ഗരുഡപുരാണമ്

ശ്ലേഷ്മണശ്ഛര്ദിര്ഹൃല്ലാസോ നിദ്രാ ചോദരഗൌരവമ് । സര്വജേ സര്വലിങ്ഗത്വം ജ്ഞാത്വാ മദ്യം പിബേത്തു യഃ ॥ ൧,൧൫൫.

ശ്ലേഷ്മം മൂലം ഛര്‍ദ്ദി, മനസ്സിലുണ്ടാകുന്ന അസ്വസ്ഥത, ഉറക്കം, വയറിലെ ഭാരത്വം എന്നിവ വരുന്നു. ഈ ലക്ഷണങ്ങള്‍ എല്ലായിടത്തും ഉണ്ടെന്നു അറിഞ്ഞിട്ടും ആരെങ്കിലും മദ്യം കുടിച്ചാല്‍—

സഹസാ രുചിരം ചാന്യതരധ്വംസകശോഷിണൌ । ഭവേതാം?മാരുതാത്കഷ്ടാദ്ഭവേത്ത സ്യ വിശേഷതഃ ॥ ൧,൧൫൫.

അപ്രതീക്ഷിതമായി സുഖം തോന്നാം, അല്ലെങ്കില്‍ നാശവും ഉണങ്ങലും സംഭവിക്കാം. വായു മൂലം പ്രത്യേകിച്ച് വലിയ വേദനകള്‍ ഉണ്ടാകുന്നു.

ധ്വംസകശ്ലേഷ്മനിഷ്ഠിവാഃ കണ്ഠശോഷോഽതിനിദ്രതാ । ശബ്ദാസഹത്വം തച്ചിത്തവിക്ഷേപോഽങ്ഗേ ഹി വാതരുക് ॥ ൧,൧൫൫.

നാശം വരുമ്പോള്‍ ശ്ലേഷ്മം ഉമ്മിയാകുന്നു, കണ്ഠം ഉണങ്ങുന്നു, അത്യധികം ഉറക്കം, ശബ്ദം സഹിക്കാനാവാത്തത്, മനസ്സു കുഴയല്‍—ഇവയെല്ലാം ശരീരത്തിലെ വായു ദോഷം കൊണ്ടുള്ള വേദനകളാണ്.

ഹൃത്കണ്ഠരോഗഃ സംമോഹഃ ശ്വാസതൃഷ്ണാവമിജ്വരാഃ । നിവര്തേദ്യസ്തു മദ്യേഭ്യോ ജിതാത്മാ ബുദ്ധിപൂര്വകൃത് ॥ ൧,൧൫൫.

ഹൃദയ-കണ്ഠരോഗം, മനസ്സു കുഴയല്‍, ശ്വാസം മുട്ടല്‍, ദാഹം, ഇടവേളകളില്‍ വരുന്ന ജ്വരം—മദ്യം ഉപേക്ഷിച്ച് ആത്മസംയമനം പാലിച്ച് വിവേകത്തോടെ പ്രവര്‍ത്തിക്കുന്നവന്‍ ഇവയില്‍ നിന്നും മോചിതനാകും.

വികാരൈഃ ക്ലിശ്യതേ ജാതു ന സ ശരീരമാനസഃ । രജോമോഹഹിതാഹാരപാസ്യ സ്യുസ്ത്രയോ ഗദാഃ ॥ ൧,൧൫൫.

അവന്‍ ഒരിക്കലും ശരീരത്തിലും മനസ്സിലും രോഗങ്ങള്‍ കൊണ്ടു പീഡിക്കപ്പെടുന്നില്ല. എന്നാല്‍ രാഗവും മോഹവും നിറഞ്ഞ ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നവന്‍ മൂന്നുവിധ രോഗങ്ങള്‍ അനുഭവിക്കും.

വസാസൃക്ക്ലേദനാവാഹിസ്രോതോരോധഃ സുദ്ഭവാഃ । മദമൂര്ഛാപസംന്യാസാ യഥോത്തരബലോദ്ഭവാഃ ॥ ൧,൧൫൫.

