ഉദകേ ചോദകസ്ഥം തു സ്ഥലേഷു സ്ഥലജം ശുചി । പാദൌ സ്ഥാപ്യൌ ച തത്രൈവ ആചാന്തഃ ശുചിതാമിയാത് ॥ ൧,൨൨൨.
ജലത്തിൽ ആണെങ്കിൽ ജലത്തിൽ നിന്നുള്ള വസ്തുക്കൾ ഉപയോഗിക്കണം; കരയിൽ ആണെങ്കിൽ കരത്തിൽ നിന്നുള്ള ശുദ്ധമായ വസ്തുക്കൾ ഉപയോഗിക്കണം. അപ്പോൾ തന്നെ കാലുകൾ വെച്ച്, വായ് കഴുകിയാൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും.
ശുധ്യേത്തദ്ഭസ്മനാ കാംസ്യം സുരയാ യന്ന ലിപ്യതേ । മൂത്രേണ സുരയാ മിശ്രം തപനൈഃ ഖലു ശുധ്യതി ॥ ൧,൨൨൨.
മദ്യം തൊടാതെയുള്ള കഞ്ചവാടികൾ ചാരം ഉപയോഗിച്ച് ശുദ്ധീകരിക്കാം; മൂത്രം കൂടിയ മദ്യം തൊട്ടവയോ ചേർന്നവയോ തീയിൽ ചൂടാക്കി മാത്രമേ ശുദ്ധിയാകൂ.
ഗവാഘ്രാതാനി കാംസ്യാനി ശൂദ്രോച്ഛിഷ്ടാനി യാനി ച । കാകശ്വാപഹതാന്യേവ ശുധ്യന്തി ദശ ഭസ്മനാ ॥ ൧,൨൨൨.
പശു വാസനയെടുത്ത കഞ്ചവാടികളും, അശുദ്ധർ ഉപയോഗിച്ചവയും, കാക്കയോ നായയോ തൊട്ടവയും, പത്ത് പ്രാവശ്യം ചാരം പുരട്ടിയാൽ ശുദ്ധിയാകും.
ശൂദ്രഭാജനഭോക്താ യഃ പഞ്ചഗവ്യം ത്ര്യുപോഷിതഃ । ഉച്ഛിഷ്ടം സ്പൃശതേ വിപ്രഃ ശ്വസൂദ്രശ്ചാപരാധികഃ ॥ ൧,൨൨൨.
ശൂദ്രന്റെ പാത്രത്തിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണം കഴിച്ചവനും, മൂന്നു ഉപവാസം അനുഷ്ഠിച്ചും പഞ്ചഗവ്യം കഴിച്ചവനും, ബ്രാഹ്മണൻ അവശിഷ്ടം തൊട്ടാൽ, അവൻ നായയോ ശൂദ്രനോ പോലെയുള്ള പാപിയായവനാകും.
ഉപോഷിതഃ പഞ്ചഗവ്യാച്ഛുധ്യേത്സ്പൃഷ്ട്വാ രജസ്വലാമ് । അനുദകേഷു ദേശേഷു ചോരവ്യാഘ്രാകുലേ പഥി ॥ ൧,൨൨൨.
ഉപവാസം അനുഷ്ഠിച്ച് പഞ്ചഗവ്യം കഴിച്ചവൻ, രജസ്സ് ഉള്ള സ്ത്രീയെ തൊട്ടാലോ, വെള്ളം ഇല്ലാത്ത സ്ഥലത്തോ, കള്ളന്മാരോ കടുവകളോ നിറഞ്ഞ വഴിയിലോ പോയാലും, ശുദ്ധി ലഭിക്കും.
കൃത്വാ മൂത്രപുരീഷന്തു ദ്രവ്യഹസ്തോ ന ദുഷ്യതി । ഭൂമൌനിഃ ക്ഷൈപ്യ തദ്ദ്രവ്യം ശൌചം കൃത്വാ സമാഹിതഃ ॥ ൧,൨൨൨.
