ഗരുഡപുരാണമ്

ഗോഭൂമിപിണ്ഡദാനാദ്യൈഃ ശക്ത്യാ പ്രേതം സ്മരംശ്ച തമ് । തിലൈസ്തിലാംസ്തു വിപ്രാണാം ദര്ഭയുക്തേഷു പാണിഷു ॥ ൨,൪൪.

പ്രേതനെ ഓർത്ത്, കഴിവനുസരിച്ച് പശു, ഭൂമി, പിണ്ടം മുതലായവയും, തിലം ദർഭയോടൊപ്പം ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെ കൈയിൽ നൽകണം.

ദദ്യാദന്നം ദ്വിജാനാം ച താമ്ബൂലം ദക്ഷിണാം തഥാ । ഏവം ശിഷ്ടതമം വിപ്രം ഹരിണ്യേന പ്രപൂജയേത് ॥ ൨,൪൪.

ദ്വിജന്മാരെ ഭക്ഷണം, താമ്പൂലം, ദക്ഷിണ എന്നിവ നൽകി, ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനായ ബ്രാഹ്മണനെ ഹരിണ്യേന അഥവാ മാൻചർമ്മം നൽകി ആദരിക്കണം.

നാമ ഗോത്രം സ്മരന് ദദ്യാദ്വിഷ്ണുപ്രീതോസ്ത്വിതി ബ്രുവന് । അനുവ്രജ്യ ദ്വിജാന് പശ്ചാത്ത്യക്താമ്ഭോ ദക്ഷിണാമുഖഃ ॥ ൨,൪൪.

പേരും ഗോത്രവും ഓർത്ത്, 'വിഷ്ണുവിന് സന്തോഷം ഉണ്ടാകാൻ' എന്ന് പറഞ്ഞ് നൽകണം; ശേഷം ബ്രാഹ്മണന്മാരെ അനുഗമിച്ച് തെക്കോട്ട് മുഖം തിരിച്ച് വെള്ളം ഒഴിക്കണം.

കീര്തയന്നാമഗോത്രേ തു ഭുവി പ്രീതോസ്ത്വിതി ക്ഷിപേത് । മിത്രബന്ധുജനൈഃ സാര്ധം ശേഷം ഭുഞ്ജീത വാഗ്യതഃ । പ്രതിസംവത്സരാദി സ്യാദേകോദ്ദിഷ്ടവിധാനതഃ ॥ ൨,൪൪.

പേരും ഗോത്രവും ഉച്ചരിച്ച്, 'സന്തോഷത്തിനായി' എന്ന് പറഞ്ഞ് ഭൂമിയിൽ ഇടണം; ശേഷം സുഹൃത്തുക്കളും ബന്ധുക്കളും ചേർന്ന് ശേഷിച്ച ഭക്ഷണം മൗനത്തിൽ കഴിക്കണം; ഈ വിധം ഓരോ വർഷവും ചെയ്യണം.

ഏവം കൃതേ ഗമിഷ്യന്തി സ്വര്ലോകം പാപകര്മിണഃ । സപിണ്ഡീകരണാദൌ തു കൃതേ ചൈവാപ്നുവന്തിതേ ॥ ൨,൪൪.

ഇങ്ങനെ ചെയ്താൽ പാപം ചെയ്തവരും സ്വർഗ്ഗലോകം പ്രാപിക്കും; സപിണ്ഡീകരണം തുടങ്ങിയ ചടങ്ങുകൾ ചെയ്താൽ അതും ലഭിക്കും.

അഥ കശ്ചിത്പ്രമാദേന മ്രിയതേ ഹ്യുദകാദിഭിഃ । സംസാരപ്രമുഖസ്തസ്യ സര്വം കുര്യാദ്യഥാവിധി ॥ ൨,൪൪.

ആരെങ്കിലും ജലമോ മറ്റേതെങ്കിലും അപകടം മൂലം അന്യഥാ മരണപ്പെടുകയാണെങ്കില്‍, കുടുംബത്തിലെ പ്രധാനി അവർക്കായി എല്ലാ നിർദ്ദിഷ്ട ക്രിയകളും ശരിയായ രീതിയിൽ നിർവ്വഹിക്കണം.

പ്രമാദാദിച്ഛയാ മര്ത്യോ ന ഗച്ഛേത്സര്പസംമുഖഃ । പക്ഷയോരുഭയോര്നാഗം പഞ്ചമീഷു പ്രപൂജയേത് ॥ ൨,൪൪.

മനുഷ്യൻ അനാസ്ഥയോ ആഗ്രഹമോ കൊണ്ട് പാമ്പിന്റെ നേരെ നേരിട്ട് പോകരുത്. അഞ്ചാം ചൊവ്വാഴ്ച പാമ്പിനെ ഇരുവശത്തും പൂജിക്കണം.

