വിഷംനൃണാം വിനശ്യേത്തു ഏതേഷാം ഭക്ഷണാച്ഛിവ । ദീപതൈലപ്രദാനാച്ച ദംശൈരാകീടജൈഃ ശിവ । ഖര്ജൂരകവിഷം നശ്യേത്തദാ വൈ നാത്ര സംശയഃ ॥ ൧,൧൯൧.
ഇവയൊക്കെ കഴിച്ചാൽ മനുഷ്യരിലെ വിഷം മാറും, ശിവാ; ദീപം എണ്ണ പുരട്ടിയാൽ കീടങ്ങൾ കടിച്ച വിഷവും മാറും. ഖർജൂരത്തിൽ നിന്നുള്ള വിഷവും തീരും, സംശയമില്ല.
ദംശസ്ഥാനം വൃശ്ചികസ്യ ശുണ്ഠീ തഗരസംയുതാ । നശ്യേന്മധുമക്ഷികായാ ഏതേഷാം ലേപതോ വിഷമ് ॥ ൧,൧൯൧.
വൃശ്ചികം കടിച്ച സ്ഥലത്ത് ഇഞ്ചിയും തഗരവും ചേർത്ത് ലേപമിട്ടാൽ, തേൻപുഴുവിന്റെ വിഷം മാറും; ഇവയ്ക്ക് ലേപം മതിയാകും.
ശതപുഷ്പാ സൈന്ധവഞ്ച സാജ്യം വാ തേന ലേപയേത് । ശിരീഷസ്യ തു ബീജംവൈ സിദ്ധ ക്ഷീരേണ ഘര്ഷിതമ് ॥ ൧,൧൯൧.
ശതപുഷ്പ, സൈന്ധവം, നെയ്യ് എന്നിവ ചേർത്ത് ലേപമിടണം; അതുപോലെ, ശിരീഷം വിത്ത് പാൽകൂടെ അരച്ച് പുരട്ടണം.
തല്ലേപേന മഹാദേവ നശ്യേത്കുക്കുരജം വിഷമ് । ജ്വലിതാഗ്നിര്വാരിസേകോ തഥാ ദര്ദുരജം വിഷമ് ॥ ൧,൧൯൧.
ഇത് ലേപമിട്ടാൽ, മഹാദേവാ, നായ് കടിച്ച വിഷം മാറും; തീയിൽ ചൂടാക്കിയ വെള്ളം തളിച്ചാൽ തവളയിൽ നിന്നുള്ള വിഷവും മാറും.
ധത്തൂരകരസോന്മിശ്രം ക്ഷീരാദ്യഗുഡപാനതഃ । ശൂനാം വിഷം വിനശ്യേത്തു ശശാങ്കാങ്കിതശേഖര ॥ ൧,൧൯൧.
മൂലത്തിൽ നിന്നുള്ള വിഷം, ഉമ്മത്തും കറുത്ത കടുകും ചേർത്ത്, പാലോ വേലമോ കുടിച്ചാൽ, ചന്ദ്രചൂഡാ, ആ വിഷം നശിക്കും.
വടനിമ്ബശമീനാഞ്ച വല്കലൈഃ ക്വഥിതം ജലമ് । തത്സേകാന്മുഖദന്താനാം നശ്യേദ്വൈ വിഷവേദനാ ॥ ൧,൧൯൧.
ആൽ, ആര്യവേപ്പ്, ശമീ ഇവയുടെ തൊലി ചേർത്ത് വെള്ളം തിളപ്പിച്ച്, അതിൽ വായും പല്ലുകളും കഴുകിയാൽ, അവിടെയുള്ള വിഷവേദന മാറും.
ലേപനാദ്ദേവദാരോശ്ച ഗൈരികസ്യ ച ലേപനാത് । നാഗേശ്വരോ ദരിദ്രേ ദ്വേ തഥാ മഞ്ജിഷ്ഠകാ ഹര । ഏഭിര്ലേപാദ്വിനശ്യേത്തു ലൂതാവിഷമുമാപതേ ॥ ൧,൧൯൧.
ദേവദാരുവോ ചുവന്ന ഗേരികയോ പുരട്ടി, നാഗകേശരം, ദരിദ്രം, മഞ്ജിഷ്ഠ എന്നിവയും പുരട്ടിയാൽ, ഉമാപതേ, പുഴുക്കളുടെ വിഷം അകറ്റാം.
കരഞ്ജസ്യ തു ബീജാനി വരുണച്ഛദമേവ ച । തിലാശ്ച സര്ഷപാ ഹന്യുര്വിഷം വൈ നാത്ര സംശയഃ ॥ ൧,൧൯൧.