മൂത്രം അല്ലെങ്കിൽ മലവിസർജനം ചെയ്ത ശേഷം, കൈയിൽ വസ്തു പിടിച്ചാൽ അകൃത്യം വരില്ല. ആ വസ്തു നിലത്ത് വച്ച്, ശരീരം ശുദ്ധമാക്കി, മനസ്സോടെ വീണ്ടും എടുക്കണം.
ആരനാലം ദധി ക്ഷീരം തക്രന്തു കൃസരഞ്ച യത് । ശൂദ്രാദപി ച തദ്ഗാഹ്യം മാംസം മധു തഥാന്ത്യജാത് ॥ ൧,൨൨൨.
ആറനീർ, തൈര്, പാൽ, മോര്, കഞ്ഞി മുതലായവയും, ശൂദ്രനിൽ നിന്നെങ്കിലും, മാംസം, തേൻ എന്നിവയും താഴ്ന്നവർ നൽകുന്നതായാലും സ്വീകരിക്കാം.
ഗൌഡീം പൈഷ്ടീഞ്ച മാധ്വീകം വിപ്രാദിര്യഃ സുരാം പിബേത് । സുരാം പിബന്ദ്വിജഃ ശുധ്യേദഗ്നിവര്ണാം സുരാം പിബന് ॥ ൧,൨൨൨.
ചക്കര, മാവു, തേൻ എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ള മദ്യം ആരെങ്കിലും കുടിച്ചാൽ, ബ്രാഹ്മണൻ പോലും, അഗ്നിവർണ്ണമുള്ള മദ്യം കുടിച്ചാൽ ശുദ്ധിയാകും.
വിപ്രഃ പഞ്ചശതം ജപ്യം ഗായത്ര്യാഃ ക്ഷത്രിയസ്യ ച ശതം വിപ്രശ്ച ഭുക്ത്വാന്നം പാനപാത്രേണ സൂതകേ ॥ ൧,൨൨൨.
ബ്രാഹ്മണൻ ഗായത്രീയെ അഞ്ചുനൂറ് പ്രാവശ്യം ജപിക്കണം; ക്ഷത്രിയൻ നൂറ് പ്രാവശ്യം. ബ്രാഹ്മണൻ ജനനാശൗചകാലത്ത് പാത്രത്തിൽ ഭക്ഷണം കഴിച്ചാൽ അങ്ങനെ ചെയ്യണം.
ശുചിര്വിപ്രോ ദശാഹേന ക്ഷത്ത്രിയോ ദ്വാദശാഹതഃ । വൈശ്യഃ പഞ്ചദശാഹന ശൂദ്രോ മാസേന ശുധ്യതി ॥ ൧,൨൨൨.
ബ്രാഹ്മണൻ പത്ത് ദിവസത്തിൽ ശുദ്ധിയാകും; ക്ഷത്രിയൻ പന്ത്രണ്ടു ദിവസത്തിൽ; വൈശ്യൻ പതിനഞ്ചു ദിവസത്തിൽ; ശൂദ്രൻ ഒരു മാസത്തിൽ.
രാജ്ഞാം യുദ്ധേഷു യജ്ഞാദൌ ദേശാന്തരഗതേഷു ച । ബാലേ പ്രേതേ മാസികേ ച സദ്യഃ ശൌചം വിധീയതേ ॥ ൧,൨൨൨.
രാജാക്കന്മാരുടെ യുദ്ധത്തിൽ, യാഗത്തിൽ, വിദേശത്തേക്ക് യാത്രയിൽ, കുഞ്ഞ് മരിച്ചാൽ, മാസം കഴിഞ്ഞ് മരിച്ചാൽ, അപ്പോഴേയ്ക്കു തന്നെ ശുദ്ധി നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
അവിവാഹാ തഥാ കന്യാ ദ്വിജോ മൌഞ്ജീവിവര്ജിതഃ । ജതദന്തശ്ച ബാലശ്ച കുമാരീ ച ത്രിവര്ഷികാ ॥ ൧,൨൨൨.
