ഗരുഡപുരാണമ്

കഷായശ്ച ഹിതസ്തസ്യ മധുരാ ഏവ കേവലമ് । കഫമാരുതസംസ്പൃഷ്ടമസാധ്യമുപനാമനമ് ॥ ൧,൧൪൮.

കഷായം അവനു നല്ലതാണ്, മധുരം മാത്രം വേണം. കഫവും വായുവും ചേർന്നാൽ, അതിന് ചികിത്സയില്ല, അങ്ങനെ തന്നെ പേരിടുന്നു.

അസഹ്യം പ്രതിലോമത്വാദസാധ്യാദൌഷധസ്യ ച । ന ഹി സംശോധനം കിഞ്ചിദസ്യ ച പ്രതിലോമിനഃ ॥ ൧,൧൪൮.

സഹിക്കാൻ കഴിയാത്തതും, വഴിക്ക് വിരുദ്ധമായതും, മരുന്നുകൾ ഫലിക്കാത്തതും ആയാൽ, അതിന് ശുദ്ധീകരണം സാധ്യമല്ല.

ശോധനം പ്രതിലോമഞ്ച രക്തപിത്തേഽഭിസര്ജിതമ് । ഏവമേവോപശമനം സംശോധനമിഹേഷ്യതേ ॥ ൧,൧൪൮.

വഴിക്ക് വിരുദ്ധമായി ശുദ്ധീകരണം രക്തപിത്തത്തിൽ നിർദ്ദേശിക്കുന്നു. അതുപോലെ തന്നെ, ശമനവും ശുദ്ധീകരണവും ഇവിടെ പ്രാധാന്യപ്പെട്ടതാണ്.

സംസൃഷ്ടേഷു ഹി ദോഷേഷു സര്വഥാ ഛര്ദനം ഹിതമ് । തത്ര ദോഷോഽത്ര ഗമനം ശിവാസ്ത്ര ഇവ ലക്ഷ്യതേ ॥ ൧,൧൪൮.

ദോഷങ്ങൾ എല്ലാം ചേർന്നിരിക്കുമ്പോൾ, അവിടുന്ന് പുറത്താക്കുന്നത് എല്ലാതരത്തിലും ഉത്തമമാണ്. അപ്പോഴത്തെ അവിടെ തുടരുന്നത് ശിവന്റെ ആയുധം പോലെ വലിയ ദോഷം ആകുന്നു.

ഉപദ്രവാശ്ച വികൃതിം ഫലതസ്തേഷു സാധിതമ് ॥ ൧,൧൪൮.

അവിടെ ഉണ്ടാകുന്ന ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ രൂപഭംഗം ഉണ്ടാക്കുന്നു; അവയുടെ ഫലങ്ങൾ അങ്ങനെ ഉറപ്പാക്കപ്പെടുന്നു.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൪൯ ധന്വന്തരിരുവാച । ആശുകാരീ യതഃ കാസഃ സ ഏവാതഃ പ്രവക്ഷ്യതേ । പഞ്ച കാസാഃ സ്മൃതാ വാതപിത്തശ്ലേഷ്മക്ഷതക്ഷയൈഃ ॥ ൧,൧൪൯.

ധന്വന്തരി പറഞ്ഞു: വേഗത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ചുമയെക്കുറിച്ച് ഞാൻ ഇപ്പോൾ വിശദീകരിക്കുന്നു. വായു, പിത്തം, കഫം, പരിക്ക്, ക്ഷയം എന്നിവ മൂലമായുള്ള അഞ്ച് തരത്തിലുള്ള ചുമകൾ അറിയപ്പെടുന്നു.

ക്ഷയായോപേക്ഷിതാഃ സര്വേ ബലിനശ്ചോത്തരോത്തരമ് । തേഷാം ഭവിഷ്യതാം രൂപം കണ്ഠേ കണ്ഡൂരരോചകഃ ॥ ൧,൧൪൯.

ക്ഷയരോഗം ഉള്ളവരെ അവഗണിച്ചാൽ, അവ കൂടുതൽ ശക്തിയോടെ വളരുന്നു. അവയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ കഴുത്തിൽ കുരു, രുചികുറവ് എന്നിവയായി കാണപ്പെടുന്നു.

ശുഷ്കകര്ണാസ്യകണ്ഠത്വം തത്രാധോവിഹിതോഽനിലഃ । ഊര്ധ്വം പ്രവൃത്തഃ പ്രാപ്യോ രസ്തസ്മിന്കണ്ഠേ ച സംസൃജന് ॥ ൧,൧൪൯.

അവിടെ ചെവിയും വായും കഴുത്തും ഉണങ്ങുന്നു; അതിന് കാരണം താഴേക്ക് പോകുന്ന വായുവാണ്. അത് മുകളിലേക്ക് നീങ്ങുമ്പോൾ കഴുത്തിൽ കൂടി ചേരുന്നു.

ശിരാസ്രോതാംസി സംപൂര്യ തതോഽങ്ഗാന്യുത്ക്ഷിപന്തി ച । ക്ഷിപന്നിവാക്ഷിണീ ക്ലിഷ്ടസ്വരഃ പാര്ശ്വേ ച പീഡയന് ॥ ൧,൧൪൯.

അത് നാഡികളും രക്തക്കുഴലുകളും നിറച്ച്, അവശങ്ങൾ ഉയർത്തുന്നു; കണ്ണിൽ വേദനയും, ശബ്ദം മങ്ങലും, വശം വേദനയും ഉണ്ടാക്കുന്നു.

പ്രവര്തതേ സവക്രേണ ഭിന്നകാംസ്യോപമധ്വനിഃ । ഹൃത്പാര്ശ്വേരുശിരഃ ശൂലമോഹക്ഷോഭസ്വരക്ഷയാന് ॥ ൧,൧൪൯.

അത് വളഞ്ഞ ശബ്ദത്തോടെ, പൊട്ടിയ കഞ്ചിന്റെ ശബ്ദംപോലെ, പ്രകടമാകുന്നു. ഹൃദയത്തിൽ, വശത്ത്, തലയിൽ വേദനയും, മനസ്സു മങ്ങലും, ഉല്ലാസം കുറയലും, ശബ്ദം നഷ്ടപ്പെടലും ഉണ്ടാകും.

കരോതി ശുഷ്കകാസഞ്ച മഹാവേഗരുജാസ്വനമ് । സോംഗഹര്ഷോ കഫം ശുഷ്കം കൃഛ്രാന്മുക്ത്വാല്പതാം വ്രജേത് ॥ ