ഭുവനാധിപതിശ്ചൈവ ഭുവനാനാം നിയാമകഃ 15.
ഭുവനങ്ങളുടെ അധിപനും, എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്നവനും അങ്ങേയാളാണ്.
പരമാനന്ദരൂപീ ച ധര്മ്മാണാം ച പ്രവര്ത്തകഃ 15.
പരമാനന്ദത്തിന്റെ രൂപനും, ധർമ്മങ്ങളെ ഉണർത്തുന്നവനും അങ്ങേയാളാണ്.
പ്രത്യാഹാരോ ധാരകശ്ച പ്രത്യാഹാരകരസ്തഥാ 15.
പ്രത്യാഹാരവും, പിന്തുണയ്ക്കുന്നവനും, പ്രത്യാഹാരത്തിന് കാരണവനും അങ്ങേയാളാണ്.
അഗ്രാഹശ്ചൈവ ഗൌരശ്ച സര്വഃ ശുചിരഭിഷ്ടുതഃ 15.
പിടിച്ചെടുക്കൽ ഇല്ലാത്തവനും, വെളുത്തവനും, എല്ലായിടത്തും ഉള്ളവനും, ശുദ്ധനും, ഏറ്റവും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നവനും അങ്ങേയാളാണ്.
പക്താ നന്ദയിതാ ഭോക്താ ബോദ്ധാ ഭാവയിതാ തഥാ 15.
പാചകനും, സന്തോഷം നൽകുന്നവനും, അനുഭവിക്കുന്നവനും, അറിയുന്നവനും, ധ്യാനിക്കുന്നവനും അങ്ങേയാളാണ്.
നദീ നന്ദീ ച നന്ദീശോ ഭാരതസ്തരുനാശനഃ 15.
നദിയും, ആനന്ദവാനും, ആനന്ദത്തിന്റെ നാഥനും, ഭാരതവൃക്ഷങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നവനും അങ്ങേയാളാണ്.
ഈശശ്ച സര്വദേവാനാം ദ്വാരകാസംസ്ഥിതസ്തഥാ 15.
എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും ഈശ്വരനും, ദ്വാരകയിൽ വസിക്കുന്നവനും അങ്ങേയാളാണ്.
ഭരതോ ജനകോ ജന്യഃ സര്വാകാരവി വര്ജിതഃ 15.
ഭരതനും, ജനകനും, ജനനത്തിന് കാരണവനും, എല്ലാ രൂപങ്ങളിലും നിന്ന് അകന്നവനും അങ്ങേയാളാണ്.
ഇതി നാമസഹസ്ത്രം തേ വൃഷഭധ്വജ കീര്ത്തിതമ് 15.
ഇങ്ങനെ, വൃഷഭധ്വജാ, ആയിരം നാമങ്ങൾ നിന്നോട് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
പഠന്ദ്വിജശ്ച വിഷ്ണുത്വം ക്ഷത്രിയോ ജയമാപ്നുയാത് 15.
ഇത് ജപിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ വിഷ്ണുപദവിയും, ക്ഷത്രിയൻ ജയവും നേടും.
പുനര്ധ്യാനം സമാചക്ഷ്വ ശംഖചക്രഗദാധര 16.
ശംഖവും ചക്രവും ഗദയും കൈവശമുള്ളവനേ, വീണ്ടും ആ ധ്യാനം വിശദമായി പറഞ്ഞുതരൂ.
ഹരിരുവാച ദൃശിരൂപമനന്തം ച സര്വവ്യാപ്യജമവ്യയമ് ।। 16.
ഹരി പറഞ്ഞു: ധ്യാനിക്കേണ്ട രൂപം അതിരില്ലാത്തതും എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നതും ജനനം ഇല്ലാത്തതും നശിക്കാത്തതുമാണ്.
അക്ഷരം സര്വഗം നിത്യം മഹദ്ബ്രഹ്മാസ്തി കേവലമ് 16.