വിവാഹം കഴിക്കാത്ത പെൺകുട്ടി, ഉപവീതം ഇല്ലാത്ത ദ്വിജൻ, ജടയുള്ളവൻ, കുട്ടി, മൂന്നു വയസ്സുള്ള കന്യക —
തേഷാം ശുദ്ധിസ്ത്രിരാത്രേണ ഗര്ഭസ്ത്രാവേ ത്രിരാത്രിഭിഃ । സൂതായാം മാസതുല്യാശ്ച ചതുര്ഥേഽഹ്നി രജസ്വലാ ॥ ൧,൨൨൨.
അവർക്കും ഗർഭച്യുതിയുള്ളവർക്കും മൂന്നു രാത്രിയിൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും; പ്രസവിച്ച സ്ത്രീക്ക് ഒരു മാസം തുല്യമായ കാലം; രജസ്സ് ഉള്ള സ്ത്രീക്ക് നാലാം ദിവസം ശുദ്ധിയാകും.
ദുര്ഭിക്ഷേ രാഷ്ട്രസംപതേ സൂതകേ മൃതകേപി വാ । നിയമാശ്ച ന ദുഷ്യന്തി ദാനധര്മപരാസ്തഥാ ॥ ൧,൨൨൨.
ദുരിതകാലത്ത്, രാജ്യദുരന്തത്തിൽ, ജനനാശൗചത്തിലും മരണത്തിലും, ദാനധർമ്മത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവർക്ക് നിയമങ്ങൾ ലംഘിക്കപ്പെടുന്നില്ല.
ദക്ഷികാലേ വിവാഹാദൌ ദേവദ്വിജനിമന്ത്രിതേ । പൂര്വസംകല്പിതേ വാപി നാശൌചം മൃതസൂതകേ ॥ ൧,൨൨൨.
യാഗസമയത്ത്, വിവാഹത്തിൽ, ദേവന്മാരോ ബ്രാഹ്മണന്മാരോ വിളിച്ചപ്പോൾ, മുമ്പ് നിർണയിച്ച കാര്യങ്ങളിൽ, ജനനമരണാശൗചം ബാധകമല്ല.
പ്രസൂതപത്നീസംസ്പര്ശാദശുചിഃ സ്യാത്തഥാ ദ്വിജഃ । അഗ്നയോ യത്ര ഹൂയന്തേ വേദോ വാ യത്ര പഠ്യതേ ॥ ൧,൨൨൨.
പ്രസവിച്ച സ്ത്രീയെ തൊട്ടാൽ ദ്വിജൻ അശുദ്ധനാകും; യാഗം നടത്തുന്നതോ, വേദം ഉച്ചരിക്കുന്നതോ നടക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് —
സതതം വൈശ്വദേവാ ദി ന തേഷാം സൂതകം ഭവേത് । അശുദ്ധേ ച ഗൃഹേ ഭുക്തേ ത്രിരാത്രാച്ഛുധ്യതി ദ്വിജഃ ॥ ൧,൨൨൨.
എപ്പോഴും വൈശ്വദേവം ചെയ്യുന്നവർക്ക് ജനനാശൗചം ബാധകമല്ല; അശുദ്ധമായ വീട്ടിൽ ഭക്ഷണം കഴിച്ചാൽ, ദ്വിജൻ മൂന്നു രാത്രിയിൽ ശുദ്ധിയാകും.
ബ്രാഹ്മണീ ക്ഷത്രിയാ വൈശ്യാ ശൂദ്രാ ചൈവ രജസ്വലാ । അന്യോന്യസ്പര്ശനാത്തത്ര ബ്രാഹ്മണീ തു ത്രിരാത്രതഃ ॥ ൧,൨൨൨.
ബ്രാഹ്മണീ, ക്ഷത്രിയ, വൈശ്യ, ശൂദ്ര സ്ത്രീകൾക്ക് രജസ്സ് വന്നിരിക്കുമ്പോൾ പരസ്പരം സ്പർശിച്ചാൽ, ബ്രാഹ്മണീക്ക് മൂന്നു രാത്രിയിൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും.
ദ്വിരാത്രതഃ ക്ഷത്രിയാ ച ശുദ്ധാ വൈശ്യാ ഹ്യുപോഷിതാ । ശൂദ്രാ സ്നാനേന ശുധ്യേത്തു ദ്രോണാര്ഥം ന വിസര്ജയേത് ॥ ൧,൨൨൨.
