പ്രസ്ഥദ്വയം മാഷകസ്യ ക്വാഥശ്ച ദ്രോണമമ്ഭസാമ് । ചതുര്ഭാഗാവശേഷേണ തൈലപ്രസ്ഥം വിപാചയേത് ॥ ൧,൧൯൨.
രണ്ടു പ്രസ്ഥം മാഷകവും ഒരു ദ്രോണം വെള്ളവും ചേർത്ത് കഷായം ഉണ്ടാക്കി, നാലിൽ ഒരു ഭാഗം ശേഷിക്കുമ്പോൾ ഒരു പ്രസ്ഥം എണ്ണ ചേർത്ത് വേവിക്കണം.
കാഞ്ജികസ്യാഢകം ദത്ത്വാ പിഷ്ടാന്യേതാനി ദാപയേത് । പുനര്നവാ ഗോക്ഷുരകം സൈന്ധവം ത്ര്യൂഷണം വചാ ॥ ൧,൧൯൨.
ഒരു അഠകം കഞ്ഞിവെള്ളം ചേർത്ത്, പുനർനവ, ഗോക്ഷുര, സൈന്ധവം, ത്രയൂഷണം, വച എന്നിവ അരച്ചു ചേർക്കണം.
ലവണം സുരദാരുശ്ച മഞ്ജിഷ്ഠാ കണ്ടകാരികാ । നസ്യാത്പാനാദ്ധരത്യേവ കര്ണശൂലം സുദാരുണമ് ॥ ൧,൧൯൨.
ഉപ്പ്, സുരദാരു, മഞ്ജിഷ്ഠ, കണ്ടകാരിക—ഇവ മൂക്കിലൂടെ ഇടുകയോ കുടിക്കുകയോ ചെയ്താൽ, അതികഠിനമായ ചെവിവേദന പോലും മാറും.
ബാധിര്യം സര്വരോഗാംശ്ച ഹ്യഭ്യങ്ഗാച്ച മഹേശ്വര । പലദ്വയം സൈന്ധവഞ്ച ശുണ്ഠീ ചിത്രകപഞ്ചകമ് ॥ ൧,൧൯൨.
രണ്ട് പള സൈന്ധവം, ശുണ്ഠി, ചിത്രകത്തിന്റെ അഞ്ചു വകകൾ എന്നിവ കൊണ്ട് അഭ്യംഗം ചെയ്താൽ, ബാധിര്യവും എല്ലാ രോഗങ്ങളും മാറും.
സൌവീരപഞ്ചപ്രസ്ഥം ച തൈലപ്രസ്ഥം പചേത്തതഃ । അസൃഗ്ദരസ്വരപ്ലീഹാസര്വവാതവികാരനുത് ॥ ൧,൧൯൨.
അഞ്ചു പ്രസ്ഥം സൗവീരവും ഒരു പ്രസ്ഥം എണ്ണയും ചേർത്ത് വേവിച്ചാൽ, രക്തസ്രാവം, രുചികേട്, പ്ലീഹാരോഗം, എല്ലാ വാതവ്യാധികളും മാറും.
ഉദുമ്ബരം വടം പ്ലക്ഷം ജമ്ബൂദ്വയമഥാര്ജുനമ് । പിപ്പലീ ച കദമ്ബഞ്ച പലാശം ലോധ്രതിന്ദുകമ് ॥ ൧,൧൯൨.
ഉദുംബര, വട, പ്ലക്ഷ, രണ്ട് ജാംബു, അർജുന, പിപ്പലി, കടമ്പ, പലാശ, ലോധ്ര, തിന്ദുകം—ഇവയാണ് വേണ്ടത്.
മധൂകമാമ്രസര്ജഞ്ച ബദരം പദ്മകേശരമ് । ശിരീഷബീജങ്കതകമേതത്ക്വാഥേന സാധിതമ് । തൈലം ഹന്തി വ്രണാംല്ലേപാച്ചിരകാലഭവാനപി ॥ ൧,൧൯൨.
മധൂക, ആമ്ര, സർജ, ബദര, പത്മകപൂവ്, ശിരീഷബീജം, കടകം—ഇവയുടെ കഷായത്തിൽ എണ്ണ ചേർത്ത് പുരട്ടിയാൽ, പഴയ വ്രണങ്ങൾ പോലും മായും.
ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൯൩ ഹരിരുവാച । പലാണ്ഡുജീരകേ കുഷ്ഠമശ്വഗന്ധാജമോദകമ് । വചാ ത്രികടുകഞ്ചൈവ ലവണം ചൂര്ണമുത്തമമ് ॥ ൧,൧൯൩.
ഹരി പറഞ്ഞു: ഉള്ളി, ജീരകം, കുഷ്ഠം, അശ്വഗന്ധ, അജമോദ, വച, ത്രികടു, ഉത്തമമായ ഉപ്പുപൊടി—ഇവ ചേർക്കണം.