വസ, രക്തം, ദ്രവം എന്നിവ ഒഴുകുന്ന നാളങ്ങള്‍ തടസ്സപ്പെടുന്നു; മദ്യം മൂലം മയക്കം, ബോധം നഷ്ടപ്പെടല്‍, അവശത—ഇവ ശക്തിക്രമത്തില്‍ ഉണ്ടാകുന്നു.

മദോഽത്ര ദോഷൈഃ സര്വൈസ്തു രക്തമദ്യവിഷൈരപി । ശക്ത്യാനന്ത്യാദ്ഗതാഭാസശ്ചലശ്ഛലിതവേഷ്ടിതഃ ॥ ൧,൧൫൫.

ഇവിടെ മദ്യം എല്ലാ ദോഷങ്ങളാലും രക്തം, മദ്യം, വിഷം എന്നിവ കൊണ്ടും ഉണ്ടാകുന്നു; അതിന്റെ ശക്തി അതിരില്ലാത്തതുകൊണ്ട്, ലക്ഷണങ്ങള്‍ സ്ഥിരതയില്ലാതെ മാറിമാറി കാണപ്പെടുന്നു.

രൂക്ഷശ്യാമാരുണതനുര്മദ്യേ വാതോദ്ഭവേ ഭവേത് । പിത്തേന ക്രോധനോ രക്തപീതാഭഃ കലഹപ്രിയഃ ॥ ൧,൧൫൫.

വായു ദോഷം മൂലം മദ്യം വന്നാല്‍ ശരീരം ഉണങ്ങിയതും കറുത്തതും ചുവപ്പുമയമായതുമാകും; പിത്തം മൂലം കോപം, രക്തപീതവര്‍ണ്ണം, വഴക്ക് ഇഷ്ടപ്പെടല്‍ എന്നിവ കാണും.

സ്വപ്നേഽസമ്ബദ്ധവാക്യാദിഃ കഫാദ്ധ്യാനപരോ ഹി സഃ । സര്വോത്ഥസന്നിപാതേന രക്തസ്തമ്ഭാങ്ഗദൂഷണമ് ॥ ൧,൧൫൫.

ശ്ലേഷ്മം മൂലം സ്വപ്നത്തില്‍ അസംബദ്ധമായ വാക്കുകള്‍ പറയും, ധ്യാനത്തില്‍ ലീനനാകും; എല്ലാ ദോഷങ്ങളും ചേര്‍ന്നാല്‍ രക്തം കട്ടപിടിക്കുകയും അംഗങ്ങള്‍ ദോഷിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യും.

പിത്തലിങ്ഗത്വമാദ്യേന വികൃതേഹാ സ്വരാജ്ഞതാ । വിസത്കമ്പോതിനിദ്രാ ച സര്വേഭ്യോഽഭ്യധികം ശ്രമഃ ॥ ൧,൧൫൫.

ആദ്യ ലക്ഷണം പിത്തം ആണെങ്കില്‍ സ്വരത്തെക്കുറിച്ച് മനസ്സിലാക്കാന്‍ കഴിയാതാവും, വിറയല്‍, അത്യധികം ഉറക്കം, എല്ലാ ദോഷങ്ങളില്‍ നിന്നും അതികം ക്ഷീണം അനുഭവപ്പെടും.

ലക്ഷയേല്ലക്ഷണോത്കര്ഷാദ്വാതാദീഞ്ഛോണിതാദിഷു । അരുണം നീലകൃഷ്ണം വാ സമ്പ്രവിശ്യന്വിശേത്തമഃ ॥ ൧,൧൫൫.

ലക്ഷണങ്ങളുടെ ശക്തി നോക്കി വായു മുതലായവ രക്തത്തില്‍ തുടങ്ങിയവയില്‍ തിരിച്ചറിയണം; ചുവപ്പ്, നീല, കറുപ്പ് എന്നിവയിലേക്ക് കടന്നാല്‍ അന്ധകാരത്തിലേക്ക് വീഴും.

ശീഘ്രം ച പ്രതിബുധ്യേത ഹൃത്പീഡാ വേപഥുര്ഭ്രമഃ । കാസഃ ശ്യാവാരുണാ ച്ഛായാ മൂര്ഛായാം മാരുതാത്മകഃ ॥ ൧,൧൫൫.

വേഗത്തില്‍ ബോധം തിരിച്ചുവരും, പക്ഷേ ഹൃദയവേദന, വിറയല്‍, തലകറക്കം, ചുമ, കറുത്തോ ചുവപ്പുനിറമുള്ള ചായ—ഇവയെല്ലാം വായു ദോഷം മൂലമുള്ള മയക്കത്തിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളാണ്.

പിത്തേന രക്തം പീതം വാ നഭഃ പശ്യന്വിശേത്തമഃ । വിബുധ്യേത ച സസ്വേദോ ദാഹതൃഷ്ണോപപീഡിതഃ ॥ ൧,൧൫൫.

പിത്തം മൂലം ആകാശത്ത് രക്തം അല്ലെങ്കില്‍ മഞ്ഞ് കാണുകയും, അന്ധകാരത്തിലേക്ക് വീഴുകയും ചെയ്യും; ബോധം തിരിച്ചു വരുമ്പോള്‍ വിയര്‍പ്പും ദഹനവും ദാഹവും അനുഭവപ്പെടും.

ഭിന്നവത്പീതനീലാഭോ രക്തനീലാകുലേക്ഷണഃ । കഫേന മേഘസംകാശം പശ്യത്യാകാശമാവിശേത് ॥ ൧,൧൫൫.

ശ്ലേഷ്മം മൂലം ആകാശം മേഘംപോലെയും, തകർന്ന മഞ്ഞുനീല നിറത്തിലും, കണ്ണുകള്‍ രക്തനീല നിറത്തിലും കാണും.

തമശ്ചിരാച്ച ബുധ്യേ ഹൃദുരഃ സുപ്രസേകവാന് । ഗുരുഭിസ്തിമിതൈ (രൈ) രങ്ഗേ രാജധര്മാവബന്ധാന് (വത്) ॥ ൧,൧൫൫.

അവന്‍ ദീര്‍ഘകാലത്തിന് ശേഷം ബോധം തിരിച്ചു വരും, ഹൃദയത്തിലും നെഞ്ചിലും അധികം ഉമ്മിയുണ്ടാകും; അവന്റെ അവയവങ്ങള്‍ ഭാരവും മങ്ങലും നിറഞ്ഞതായിരിക്കും, രാജാവിന്റെ നിയമത്തില്‍ കുടുങ്ങിയതുപോലെയാകും.

സര്വാകൃതിസ്ത്രിഭിര്ദേഷൈരപസ്മാര ഇവാപരഃ । പാതയത്യാശു നിശ്ചേഷ്ടം വിനാ ബീഭത്സചേഷ്ടിതൈഃ ॥ ൧,൧൫൫.

എല്ലാവിധ രൂപങ്ങളിലുമുള്ള മൂന്നു ദോഷങ്ങളുമുള്ളവന്‍ അപസ്മാര രോഗിയുപോലെ പെട്ടെന്നു വീഴും, ചലനമില്ലാതെ, ഭ്രാന്തമായ ചലനങ്ങളില്ലാതെ.

ദോഷൈസ്തു മദമൂര്ഛായാം കൃതവേഗേഷു ദേഹിനാമ് । സ്വയമേവോപശാമ്യന്തി സംന്യാസേനൌഷധൈര്നിവാ ॥ ൧,൧൫൫.

ദോഷങ്ങള്‍ കൊണ്ടുള്ള മദ്യം, മയക്കം എന്നിവ ശരീരത്തില്‍ ശക്തി തീര്‍ന്നാല്‍ സ്വയം ശമിക്കും, അല്ലെങ്കില്‍ ഉപവാസം, ഔഷധങ്ങള്‍ എന്നിവകൊണ്ട് ശമിപ്പിക്കാം.

വാഗ്ദേഹമനസാം ചേഷ്ടാമാക്ഷിപ്യാതിബലാബലാഃ । സസന്യാസം നിപതിതാഃ പ്രാണാഘാതനസംശ്രയാഃ ॥ ൧,൧൫൫.

വാക്ക്, ശരീരം, മനസ്സ് എന്നിവയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ, ശക്തമായതോ ദുർബലമായതോ ആയ ശക്തികൾ പിടിച്ചെടുക്കുമ്പോൾ, അവ ബോധം നഷ്ടപ്പെട്ട് വീണു ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടുന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് എത്തുന്നു.

ഭവന്തി തേന പുരുഷാഃ കാഷ്ഠഭൂതാ മൃതോപമാഃ । മ്രിയേത ശീഘ്രം ശീഘ്രം ചേച്ചികിത്സാ ന പ്രയുജ്യതേ ॥ ൧,൧൫൫.

ഇതിനാൽ മനുഷ്യർ മരിച്ചവരെപ്പോലെയും മരക്കഷ്ണംപോലെയും ആകുന്നു; ഉടൻ ചികിത്സ നൽകാതെ പോയാൽ അവർ വളരെ വേഗത്തിൽ മരിക്കും.

അഗാധേ ഗ്രാഹബഹുലേ സലിലൌഘ ഇവാര്ണവേ । സംന്യാസേ വിനിമജ്ജന്തം നരമാശു നിവര്തയേത് ॥ ൧,൧൫൫.

കൂടുതൽ मगरങ്ങളുമുള്ള ആഴമുള്ള സമുദ്രത്തിൽ വെള്ളം ഒഴുകുമ്പോൾ മുങ്ങുന്നവനെ എത്രയും വേഗം രക്ഷിക്കേണ്ടതുപോലെ, ബോധം നഷ്ടപ്പെടുന്നവനെ ഉടൻ രക്ഷിക്കണം.

മദമാനരോഷതോഷ പ്രവൃത്തിഭിരിതസ്തതഃ । യുക്തായുക്തം ച സമം യുക്തിം യുങ്ക്തേ ന മദ്യേന ॥ ൧,൧൫൫.

മദ്യം, അഹങ്കാരം, കോപം, സന്തോഷം എന്നിവ മൂലം മനുഷ്യൻ പലവിധത്തിൽ പെരുമാറുന്നു; എന്നാൽ മദ്യം ഉള്ളപ്പോൾ ശരിയായതോ തെറ്റായതോ ആയ യുക്തി ഒരുപോലെ പ്രയോഗിക്കാൻ കഴിയില്ല.

ബലകാസദേശപാത്രം പ്രകൃതിസഹതാമഥവാ വയാംസി? । പ്രവിഭജ്ജ്യാത്തനുരൂപം പിബതി തതഃ പിബത്യമൃത ॥ ൧,൧൫൫.

ശക്തി, ചുമ, സ്ഥലം, പാത്രം, സ്വഭാവം, അല്ലെങ്കിൽ പ്രായം എന്നിവ നോക്കി, തനിക്കു അനുയോജ്യമായ അളവിൽ മാത്രം കുടിക്കണം; അങ്ങനെ ചെയ്താൽ അതു അമൃതംപോലെയാകും.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൫൬ ധന്വന്തരിരുവാച । അഥാര്ശസാം നിദാനം ച വ്യാഖ്യാസ്യമി ച സുശ്രുത ! । സര്വദാ പ്രാണിനാം മാംസേ കീലകാഃ പ്രഭവന്തി യേ ॥ ൧,൧൫൬.

ശ്രീധൻവന്തരി പറഞ്ഞു: സുഷ്രുതാ, ഇപ്പോൾ ഞാൻ അർഷസുകളുടെ കാരണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കാം. എല്ലായ്പ്പോഴും ജീവികളിൽ മാംസത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന കുരുക്കൾപോലെയുള്ളവയാണ് ഇവ.

അര്ശാംസി തസ്മാദുച്യന്തേ ഗുദമാര്ഗനിരോധനാത് । ദോഷസ്ത്വങ്മാംസമേദാംസി സന്ദൂഷ്യ വിവിധാകൃതീന് ॥ ൧,൧൫൬.

അതിനാൽ ഇവയെ അർഷസുകൾ എന്നു വിളിക്കുന്നു, കാരണം ഇവ ഗുദമാർഗം തടയുന്നു; ദോഷം ത്വക്ക്, മാംസം, മെദസ് എന്നിവയെ ബാധിച്ച് പല രൂപത്തിൽ ഇവ ഉണ്ടാക്കുന്നു.

മാംസാംകുരാനപാനാദൌ കുര്വന്ത്യര്ശാംസി താഞ്ജഗുഃ । സഹജന്മാന്തരോത്ഥേന ഭേദോ ദ്വേധാ സമാസതഃ ॥ ൧,൧൫൬.

മാംസത്തിൽ കുരു വളരുന്നത്, അമിതമായ പാനം എന്നിവ മൂലമാണ് അർഷസുകൾ ഉണ്ടാകുന്നത് എന്ന് പറയുന്നു; ഇതിൽ രണ്ടു വിഭാഗങ്ങളുണ്ട്: ജന്മത്തിൽ തന്നെ ഉണ്ടായവയും പിന്നീട് ഉണ്ടായവയും.

ശുഷ്കാഗ്രാവാവിഭേദാശ്ച ഗുദസ്ഥാനാനുസംശ്രയാഃ । അര്ധപഞ്ചാങ്ഗുലിസ്തസ്മിംസ്തിസ്രോഽഘ്യര്ധാങ്ഗുലിസ്ഥിതാഃ ॥ ൧,൧൫൬.

ഉണങ്ങിയതും മൂർച്ചയുള്ളതും പൊട്ടാത്തതുമായ ഇവ ഗുദപ്രദേശത്താണ് കാണപ്പെടുന്നത്; അവയിൽ മൂന്നു എണ്ണം ഒരു കാൽ വിരൽ അളവിൽ, ശേഷിച്ചവ അര വിരൽ അളവിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.

ബാല്യപ്രവാഹിണീ താസാമന്ത്രമധ്യേ വിസര്ജിനീ । ബാഹ്യാസംവരണേ തസ്യാ ഗുദാദൌ ബഹിരങ്ഗുലേ ॥ ൧,൧൫൬.

ഇവയിൽ ബാല്യത്തിൽ നിന്ന് ഒഴുകുന്നതായത് നടുവിൽ കാണപ്പെടുന്നു, പുറംതൊലി ഇല്ലാത്തപ്പോൾ അത് ഗുദത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ, പുറത്തായി ഒരു വിരൽ അളവിൽ കാണാം.

സാര്ധാങ്ഗുലപ്രമാണേന രോമാണ്യത്ര തതഃ പരമ് । തത്ര ഹേതുഃ സഹോത്ഥാനാം ബാല്യേ ബീജോപതപ്തതാ ॥ ൧,൧൫൬.

അർദ്ധവിരൽ അളവിൽ, അവിടത്തെ രോമങ്ങൾക്കൊപ്പം, ബാല്യത്തിൽ ബീജം ചൂടാകുന്നതാണ് ഒരുമിച്ച് ഉണ്ടാകുന്നവയുടെ കാരണമാകുന്നത്.

അര്ശസാം ബീജസൃഷ്ടിസ്തു മാതാപിത്രപചാരതഃ । ദേവതാനാം പ്രകോപേ ഹി സാന്നിപാതസ്യ ചാന്യതഃ ॥ ൧,൧൫൬.

അർഷസുകളുടെ ഉത്ഭവം മാതാപിതാക്കളുടെ ചൂട് നൽകലാണ്; ദേവതകളുടെ കോപം കൊണ്ടും, അല്ലെങ്കിൽ മൂന്നു ദോഷങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് കലർന്നാൽ ഉണ്ടാകുന്നു.