिक वगैरे बाबतीतही पूर्व, दक्षिण आणि पश्चिम असा क्रम असतो.

सन्तानप्रेष्यनीचत्वं स्वयानं स्वर्णभूषणम् 46.

संतती, पाठविणे, कमीपणा, स्वतःची गाडी आणि सोन्याचे दागिने.

वह्नौ वध(बन्ध)श्चायुर्वृद्धिंपुत्त्रलाभसुतृप्तिदः 46.

अग्नीत मारणे किंवा बांधणे, आयुष्य वाढवणे, मुलगा मिळणे आणि मुलांना समाधान मिळते.

नृपभीतिर्मृतापत्यं ह्यनपत्यं न वैरदम् 46.

राजाची भीती, अपत्याचा मृत्यू, अपत्य नसणे आणि वैर न होणे.

द्वाराण्युत्तरसंज्ञानि पूर्वद्वाराणि वच्म्यहम् 46.

दारांना उत्तर नाव आहे; आता मी पूर्वेकडील दारे सांगतो.

राजघ्नं कोपदं पूर्वे फलतो द्वारमीरितम् 46.

पूर्वेकडील दार राजा मारणे आणि राग येणे हे फळ देते असे सांगितले आहे.

नैर्ऋत्यादौ पश्चिमं स्याद्वायव्यादौ तु चोत्तरम् 46.

नैऋत्य दिशेला पश्चिम दार असते; वायव्य दिशेला उत्तर दार असते.

अश्वत्थप्लक्षन्यग्रोधाः पूर्वादौ स्यादुदुम्बरः पूजितो विघ्नहारी स्यात्प्रासादस्य गृहस्य च ।। 46.

अश्वत्थ, प्लक्ष आणि वड हे झाडे पूर्वेला असतात; उंबरही तिथेच असतो. त्यांची पूजा केल्यास राजवाडा आणि घरातील अडथळे दूर होतात.

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे वास्तुमानलक्षणं नाम षट्‌चत्वारिंशोऽध्यायः

श्रीगारुड महापुराणाच्या पूर्वखंडातील आचारकांडात 'वास्तुमापनाची लक्षणे' हा छप्पन्नवा अध्याय येथे संपला.

प्रासादानां लक्षणं च वक्ष्ये शौनक तच्छृणु 47.

राजवाड्यांची लक्षणे मी सांगतो, शौनक, तू ऐक.

चतुष्कोणं चतुर्भिश्च द्वाराणि सूर्य्यसंख्यया 47.

ते चौकोनी असावे आणि सूर्याच्या संख्येप्रमाणे चार दारे असावीत.

ऊर्द्ध्वक्षेत्रसमा जङ्घा जङ्घार्धद्विगुणं भवेत् 47.

जांघ वरच्या भागाएवढी असावी; जांघेचा अर्धा भाग दुहेरी असावा.

तत्त्रिभागेन कर्त्तव्यः पञ्चभागेन वा पुनः 47.

ते तीन भागांत किंवा पुन्हा पाच भागांत करावे.

चतुर्द्धा शिखरं कृत्वा त्रिभागे वेदिबन्धनम् 47.

शिखर चार भागांत विभागा आणि वेदीभोवतीचा बांध तीन भागांत करा.

अथ वापि समं वास्तुं कृत्वा षोडशभागिकम् 47.

किंवा, पाया सपाट करून सोळा भागांत विभागा.

चतुर्भागेन भित्तीनामुच्छ्रायः स्यात्प्रमाणतः ।। 47.

भिंतींची उंची एक चतुर्थांश मोजावी.

द्विगुणः शिखरोच्छ्रायो भित्त्युच्छायाच्च मानतः 47.

शिखराची उंची भिंतीपेक्षा दुप्पट असावी.