गायत्री ही सर्वोच्च देवी आहे, जी भक्तांना भौतिक सुख आणि मोक्ष दोन्ही प्रदान करते. या देवीच्या आराधनेचा विधी मी सांगणार आहे, ज्यामुळे सुख आणि मोक्ष मिळू शकतात. जो ब्रह्मलोकातील त्रिसंध्या स्तोत्र शंभर वेळा म्हणतो, त्याला पाणी पिण्याची परवानगी असते. 'भूः, भुवः, स्वः' या मंत्रासह बारा नावांची जोड करून, सावित्री आणि सरस्वतीला नमस्कार करावा. वेदांची जननी, संकृती, ब्रह्माणी आणि कौशिकी यांना अनुक्रमे नमस्कार करावा. याप्रमाणे, योग्य स्वरात अग्नीत इंधन, तूप आणि हविर्दान अर्पण करावे. धर्म, अर्थ, काम आणि अन्य उद्दिष्ट साधण्यासाठी सर्व विधींमध्ये अर्पण करावे. नियमानुसार, मंत्राचा एक लक्ष वेळा जप करावा, आणि त्यासाठी दूध, मूळ, फळ आणि ऋषी-निर्देशित वस्तू वापराव्या. ही देवी उत्तरेच्या शिखरावर जन्म घेतलेली, पृथ्वीवर किंवा पर्वतावर निवास करणारी आहे. या प्रकारे, 'गायत्री उपासनाचे स्पष्टीकरण' नावाचा सत्ताविसावा अध्याय संपतो, जो श्री गरुड महापुराणाच्या आचारकांडात आहे. नवव्या दिवसाच्या प्रारंभाला, 'ह्रीं दुर्गे रक्षिणी' या मंत्राने दुर्गेची पूजा करावी. या अर्पण आणि दानाने सर्व इच्छा पूर्ण कराव्यात. मग मंगळा, विजय, लक्ष्मी, शिवा आणि नारायणी यांना अनुक्रमे नमस्कार करावा. देवीचे अठरा हात, ढाल, घंटा, आरसा आणि तर्जनी आहेत. शक्ती, गदा, भाला, कवटी, बाण आणि अंकुशही तिच्या हातात आहेत. मी भगवतीसाठी मंत्र आणि जप सांगतो: 'ॐ, शुभ्र चामुंडेला नमस्कार, स्मशानात निवास करणारी, हातात कवटी धारण केलेली, महान भूतावर आरूढ, अनेक वाहनांनी वेढलेली, कालरात्रि, मोठ्या तोंडाची, अनेक हातांची, घंटा, ढोल आणि पैंजणांनी सजलेली, मोठ्याने हसणारी, तीव्र आवाज करणारी, सर्व प्रकारच्या ध्वनींनी परिपूर्ण, हत्तीच्या कातडीने झाकलेली, रक्त आणि मांसाने अंगाला लिपलेली, जिव्हा हलवणारी, मोठी राक्षसी, तीक्ष्ण दातांची, भयावह, तेजस्वी, वीजेसारखी चमकणारी, हालचाल करणारी, तीक्ष्ण डोळ्यांची, जिव्हा फडफडणारी, 'ह्रौं ह्रीं', कपाळावर आठ्या असलेली, करभद्र आसनावर बसलेली, कवटींच्या माळेने सजलेली, जटांनी मुकुट बांधलेली, चंद्रधारी, मोठ्याने हसणारी, तीव्र आवाज करणारी, 'हूं हूं', भयानक दातांची, अंधार निर्माण करणारी, सर्व विघ्नांचा नाश करणारी, हे कार्य पूर्ण कर, लवकर कर, कर, कर, 'कहकह', अंकुशाने प्रवेश कर, हलव, हलव, हलव, हलव, रक्त, मांस आणि मद्याची प्रिय, मार, मार, फोड, फोड, छेद, छेद, वध, वध, पुन्हा, पुन्हा, वज्रासारखे शरीर, पूर्ण कर, पूर्ण कर, तीनही लोकातले दुष्ट किंवा दुष्ट नसलेले, प्रवेश कर, प्रवेश कर, पुढे जा, पुढे जा, नृत्य कर, नृत्य कर, बांध, बांध, उडी मार, उडी मार, खोबरे डोळे, केस उभे, घुबडासारखा चेहरा, घंटा माळ धरलेली, जाळ, जाळ, शिजव, शिजव, पकड, पकड, मंडळाच्या मध्यभागी प्रवेश कर, प्रवेश कर, का विलंब, ब्रह्माचा सत्य, विष्णूचा सत्य, ऋषींचा सत्य, रुद्राचा सत्य, प्रवेश कर, प्रवेश कर, 'किलिकिली', 'खिलिखिली', 'मिलिमिली', 'चिलिचिली', विचित्र रूपांची धारक, काळ्या सर्पांनी वेढलेली, सर्व भूतांची मालकीण, ओठ लटकलेले, नाक खोल, विशाल चेहरा, पिवळ्या जटा, ब्रह्मी, फोड, फोड, जळ, जळ, काळा चेहरा, गोंगाट, कठोर, खाली पड, खाली पड, लाल डोळे, हलव, हलव, जमिनीवर पड, पड, डोके पकड, पकड, डोळे बंद कर, फोड, फोड, पाय