$ തിലാഃ പവിത്രാസ്ത്രിവിധാ ദര്ഭാശ്ച തുലസീദാലമ് । നിവാരയന്തി ചൈതാനി ദുര്ഗതിം യാന്തമാതുരമ് ॥ ൨,൨൯.
മൂന്നു വിധത്തിലുള്ള ശുദ്ധമായ എള്ളും, ദർഭയും, തുളസിയിലയും—ഇവ ദുർഗതിയിലേക്ക് പോകുന്നവരുടെ കഷ്ടം അകറ്റുന്നു.
ഹസ്താഭ്യാമുദ്ധൃതൈര്ദര്ഭൈസ്തോയേന പ്രോക്ഷയേദ്ഭുവമ് । മൃത്യുകാലേ ക്ഷിപേദ്ദര്ഭാനാതുരസ്യ കരദ്വയേ ॥ ൨,൨൯.
രണ്ടുകൈകളിൽ ദർഭ എടുത്ത് വെള്ളം ചിതറി ഭൂമിയെ ശുദ്ധമാക്കണം; മരണസമയത്ത് ദർഭ രോഗിയുടെ ഇരുകൈകളിലും വയ്ക്കണം.
ദര്ഭേഷു ക്ഷിപ്യതേ യോഽസൌ ദഭസ്തു പരിവേഷ്ടിതഃ । വിഷ്ണുലോകം സ വൈ യാതി മന്ത്രഹീനോഽപി മാനവഃ ॥ ൨,൨൯.
ദർഭപ്പുല്ലിൽ കിടക്കുന്നവനും, അതിനാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവനും, മന്ത്രം ഇല്ലെങ്കിലും വിഷ്ണുലോകം പ്രാപിക്കും.
ദര്ഭമൂലീഗതോ ഭൂമൌ ദര്ഭപാണിസ്തു യോ മൃതഃ । പ്രായശ്ചിത്തവിശുദ്ധോഽസൌ സംസാരേപാരസാഗരേ ॥ ൨,൨൯.
ദർഭയുടെ വേർ ഭൂമിയെ തൊടുമ്പോഴും, ദർഭ കൈയിൽ പിടിച്ചിരിക്കുമ്പോഴും, പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്തവൻ ഭവസാഗരം കടന്ന് മോക്ഷം നേടും.
ഗോമയേനോപലിപ്തേ തു ദര്ഭസ്യാസ്തരണേ സ്ഥിതഃ । തത്ര ദത്തേന ദാനേന സര്വം പാപം വ്യപോഹതി ॥ ൨,൨൯.
പശുവിന്റെ ചാണകം പുരട്ടിയ നിലത്തും ദർഭ പുല്ല് വിരിച്ചിരിക്കുന്നിടത്തും ദാനം ചെയ്താൽ, ആ ദാനത്തിലൂടെ എല്ലാ പാപങ്ങളും നീങ്ങും.
ലവണം തദ്രസം ദിവ്യം സര്വകാമപ്രദം നൃണാമ് । യസ്മാദന്നരസാഃ സര്വേ നോത്കടാ ലവണം വിനാ ॥ ൨,൨൯.
ഉപ്പിന് അതിന്റെ ദിവ്യമായ രുചിയുണ്ട്; മനുഷ്യർക്കു എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നൽകാൻ ഇതിന് കഴിയും. ഉപ്പില്ലാതെ ആഹാരത്തിലെ എല്ലാ രുചികളും അപൂർണ്ണമാണ്.
പിതൄണാം ച പ്രിയം ഭവ്യം തസ്മാത്സ്വര്ഗപ്രദം ഭവേത് । വിഷ്ണുദേഹസമുദ്ഭൂതോ യതോഽയം ലവണോ രസഃ ॥ ൨,൨൯.
ഉപ്പ് പിതൃകൾക്ക് പ്രിയവും ശുഭവും ആണ്, അതുകൊണ്ടു സ്വർഗം നൽകുന്നു. ഈ ഉപ്പിന്റെ രുചി വിഷ്ണുവിന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്നാണ് ഉരുത്തിരിഞ്ഞത്.
വിശേഷാല്ലവണം ദാനം തേന ശംസന്തി യോഗിനഃ । ബ്രാഹ്മണ ക്ഷത്ത്രിയവിശാം സ്ത്രീണാം ശൂദ്രജനസ്യ ച ॥ ൨,൨൯.
അതുകൊണ്ടു യോഗികൾ ബ്രാഹ്മണർ, ക്ഷത്രിയർ, വൈശ്യർ, സ്ത്രീകൾ, ശൂദ്രർ എന്നിവർക്കു ഉപ്പിന്റെ ദാനം പ്രത്യേകിച്ച് പ്രശംസിക്കുന്നു.
