ഹിങ്ഗു സൌവര്ചലം ശുണ്ഠീ വൃഷധ്വജ മഹൌഷധമ്? । ഏഭിസ്തു ക്വഥിതം വാരി പീതം വൈ സര്വശൂലനുത് ॥ ൧,൧൮൫.
ഹിംഗും കറുപ്പുള്ള ഉപ്പും ചുക്ക് ഇവയാൽ കഷായം ഉണ്ടാക്കി കുടിച്ചാൽ, വൃഷധ്വജാ, എല്ലാത്തരം വേദനകളും മാറും.
അപാമാര്ഗസ്യ വൈ മൂലം സാമുദ്രലവണാന്വിതമ് । ആസ്വാദി തമജീര്ണസ്യ ശൂലസ്യ സ്യാദ്വിമര്ദനമ് ॥ ൧,൧൮൫.
അപാമാർഗ്ഗത്തിന്റെ വേരും സൈന്ധവലവണവും ചേർത്ത് ചവച്ചാൽ അജീർണം കൊണ്ടുള്ള വേദനയൊക്കെ ശമിക്കും.
വടരോഹാങ്കുരോ രുദ്ര തണ്ഡുലോദകഘര്ഷിതഃ । പീതഃ സതക്രോഽതീസാരം ക്ഷയം നയതി ശങ്കര ॥ ൧,൧൮൫.
വടരോഹയുടെ മുള അരി വെള്ളത്തിൽ നന്നായി അരച്ച് കുടിച്ചാൽ, രുദ്രാ, അത്യധികമായ അതിസാരം ശംകരാ, മാറും.
അങ്കോടമൂലം കര്ഷാര്ധം പിഷ്ടം തണ്ഡുലവാരിണാ । സര്വാതീസാരഗ്രഹണീം പീതം ഹരതി ഭൂതപ ॥ ൧,൧൮൫.
അങ്കോട്ടവേരിന്റെ അര അളവ് അരിവെള്ളത്തിൽ അരച്ച് കുടിച്ചാൽ, ഭൂതപാ, എല്ലാത്തരം അതിസാരവും ഗ്രഹണിയും മാറും.
മരീചശുണ്ഠികുടജത്വക്ചൂര്ണഞ്ച ഗുഡാന്വിതമ് । ക്രമാത്തദ്ദ്വിഗുണം പീതം ഗ്രഹണീവ്യാധിനാശനമ് ॥ ൧,൧൮൫.
കുരുമുളക്, ചുക്ക്, കുട്ടജവേര് പൊടി, ശർക്കര ചേർത്ത് ക്രമമായി കൂടുന്ന അളവിൽ കഴിച്ചാൽ, ഗ്രഹണീ രോഗം മാറും.
ശ്വേതാപരാജിതാമൂലം ഹരിദ്രാസിക്ഥതണ്ഡുലാഃ । അപാമാര്ഗത്രികടുകമേഷാഞ്ച വടികാ ശിവ । വിഷൂചികാമഹാവ്യാധിം ഹരത്യേവ ന സംശയഃ ॥ ൧,൧൮൫.
ശ്വേതാപരാജിതയുടെ വേരും മഞ്ഞളും അരി, അപാമാർഗ്ഗം, ത്രികടു ഇവ ചേർത്ത് വട്ടിയാക്കി കഴിച്ചാൽ, ശിവാ, വിഷൂചികയും വലിയ രോഗങ്ങളും തീരും.
ത്രിഫലാഗുരു ഭൂതേശ ശിലാജതു ഹരീതകീ । ഏകൈകമേഷാം ചൂര്ണന്തു മധുനാ ച വിമിശ്രിതമ് । പീതം സര്വഞ്ച മേഹന്തു ക്ഷയം നയതി ശങ്കര ॥ ൧,൧൮൫.
ത്രിഫല, അഗുരു, ശിലാജതു, ഹരീതകി ഇവയുടെ പൊടി ഓരോന്നും തേനിൽ കലർത്തി കഴിച്ചാൽ, ശംകരാ, എല്ലാ പ്രമേഹവും മാറും.
അര്കക്ഷീരപ്രസ്ഥമേകം തിലതൈലം തഥൈവ ച । മനഃ ശിലാമരീചാനാം സിന്ദൂരസ്യ പലം പലമ് ॥ ൧,൧൮൫.
അർക്കക്ഷീരം ഒരു പ്രസ്ഥവും, തിലനൈയും അതേ അളവും, മനശ്ശില, കുരുമുളക്, സിന്ദൂരം ഇവ ഓരോന്നും തുല്യഭാരത്തിൽ എടുക്കണം.