കുര്യാത്പിഷ്ടമയീം ലേഖാം നാഗാനാമാകൃതിം ഭുവി । അര്ചയേത്താം സിതൈഃ പുഷ്പൈഃ സുഗന്ധൈശ്ചന്ദനേനച ॥ ൨,൪൪.

അവൻ നിലത്ത് പിണ്ഡം കൊണ്ട് പാമ്പിന്റെ രൂപം വരച്ച്, അതിനെ വെള്ള പൂക്കളും സുഗന്ധവസ്തുക്കളും ചന്ദനവും കൊണ്ട് അർപ്പിച്ച് പൂജിക്കണം.

പ്രദദ്യാദ്ധൂപദീപന്തു തണ്ഡുലാംശ്ച സിതാന് ക്ഷിപേത് । ആമപിഷ്ടം തഥൈവാന്നം ക്ഷീരഞ്ച വിനിവേദയേത് ॥ ൨,൪൪.

അവൻ ധൂപവും ദീപവും അർപ്പിച്ച്, വെള്ള അരി വിതറി, പിണ്ഡം പാകം ചെയ്തതും ഭക്ഷണവും പാലും സമർപ്പിക്കണം.

ഉപസ്ഥായ വദേദേവം മുഞ്ചന്മുദ്രാംശുകാനി ച । മധുരം തദ്ദിനേഽശ്രീയാദ്ദേവശ്രാദ്ധം സമാപയേത് ॥ ൨,൪൪.

അവൻ സമീപിച്ച്, ദേവനാമം ഉച്ചരിച്ച്, മുദ്രകളും വസ്ത്രങ്ങളും അർപ്പിച്ച്, ആ ദിവസം മധുരം കഴിച്ച്, ദേവശ്രാദ്ധം പൂർത്തിയാക്കണം.

സൌവര്ണം ശക്തിതോ നാഗം തതോ ദദ്യാദ്ദ്വിജോത്തമേ । ധേനും ദത്ത്വാ തതോ ബ്രൂയാത്പ്രീയതാം നാഗരാഡിതി ॥ ൨,൪൪.

ശക്തിയനുസരിച്ച് സ്വർണ്ണപാമ്പ് ഒരു വിശിഷ്ട ബ്രാഹ്മണന് നൽകണം; പശു സമർപ്പിച്ചശേഷം, 'പാമ്പുകളുടെ നാഥൻ സന്തോഷിക്കട്ടെ' എന്ന് പറയണം.

യഥാവിഭവ്യം കുര്വീത കര്മാണ്യന്യാനി പൂര്വവത് । സ്വശാഖോക്തവിധാനേന ഇത്ഥം കുര്യാദ്യഥാതഥമ് । പ്രേതത്വാന്മോചയേത്താംസ്തു സ്വര്ഗമാര്ഗം നയേത്ച ॥ ൨,൪൪.

മറ്റു കര്‍മ്മങ്ങള്‍ അവന്റെ ശേഷിയനുസരിച്ച് മുന്‍പുപോലെ തന്നെ, തനിക്കുള്ള ശാഖയില്‍ പറയുന്ന വിധം ചെയ്യണം. ഇങ്ങനെ ശരിയായി ചെയ്താൽ, അവരെ പ്രേതാവസ്ഥയിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിച്ച് സ്വർഗ്ഗത്തിലേക്ക് നയിക്കാം.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൪൫ ശ്രീവിഷ്ണുരുവാച । പ്രത്യബ്ദം ശ്രാദ്ധമേവം തേ കഥയാമി ഖഗേശ്വര । പ്രത്യബ്ദം പാര്വണേനൈവ കുര്യാതാം ക്ഷേത്രജോരസൌ ॥ ൨,൪൫.

ശ്രീവിഷ്ണു പറഞ്ഞു: പക്ഷീരാജാവേ, ഞാൻ നിനക്കു പ്രതിവർഷം ചെയ്യേണ്ട ശ്രാദ്ധം പറയുന്നു. ഓരോ വർഷവും, ക്ഷേത്രജനായ പുത്രൻ പാർവണ ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.

വിധിനാചേതരൈരേവമേകോദ്ദിഷ്ടം ന പാര്വണമ് ॥ ൨,൪൫.

മറ്റുള്ളവർക്ക് ഏകോദിഷ്ട ശ്രാദ്ധം ഈ വിധം ചെയ്യണം, പാർവണ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യേണ്ടതില്ല.

അനഗ്നേശ്ച സുതൌ സ്യാതാമനഗ്നീ ക്ഷേത്രജോരസൌ । ഏകോദ്ദിഷ്ടം ന കുര്യാതാം പ്രത്യബ്ദം തൌ തു പാര്വണമ് ॥ ൨,൪൫.