ബ്രാഹ്മീരസൈര്ഭാവിതഞ്ച സര്പിര്മധുസമന്വിതമ് । സപ്താഹം ഭക്ഷിതം കുര്യാന്നിര്മലാഞ്ച മതിം പരാമ് ॥ ൧,൧൯൩.
ബ്രാഹ്മി സാരവും തേനും ചേർത്ത് ഉണക്കിയ നെയ്ക്കൊപ്പം ഏഴു ദിവസം കഴിച്ചാൽ മനസ്സിന് ഉജ്ജ്വലമായ ശുദ്ധിയും ഉത്തമമായ ബുദ്ധിയും ലഭിക്കും.
സിദ്ധാര്ഥകം വചാ ഹിങ്ഗു കരഞ്ജം ദേവദാരു ച । മഞ്ജിഷ്ഠാ ത്രിഫലാ വിശ്വം ശിരീഷോ രജനീദ്വയമ് ॥ ൧,൧൯൩.
സിദ്ധാർത്ഥകം, വച, ഹിംഗു, കരഞ്ഞം, ദേവദാരു, മഞ്ജിഷ്ഠ, ത്രിഫല, വിശ്വം, ശിരീഷം, രണ്ട് വിധത്തിലുള്ള മഞ്ഞൾ—
പ്രിയങ്ഗുനിമ്ബത്രിക്രടു ഗോമൂത്രേണൈവ ഘര്ഷിതമ് । നസയമാലേപനഞ്ചൈവ തഥാ ചോദ്വര്തനം ഹിതമ് ॥ ൧,൧൯൩.
പ്രിയംഗു, നിംബം, ത്രികടു എന്നിവയെ പശുവിന്റെ മൂത്രത്തിൽ നന്നായി അരച്ചു മൂക്കിൽ ഇടാനും ലേഗനമായും ശരീരത്തിൽ പുരട്ടാനും ഉപയോഗിച്ചാൽ അത്യന്തം ഗുണകരമാണ്.
അപസ്മാരവിഷോന്മാദശോഷാലക്ഷ്മീജ്വരാപഹമ് । ഭൂതേഭ്യശ്ചഭയം ഹന്തി രാജദ്വാരേഷു യോജനാത് ॥ ൧,൧൯൩.
ഇത് അപസ്മാരം, വിഷം, ഉന്മാദം, ക്ഷയം, ദാരിദ്ര്യം, ജ്വരം എന്നിവയെ അകറ്റുന്നു; രാജധാനിയുടെ വാതിലുകളിൽ വെച്ചാൽ ഭൂതങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഭയവും നീങ്ങും.
നിമ്ബം കുഷ്ഠം ഹരിദ്രേ ദ്വേ ശിഗ്രു സര്ഷപജം തഥാ । ദേവദാരു പടോലഞ്ച ധാന്യം തക്രേണ ഘര്ഷിതമ് ॥ ൧,൧൯൩.
നിംബം, കുഷ്ഠം, രണ്ട് തരത്തിലുള്ള മഞ്ഞൾ, ശിഗ്രു, കടുക്, ദേവദാരു, പട്ടോളം, ധാന്യം എന്നിവയെ മോറിൽ അരച്ചാൽ—
ദേഹം തൈലാക്ത ഗാത്രം വൈ നയേദുദ്വര്തനേന ച । പാമാഃ കുഷ്ഠാനി നശ്യേയുഃ കണ്ഡൂം ഹന്തി ച നിശ്ചിതമ് ॥ ൧,൧൯൩.
നെയ്യ് പുരട്ടിയ ശരീരത്തിൽ ഈ മിശ്രിതം ഉരച്ചാൽ പാമ, കുഷ്ഠം പോലുള്ള ചർമ്മരോഗങ്ങൾ ഇല്ലാതാകും; കുഴിച്ചുള്ളത് തീർച്ചയായും ശമിക്കും.
സാമുദ്രം സൈന്ധവം ക്ഷാരോ രാജികാ ലവണം വിഡമ് । കടുലോഹരജശ്ചൈവം ത്രിവൃത്സൂരണകം സമമ് । ദധിഗോമൂത്രപയസാ മന്ദപാവകപാചിതമ് ॥ ൧,൧൯൩.
സാമുദ്രലവണം, സൈന്ധവം, ക്ഷാരം, കറുത്ത കടുക്, സാധാരണ ഉപ്പ്, വിഡം, ഇരുമ്പ് പൊടി, ത്രിവൃത്, സൂരണൻ എന്നിവയെ തൈര്, പശുവിന്റെ മൂത്രം, പാലു എന്നിവ ചേർത്ത് നേരിയ തീയിൽ വേവിച്ചാൽ—
ബലാഗ്നിവര്ധകം ചൂര്ണം പിബേദുഷ്ണേന വാരിണാ । ജീര്ണേഽജീര്ണേ തു ഭുഞ്ജതി മാംസ്യാദിഘൃതമുത്തമമ് ॥ ൧,൧൯൩.
