ഭൂമൌ വിനിഃ ക്ഷിപേദ്ബാലം ദ്വിമാസോനം ദ്വിവാര്ഷികമ് । തതഃ പരം ഖഗശ്രേഷ്ഠ ദേഹദാഹോ വിധോയതേ ॥ ൨,൨൫.
രണ്ടു മാസം പ്രായമുള്ളവയെയും രണ്ടുവര്ഷം പ്രായമുള്ളവയെയും നിലത്തിരുത്തണം; അതിന് ശേഷം, പക്ഷിശ്രേഷ്ഠാ, ശരീരം ചുട്ട് സംസ്കാരം നടത്തണം എന്ന് നിര്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
ശിശുരാ ദന്തജനനാദ്ബാലഃ സ്യാദ്യാവദാശിഖമ് । കഥ്യതേ സര്വശാസ്ത്രേഷു കുമാരോ മൌഞ്ജിബന്ധനാത് ॥ ൨,൨൫.
കുഞ്ഞിന് പല്ല് വരുന്നതുവരെ അവനെ ശിശു എന്നു വിളിക്കും; ചൂടി വളരുന്നതുവരെ ബാലന് എന്നു പറയും. എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളിലും, മൗഞ്ജി കയറ്റം കഴിഞ്ഞാല് കുട്ടി കൗമാരം തുടങ്ങുന്നു എന്ന് പറയുന്നു.
ശൂദ്രാദീനാം കഥം കുര്യാത്സംശയോ മൌഞ്ജിവര്ജനാത് । ഗര്ഭാച്ച നവമം ഹിത്വാ ശിശുരാമാസഷോഡശമ് ॥ ൨,൨൫.
ശൂദ്രന്മാരും മറ്റുള്ളവരും മൗഞ്ജി കയറ്റം ഇല്ലാത്തതിനാല് എങ്ങനെ ചെയ്യണം എന്ന സംശയം ഉണ്ട്. ഗര്ഭകാലം കഴിഞ്ഞ് ഒമ്പതാം മാസം കഴിഞ്ഞ്, പന്ത്രണ്ടു മാസം വരെ ശിശുവാണ് എന്ന് കണക്കാക്കണം.
ബാലശ്ചാഥ പരഞ്ജ്ഞേയ ആമാസസപ്തവിംശതി । ആ പഞ്ച വര്ഷാത്കൌമാരഃ പൌഗണ്ഡോ നവഹാംയനഃ ॥ ൨,൨൫.
പക്ഷീ, ഇരുപത്തിയേഴു മാസം വരെ ബാലന് എന്നു അറിയണം; അഞ്ചു വയസ്സുവരെ കൗമാരം, ഒമ്പതു വയസ്സുവരെ പൗഗണ്ഡം എന്നാണ്.
കിശോരഃ ഷോഡശാബ്ദഃ സ്യാത്തതോ യൌവനമാദിശേത് । മൃതോഽപി പഞ്ചമേ വര്ഷേ അവൃതഃ സവൃതോഽപി വാ ॥ ൨,൨൫.
പതിനാറാം വയസ്സുവരെ കിശോരനാണ്; അതിന് ശേഷം യൗവനം തുടങ്ങുന്നു. അഞ്ചാം വയസ്സില് ദേഹവിയോഗം സംഭവിച്ചാല്, whether സംസ്കാരം ചെയ്തിട്ടുണ്ടോ ഇല്ലയോ, അതേവിധം ചെയ്യണം.
പൂര്വോക്തമേവ കര്തവ്യമീഹതേ ദശപിണ്ഡകമ് । സ്വല്പകര്മപ്രസങ്ഗാച്ച സ്വല്പാദ്വിഷയബന്ധനാത് ॥ ൨,൨൫.
മുന്പ് പറഞ്ഞ ചടങ്ങുകള് തന്നെ ചെയ്യണം; പത്തു പിണ്ടം നല്കണം, കാരണം ഇവരുടെ കര്മ്മങ്ങളും ലോകബന്ധങ്ങളും വളരെ കുറവാണ്.
സ്വല്ഷാദ്വപുഷി വസ്ത്രാച്ച ക്രിയാം സ്വല്പാമപീച്ഛതി । യാവദുപചയോ ജന്തുര്യാവദ്വിഷയവേഷ്ടിതഃ ॥ ൨,൨൫.
ശരീരം ചെറുതും വസ്ത്രവും ചെറിയതായതിനാല് ചടങ്ങുകളും കുറവായിരിക്കും. ജീവന് വളരുന്ന കാലം വരെയും ലോകബന്ധങ്ങള് ഉള്ളതുവരെ ഇതുപോലെയാണ്.
യദ്യദ്യസ്യോപജീവ്യം സ്യാത്തത്തദ്ദേയമിഹേച്ഛതി । ബ്രഹ്മബീജോദ്ഭവാഃ പുത്രാ ദേവര്ഷോണാം ച വല്ലഭാഃ ॥ ൨,൨൫.
ഓരോരുത്തന്ക്കും ഉപജീവനം എന്താണോ അതാണ് നല്കേണ്ടത്. ബ്രഹ്മാവിന്റെ വിത്തില് ജനിച്ച പുത്രന്മാര് ദേവന്മാര്ക്കും ഋഷിമാര്ക്കും പ്രിയപ്പെട്ടവരാണ്.
യമേന യമദൂതൈശ്ച ശാസ്യന്തേ നിശ്ചിതം ഖഗ । ബാലോ വൃദ്ധോ യുബാ വാപി ഘടമിച്ഛന്തി ദേഹിനഃ ॥ ൨,൨൫.
യമനും യമദൂതന്മാരും ഇവരെ നിയന്ത്രിക്കുന്നു, പക്ഷീ. ബാലന്, വൃദ്ധന്, യുവാവെന്നു വേറിട്ടു നോക്കാതെ, എല്ലാ ദേഹധാരികളും ഐക്യത്തെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
സുഖം ദുഃ ഖം സദാ വേത്തി ദേഹീ വൈ സര്വഗസ്ത്വിഹ । പരിത്യജ്യ തദാത്മാനം ജീര്ണാം ത്വചമിവോരഗഃ ॥ ൨,൨൫.
ദേഹിയ്ക്ക് ഇവിടെ എപ്പോഴും സുഖവും ദുഖവും അനുഭവപ്പെടുന്നു; പാമ്പ് പഴയ ത്വക്ക് ഉപേക്ഷിക്കുന്നതുപോലെ, ആത്മാവ് ശരീരം ഉപേക്ഷിക്കുന്നു.
അങ്ഗുഷ്ഠമാത്രഃ പുരുഷോ വായുഭൃതഃ ക്ഷുധാന്വിതഃ । തസ്മാദ്ദേയാനി ദാനാനി മൃതേ ബാലേ സുനിശ്ചിതമ് ॥ ൨,൨൫.
അംഗുഷ്ഠം വലിപ്പമുള്ള പുരുഷന് വായുവില് ജീവിക്കുകയും വിശപ്പോടെ ഇരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അതുകൊണ്ട്, ബാലന് മരിച്ചാല് നിര്ബന്ധമായും ദാനം നല്കണം.
ജന്മതഃ പഞ്ച വര്ഷാണി ഭുങ്ക്തേ ദത്തമസംസ്കൃതമ് । പഞ്ചവര്ഷാധികേ ബാലേ വിപത്തിര്യദി ജായതേ ॥ ൨,൨൫.
ജനനം മുതല് അഞ്ചു വയസ്സുവരെ, ചടങ്ങുകളില്ലാതെ നല്കുന്നതെല്ലാം അനുഭവിക്കുന്നു; അഞ്ചു വയസ്സിന് മുകളില് ബാലന് മരിച്ചാല് ദോഷം സംഭവിക്കും.
വൃഷോത്സര്ഗാദികം കര്മ സപിണ്ഡീകരണം വിനാ । ദ്വാദശേ ഹനി സമ്പ്രാപ്തേ കുര്യാച്ഛ്രാദ്ധാനി ഷോഡശ ॥ ൨,൨൫.
വൃഷോത്സര്ഗം പോലുള്ള ചടങ്ങുകള് സപിണ്ഡീകരണം ഒഴികെ നടത്തണം; പന്ത്രണ്ടാം ദിവസം വന്നാല് പതിനാറ് ശ്രാദ്ധം ചെയ്യണം.
പായസേന ഗുഡേനാപി പിണ്ഡാന്ദദ്യാദ്യഥാക്രമമ് । ഉദകുമ്ഭപ്രദാനം ച പദ (ഉപ) ദാനാനി യാനി ച ॥ ൨,൨൫.
പാലും ശർക്കരയും ചേര്ത്ത് പിണ്ടം നല്കണം, ക്രമമായി. വെള്ളം നിറച്ച കുമ്പം നല്കുന്നതും മറ്റ് ദാനങ്ങളും ചെയ്യണം.
ഭോജനാനി ദ്വിജേ ദദ്യാന്മഹാദാനാദി ശക്തിതഃ । ദീപദാനാദി യത്കിഞ്ചിത്പഞ്ചവര്ഷാധികേ സദാ ॥ ൨,൨൫.
ദ്വിജന്മാരെ ഭക്ഷണം നല്കണം; കഴിവിനനുസരിച്ച് വലിയ ദാനങ്ങളും ചെയ്യണം. അഞ്ചു വയസ്സിന് ശേഷം, ദീപം പോലുള്ള ചെറിയ ദാനങ്ങളും എപ്പോഴും നല്കണം.
കര്തവ്യം ച ഖഗശ്രേഷ്ഠ വ്രതാത്പ്രാക്പ്രേതതൃപ്തയേ । യദാ നക്രിയതേ സര്വം മുദ്ഗലത്വം സ ഗച്ഛതി ॥ ൨,൨൫.
പക്ഷിശ്രേഷ്ഠാ, വ്രതം തുടങ്ങുന്നതിന് മുമ്പ്, പ്രേതാത്മാവിന് തൃപ്തിക്കായി ചടങ്ങുകള് നിര്ബന്ധമാണ്. ഒന്നും ചെയ്യാതെ വിട്ടാല്, അവന് മുദ്ഗളന്റെ നിലയിലാകും.
വ്രതാത്പ്രാങ്ഗേവ ദേയം തു തതഃ പിതൃഗണസ്യ ച । സ്വാഹാകാരേണ വൈ കുര്യാദേകോദ്ദിഷ്ടാനി ഷോഡശ ॥ ൨,൨൫.
വ്രതത്തിന് മുമ്പ് ദാനം നല്കണം; പിന്നെ പിതൃഗണങ്ങള്ക്കായി. സ്വാഹാ ഉച്ചരിച്ച് പതിനാറ് വിധി നിര്ദേശിച്ച ചടങ്ങുകള് നടത്തണം.
ഋജുദര്ഭൈസ്തിലൈഃ ശുക്ലൈഃ പ്രാചീനാവീതി നിശ്ചിതമ് । അപസവ്യം ച കര്തവ്യം കൃതേ യാന്തി പരാം ഗതിമ് ॥ ൨,൨൫.
നേരായ ദര്ഭയും വെള്ളയുള്ള എള്ളും ഉപയോഗിച്ച്, വസ്ത്രം കിഴക്കോട്ട് തിരിച്ച്, ഇടതു ഭുജത്തിന് മുകളില് പൂണൂല് വച്ച് ചടങ്ങുകള് നടത്തണം; അങ്ങനെ ചെയ്താല് പരമഗതി ലഭിക്കും.
പുനശ്ചിരായുഷോ ഭൂത്വാ ജായന്തേ സ്വകുലേ ധ്രുവമ് । സര്വസൌഖ്യപ്രദഃ പുത്രഃ പിത്രോഃ പ്രീതിവിവര്ധനഃ ॥ ൨,൨൫.