ആതുരാണാം യദാ പ്രാണാഃ പ്രയാന്തി വസുധാതലേ । ലവണം തു തദാ ദേയം ദ്ബാരസ്യോദ്ധാടനം ദിവഃ ॥ ൨,൨൯.
ഭൂമിയിൽ രോഗികളുടെ പ്രാണൻ വിടുമ്പോൾ, അപ്പോൾ ഉപ്പ് ദാനം ചെയ്യണം; കാരണം അതു സ്വർഗത്തിലെ വാതിൽ തുറക്കുന്നു.
ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൩൦ ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച । ശൃണു താര്ക്ഷ്യ പരം ഗുഹ്യം ദാനാനാം ദാനമുത്തമമ് । പരമം സര്വദാനാനാം പരം ഗോപ്യം ദിവൌകസാമ് ॥ ൨,൩൦.
ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: ടാർക്ഷ്യാ, ദാനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമവും ദൈവങ്ങളിൽ പോലും രഹസ്യമായതുമായ പരമ ദാനത്തെക്കുറിച്ച് കേൾക്കു.
ദേയമേകം മഹാദാനം കാര്പാസം ചോത്തമോത്തമമ് । യേന ദത്തേന പ്രീയന്തേ ഭൂര്ഭുവഃ സ്വരിതി ക്രമാത് ॥ ൨,൩൦.
ഒരുവൻ ഉത്തമമായ ഒരു കരുമ്പ് ദാനം ചെയ്യണം; അതു നൽകിയാൽ ഭൂമി, അന്തരീക്ഷം, സ്വർഗം എന്നിങ്ങനെ ലോകങ്ങൾ സന്തോഷിക്കും.
ബ്രഹ്മാദ്യാ ദേവതാഃ സര്വാഃ കാര്യാച്ച പ്രീതിമാപ്നുയുഃ । ദേയമേതന്മഹാദാനം പ്രേതോദ്ധരണഹേതവേ ॥ ൨,൩൦.
ബ്രഹ്മാവിനെ തുടക്കംവെച്ച് എല്ലാ ദേവതകളും അതിനാൽ സന്തോഷിക്കും. departed ആത്മാക്കളെ ഉയർത്താൻ ഈ മഹാദാനം നൽകണം.
ചിരം വസേദ്രുദ്രലോകേ തതോ രാജാ ഭവേദിഹ । രൂപവാന്സുഭഗോ വാഗ്മീ ശ്രീമാനതുല വിക്രമഃ । യമലോകം വിനിര്ജിത്യ സ്വര്ഗം താക്ഷ്യ സ ഗച്ഛതി ॥ ൨,൩൦.
അവൻ ദീർഘകാലം രുദ്രലോകത്തിൽ വസിക്കും, പിന്നെ ഭൂമിയിൽ രാജാവാകും; സുന്ദരൻ, ഭാഗ്യവാൻ, വാഗ്മി, സമ്പന്നൻ, അപാര വീരൻ. യമലോകം ജയിച്ച് സ്വർഗത്തിൽ എത്തും, ടാർക്ഷ്യാ.
ഗാം തിലാംശ്ച ക്ഷിതം ഹേമ യോ ദദാതി ദ്വിജന്മനേ । തസ്യ ജന്മാര്ജിര്ത പാപം തത്ക്ഷണാദേവനശ്യതി ॥ ൨,൩൦.
ആരെങ്കിലും ബ്രാഹ്മണനു പശു, എള്ള്, ഭൂമി, പൊന്നു ദാനം ചെയ്താൽ, ജന്മത്തിൽ നിന്നുള്ള പാപങ്ങൾ ഉടൻ തന്നെ നശിക്കും.
തിലാ ഗാവോ മഹാദാനം മഹാപാതകനാശനമ് । തദ്ദ്വയം ദീയതേ വിപ്രേ നാന്യവര്ണേ കദാചന ॥ ൨,൩൦.
എള്ളും പശുവും മഹാദാനങ്ങൾ ആണ്, വലിയ പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നവ. ഈ രണ്ടും ബ്രാഹ്മണർക്കു മാത്രം നൽകണം, മറ്റേതു വർഗ്ഗത്തിനും നൽകരുത്.
കല്പിതം ദീയതേ ദാനം തിലാ ഗാവശ്ചമേദിനീ । അന്യേഷു നൈവ വര്ണേഷു പോഷ്യവര്ഗേ കദാചന ॥ ൨,൩൦.
