पवित्र श्री गरुड महापुराणातील आचारकांडाच्या पहिल्या भागात, रत्नांच्या गुणधर्मांची तपासणी कशी करावी याचे विवेचन दिले आहे. या कथेत, रत्नांचे विविध प्रकार, त्यांचे स्वरूप, रंग, आणि त्यांचे मूल्य कसे ठरवावे, याची सखोल माहिती दिली जाते. कधीकधी, सांध्यावरून वाळलेल्या रत्नाचा प्रकार बदलतो आणि तो दुसऱ्या प्रकारच्या पन्नाचा स्वरूप घेतो. भल्लातक आणि पुत्रिका ही रत्नं त्यांच्या रंगानुसार ओळखली जातात. पुत्रिका रत्न, जर ते लिनेन कपड्याने घासले गेले, तर त्याची चमक हरवते. काही पन्न रत्न, जरी त्यांच्याकडे अनेक स्वरूप आणि गुणधर्म असले तरी, पन्नाच्या वैशिष्ट्यांचे अनुसरण करतात. हिरे, मोती, आणि काही अन्य द्विज रत्नही अस्तित्वात आहेत. कधी कधी, सरळपणामुळे एक विशिष्ट गुणधर्म उत्पन्न होतो. स्नान, आचमन, जप, आणि रक्षणासाठी मंत्रोपचाराच्या विधींमध्ये, तसेच देव, पितर, अतिथी, आणि गुरूच्या सन्मानाच्या विधींमध्ये, दोषरहित आणि गुणवत्तायुक्त रत्न सोनेाशी जुळवले जाते. पद्मराग रत्नाचे मूल्य त्याच्या वजनावरून ठरवले जाते, आणि त्यात दोष असल्यास त्याचे मूल्य कमी होते. या प्रकारे, 'पन्न तपासणी' नावाचा एकहत्तरवा अध्याय संपतो. पुढील अध्यायात, सिंहल देशातील युवतींच्या हातांच्या कोमल अंकुर, तरुण कोंबांचे टोक, नव्याने फुललेले धान्य, आणि प्रवाळाच्या शाखा येथे आढळतात. यावरून, समुद्राजवळचा प्रदेश, त्याचा विस्तार आणि सौंदर्य, लहरींच्या शुभ्र फेनासारखा भासतो. येथे निळ्या कमळासारखी फुले, मोराच्या गळ्यासारखा रंग, हलधर देवाच्या वस्त्रासारखे, मधमाशी, धनुष्य, हराच्या गळ्याचा रंग, आणि लालसर फुलांचे स्वरूप दिसते. काही फुले शुद्ध जलाशयाच्या पाण्यासारखी स्वच्छ, काही जलाच्या तेजासारखी, तर काही मोरांच्या थव्यांसारखी दिसतात. हे सर्व एकाच प्रकारचे असून, त्यांच्या रंगांची सुंदरता स्पष्टपणे चमकते. माती, दगड, आणि खडकांच्या भेगांमुळे त्यांच्याशी भीती जोडली जाते. त्या स्थानात, असे रत्न जन्म घेतात आणि त्यांची स्तुती केली जाते. पद्मराग रत्नाचे गुणधर्म, ते घातले असता, असे प्रकट होतात. पद्मराग रत्नाच्या उत्पत्तीचे तीन प्रकार आहेत. त्याचे परीक्षण आणि चाचणी करून गुणधर्म ठरवले जातात. पद्मराग रत्न आगेत किती टिकते, हे देखील विचारात घेतले जाते. हे परीक्षण केवळ गुणवत्तावाढीसाठी केले जाते, परीक्षा म्हणून नव्हे. जर त्याची अग्निसहन क्षमता योग्यरीत्या ओळखली गेली नाही, तर जळण्याच्या दोषामुळे त्याचे नुकसान होते. ज्ञानी लोक काच, निळे कमळ, करवीर, स्फटिक, आणि अशा प्रकारच्या दगडांसह, वायडूर्य आणि कॅट्स आय रत्न ओळखतात. यामध्ये वजन आणि कठीणपणा नेहमी लक्षात ठेवावा. काही निळ्या रत्नांमध्ये तांबड्या रंगाचा झाक असतो. निळ्या रत्नाची चमक त्याच्या मध्यभागी इंद्रधनुष्याच्या तेजासारखी झळकते. रंगाची विपुलता असल्यामुळे, ते शंभर पट दूधात राहते. उत्तम गुणवत्तेचा पद्मराग रत्न त्याच्या वजनावरून माषा बीजांशी तौलून मूल्य ठरवले जाते. या प्रकारे, 'इंद्रनील तपासणी' नावाचा बाव्हत्तरवा अध्याय संपतो. पुढे, कर्केट आणि भीष्मक या प्रदेशांत आढळणाऱ्या वायडूर्य आणि पद्मराग रत्नांची माहिती दिली जाते. युगाच्या समाप्तीला समुद्राच्या मंथनामुळे, राक्षसाचा आवाज उमटतो. तो आवाज, दूरच्या उंच शिखर असलेल्या पर्वताजवळ येतो. त्या आवाजाच्या उत्पत्तीमुळे, खाणीत उत्तम गुणधर्म असतात. राक्षसांच्या अधिपतीच्या रत्नांचा आवाज वादळासारखा असून, ते रत्न पावसाच्या मेघासारखे सुंदर आहेत. पद्मराग रत्नाच्या उदाहरणावरून, पृथ्वीवर आढळणाऱ्या रत्नांचे रंग विविध असतात. त्यात सर्वश्रेष्ठ रंग मोराच्या गळ्यासारखा निळा किंवा बांबूच्या पानासारखा असतो. उत्तम गुणवत्तेचे वायडूर्य रत्न त्याच्या मालकाला इतरांमध्ये सर्वोच्च तेज देते. अशा प्रकारे, श्री गरुड महापुराणाच्या आचारकांडातील या अध्यायांत रत्नांचे स्वरूप, गुणधर्म, आणि मूल्य तपासण्याची पवित्र आणि ज्ञानवर्धक कथा सांगितली आहे.