അത് നാശമില്ലാത്തതും എല്ലായിടത്തും ഉള്ളതും ശാശ്വതമായതും ഏകാന്തമായി നിലനിൽക്കുന്ന പരബ്രഹ്മവും ആണു.
സര്വഭൂതഹൃദിസ്ഥം വൈ സര്വഭൂതമഹേശ്വരമ് 16.
അത് എല്ലാ ജീവികളുടെ ഹൃദയത്തിൽ വസിക്കുന്നതും എല്ലാ ഭൂതങ്ങളുടെ മഹേശ്വരനുമാണ്.
അലേപകം തഥാ മുക്തം മുക്തയോഗിവിചിന്തിതമ് 16.
അത് എന്തിനും ചേർക്കപ്പെടാത്തതും മോചിതനുമായതും മോക്ഷം പ്രാപിച്ചവർ ധ്യാനിക്കുന്നതുമാണ്.
വാഗിന്ദ്രിയവിഹീനം ച പ്രാണിധര്മ്മവിവര്ജിതമ് പായൂപസ്ഥവിഹീനം ച സര്വൈംന്ദ്രിയ വിവര്ജിതമ് ।। 16.
അത് വാക്കിനും ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കും അതീതമായതും ശ്വാസത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതും ഗുദം പ്രജനനേന്ദ്രിയം എന്നിവയില്ലാത്തതും എല്ലാ ഇന്ദ്രിയങ്ങളും വിട്ടതുമാണ്.
മനോവിരഹിതം തദ്വന്മനോധര്മ്മവിവര്ജിതമ് 16.
അത് മനസ്സില്ലാത്തതും മനസ്സിന്റെ ഗുണങ്ങൾ ഒന്നും ഇല്ലാത്തതുമാണ്.
അഹംകാരവിഹീനം വൈ ബുദ്ധിധര്മ്മവിവര്ജിതമ് 16.
അത് അഹങ്കാരമില്ലാത്തതും ബുദ്ധിയുടെ ഗുണങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതുമാണ്.
വ്യാനാഖ്യവായുഹീനം വൈ പ്രാണധര്മ്മവിവര്ജിതമ് പുനഃ സൂര്യ്യര്ച്ചനം വക്ഷ്യേ യദുക്തം ഭൃഗവേ പുരാ ।। 16.
അത് വ്യാനവായു ഇല്ലാത്തതും പ്രാണന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതുമാണ്. ഇനി ഞാൻ വീണ്ടും സൂര്യനാരായണന്റെ ആരാധനയെ കുറിച്ച്, മുമ്പ് ഭൃഗുവിന് പറഞ്ഞതുപോലെ വിശദീകരിക്കാം.
ഓം ഖഖോല്കായ നമഃ 16.
ഓം ഖഖോൽകായയ്ക്ക് നമസ്കാരം.
ഓം ഖഖോല്കായ ത്രിദശായ നമഃ ഓം ജ്ഞാനിനേ ഠഠ ശിഖായൈ നമഃ 16.
ഓം ഖഖോൽകായ, മുപ്പത്തിമൂന്നു ദേവന്മാരിൽ ഒരുവൻ, നമസ്കാരം. ഓം ജ്ഞാനിയ്ക്ക്, ഠഠ, ശിഖായ്ക്ക് നമസ്കാരം.
ഓം സര്വതേജോഽധിപതയേ ഠഠ അസ്ത്രായ നമഃ 16.
ഓം സർവതേജസ്സിന്റെ അധിപതിക്ക്, ഠഠ, ആയുധത്തിന് നമസ്കാരം.
അഗ്നിപ്രാകാരമന്ത്രോഽയം സൂര്യ്യസ്യാഘവിനാശനഃ 16.
ഈ മന്ത്രം അഗ്നിപ്രാകാരമായി നിലകൊള്ളുന്നു, സൂര്യനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നു.
സകലീകരണം കുര്യ്യാദ്ഗായത്ര്യാ ഭാസ്കരസ്യ ച 16.