ശക്തിയും അഗ്നിയും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന ഈ ചൂർണ്ണം ചൂടുവെള്ളത്തിൽ കലർത്തി കുടിക്കണം; ജീർണ്ണമായാലും അജീർണ്ണമായാലും മാംസം പോലുള്ള ഉത്തമം ഭക്ഷ്യവും നെയ്യും കഴിക്കാം.
നാഭിശൂലം മൂത്രശൂലം ഗുല്മപ്ലീഹഭവഞ്ച യത് । സര്വശൂലഹരം ചൂര്ണം ജഠരാനലദീപനമ് । പരിണാമസമുത്ഥസ്യ ശൂലസ്യ ച ഹിതം പരമ് ॥ ൧,൧൯൩.
നാഭിയിൽ, മൂത്രത്തിൽ, കുടലിൽ, പ്ലീഹയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന എല്ലാ വേദനകളും ഈ ചൂർണ്ണം അകറ്റുന്നു; ഇത് അഗ്നിയെ ഉണർത്തുകയും, പാചകക്കുറവിൽ നിന്നുള്ള വേദനയ്ക്കും ഏറ്റവും നല്ലത് തന്നെയാണ്.
അഭയാമലകം ദ്രാക്ഷാ പിപ്പലീ കണ്ടകാരികാ । ശൃങ്ഗീ പുനര്നവാ ശുണ്ഠീ ജഗ്ധാ കാസം നിഹന്തി വൈ ॥ ൧,൧൯൩.
ഹരിതകി, ആമലകി, മുന്തിരി, പിപ്പലി, കണ്ഠകാരിക, ശ്രിംഗി, പുനർനവ, ചുക്ക് എന്നിവ കഴിച്ചാൽ ചുമ് തീർച്ചയായും മാറും.
അഭയാമലകം ദ്രാക്ഷാ പാഠാ ചൈവ വിഭീതകമ് । ശര്കരായാ സമം ചൈവ ജഗ്ധം ജ്വരഹരം ഭവേത് ॥ ൧,൧൯൩.
ഹരിതകി, ആമലകി, മുന്തിരി, പാഠ, വിഭീതകം എന്നിവയെ പഞ്ചസാരയുമായി സമമായി കഴിച്ചാൽ ജ്വരം മാറുന്നു.
ത്രിഫലാ ബദരം ദ്രാക്ഷാ പിപ്പലീ ച വിരേകകൃത് । ഹരീതകീ സോഷ്ണാനീരലവണഞ്ച വിരേകകൃത് ॥ ൧,൧൯൩.
തൃഫല, ബദരം, മുന്തിരി, പിപ്പലി എന്നിവ പൂരണം വരുത്തുന്നു; ഹരിതകിയെ ചൂടുവെള്ളവും ഉപ്പും ചേർത്ത് കഴിച്ചാലും അതേ ഗുണം ലഭിക്കും.
കൂര്മമത്സ്യാശ്വമഹിഷഗോശൃഗാലാശ്ച വാനരാഃ । വിഡാലബര്ഹികാകാശ്ച വരാഹോലൂകകുക്കുടാഃ ॥ ൧,൧൯൩.
ആമ, മീൻ, കുതിര, മഹിഷി, പശു, നരി, കുരങ്ങ്, പൂച്ച, മയിൽ, കാക്ക, പന്നി, ആണ്ടി, കോഴി—
ഹംസ ഏഷാഞ്ച വിണ്മൂത്രം മാംസം വാ രോമ ശോണിതമ് । ധൂപം ദദ്യാജ്ജ്വരാര്തേഭ്യ ഉന്മത്തേഭ്യശ്ച ശാന്തയേ ॥ ൧,൧൯൩.
ഇവയുടെ വിസർജ്ജനം, മൂത്രം, മാംസം, രോമം, രക്തം എന്നിവയെ ധൂപമായി ഉപയോഗിച്ച് ജ്വരവും ഉന്മാദവും ഉള്ളവർക്ക് സമാധാനത്തിനായി അർപ്പിക്കണം.
ഏതാന്യൌഷധജാതാനി കഥിതാനി ഉമാപതേ । നിഘ്നന്തി താശ്ച രോഗാംശ്ച വൃക്ഷമിന്ദ്രാശനിര്യഥാ ॥ ൧,൧൯൩.
ഉമാപതേ, ഈ ഔഷധങ്ങൾ വിവരിച്ചിരിക്കുന്നു; ഇവ രോഗങ്ങളെ, ഇന്ദ്രന്റെ വജ്രം മരങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, നശിപ്പിക്കും.