ചൂര്ണം കൃത്വാ താമ്രപാത്രേ ത്വാതപൈഃ ശോഷയേത്തതഃ । പീതം സ്നുഹീഗതം ദുഗ്ധം സൈന്ധവം ശൂലനുദ്ഭവേത് ॥ ൧,൧൮൫.
ഇവയെല്ലാം പൊടിയായി ചെമ്പ് പാത്രത്തിൽ വെച്ച് സൂര്യപ്രകാശത്തിൽ ഉണക്കണം. ശേഷം സ്നുഹീ ദുധവും സൈന്ധവവും ചേർത്ത് കുടിച്ചാൽ വേദന മാറും.
ത്രികടുത്രിഫലാനക്തം തിലതൈലം തഥൈവ ച । മനഃ ശിലാ നിമ്ബപത്രം ജാതീപുഷ്പമജാപയഃ ॥ ൧,൧൮൫.
ത്രികടു, ത്രിഫല, നക്തം, തിലനൈ, മനശ്ശില, നീം ഇല, ജാതിപ്പൂ, ആടിന്റെ പാൽ—
തന്മൂത്രം സങ്ഖനാഭിശ്ച ചന്ദനം ഘര്ഷയേത്തതഃ । ഏഭിശ്ച വര്തികാം കൃത്വാ ത്വക്ഷിണീ ചാഞ്ജയേത്തതഃ ॥ ൧,൧൮൫.
ഇവയെ ആടിന്റെ മൂത്രവും ശംഖച്ചൂരും ചേർത്ത് ചന്ദനത്തിൽ നന്നായി അരച്ച്, വട്ടിയാക്കി കണ്ണിൽ കണികയായി പുരട്ടണം.
നശ്യതേ പടലം കാചം പുഷ്പഞ്ച തിമിരാദികമ് । വിഭീതകസ്യ വൈ ചൂര്ണം സമധു ശ്വാസനാശനമ് ॥ ൧,൧൮൫.
കണ്ണിലെ പടലവും കാചവും അന്ധതയും ഇല്ലാതാകും; വിഭീതക പൊടി തേനിൽ കലർത്തി കഴിച്ചാൽ ശ്വാസം മാറും.
പിപ്പലീത്രിഫലാചൂര്ണം മധുസൈന്ധവസംയുതമ് । സര്വരോഗജ്വരശ്വാസശോഷപീനസഹൃദ്ഭവേത് ॥ ൧,൧൮൫.
പിപ്പലി, ത്രിഫല പൊടി, തേൻ, സൈന്ധവം ചേർത്ത് കഴിച്ചാൽ, എല്ലാ രോഗങ്ങൾക്കും, ജ്വരം, ശ്വാസം, ക്ഷയം, പീനസം, ഹൃദ്രോഗം എന്നിവയ്ക്കും ഉത്തമം.
ദേവദാരോശ്ച വൈ ചൂര്ണം അജാമത്രേണ ഭാവയേത് । ഏകവിംശതിവാരംവൈത്വക്ഷിണീ തേന ചാഞ്ജയേത് । രാത്ര്യന്ധതാ പടലതാ നശ്യേന്നിര്ലോമതാ തഥാ ॥ ൧,൧൮൫.
ദേവദാരുവിന്റെ പൊടി ആടിന്റെ പാൽകൊണ്ട് ഇരുപത്തൊന്ന് പ്രാവശ്യം അരച്ച്, കണ്ണിൽ പുരട്ടിയാൽ, രാത്രിയിൽ കാണാത്തതും പടലവും കണ്പൊട്ടും മാറും.
പിപ്പലീകേതകം രുദ്ര ഹരിദ്രാമലകം വചാ । സര്വാക്ഷിരോഗാ നശ്യേയുഃ സക്ഷീരാദഞ്ജനാത്തതഃ ॥ ൧,൧൮൫.
പിപ്പലി, കെതക, മഞ്ഞൾ, നെല്ലിക്ക, വചാ ഇവ പാൽകൊണ്ട് കണികയാക്കി കണ്ണിൽ പുരട്ടിയാൽ, രുദ്രാ, എല്ലാകണ്ണ് രോഗങ്ങളും മാറും.
കാകജങ്ഘാശിഗ്രുമൂലേ മുഖേന വിധൃതേ ശിവ । ചര്വിത്വാ ദന്തകീടാനാം വിനാശോ ഹി ഭവേദ്ധര ॥ ൧,൧൮൫.
കാക്കജംഘയും ശിഗ്രുവിന്റെ വേരും വായിൽ വെച്ച് ചവച്ചാൽ, ശിവാ, പല്ലിലെ കീടങ്ങൾ അകയും, ധരാ.
ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൮൬ ഹരിരുവാച । പീതഃ സാരോ ഗുഡൂച്യാശ്ച മധുനാ ച പ്രമേഹനുത് । പീതം ഗോഹാലികാമൂലം തിലദധ്യാജ്യസംയുതമ് ॥ ൧,൧൮൬.
ഹരി പറഞ്ഞു: ഗുഡൂചിയുടെ നീര് തേനോടുകൂടി കുടിച്ചാല് മൂത്രസംബന്ധമായ രോഗങ്ങള് മാറും. ഗോഹാലികയുടെ വേര് എടുക്കുമ്പോള് എള്ളുപാല്, തൈര്, നെയ്യ് എന്നിവ ചേര്ത്തു കഴിച്ചാല് അതും ഗുണം ചെയ്യും.
നിരുദ്ധമൂത്രം ക്വഥിതം നിവര്തയതി ശങ്കര । തഥാ ഹിക്കാം ഹരേത്പീതം സൌവര്ചലയുതഞ്ച വൈ ॥ ൧,൧൮൬.
ശങ്കരാ, മൂത്രം തടയുന്ന രോഗം ഉണ്ടെങ്കില് അതിന്റെ കഷായം കുടിച്ചാല് മാറും. അതുപോലെ കറുത്ത ഉപ്പുമായി ചേര്ത്ത് കുടിച്ചാല് വാന്തിയും മാറും.
ഗോരക്ഷകര്കടീമൂലം പിഷ്ടം ശീതോദകേന ച । പീതം ദിനത്രയേണൈവ നാശയേദ്രുദ്ര ശര്കരാമ് ॥ ൧,൧൮൬.
ഗോരക്ഷകര്ക്കടിയുടെ വേര് തണുത്ത വെള്ളത്തില് അരച്ച് മൂന്ന് ദിവസം കുടിച്ചാല് മൂത്രക്കല്ല് പൂര്ണമായും നശിക്കും, രുദ്രാ.
പിഷ്ട്വാ വൈ മാലതീമൂലം ഗ്രീഷ്മകാലേ സമാഹിതമ് । സാധിതം ഛാഗദുഗ്ധേന പതിം ശര്കസ്യാന്വിതമ് । ഹരേന്മൂത്രനിരോധഞ്ച ഹരേദ്വൈ പാണ്ഡുശര്കരാമ് ॥ ൧,൧൮൬.
മാലതിയുടെ വേര് വേനല്ക്കാലത്ത് അരച്ച്, ആടിന്റെ പാല് ചേര്ത്ത് പാകം ചെയ്ത് പഞ്ചസാര ചേര്ത്തു കഴിച്ചാല് മൂത്രം തടയുന്ന രോഗവും, വെളുത്ത മൂത്രക്കല്ലും മാറും.
ദ്വിജയഷ്ട്യാശ്ച വൈ മൂലം പിഷ്ടം തണ്ഡുലവാരിണാ । ഗണ്ഡമാലാം ഹരേല്ലേപാദസാധ്യം ഗലഗണ്ഡകമ് ॥ ൧,൧൮൬.
ദ്വിജയഷ്ടിയുടെ വേര് അരച്ച് അരി വെള്ളത്തില് കലര്ത്തി കട്ടപോലെ പുരട്ടി ഉപയോഗിച്ചാല് കഴുത്തിലെ ഗന്ധമാലയും, മുറുകിയ ഗലഗണ്ഡവും മാറും.
രസാഞ്ജനം ഹരീതക്യാശ്ചൂര്ണം തേനൈവ ഗുണ്ഠനാത് । നാശയേത്പുരുഷോ വ്യാധീന്നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ ॥ ൧,൧൮൬.
രസാഞ്ജനവും ഹരീതകിയുടെ പൊടിയും ചേര്ത്ത് പുരട്ടിയാല് എല്ലാരോഗങ്ങളും മാറും; ഇതില് കൂടുതല് ആലോചന വേണ്ട.
കരവീരമൂലലേപാദ്വൈ ലേപാത്പൂഗഫലസ്യ ച । പുംവ്യാധിര്നശ്യതേ രുദ്ര യോഗമന്യം വദാമ്യഹമ് ॥ ൧,൧൮൬.
കരവീരയുടെ വേര് അല്ലെങ്കില് പാകുവായ അടക്കയുടെ പഴം അരച്ച് പുരട്ടിയാല് പുരുഷരോഗങ്ങള് മാറും, രുദ്രാ; മറ്റൊരു ഔഷധം ഞാന് പറയും.
ദന്തീമൂലം ഹരിദ്രാ ച ചിത്രകം തസ്യ ലേപനാത് । ഭഗന്ദരവിനാശഃ സ്യാദന്യം യോഗം വദാമ്യഹമ് । ജലൌകാജഗ്ധരക്തഞ്ച ഭഗന്ദരമുമാപതേ ॥ ൧,൧൮൬.
ദന്തിയുടെ വേര്, മഞ്ഞള്, ചിത്രകം എന്നിവ അരച്ച് പുരട്ടിയാല് ഭഗന്ദര രോഗം മാറും; മറ്റൊരു മാര്ഗം ഞാന് പറയും: ജലൗക ഉപയോഗിച്ച് രക്തം ചൂഷണം ചെയ്താല് ഭഗന്ദരം മാറും, ഉമാപതേ.
ത്രിഫലാജലഘൃഷ്ടഞ്ച മാര്ജാരാസ്ഥി വിലേപിതമ് । തതോ ന പ്രസ്ത്രവേദ്രക്തം നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ ॥ ൧,൧൮൬.
തൃഫല വെള്ളത്തില് അരച്ച് പൂച്ചയുടെ അസ്ഥി പുരട്ടിയാല് ഭഗന്ദരത്തില് രക്തം വീണ്ടും വരില്ല; ഇതില് സംശയം വേണ്ട.
ഹരിദ്രാനേകവാരഞ്ച സ്നുഹീക്ഷീരേണ ഭാവിതാ । വടികാര്ഽശോവിനാശായ തല്ലേപാദ്വൃഷഭധ്വജ । ഘോഷാഫലം സൈന്ധവഞ്ച പിഷ്ട്വാ ചാര്ശോഹരം പരമ് ॥ ൧,൧൮൬.
മഞ്ഞള് പലവട്ടം സ്നുഹിയുടെ പാല് ചേര്ത്ത് ഭാവനം ചെയ്ത് പുരട്ടിയാല് അര്ശസ് രോഗം മാറും, വൃഷഭധ്വജാ. ഘോഷയുടെ പഴവും സൈന്ധവവും അരച്ച് ചേര്ത്താല് അതും അര്ശസിന് ഉത്തമ ഔഷധമാണ്.
ഗവ്യാജ്യം സാധിതം പീതം പലാശക്ഷാരവാരിണാ । ത്രിഗുണേന ത്രികടുകം അര്ശാംസി ക്ഷപയേച്ഛിവ ॥ ൧,൧൮൬.
പലാശക്കഷായം ചേര്ത്തു പാകം ചെയ്ത പശുനെയ്യ്, അതിനൊപ്പം മൂന്നു മടങ്ങ് ത്രികടു ചേര്ത്ത് കുടിച്ചാല് അര്ശസ് രോഗം പൂര്ണമായും മാറും, ശിവാ.
ബില്വസ്യ ച ഫലം ദഗ്ധം രക്താര്ശഃ പ്രവിനാശനമ് । ജഗ്ധവാ കൃഷ്ണതിലാനേവ നവനീതയുതാനപി ॥ ൧,൧൮൬.
ബില്വത്തിന്റെ പഴം ചുട്ടെടുത്തത് രക്താര്ശസിന് ഗുണം ചെയ്യും; അതുപോലെ കറുത്ത എള്ള് പുതിയ വെണ്ണയുമായി കഴിച്ചാലും ഗുണം ചെയ്യും.
ശുണ്ഠീചൂര്ണം യവക്ഷാരയുക്തം തുല്യഗുഡാന്വിതമ് । അഗ്നിവൃദ്ധിം കരോത്യേവ പ്രത്യൂഷേ വൃഷഭധ്വജ ॥ ൧,൧൮൬.
ചുക്ക് പൊടി, യവക്ഷാരം, തുല്യമായ ശർക്കര എന്നിവ ചേർത്ത് രാവിലെ കഴിച്ചാൽ അഗ്നി വർദ്ധിക്കും, വൃഷഭധ്വജാ.
ശുണ്ഠ്യാ ച ക്വഥിതം വാരി പീതം ചാഗ്നിം കരോതി വൈ । ഹരീതകീം സൈന്ധവഞ്ച ചിത്രകം രുദ്ര പിപ്പലീ ॥ ൧,൧൮൬.
ചുക്കു കഷായം കുടിച്ചാൽ അഗ്നി വർദ്ധിക്കും; ഹരീതകി, സൈന്ധവം, ചിത്രകം, പിപ്പലി എന്നിവയും—