ക്ഷത്രിയർ രണ്ട് രാത്രികൾ ഉപവസിച്ചാൽ ശുദ്ധരാകും. വൈശ്യർ ഒരു രാത്രി ഉപവസിച്ചാൽ മതിയാകും. ശൂദ്രന്മാർക്ക് സ്നാനം ചെയ്താൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും. ഒരു ഡ്രോണം വെള്ളത്തിനായി അതിനെ ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതില്ല.
കാകശ്വാനോപനീ തന്തു അന്നം ബാഹ്യന്തു തത്ത്യജേത് । സുവര്ണാദ്ഭൈഃ സമഭ്യുക്ഷ്യ ഹുതാശേ ച പ്രതാപയേത് ॥ ൧,൨൨൨.
കാക്ക, നായ, മറ്റേതെങ്കിലും മൃഗം അന്നം അല്ലെങ്കിൽ വെള്ളം പുറത്തുനിന്ന് തൊട്ടാൽ അതു ഉപേക്ഷിക്കണം. സ്വർണ്ണം കൊണ്ട് തളിച്ച് അഗ്നിയിൽ ശുദ്ധീകരിച്ചാൽ വീണ്ടും ഉപയോഗിക്കാം.
കൂപേ ച പതിതാന്ദൃഷ്ട്വാ ശ്വശൃഗാലൌ ച മര്കടമ് । തത്കൂപസ്യോദകം പീത്വാ ശുധ്യേദ്വിപ്രസ്ത്രിഭിര്ദിനൈഃ । ക്ഷത്രിയോഽഹര്ദ്വയേനൈവ വൈശ്യോ വൈകാഹതഃ പരമ് ॥ ൧,൨൨൨.
കിണറ്റിൽ നായ, കുറുക്കൻ, കുരങ്ങ് ഇവയിൽ ഏതെങ്കിലും വീണതായി കണ്ടാൽ, ആ കിണറ്റിലെ വെള്ളം കുടിച്ചാൽ ബ്രാഹ്മണൻക്ക് മൂന്നു ദിവസം, ക്ഷത്രിയന് രണ്ട് ദിവസം, വൈശ്യന് ഒരു ദിവസം ഉപവസിച്ചാൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും.
അസ്ഥി ചര്മ മലം വാപി മൂഷികാം യദി കൂപതഃ । ഉദ്ധൃത്യ ചോദകം പഞ്ച ഗവ്യാച്ഛുദ്ധ്യേത്തു ശോധിതമ് ॥ ൧,൨൨൨.
കിണറ്റിൽ അസ്ഥി, ചർമ്മം, മല, അല്ലെങ്കിൽ എലി വീണാൽ, അവ എടുത്ത് അഞ്ച് കലശം വെള്ളം എടുത്തശേഷം, പശുവിന്റെ അഞ്ചു ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ചേർത്താൽ വെള്ളം ശുദ്ധമാകും.
തഡാഗേ പുഷ്കരിണ്യാദൌ ഭസ്മാദിം പാതയേത്തഥാ । ഷട്കുമ്ഭാനപ ഉത്ദ്ധൃയ പഞ്ചഗവ്യേന ശുധ്യതി ॥ ൧,൨൨൨.
തടാകത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ പുഷ്കരിണിയിൽ ചാരമോ അതുപോലുള്ളത് വീണാൽ, ആറു കലശം വെള്ളം എടുത്തശേഷം പശുവിന്റെ അഞ്ചു ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ചേർത്താൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും.
സ്ത്രീരജഃ പതിതം മധ്യേ ത്രിംശത്കുമ്ഭാന്സമുദ്ധരേത് । അഗമ്യാഗമനം കൃത്വാ മദ്യഗോമാംസഭക്ഷണമ് ॥ ൧,൨൨൨.