വീണ്ടും ദീർഘായുസ്സോടെ തങ്ങളുടെ കുടുംബത്തിൽ തന്നെ ജനിക്കുന്നു. മകനു് എല്ലാ സുഖങ്ങളും നൽകുന്നു, മാതാപിതാക്കളുടെ സ്നേഹം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.
ആകാശമേകം ഹി യഥാ ചന്ദ്രാദിത്യൌ യഥൈകതഃ । ഘടാദിഷു പൃഥക്സര്വം പശ്യ രൂപം ച തത്സമമ് ॥ ൨,൨൫.
ഒരേ ആകാശം പോലെ, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും അതിൽ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു. പാത്രങ്ങൾ പലതായാലും അതിലെ രൂപങ്ങൾ വേറെയായാലും, അതിന്റെ സാരാംശം ഒരുപോലെയാണ് എന്ന് കാണുക.
ആത്മാ തഥൈവ സര്വേഷു പുത്ത്രേഷു വിചരേത്സദാ । യാ യസ്യ പ്രകൃതിഃ പൂര്വം ശുക്രശോണിതസങ്ഗമേ ॥ ൨,൨൫.
അതുപോലെ ആത്മാവ് എല്ലാമക്കളിലും സദാ സഞ്ചരിക്കുന്നു. മുൻപുണ്ടായിരുന്ന സ്വഭാവം, ശുക്ലവും രക്തവും ഒന്നിക്കുന്ന സമയത്ത്,
സാ (സ) തേന ഭാവയോഗേന പുത്ത്രാസ്തത്കര്മകാരിണഃ । പിതൃരൂപം സമാദായ കസ്യചിജ്ജായതേ സുതഃ ॥ ൨,൨൫.
ആ സ്വഭാവം ആ കൂട്ടായ്മയുടെ ശക്തിയാൽ മക്കളെ അതനുസരിച്ച് പ്രവർത്തിപ്പിക്കുന്നു. പിതാവിന്റെ രൂപം സ്വീകരിച്ച് മകൻ ഒരാളിൽ ജനിക്കുന്നു.
പിതൃതഃ കോഽപി രൂപാഢ്യോ ഗുണജ്ഞോ ദാനതത്പരഃ । സദൃശഃ കോഽപി ലോകേഽസ്മിന്ന ഭൂതോ ന ഭവിഷ്യതി ॥ ൨,൨൫.
പിതാവിൽ നിന്ന് ചിലർ സൗന്ദര്യവും ഗുണജ്ഞാനവും ദാനത്തിൽ താല്പര്യവും നേടുന്നു. ഒരുപോലെയുള്ളവർ ഉണ്ടാവാം, പക്ഷേ ഈ ലോകത്ത് ആരും അതുപോലെ ആയിരുന്നില്ല, ആയിരിക്കുകയുമില്ല.
അന്ധാദന്ധോ ന ഭവതി മൂകാന്മൂകോ ന ജായതേ । ബധിരാദ്ബധിരോ നൈവ വിദ്യാവാന്വിദുഷോ ന ഹി । അനുരൂപാ ന ദൃശ്യന്തേ മദീയം വചനം ശൃണു ॥ ൨,൨൫.
കണ്ണില്ലാത്തവനിൽ നിന്ന് കണ്ണില്ലാത്തവൻ ജനിക്കില്ല, മൗനനായവനിൽ നിന്ന് മൗനനായവൻ ജനിക്കില്ല, ചെവിയില്ലാത്തവനിൽ നിന്ന് ചെവിയില്ലാത്തവൻ ജനിക്കില്ല, പണ്ഡിതനിൽ നിന്ന് പണ്ഡിതൻ ജനിക്കില്ല. ഒരുപോലെയുള്ള രൂപങ്ങൾ കാണാറില്ല. എന്റെ വാക്ക് കേൾക്കു.
ഗരുഡ ഉവാച । ഔരസക്ഷേത്രജാദ്യാശ്ച പുത്ത്രാ ദശവിധാഃ സ്മൃതാഃ । സംഗൃഹീതഃ സുതോ യസ്തു ദാസീപുത്ത്രശ്ച തേന കിമ് ॥ ൨,൨൫.