കരിഞ്ചയുടെ വിത്തും, വരുണമരത്തിന്റെ തൊലിയും, എള്ളും കടുകും ചേർത്താൽ, വിഷം തീർക്കാൻ സംശയമില്ല.
ഘൃതം കുമാരീപത്രം വൈ ദത്തം സലവണം ഹര । തുരങ്ഗമശരീരാണാം കണ്ഡൂര്നശ്യേദ്ദശാഹതഃ ॥ ൧,൧൯൧.
നെയ്യിലും കറ്റാർവാഴയിലയും ഉപ്പും ചേർത്ത് കുതിരക്ക് കൊടുത്താൽ, കടിയേറ്റ് വന്ന കുഴലും ചൊറിച്ചിലും മാറും.
ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൯൨ ഹരിരുവാച । ചിത്രകസ്യാഷ്ടഭാഗാശ്ച ശൂരണസ്യ ച ഷോഡശ । ശുണ്ഠ്യാ ഭാഗാശ്ച ചത്വാരോ മരിചാനാം ദ്വയം തഥാ ॥ ൧,൧൯൨.
ഹരി പറഞ്ഞു: ചിത്രകത്തിന്റെ എട്ട് ഭാഗവും, ശൂരണത്തിന്റെ പതിനാറ് ഭാഗവും, ചുക്ക് നാലു ഭാഗവും, കുരുമുളക് രണ്ട് ഭാഗവും എടുക്കണം.
ത്രിതയം പിപ്പലീമൂലം വിഡങ്ഗാനാം ചതുഷ്ടയമ് । അഷ്ടൌ മുശലികാഭാഗാസ്ത്രിഫലായാശ്ചതുഷ്ടയമ് । ദ്വിഗുണേന ഗുഡേനൈഷാം മോദകാനിഹ കാരയേത് ॥ ൧,൧൯൨.
പിപ്പലിമൂലത്തിന്റെ മൂന്ന് ഭാഗവും, വിദംഗത്തിന്റെ നാല് ഭാഗവും, മുഷലി എട്ട് ഭാഗവും, ത്രിഫല നാല് ഭാഗവും ചേർത്ത്, ഇതിന് ഇരട്ടിയോളം വേല ചേർത്ത് മധുരം ഉണ്ടാക്കണം.
തദ്ഭക്ഷണമജീര്ണം ഹി പാണ്ഡുരോഗഞ്ജ കാമലമ് । അതീസാരാംശ്ച മന്ദാഗ്നിം പ്ലീഹാഞ്ചൈവ നിവാരയേത് ॥ ൧,൧൯൨.
ഇത് കഴിച്ചാൽ അജീർണം, പാണ്ഡു, കാമല, അതിസാരം, അഗ്നിമാന്ദ്യം, പ്ലീഹാരോഗം എന്നിവ മാറും.
ബില്വാഗ്നിമന്ഥഃ ശ്യോനാകപാടലാപാരിഭദ്രകമ് । പ്രസാരണ്യശ്വഗന്ധാ ച ബൃഹതീ കണ്ടകാരികാ ॥ ൧,൧൯൨.
വിൽവം, അഗ്നിമന്തം, ശ്യോനകം, പാടല, പാരിഭദ്രം, പ്രസാരണി, അശ്വഗന്ധ, ബൃഹതി, കന്റകാരിക എന്നിവയാണു്—
ബലാ ചാതിബലാ രാസ്നാ ശ്വദംഷ്ട്രാ ച പുനര്നവാ । ഏരണ്ഡഃ ശാരിവാ പര്ണോ ഗുഡൂചീ കപികച്ഛുകാ ॥ ൧,൧൯൨.
ബല, അതിബല, രസ്ന, ശ്വദംഷ്ട്ര, പുനർനവ, എരണ്ട, ശാരിവ, പർണ്ണ, ഗുഡൂചി, കപികച്ചു—ഇവയും ചേർക്കണം.
ഏഷാം ദശപലാന്ഭാഗാന്ക്വാഥയേത്സലിലേഽമലേ । തേന പാദാവശേഷേണ തൈലപാത്രേ വിപാചയേത് ॥ ൧,൧൯൨.
ഇവയിൽ ഓരോന്നും പത്ത് പളവോളം എടുത്ത് ശുദ്ധജലത്തിൽ തിളപ്പിച്ച്, നാലിലൊന്ന് ശേഷിക്കുമ്പോൾ എണ്ണക്കടലാസിൽ വെച്ച് വേവിക്കണം.