എള്ള്, പശു, ഭൂമി എന്നിവ ബ്രാഹ്മണർക്കു മാത്രം നൽകണം; മറ്റു വർഗ്ഗങ്ങൾക്കും ആശ്രിതർക്കും ഒരിക്കലും നൽകരുത്.
പോഷ്യവര്ഗേ തഥാ സ്ത്രീഷു ദാനം ദേയമകല്പിതമ് । ആതുരേ വോപരാഗേ ച ദ്വയം ദാനം വിശിഷ്യതേ । ആതുരേ ദീയതേ ദാനം തത്കാലേ ചോപതിഷ്ഠതി ॥ ൨,൩൦.
ആശ്രിതർക്കും സ്ത്രീകൾക്കും ദാനം പ്രത്യേക ക്രമമില്ലാതെ നൽകാം; പക്ഷേ രോഗം അല്ലെങ്കിൽ അശുദ്ധി ഉണ്ടെങ്കിൽ ഈ രണ്ടും പ്രത്യേകമായി നൽകണം. രോഗിക്ക് നൽകിയാൽ അതു ഉടൻ ഫലിക്കും.
ജീവതസ്തു പുനര്ദത്തമുപതിഷ്ഠത്യസംസ്കൃതമ് । സത്യംസത്യം പുനഃ സത്യം യദ്ദത്തം വികലേന്ദ്രിയേ ॥ ൨,൩൦.
ജീവിതത്തിൽ വീണ്ടും ദാനം ചെയ്താൽ, ചടങ്ങ് ഇല്ലെങ്കിലും അതു ഫലിക്കും. ശരീരബലം കുറഞ്ഞപ്പോൾ നൽകിയതൊക്കെയും സത്യമായി ഫലിക്കും.
യച്ചാനു മോദതേ പുത്രസ്തച്ച ദാനമനന്തകമ് । അതോ ദദ്യാത്സ പുത്രോ വാ യാവജ്ജീവത്സസൌ ചിരമ് । അതിവാഹസ്തഥാ പ്രേതോ ഭോഗാംശ്ച ലഭതേ യതഃ ॥ ൨,൩൦.
മകനു സന്തോഷം നൽകുന്ന ദാനം അനന്തമായതാണ്; അതുകൊണ്ട് മകനോ അല്ലെങ്കിൽ താനോ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ തന്നെ നൽകണം. മരണത്തിന് ശേഷം പോലും അതിന്റെ ഫലം ലഭിക്കും.
അസ്വസ്ഥാ തുരകാലേ തു ദേഹപാതേ ക്ഷിതിസ്ഥിതേ । ദേഹേ തഥാതിവാഹസ്യ പരതഃ പ്രീണനം ഭവേത് ॥ ൨,൩൦.
രോഗം കൊണ്ടോ മരണസമയത്തോ, ശരീരം ഭൂമിയിൽ ഇരിക്കുമ്പോൾ, അർപ്പണം departed ആത്മാവിനെ സന്തോഷിപ്പിക്കും.
പങ്ഗാവന്ധേ ച കാണേ ച ഹ്യര്ധോന്മീലിതലോചനേ । തിലേഷു ദര്ഭാന്സംസ്തീര്യ ദാനമുക്തം തദക്ഷയമ് ॥ ൨,൩൦.
കൈകഴിവില്ലാത്തവർക്കും, കുരുടർക്കും, ഒറ്റകണ്ണിക്കാർക്കും, പകുതിയോളം കണ്ണ് തുറന്നവർക്കും ദർഭപ്പുല്ലിൽ എള്ള് വച്ചുകൊടുത്താൽ ആ ദാനം അക്ഷയമാണ്.
തിലാ ലൌഹം ഹിരണ്യഞ്ച കാര്പാസം ലവണം തഥാ । സപ്തധാന്യം ക്ഷിതിര്ഗാവ ഏകൈകം പാവനം സ്മൃതമ് ॥ ൨,൩൦.
എള്ള്, ഇരുമ്പ്, പൊൻ, കരുമ്പ്, ഉപ്പ്, ഏഴു തരത്തിലുള്ള ധാന്യങ്ങൾ, ഭൂമി, പശു — ഇവയൊന്നൊന്നും ശുദ്ധീകരിക്കുന്നവയാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
ലോഹദാനാദ്യമസ്തുഷ്യേദ്ധര്മ രാജസ്തിലാര്പണാത് । ലവണേ ദീയമാനേ തു ന ഭയം വിദ്യതേ യമാത് ॥ ൨,൩൦.