ഗായത്രീയും ഭാസ്കരനും ചേർന്ന് സമ്പൂർണ്ണ സമർപ്പണം നടത്തണം.
ദണ്ഡനായകായ തതോ ദൈവതായേതി ചോത്തരേ 16.
ശിക്ഷയുടെ പ്രധാനിക്ക് ശേഷം, അടുത്ത ദിക്കിലെ ദൈവത്തിനും അർപ്പണം ചെയ്യണം.
വജ്രപാണിം ച നൈര്ഋത്യാം ഭൂര്ഭുവഃസ്വശ്ച വായവേ ഓം അംഗാരകായ ക്ഷിതിസുതായ നമഃ ഓം വാഗീശ്വരായ സര്വവിദ്യാധിപതയേ നമഃ ഓം ശനൈശ്ചരായ സൂര്യ്യാത്മജായ നമഃ ഓം കേതവേ നമഃ ।। 16.
വജ്രപാണിയെ ദക്ഷിണപശ്ചിമ ദിക്കിൽ, വായുവിനെ ഭൂർ, ഭുവഃ, സ്വഃ ദിക്കുകളിൽ; ഓം അംഗാരക, ഭൂമിയുടെ പുത്രൻ, നമസ്കാരം; ഓം വാഗീശ്വര, സർവ്വവിദ്യയുടെ അധിപതി, നമസ്കാരം; ഓം ശനൈശ്ചര, സൂര്യന്റെ പുത്രൻ, നമസ്കാരം; ഓം കേതു, നമസ്കാരം.
പൂര്വാദീശാനപര്യ്യന്താ ഏതേ പൂജ്യാ വൃഷധ്വജ ഓം പ്രഥമനാഥായ നമഃ 16.
കിഴക്കിൽ നിന്ന് ഈശാന ദിക്ക് വരെ ഇവരെല്ലാം വൃഷധ്വജൻ ആരാധിക്കണം. ഓം ആദ്യനായകനു നമസ്കാരം.
ഓം ഭഗവന്നപരിമിതമയൂഖമാലിന് ! സകലജഗത്പതേ ! സപ്താശ്വവാഹന ! ചതുര്ഭുജ ! പരമസിദ്ധിപ്രദ ! വിസ്ഫുലിംഗപിംഗല ! തത ഏഹ്യേഹി ഇദമര്ഘ്യം മമ ശിരസി ഗതം ഗൃഹ്ണഗൃഹ്ണ തേജോഗ്രരൂപമ് അനഗ്ന ! ജ്വലജ്വല ഠഠ നമഃ ।। 16.
അനേനാവാഹ്യ മന്ത്രേണ തതഃ സൂര്യ്യം വിസര്ജയേത് 16.
ഈ ആവാഹന മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് ശേഷം സൂര്യനെ വിനയപൂർവ്വം വിടവാങ്ങണം.
പുനഃ സൂര്യ്യാര്ചനം വക്ഷ്യേ യദുക്തം ധനദായ ഹി 17.
ഇപ്പോൾ ഞാൻ വീണ്ടും സൂര്യാരാധനയെക്കുറിച്ച് വിശദീകരിക്കാം, മുമ്പ് ധനദനോട് പറഞ്ഞതുപോലെ.
ഓം, അനന്തമായ കിരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച ഭഗവാനേ! സർവ്വലോകങ്ങളുടെ നാഥനേ! ഏഴു കുതിരകളാൽ വഹിക്കപ്പെടുന്നവനേ! നാലു കൈകളുള്ളവനേ! പരമസിദ്ധി നൽകുന്നവനേ! മിന്നുന്ന മഞ്ഞുപോലെയുള്ളവനേ! വരിക, വരിക, എന്റെ തലയിൽ വെച്ചിരിക്കുന്ന ഈ അർഘ്യം സ്വീകരിക്കണമേ, ശക്തിയുള്ള ദഹനരൂപനേ, വസ്ത്രമില്ലാത്തവനേ! ജ്വലിക്കണം, ജ്വലിക്കണം, ഠഠ, നമസ്കാരം.