ആജം വാ യദി ഗവ്യം ക്ഷീരം ദത്ത്വാ ചതുര്ഗുണമ് । ശതാവരീം സൈന്ധവഞ്ച തൈലതുല്യം പ്രദാപയേത് ॥ ൧,൧൯൨.
ആ എണ്ണയിൽ, ആടിന്റെതോ പശുവിന്റെതോ പാൽ നാലിരട്ടി ചേർത്ത്, ശതാവരി ഉപ്പും എണ്ണയോളം ചേർക്കണം.
ദ്രവ്യാണിയാനി പേഷ്യാണി താനി വക്ഷ്യാമി തച്ഛൃണു । ശതപുഷ്പാ ദേവദാരുര്ബലാ പര്ണോ വചാഗുരു ॥ ൧,൧൯൨.
ഇനി ചതച്ച് ചേർക്കേണ്ട വസ്തുക്കൾ പറയാം, കേൾക്കൂ: ശതപുഷ്പ, ദേവദാരു, ബല, പർണ്ണ, വച, അഗുരു.
കുഷ്ഠം മാംസീ സൈന്ധവഞ്ച പലമേകം പുനര്നവാ । പാനേ നസ്യേ തഥാഭ്യങ്ഗേ തൈലമേതത്പ്രദാപയേത് ॥ ൧,൧൯൨.
കുഷ്ഠം, മാംസി, ഉപ്പ് ഓരോ പളയും, പുനർനവയും ചേർത്ത്, ഈ എണ്ണം കുടിക്കാനും നാസ്യത്തിനും അഭ്യംഗത്തിനും ഉപയോഗിക്കാം.
ഹൃച്ഛൂലം പാര്ശ്വശൂലഞ്ച ഗണ്ഡമാലാഞ്ച നാശയേത് । അപസ്മാരം വാതരക്തം വപുഷ്മാംശ്ച പുമാന്ഭവേത് ॥ ൧,൧൯൨.
ഹൃദയവേദന, വശവേദന, ഗ്രന്ഥി, അപസ്മാരം, വാതരക്തം എന്നിവയെ ഇത് മാറ്റും; പുരുഷൻ ബലവാനാകും.
ഗര്ഭമശ്വതരീ വിന്ദ്യാത്കിം പുനര്മാനുഷീ ഹര । അശ്വാനാം വാതഭഗ്നാനാം കുഞ്ജരാണാം നൃണാം തഥാ । തൈലമേതത്പ്രയോക്തവ്യം സര്വവാതവികാരിണാമ് ॥ ൧,൧൯൨.
കഴുതപ്പെണ്ണിന് ഗർഭം വരുമെങ്കിൽ, മനുഷ്യസ്ത്രിക്ക് വരുംതന്നെ, ഹരാ. കുതിര, ആന, മനുഷ്യർ എന്നിവർക്കുള്ള എല്ലാ വാതരോഗങ്ങൾക്കും ഈ എണ്ണം ഉപയോഗിക്കണം.
ഹിങ്ഗുതുമ്ബുരുശുണ്ഠീഭിഃ സിദ്ധം തൈലന്തു സാര്ഷപമ് । ഏതദ്ധി പുരണം ശ്രേഷ്ഠം കര്ണശൂലാപഹം പരമ് ॥ ൧,൧൯൨.
ഹിംഗും തുമ്പയും ചുക്കും ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കിയ സാർഷപതൈലം, പുരാതന ഔഷധങ്ങളിൽ ഏറ്റവും നല്ലതും കാതുവേദനയ്ക്ക് ഉത്തമവുമാണ്.
ശുഷ്കമൂലകശുണ്ഠീനാം ക്ഷാരോ ഹിങ്ഗുലനാഗരമ് । തക്രം ചതുര്ഗുണം ദദ്യാത്തൈലമേതദ്വിപാചയേത് ॥ ൧,൧൯൨.
ഉണക്കമുലകയും ചുക്കും കഷായം, ഹിംഗും ചിന്നാബറും ഇഞ്ചിയും, നാലിരട്ടി മജ്ജി ചേർത്ത് ഈ എണ്ണം വേവിക്കണം.
ബാധിര്യം കര്ണശൂലഞ്ച പൂയസ്ത്രാവഞ്ച കര്ണയോഃ । ക്രിമയശ്ച വിനശ്യന്തി തൈലസ്യാസ്യ പ്രപൂരണാത് ॥ ൧,൧൯൨.
