गरुडपुराणम्

आसनं पद्मकाद्युक्तं प्राणायामो मरुज्जयः 44.

पद्मासन किंवा इतर आसन घेणे, आणि श्वासावर नियंत्रण मिळवणे म्हणजे प्राणायाम.

मनोधृतिर्धारणा स्यात्समाधिर्ब्रह्मणि स्थितिः 44.

मन स्थिर ठेवणे म्हणजे धारणा, आणि ब्रह्मात एकरूप होणे म्हणजे समाधी.

हृत्पद्मकर्णिकामध्ये शङ्खचक्रगदाब्जवान् 44.

हृदयकमळाच्या मध्यभागी तो शंख, चक्र, गदा आणि कमळ धारण करतो.

नित्यः शुद्धो भूतियुक्तः सत्यानन्दाह्वयः परः 44.

तो नेहमीच शुद्ध, ऐश्वर्याने युक्त, सत्य आणि आनंद या नावाने ओळखला जाणारा, सर्वोच्च आहे.

चतुर्विंशतिमूर्त्तिः स शालग्रामशिलास्थितः 44.

तो चोवीस रूपांचा आहे आणि शाळग्राम शिळेत वास करतो.

मनसोऽभीप्सितं प्राप्य देवो वैमानिको भवेत् 44.

मनाने जे काही इच्छिले ते मिळवून, भक्त दिव्य स्वरूपाचा होतो.

इति श्रीगारुडे महापुराणे पूर्वखण्डे प्रथमांशाख्ये आचारकाण्डे ब्रह्ममूर्तिध्याननिरूपणं नाम चतुश्चत्वारिंशोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीगरुड महापुराणाच्या पूर्वखंडातील आचारकांडात 'ब्रह्ममूर्ती ध्यानाचे वर्णन' हा चव्वेचाळीसावा अध्याय संपला.

प्रसङ्गात्कथयिष्यामि शालग्रामस्य लक्षणम् 45.

आता मी शाळग्रामाचे लक्षण सांगतो.

शङ्खचक्रगदापद्मी (हस्तः) (केशवाख्यो) गदाधरः 45.

जो शंख, चक्र, गदा आणि कमळ धारण करतो, तो केशव आणि गदाधर म्हणून ओळखला जातो.

सचक्रशङ्खाब्जगदो (माधवः) श्रीगदाधरः 45.

चक्र, शंख, कमळ आणि गदा असलेला, माधव आणि श्रीगदाधर म्हणून प्रसिद्ध आहे.

पद्मशङ्खारिगादिने (विष्णुरूपाय) ते नमः 45.

कमळ, शंख, मुराचा शत्रू आणि इतर रूपे असलेल्या विष्णुरूपाला नमस्कार.

नमो गदारिशङ्खाब्जयुक्त(त्रैविक्रमाय) च 45.

गदा, शत्रू, शंख आणि कमळ धारण करणाऱ्या, तसेच त्रिविक्रमाला नमस्कार.

चक्राब्जशङ्खगादिने नमः (श्रीधरमूर्त्तये) 45.

चक्र, कमळ, शंख आणि गदा असलेल्या श्रीधरमूर्तीला नमस्कार.

साब्जचक्रगदाशङ्ख(पद्मनाभस्वरूपिणे) 45.

कमळ, चक्र, गदा आणि शंख यांची छाप असलेल्या पद्मनाभ स्वरूपाला माझे वंदन.

सारिशङ्खगदाब्जाय (वासुदेवाय) वै नमः 45.

बाण, शंख, गदा आणि कमळ धारण करणाऱ्या वासुदेवाला नमस्कार.

सुशङ्खसुगदाब्जारिधृते (प्रद्युम्नमूर्त्तये) 45.

शुभ्र शंख, शुभ्र गदा, कमळ आणि धनुष्य धारण करणाऱ्या प्रद्युम्नाच्या मूर्तीला वंदन.

साब्जशङ्खगदाचक्र(पुरुषोत्तममूर्त्तये) 45.

कमळ, शंख, गदा आणि चक्र असलेल्या परम पुरुषाच्या मूर्तीला वंदन.

(नृसिंहमूर्त्तये) पद्मगदाशङ्खारिधारिणे 45.

कमळ, गदा, शंख आणि धनुष्य धारण करणाऱ्या नरसिंहाच्या मूर्तीला वंदन.

सशङ्कचक्राब्जगदं (जनार्दन) मिहानये 45.

शंख, चक्र, कमळ आणि गदा धारण करणाऱ्या जनार्दना, तू मला रक्षण कर.

सुचक्राब्जगदाशङ्‌खयुक्ताय (हरिमूर्त्तये) 45.

शुभ्र चक्र, कमळ, गदा आणि शंख यांनी सुशोभित असलेल्या हरिच्या मूर्तीला वंदन.

शालग्रामशिलाद्वारगतलग्नद्विचक्रधृक्‌ 45.

शाळग्रामाच्या दगडाच्या प्रवेशद्वारी दोन चक्रांची खूण असलेला तोच आहे.

लग्नद्विचक्रो रक्ताभः पूर्वभागस्तुपुष्कलः 45.

दोन चक्रांची खूण एकत्र असलेली, लालसर रंगाची आणि पूर्वेकडील बाजू भरलेली आहे.

स दीर्घः सशिरश्छिद्रो यो(ऽनिरुद्धस्तु) वर्तुलः 45.

ती मूर्ती लांब असून डोक्यासारखा छिद्र असलेली; अनिरुद्ध गोलाकार आहे.

मध्ये गादकृती रेखा नाभिचक्रो (क्र) महोन्नतः 45.

मधोमध खंदकासारखी रेघ असून, नाभीसारखा चक्र आणि फार उंचावलेला आहे.

अथवा पञ्चबिन्दुस्तत्पूजनं ब्रह्मचारिणः 45.

किंवा पाच ठिपके असलेली मूर्ती—ब्रह्मचारीसाठी अशी पूजा आहे.

नीलस्त्रिरेखः स्थूलोऽथ (कूर्ममूर्त्तिः स बिन्दुमान् 45.

निळा, तीन रेषा असलेला, जाड आणि ठिपका असलेला—अशी कूर्माची मूर्ती आहे.

(श्रीधरः) पञ्चरेखोऽव्या (द्वनमाली) गादाङ्कितः 45.

श्रीधराच्या मूर्तीवर पाच रेषा असतात; द्वनमाळीच्या मूर्तीवर खंदक असतो.

नानावर्णोऽनेकमूर्त्तिर्नागभोगी (त्वनन्तकः) 45.

नानाविध रंग, अनेक रूपे आणि सर्पांनी सुशोभित—अशी अनंतकाची मूर्ती आहे.

सङ्कीर्णद्वारकः सोऽव्यादथ ब्रह्मा सुलोहितः 45.

अरुंद प्रवेशद्वार असलेला, फारच लाल रंगाचा ब्रह्मा माझे रक्षण करो.