തടാകത്തിന്റെ നടുവിൽ സ്ത്രീരജസ്സ് വീണാൽ മുപ്പത് കലശം വെള്ളം എടുത്ത് മാറ്റണം. അനധികൃത ലൈംഗിക ബന്ധം, മദ്യം കുടിക്കൽ, പശുമാംസം കഴിക്കൽ എന്നിവ ചെയ്താൽ ശുദ്ധിക്രമം നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.
ശുധ്യേ ച്ചാന്ദ്രായണാദ്വിപ്രഃ പ്രാജാപത്യേന ഭൂമിപഃ । വൈശ്യഃ സാന്തപനാച്ഛൂദ്രഃ പഞ്ചാഹോഭിര്വിശുധ്യതി ॥ ൧,൨൨൨.
ബ്രാഹ്മണൻ ചാന്ദ്രായണ വ്രതം ചെയ്താൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും. ക്ഷത്രിയന് പ്രാജാപത്യ വ്രതം, വൈശ്യന് സാന്തപന വ്രതം, ശൂദ്രന് അഞ്ചു ദിവസം ഉപവസിച്ചാൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും.
പ്രായശ്ചിത്തേ കൃതേ ദദ്യാദ്ഗവാം ബ്രാഹ്മണഭോജനമ് । ക്രീഡായാം ശയനീയാദൌ നീലീവസ്ത്രം ന ദുഷ്യതി ॥ ൧,൨൨൨.
പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്തശേഷം പശുക്കളും ബ്രാഹ്മണഭോജനവും നൽകണം. കളിയിൽ, കിടക്കയിൽ തുടങ്ങിയവയിൽ നീല വസ്ത്രം അശുദ്ധമാകുന്നില്ല.
നീലീവസ്ത്രം ന സ്പൃശേച്ച നീലീ ച നിരയം ബ്രജേത് । വ്രഹ്മഘ്നശ്ച സുരാപശ്ച സ്തേയീ ച ഗുരുതല്പഗഃ ॥ ൧,൨൨൨.
നീല വസ്ത്രം തൊടരുത്; നീലി ചെടി നരകത്തിലേക്കാണ് നയിക്കുന്നത്. ബ്രാഹ്മണഹത്യ, മദ്യം കുടിക്കൽ, കള്ളച്ചോർത്തൽ, ഗുരുപത്നിയുമായി ബന്ധം എന്നിവ വലിയ പാപങ്ങളാണ്.
ഋക്ഷം ദൃഷ്ട്വാ വിശുധ്യന്തേ തത്സംയോഗീ ച പഞ്ചമഃ । തതോ ധേനുശതം ദദ്യാദ്ബ്രാഹ്മണാനാന്തു ഭോജനമ് ॥ ൧,൨൨൨.
കരടി കണ്ടാൽ ശുദ്ധി ലഭിക്കും; അതിനൊപ്പം അഞ്ചാമനായവനും ശുദ്ധനാകും. അതിനുശേഷം നൂറു പശുക്കളും ബ്രാഹ്മണഭോജനവും നൽകണം.
ബ്രഹ്മഹാ ദ്വാദശാബ്ദാനി കുടീം കൃത്വാ വനേ വസേത് । ന്യസ്യേദാത്മാനമഗ്നൌ വാ സുസമിദ്ധേ സുരാപകഃ ॥ ൧,൨൨൨.
ബ്രാഹ്മണഹന്താവ് പന്ത്രണ്ട് വർഷം കാട്ടിൽ കുടിൽ ഉണ്ടാക്കി താമസിക്കണം. മദ്യം കുടിച്ചവൻ നല്ലതായി കത്തുന്ന അഗ്നിയിൽ തന്നെ സമർപ്പിക്കണം.
സ്തേയീ സര്വം വേദവിദേ ബ്രാഹ്മണായോപപാദയേത് । വൃഷമേകം സഹസ്രം ഗാം ദദ്യാച്ച ഗുരുതല്പഗഃ ॥ ൧,൨൨൨.
കള്ളൻ എല്ലാം വേദപഠിച്ച ബ്രാഹ്മണന് തിരികെ നൽകണം. ഗുരുപത്നിയുമായി പാപം ചെയ്തവൻ ആയിരം കാളകളും പശുക്കളും നൽകണം.