हे कथन अत्यंत आदरभावाने ऐका—एका दिवशी भगवान धन्वंतरी यांनी सुश्रुताला औषधोपचारांबद्दल उपदेश केला. त्यांनी प्रथम सांगितले की, रुद्र, जर मुलांनी शंख, नाभी, वचा, कुष्ट आणि लोखंड नेहमी अंगावर घातले, तर त्यांना सर्व प्रकारच्या व्याधींपासून संरक्षण मिळते. पुढे त्यांनी सांगितले, पलाशाचा चूर्ण मध, गायीचे तूप, आवळा आणि विडंग यांच्याबरोबर मिसळून सेवन केल्यास माणूस अतिशय बुद्धिमान होतो. हे औषध जर एखाद्याने एक महिन्याभर घेतले, तर तो वृद्धत्व आणि मृत्यूपासून मुक्त होतो. रुद्र, पलाश बीज तूप आणि तीळ, मध यांच्याबरोबर सारखे मिसळून सात दिवस सेवन केल्यास वृद्धत्व नाहीसे होते. रुद्रामलकीचे चूर्ण मध, तेल आणि तूप यांच्याबरोबर एक महिना सेवन केल्यास मनुष्य तरुण आणि वाक्पटू होतो. शिवामलकीचे चूर्ण मध किंवा पाण्यात मिसळून रोज पहाटे घेतल्यास, शिवा, नाकाचे छिद्र बळकट होतात. कुष्टाचे चूर्ण तूप आणि मधाबरोबर सकाळी घेतल्यास शरीर सुवासिक होते आणि माणूस हजार वर्षे जगतो. महेश्वर, काळ्या उडीदाचे धान्य फोडून, सुकवून, तुपात भिजवून, दूधात शिजवावे आणि नंतर ते मध, तूप आणि दूधाबरोबर सेवन केल्यास, महादेव, माणूस शंभर स्त्रियांना तृप्त करू शकतो, यात शंका नाही. एरंडेल तेल आणि गंधक यांचा रस बनवून, पाण्यातून दिवसभर तीन वेळा गुळण्या करून नंतर सेवन केल्यास, शरीरास बल मिळते. उडीद आणि शिंबीच्या बिया दूधात शिजवून, अपामार्ग तेलाबरोबर घेतल्यास, शंभर स्त्रियांची तृप्ती साधता येते. कृष्ण हरिने सांगितले—जर एखादी गाय आपल्या वासराला नाकारते, तर तिच्या स्वतःच्या दुधात मीठ मिसळून तिला द्यावे, म्हणजे वासरावर तिचे प्रेम निर्माण होते. कुत्र्याची हाडे म्हशी किंवा गायीच्या गळ्यात बांधल्यास, त्या प्राण्यांमधील सर्व कृमी नष्ट होतात, यात शंका नाही. गुञ्जाच्या मुळीचे सेवन गायीला गर्भपात घडवते. शिवा, वरुण फळाचा रस हाताने घुसळून दिल्यास, चौपाय व द्विपाय प्राण्यांतील सर्व कृमी नष्ट होतात. जयाच्या पानांनी जखम भरते, रुद्र, आणि हत्तीचे मूत्र पिल्यास गायी व म्हशींचे रोग बरे होतात. जव आणि तांदूळ दहीबरोबर वाटून, गायी, म्हशी किंवा बैलाच्या दुधात दिल्यास, ते हितकर ठरते. शिवा, शरपुंखाचे पान मीठाबरोबर दिल्यास, घोड्यांच्या अंगलातील पाण्याच्या फोडांवर उपाय होतो. हरा, कोरफडाचे पान मीठाबरोबर दिल्यास, घोड्यांच्या अंगलातील खाज बरी होते. यानंतर सूतांनी सांगितले—धन्वंतरीने सुश्रुताला औषधी वनस्पतींची नावे सांगितली. यात स्तिरा, विदारिगंधा, शालपण्य, शुमती, लांगली, कलसी, क्रोष्टुपुच्छा, गुहा, पुनर्नवा, पर्षाभू, कठिल्या, कारुणा, एरण्ड, उरुवूक, आमर्द, वर्धमानक, झषा (नागबला), श्वदंष्ट्रा (गोक्षुर), शतावरी, वरा, भीरु, पीवरी, इंदीवरी, वरी, व्याघ्री (बृहती), कृष्णा, हंसपादी, मधुस्त्रवा, धामनी, कंटकारी, क्षुद्र, सिंही, निदिग्धिका, वृश्चिका, त्र्यमृता, काली, विषघ्नी, सर्पदंष्ट्रिका, मर्कटी, आत्मगुप्ता, आर्षेयी, कपिकच्छु, मुद्गपर्ण (क्षुद्रसहा), माषपर्ण (महासहा), त्यजा, परा (महाः), दंडयोनी, अंकसंज्ञा, न्यग्रोध (वट), अश्वत्थ (कपिला), प्लक्ष (गर्दभांड), पर्कटी (कपीतन), पार्थ (ककुभ), धन्वी (अर्जुन), नंदीवृक्ष (प्ररोही, पुष्टिकारी), वंजुल, वेतस, भल्लात, अरुष्कर, लोढ्र, सारवक, धृष्ट, तिरीट, बृहद्फला (महाजांबू), बालफला, जळजांबू (नादेयी), कणा, कृष्णोपकुंची, शौंडी, मागधिक, पिप्पली (मुळ ग्रंथिका), ऊषण (मरीच), शुंठी (सर्वसाधारण औषध), व्योष (त्रिकटु, त्र्यूषण), लांगली (हलीनी), चेयसी (गजपिप्पली), त्रायंती (त्रायमाणा), उत्साया (सुवहा), चित्रक (शिखी, वह्नि, अग्नि), षड्ग्रंथा (उग्रा, वचा), श्वेता (हैमवती), कुटज, वृक्षक, शक्र, वत्सक, गिरिमल्लिका, कलिंग, इंद्रयव, आरिष्ट, मुस्तक (मेघनाम), कौंती (हरेणुका), एला (बहुला), सूक्ष्मेला (त्रुटी), पद्मा, भार्ङ्ग, कांची, ब्राह्मणयष्टिका, मूर्वा (मधुरसा), तेजनी (तिक्तवल्लिका), महानिंब (बृहन्निंब), दीप्यक (यवानीका), विडंग (कृमिनाशक), रामठ (हिंग), अजाजी (जिरक), कारवी (उपकुंचिका), कटुका, तिक्त, कटुकरोहीणी, तगर (वक्र), कोका (त्वचावरांगक), उदीच्या (बालक), ह्रीबेर (जलनाम), पत्रक (दलसंज्ञा), चारक (तस्कर)—ही सर्व औषधी वनस्पती धन्वंतरींनी सुश्रुताला सांगितल्या. या प्रकारे, भगवान धन्वंतरींनी औषधोपचार, वनस्पतींची ओळख, आणि त्यांचे विविध उपयोग सुश्रुताला समजावून सांगितले. हे सर्व ज्ञान आदराने ऐकावे आणि जीवनात उपयोगात आणावे.