ഔഷധംഭഗവാന്വിഷ്ണുഃ സംസ്മൃതോ രോഗനുദ്ഭവേത് । ധ്യാതോഽര്ചിതഃ സ്തുതോ വാപി നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ ॥ ൧,൧൯൩.
ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിനെ ഔഷധമായി ഓർത്താൽ രോഗങ്ങൾ അകറ്റപ്പെടും; ധ്യാനം ചെയ്താലും, അർച്ചന ചെയ്താലും, സ്തുതി ചെയ്താലും, കൂടുതൽ ആലോചന ആവശ്യമില്ല.
ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൯൪ ഹരിരുവാച । സര്വവ്യാധിഹരം വക്ഷ്യേ വൈഷ്ണവം കവചം ശുഭമ് । യേന രക്ഷാ കൃതാ ശമ്ഭോര്ദൈത്യാന്ക്ഷപയതഃ പുരാ ॥ ൧,൧൯൪.
ഹരി പറഞ്ഞു: എല്ലാ രോഗങ്ങളും അകറ്റുന്ന, ശിവൻ ദാനവരെ സംഹരിക്കുമ്പോൾ അവനെ രക്ഷിച്ച, ഈ വൈഷ്ണവ കവചം ഞാൻ വിശദമായി പറയുന്നു.
പ്രണമ്യ ദേവമീശാനമജം നിത്യമനാമയമ് । ദേവം സര്വേശ്വരം വിഷ്ണും സര്വവ്യാപിനമവ്യയമ് ॥ ൧,൧൯൪.
ദൈവത്തേയും, ഈശ്വരനെയും, അജനെയും, എപ്പോഴും രോഗരഹിതനുമായ, സർവ്വേശ്വരനായ, സർവ്വവ്യാപിയായ, അവിനാശിയായ വിഷ്ണുവിനെയും ആദരപൂർവ്വം നമസ്കരിച്ച്—
ബധ്നാമ്യഹം പ്രതിസരം നമസ്കൃത്യ ജനാര്ദനമ് । അമോഘാപ്രതിമം സര്വം സര്വദുഃ ഖനിവാരണമ് ॥ ൧,൧൯൪.
ജനാർദ്ദനനോട് പ്രണാമം ചെയ്ത്, എല്ലാ ദു:ഖങ്ങളും അകറ്റുന്ന, ഒരിക്കലും പരാജയപ്പെടാത്ത, അപൂർവമായ ഈ രക്ഷാസൂത്രം ഞാൻ കെട്ടുന്നു.
വിഷ്ണുര്മാമഗ്രതഃ പാതു കൃഷ്ണോ രക്ഷതു പൃഷ്ഠതഃ । ഹരിര്മേ രക്ഷതു ശിരോ ഹൃദയഞ്ച ജനാര്ദനഃ ॥ ൧,൧൯൪.
എന്നെ മുന്നിൽ വിഷ്ണു കാത്തിരിക്കട്ടെ, പിന്നിൽ കൃഷ്ണൻ കാവലിരിപ്പിൻ, തലയിൽ ഹരി സംരക്ഷിക്കട്ടെ, ഹൃദയത്ത് ജനാർദ്ദനൻ കാവലിരിപ്പിൻ.
മനോ മമ ഹൃഷീകേശോ ജിഹ്വാം രക്ഷതു കേശവഃ । പ്രാതു നേത്രേ വാസുദേവഃ ശ്രോത്രേ സങ്കര്ഷണോ വിഭുഃ ॥ ൧,൧൯൪.
എന്റെ മനസ്സിനെ ഹൃഷീകേശൻ കാത്തിരിക്കട്ടെ, നാവിനെ കെശവൻ സംരക്ഷിക്കട്ടെ, കണ്ണുകളെ വാസുദേവൻ പ്രഭാതത്തിൽ കാത്തിരിക്കട്ടെ, ചെവികളെ ശക്തനായ സങ്കർഷണൻ സംരക്ഷിക്കട്ടെ.
പ്രദ്യുമ്നഃ പാതു മേ ഘ്രാണമനിരുദ്ധസ്തു ചര്മ ച । വനമാലീ ഗലസ്യാന്തം ശ്രീവത്സോ രക്ഷതാമധഃ ॥ ൧,൧൯൪.
എന്റെ മൂക്കിനെ പ്രദ്യുമ്നൻ കാത്തിരിക്കട്ടെ, ചർമ്മത്തെ അനിരുദ്ധൻ സംരക്ഷിക്കട്ടെ, കഴുത്തിന്റെ അറ്റം വനമാലി കാവലിരിപ്പിൻ, താഴെ ശ്രീവത്സൻ സംരക്ഷിക്കട്ടെ.