പുത്രനും പിതാവും ഇരുവരും അഗ്നിയില്ലാത്തവർ ആണെങ്കിൽ, ക്ഷേത്രജനായ പുത്രൻ പ്രതിവർഷം ഏകോദിഷ്ട ശ്രാദ്ധം ചെയ്യേണ്ടതില്ല, പാർവണ ശ്രാദ്ധം മാത്രം ചെയ്യണം.

യദാ ത്വന്യതരഃ സാഗ്നിഃ പുത്രോ വാപ്യഥവാ പിതാ । പ്രത്യബ്ദം പാര്വണം തത്ര കുര്യാതാം ക്ഷേത്രജൌരസൌ ॥ ൨,൪൫.

പുത്രനോ പിതാവോ ആരെങ്കിലും അഗ്നിയുള്ളവരാണെങ്കിൽ, ക്ഷേത്രജനായ പുത്രൻ പ്രതിവർഷം പാർവണ ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.

അനഗ്നയഃ സാഗ്നയോ വാ പുത്രാ വാ പിതരോഽപി വാ । ഏകോദ്ദിഷ്ടം സുതൈഃ കാര്യം ക്ഷയാഹ ഇതി കേചന ॥ ൨,൪൫.

ചിലർ പറയുന്നു: അഗ്നിയുണ്ടായാലും ഇല്ലാതിരുന്നാലും, പുത്രന്മാരോ പിതാക്കന്മാരോ ആയാലും, ചന്ദ്രക്ഷയ ദിവസം പുത്രന്മാർ ഏകോദിഷ്ട ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.

ദര്ശകാലേ ക്ഷയോ യസ്യ പ്രേതപക്ഷേഽഥ വാ പുനഃ । പ്രത്യബ്ദം പാര്വണം കാര്യം തസ്യ സര്വൈഃ സുതൈരപി ॥ ൨,൪൫.

ക്ഷയകാലം അമാവാസ്യയിലോ പിതൃപക്ഷത്തിലോ വന്നാൽ, എല്ലാ പുത്രന്മാരും പ്രതിവർഷം പാർവണ ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.

ഏകോദ്ദിഷ്ടമപുത്രാണാം പുംസാം സ്യാദ്യോപിതാമപി । ഏകോദ്ദിഷ്ടേ കുശാ ഗ്രാഹ്യാഃ സമൂലാ യജ്ഞകര്മണി । ബഹിര്ലൂനാഃ സകൃല്ലനാഃ ശ്രാദ്ധം വൃദ്ധിമൃതേ സദാ ॥ ൨,൪൫.

പുത്രന്മില്ലാത്ത പുരുഷന്മാർക്ക്, ഭാര്യ ജീവനോടെ ആയാലും, ഏകോദിഷ്ട ശ്രാദ്ധം നിർദ്ദിഷ്ടമാണ്. ഏകോദിഷ്ടത്തിൽ, മൂലമുള്ള ദർഭ ഉപയോഗിക്കണം; സാധാരണ ശ്രാദ്ധത്തിൽ, പുറത്തു മുറിച്ച ദർഭ മാത്രം ഒരിക്കൽ ഉപയോഗിക്കണം, വർദ്ധനയില്ലാത്ത പക്ഷം.

കര്തവ്യേ പാര്വണേ ശ്രാദ്ധേ ആശൌചം യദി ജായതേ । ആശൌചാവഗമേ കുര്യാച്ഛ്രാദ്ധം ഹി തദനന്തരമ് ॥ ൨,൪൫.

പാർവണ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യേണ്ട സമയത്ത് അശൗചം വന്നാൽ, അശൗചം കഴിഞ്ഞ ഉടനെ ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.

ഏകോദ്ദിഷ്ടേ തു സമ്പ്രാപ്തേ യദി വിഘ്നഃ പ്രജായതേ । മാസേന്യസ്മിന് തിഥൌ തസ്യാം കുര്യാച്ഛ്രാദ്ധം തദൈവ ഹി ॥ ൨,൪൫.

ഏകോദിഷ്ട ശ്രാദ്ധം ചെയ്യേണ്ട സമയത്ത് തടസ്സം വന്നാൽ, അടുത്ത മാസം അതേ തിഥിയിൽ ശ്രാദ്ധം നടത്തണം.

തൂഷ്ണീം ശ്രാദ്ധാന്തു ശൂദ്രസ്യ ഭാര്യായാസ്തത്സുതസ്യ ച । കന്യായാശ്ച ദ്വിജാതീനാമനുപേതദ്വിജസ്യ ച ॥ ൨,൪൫.