ഗരുഡൻ ചോദിച്ചു: ഗർഭത്തിൽ നിന്നുള്ളവരും മറ്റു വിധങ്ങളിലുള്ളവരും പത്ത് തരത്തിലുള്ള മക്കളായി ഓർക്കപ്പെടുന്നു. ദത്തമകനും ദാസിയുടെ മകനും എന്താണ് സ്ഥാനം?
കാങ്കാം ഗതിമവാപ്നോതി ജായോ മൃത്യുവശം ഗതഃ । ഭവേന്ന ദുഹിതാ യസ്യ ന ദൌഹിത്രോ ന വാ സുതഃ ॥ ൨,൨൫.
ഭാര്യ മരിച്ചാൽ ആൾക്കു് ആഗ്രഹിച്ച ഗതി ലഭിക്കും. ആര്ക്കും മകൾ ഇല്ല, മകൾക്കുമകൻ ഇല്ല, മകനുമില്ലെങ്കിൽ,
ശ്രാദ്ധം തസ്യ കഥം കാര്യം വിധിനാ കേന തദ്ഭവേത് । ശ്രീഭഗവാനുവാച । മുഖം ദൃഷ്ട്വാ തു പുത്രസ്യ മുച്യതേ പൈതൃകാദൃണാത് ॥ ൨,൨൫.
അവർക്കു് ശ്രാദ്ധം എങ്ങനെ ചെയ്യണം, ഏത് വിധിയാൽ ആകണം? ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: മകന്റെ മുഖം കണ്ടാൽ പിതാവിന്റെ കടം നിന്നെ വിട്ടു പോകുന്നു.
പൌത്ത്രസ്യ ദര്ശനാജ്ജന്തുര്മുച്യതേ ചഃ ഋണത്രയാത് । ലോകാനന്ത്യം ദിവഃ പ്രാപ്തിഃ പുത്ത്രപൌത്ത്ര പ്രപൌത്ത്രകൈഃ ॥ ൨,൨൫.
മകന്റെ മകനെ കണ്ടാൽ മനുഷ്യൻ മൂന്നു കടങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള മോചനം നേടുന്നു. മക്കളും മക്കളുടെ മക്കളും അവരുടെ മക്കളുമാണ് അനന്തമായ ലോകങ്ങളും സ്വർഗ്ഗലാഭവും നൽകുന്നത്.
അന്യക്ഷേത്രോദ്ഭവാദ്യാ യേ ഭുക്തിമാത്രപ്രദാഃ സുതാഃ । കുര്വീത പാര്വണം ശ്രാദ്ധമാരൈസോ വിധിവത്സുതഃ ॥ ൨,൨൫.
മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള മക്കൾ ഭോഗം മാത്രം നൽകുന്നു. ശരിയായ മകൻ ശ്രാദ്ധം ശരിയായ വിധിയിൽ നടത്തണം.
കുര്വന്ത്യന്യേ സുതാഃ ശ്രാദ്ധമേ കോദ്ദിഷ്ടം ന പാര്വണമ് । ബ്രാഹ്മോഢാജസ്തൂന്നയതി സംഗൃഹീതസ്ത്വധോ നയേത് । ശ്രാദ്ധം സാംവത്സരം കുര്വഞ്ജായതേ നരകായ വൈ ॥ ൨,൨൫.
മറ്റു മക്കൾ നിർദ്ദിഷ്ട ശ്രാദ്ധം മാത്രം ചെയ്യുന്നു, പൂർണ്ണ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യാറില്ല. ബ്രാഹ്മണിയുടെ മകൻ ഉന്നതത്തിലേക്കും, ദത്തമകൻ താഴേയ്ക്കും നയിക്കുന്നു. വർഷത്തിൽ ഒരിക്കൽ മാത്രം ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ നരകത്തിലേക്കാണ് പോകുന്നത്.