पकड, पकड, हस्तमुद्रा प्रकट कर, फुट, फुट, 'हूं', 'फट', फाड, फाड, त्रिशूळाने भेद, वज्राने मार, दंडाने ठोका, चक्राने छेद, भाल्याने भेद, दातांनी चाव, खिळ्याने ठोक, चाकूने छेद, अंकुशाने पकड, ब्रह्माणी, ये, ये, महेश्वरी, ये, कौमारी, ये, वाराही, ये, ऐंद्रि, ये, चामुंडा, ये, वैष्णवी, ये, हिमवती, ये, कैलासवासी, ये, सर्वोच्च मंत्र, छेद, छेद, 'किलिकिली', प्रतिमेत, भयानक, तीव्र रूप, चामुंडा, रागात गर्जना, राक्षसांचा नाश करणारी, आकाशात फिरणारी, पाशाने बांध, स्थिर राहा, मंडळात प्रवेश कर, पड, पड, पकड, पकड, तोंड बांध, डोळे बांध, हृदय बांध, हातपाय बांध, सर्व दुष्ट भूत बांध, दिशांना बांध, मध्यदिशांना बांध, वर बांध, खाली बांध, राख, पाणी, माती किंवा मोहरी वापरून, प्रवेश कर, पड, चामुंडा, 'किलिकिली', 'विच्छे ह्रीं (हूं) फट स्वाहा'. एकशे आठ अक्षरांची माळ म्हणजे जपासाठी मंत्र आहे. मोठ्या मांसाने आणि तिहेरी गोडीने, एकशे आठ हजार अक्षरांच्या प्रत्येकाला पूजा करावी. मोठे मांस, तिहेरी गोडी किंवा अन्य पदार्थ सर्व विधींमध्ये योग्य आहेत. देवीला अठ्ठावीस हातांची किंवा अठरा हातांची कल्पना करून ध्यान करावे. दोन हातात तलवार आणि ढाल, दोन हातात गदा आणि दंड, आणखी एका जोडीमध्ये चक्र आणि घंटा, दोन हातात ध्वज आणि दंड, आणखी एका जोडीमध्ये भाला, आणि दुसऱ्या जोडीमध्ये नांगर आणि मुसळ. एक हाताने धमकीची मुद्रा, आणि दुसऱ्या हाताने गोंगाट निर्माण करावा. 'सर्व जीवांच्या अधिपती, तुझ्या विजयाला अभिवादन!' या प्रकारे, 'दुर्गा पूजेच्या मंत्र, जप आणि अर्पणाचे वर्णन' नावाचा अठ्ठाविसावा अध्याय श्री गरुड महापुराणाच्या आचारकांडात संपतो. 'हे जनार्दना, देवपूजेचे संक्षिप्त वर्णन पुन्हा सांग.' असे विचारले असता, श्रीकृष्ण म्हणतात, 'हे रुद्रा, सूर्यपूजेचे विधी पुन्हा सांगतो. 'ॐ दंडिनेला नमस्कार.' या मंत्रांनी द्वारपालांची पूजा करावी, हे वृषध्वज. 'ॐ प्रभूताला नमस्कार', 'ॐ विमला', 'ॐ आधार' — दक्षिणपूर्व आणि इतर कोपऱ्यात विमला आणि इतरांची पूजा करावी. 'ॐ पद्मा' — पूर्व आणि इतर दिशांमध्ये रुद्राची पूजा करावी. 'ॐ वां (रां), दीप्ता', 'ॐ वूं (रूं), भद्रा', 'ॐ वौं (रौं), विभूती', 'ॐ वं (रं), वैद्युता', 'ॐ रो, सर्वतोमुखी' — या मंत्रांनी पूजा करावी. 'ॐ अर्कासन' — मध्यभागी पूजा करावी. हे शंकरा, 'ह्रं' मंत्र ऐक. या मंत्रांनी आवाहन, स्थापना आणि प्रतिष्ठा करावी. हस्तमुद्रा दाखवून किंवा मूलमंत्राने, एकचाकी रथावर बसलेला, दोन हातांचा, कमळ धारण केलेला सूर्य ध्यान करावा. या प्रकारे सूर्याचे ध्यान नेहमी करावे. आता मूळ मंत्र ऐक. तीन दिवस कमळमुद्रा आणि चक्रमुद्रा दाखवावी: 'ॐ अर्का, मस्तकासाठी, स्वाहा'; 'ॐ हूं, कवचासाठी, हूं'; 'ॐ वः, अस्त्रासाठी, फट.' दक्षिणपूर्व, उत्तरपश्चिम किंवा दक्षिणपश्चिम दिशेत हराची पूजा करावी. दिशांमध्ये रुद्राची पूजा अस्त्राने करावी, आणि सोमाची, जी शुभ्रवर्णाची आहे. दक्षिण दिशेत रुद्राची पूजा करावी, आणि गुरू, जो त्याच रंगाचा आहे, त्याचा सन्मान करावा. दक्षिणपूर्व दिशेत मंगळ, जो जळणाऱ्या कोळशासारखा लाल आहे, त्याची पूजा करावी. उत्तरपश्चिम दिशेत राहूची पूजा नंद्यवर्तासारख्या पात्राने करावी. या प्रकारे श्री गरुड महापुराणाच्या आचारकांडातील 'देवपूजेचा संक्षिप्त विधी' हा अध्याय संपतो.