തൂഷ്ണീം ശ്രാദ്ധം ശൂദ്രനും, അവന്റെ ഭാര്യക്കും പുത്രനും, കന്യയ്ക്കും, ഉപനയനം ചെയ്യാത്ത ദ്വിജന്മാർക്കും ആണ്.

ഏകകാലേ ഗതാ സൂനാം ബഹൂനാമഥ വാ ദ്വയോഃ । തന്ത്രേണ ശ്രപണം കുര്യാച്ഛ്രാദ്ധം കുര്യാത്പൃഥക്പൃഥക് ॥ ൨,൪൫.

ഒരേ സമയത്ത് രണ്ട് സ്ത്രീകളോ പല സ്ത്രീകളോ മരിച്ചാൽ, ഹോമം വിധിപ്രകാരം ചെയ്യണം; പക്ഷേ, ശ്രാദ്ധം ഓരോരുത്തർക്കും വേറേ വേറേ നടത്തണം.

ദദ്യാത്പൂര്വം മൃതസ്യാദൌ ദ്വിതീയസ്യ തതഃ പുനഃ । തൃതീയസ്യ തതഃ കുര്യാത്സംനിപാതേ ത്വയം വിധിഃ (ക്രമഃ) ॥ ൨,൪൫.

ഒന്നിലധികം മരണം ഉണ്ടായിരിക്കുമ്പോള്‍ ആദ്യം മരിച്ചവനു ആദ്യം, പിന്നെ രണ്ടാമത്തേതിനു, പിന്നെ മൂന്നാമത്തേതിനു അര്‍പ്പണം നടത്തണം. ഇങ്ങനെയാണ് ക്രമം പാലിക്കേണ്ടത്.

പ്രത്യബ്ദമേവം യഃ കുര്യാദ്യഥാതഥമതന്ദ്രിതഃ । താരയിത്വാ പിതൄന് സര്വാന് പ്രാപ്നോതി പരമാം ഗതിമ് ॥ ൨,൪൫.

ആളൊരുവന്‍ ഇങ്ങനെ ഓരോ വര്‍ഷവും ശ്രദ്ധയോടെ, കഴിയുന്ന വിധത്തില്‍ കര്‍മം ചെയ്താല്‍, തന്റെ പിതാക്കളെ എല്ലാവരെയും രക്ഷിച്ച് പരമഗതി പ്രാപിക്കും.

ന ജ്ഞായതേ മൃതാഹശ്ചേത്പ്രസ്ഥാനദിനമേവ ച । മാസശ്ചേത്സ്യാത്പരിജ്ഞാതസ്തദ്ദര്ശേ സ്യാന്മൃതാഹികമ് ॥ ൨,൪൫.

മരണദിവസം അല്ലെങ്കില്‍ യാത്രയായ ദിവസം അറിയില്ലെങ്കില്‍, മാസം മാത്രം അറിയാമെങ്കില്‍ ആ മാസം വന്നപ്പോള്‍ മരിച്ചവനു വേണ്ട കര്‍മം നടത്തണം.

യദാ മാസോ ന വിജ്ഞാതോ വിജ്ഞാതം ദിനമേവ ച । തദാ മാര്ഗശിരേ മാസി മാഘേ വാ തദ്ദിനം ഭവേത് ॥ ൨,൪൫.

മാസം അറിയില്ല, ദിവസം മാത്രം അറിയാമെങ്കില്‍ മാര്‍ഗശീര്‍ഷം അല്ലെങ്കില്‍ മാഘം മാസത്തില്‍ ആ ദിവസം കര്‍മം നടത്തണം.

ദിനമാസാവവിജ്ഞാതൌ മരണസ്യ യദാ പുനഃ । പ്രസ്ഥാനദിനമാസൌ തു ഗ്രാഹ്യൌ ശ്രാദ്ധേ മയോദിതൌ ॥ ൨,൪൫.

മരണത്തിന്റെ neither ദിവസം nor മാസം അറിയില്ലെങ്കില്‍, യാത്രയായ ദിവസംയും മാസവും ഞാന്‍ പറഞ്ഞതുപോലെ സ്വീകരിച്ച് കര്‍മം നടത്തണം.

പ്രസ്ഥാനസ്യാപി ന ജ്ഞാതൌ ദിനമാസൌ യദാ പുനഃ । മൃതവാര്താശ്രുതൌ ഗ്രാഹ്യൌ പൂര്വപ്രോക്തക്രമേണ തു ॥ ൨,൪൫.

യാത്രയായ neither ദിവസം nor മാസം അറിയില്ല, മരിച്ച വിവരം മാത്രം കേട്ടാല്‍, മുമ്പ് പറഞ്ഞ ക്രമത്തില്‍ കര്‍മം നടത്തണം.