ഇരുമ്പ് പോലുള്ള വസ്തുക്കളും എള്ളും ദാനം ചെയ്താൽ ധർമ്മരാജാവ് സന്തോഷിക്കും. ഉപ്പു ദാനം ചെയ്താൽ യമനിൽ നിന്ന് ഭയമൊന്നും ഉണ്ടാകില്ല.
കര്പാസസ്യ തു ദാനേന ന ഭൂതേഭ്യോ ഭയം ഭവേത് । താരയന്തി നരം ഗാവസ്ത്രിവിധാശ്ചൈവ പാതകാത് ॥ ൨,൩൦.
പൂവൻപറുത്തു ദാനം ചെയ്താൽ ഭൂതങ്ങളിൽ നിന്ന് ഭയം ഉണ്ടാകില്ല. മൂന്നു തരത്തിലുള്ള പശുക്കൾ പാപത്തിൽ നിന്ന് മനുഷ്യനെ രക്ഷിക്കും.
ഹേമദാനാത്സുഖം സ്വര്ഗേ ഭൂമിദാനാന്നൃപോ ഭവേത് । ഹേമഭൂമിപ്രദാനാച്ച ന പീഡാ നരകേ ഭവേത് ॥ ൨,൩൦.
പൊന്നു ദാനം ചെയ്താൽ സ്വർഗത്തിൽ സന്തോഷം ലഭിക്കും. ഭൂമി ദാനം ചെയ്താൽ രാജാവാവും. പൊന്നും ഭൂമിയും ഒരുമിച്ച് ദാനം ചെയ്താൽ നരകത്തിൽ വേദന അനുഭവിക്കേണ്ടതില്ല.
സര്വേഽപി യമദൂതാശ്ച യമരൂപാ വിഭീഷണാഃ । സര്വേ തേ വരദാ യാന്തി സപ്തധാന്യേന പ്രീണിതാഃ ॥ ൨,൩൦.
യമന്റെ ഭയങ്കരരൂപത്തിലുള്ള ദൂതന്മാർ ഏവരും ഏഴു ധാന്യങ്ങൾ ദാനം ചെയ്ത് സന്തോഷിപ്പിച്ചാൽ അനുഗ്രഹം നൽകുന്നവരാകും.
വിഷ്ണോഃ സ്മരണമാത്രേണ പ്രാപ്യതേ പരമാ ഗതിഃ । ഏതത്തേ സര്വമാഖ്യാതം മര്ത്യൈര്യാ ഗതിരാപ്യതേ ॥ ൨,൩൦.
മഹാവിഷ്ണുവിനെ ഓർത്തു മാത്രം പരമഗതി ലഭിക്കും. മനുഷ്യർക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഈ മാർഗ്ഗം മുഴുവനും ഞാൻ പറഞ്ഞുതന്നു.
തസ്മാത്പുത്രം പ്രശംസന്തി ദദാതി പിതുരാജ്ഞയാ । ഭൂമിഷ്ഠം പിതരം ദൃഷ്ട്വാ ഹ്യര്ധോന്മീലിതലോചനമ് ॥ ൨,൩൦.
അതിനാൽ അച്ഛന്റെ കല്പനപ്രകാരം, നിലത്ത് കിടക്കുന്ന അച്ഛന്റെ അരയടച്ച കണ്ണുകൾ കണ്ടു, ദാനം ചെയ്യുന്ന മകനാണ് പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നത്.
തസ്മിന് കാലേ സുതോ യസ്തു സര്വദാനാനി ദാപയേത് । ഗയാശ്രാദ്ധാദ്വിശിഷ്യേത സ പുത്രഃ കുലനന്ദനഃ ॥ ൨,൩൦.
ആ സമയത്ത് എല്ലാ ദാനങ്ങളും നടത്തിക്കുന്ന മകൻ, ഗയാശ്രാദ്ധത്തേക്കാൾ മഹത്വം നേടുന്നു. അങ്ങനെയുള്ള മകനാണ് കുടുംബത്തിന്റെ ആനന്ദം.
സ്വസ്ഥാനാച്ചലിതശ്ചാസൌ വികലസ്യ പിതുസ്തദാ । പുത്രൈര്യത്നേന കര്തവ്യാ പിതരം താരയന്തി തേ ॥ ൨,൩൦.
അച്ഛൻ ബോധം നഷ്ടപ്പെട്ട് കിടക്കുമ്പോൾ, മക്കൾ ശ്രമപൂർവ്വം കര്മ്മങ്ങൾ നിർവ്വഹിക്കണം. അങ്ങനെ അവർ അച്ഛനെ രക്ഷിക്കും.