കേൾവിക്കുറവ്, ചെവിവേദന, ചെവിയിൽ നിന്ന് പുഴു വരവ്, ചെവിക്കുള്ളിലെ പുഴുക്കൾ എന്നിവ ഈ എണ്ണ ചെവിയിൽ ഒഴിച്ചാൽ ഇല്ലാതാകും.
ശുഷ്കമൂലകശുണ്ഠീനാം ക്ഷാരോ ഹിങ്ഗുലനാഗരമ് । ശതപുഷ്പാ വചാ കുഷ്ഠം ദാരുശിഗ്രുരസാഞ്ജനമ് ॥ ൧,൧൯൨.
ഉണക്കിയ മുള്ളങ്കി, ഉണക്കിയ ഇഞ്ചി, കഷായം, ചെങ്കടുക്, പിപ്പലി, ശതപുഷ്പ, വയമ്പ്, കുസ്തം, ദേവദാരു, അഞ്ജനത്തിന്റെ രസം എന്നിവ ചേർക്കണം.
സൌവര്ചലം യവക്ഷാരം സാമുദ്രം സൈന്ധവം തഥാ । ഗ്രന്ഥികം വിഡമുസ്തം ച മധു ശുക്തം ചതുര്ഗുണമ് ॥ ൧,൧൯൨.
കറുത്ത ഉപ്പ്, യവക്ഷാരം, സമുദ്രലവണം, സൈന്ധവം, ഗ്രന്തികം, വിദംഗം, മുഷ്ത, തേൻ, നാലുമടങ്ങ് പുളിച്ച കഞ്ഞി എന്നിവയും ചേർക്കണം.
മാതുലുങ്ഗരസശ്ചൈവ കദലീരസ ഏവ ച । തൈലമേഭിര്വിപക്തവ്യം കര്ണശൂലാപഹം പരമ് ॥ ൧,൧൯൨.
മാതളുംഗത്തിന്റെ രസം, വാഴപ്പഴത്തിന്റെ രസം എന്നിവയും ചേർത്ത് എണ്ണ ഈ ഔഷധങ്ങൾക്കൊപ്പമിട്ട് പാകം ചെയ്യണം. ഇത് ചെവിവേദനയ്ക്ക് അത്യുത്തമമായ മരുന്നാണ്.
ബാധിര്യം കര്ണനാദശ്ച പൂയസ്ത്രാവശ്ച ദാരുണമ് । പൂരണാദസ്യ തൈലസ്യ ക്രിമയഃ കര്ണയോര്ഹര ॥ ൧,൧൯൨.
കേൾവിക്കുറവ്, ചെവിയിൽ മുഴങ്ങുന്ന ശബ്ദം, കഠിനമായ പുഴു വരവ്, ചെവിക്കുള്ളിലെ പുഴുക്കൾ എന്നിവ ഈ എണ്ണ ചെവിയിൽ ഒഴിച്ചാൽ മാറും.
സദ്യോ വിനാശമായാന്തി ശശാങ്കകൃതശേഖര । ക്ഷാരതൈലമിദം ശ്രേഷ്ഠം മുഖദന്തമലാപഹമ് ॥ ൧,൧൯൨.
ഈ രോഗങ്ങൾ ഉടനെ തന്നെ ഇല്ലാതാകും, ചന്ദ്രക്കിരീടധാരിയായവനേ. ഈ കഷായതൈലം ഏറ്റവും ഉത്തമമാണ്, വായിലെയും പല്ലുകളിലെയും മലിനതയും നീക്കം ചെയ്യും.
ചന്ദനം കുങ്കുമം മാംസീ കര്പൂരം ജാതിപത്രികാ । ജാതീകങ്കോലപൂഗാനാം ലവങ്ഗസ്യ ഫലാനി ച ॥ ൧,൧൯൨.
ചന്ദനം, കുങ്കുമം, ജടാമാംസി, കർപ്പൂരം, ജാതിപത്രം, ജാതിക്ക, കങ്കോലകം, അടക്ക, ഗ്രാമ്പൂവിന്റെ പഴങ്ങൾ എന്നിവ ചേർക്കണം.
അഗുരൂണി ച കസ്തൂരീ കുഷ്ഠം തഗരപാദികാ । ഗോരോചനാ പ്രിയങ്ഗുശ്ച ബലാ ചൈവ തഥാ നഖീ ॥ ൧,൧൯൨.
അഗരു, കസ്തൂരി, കുസ്തം, തഗരം, ഗോരോചന, പ്രിയംഗു, ബല, നഖി എന്നിവയും ചേർക്കണം.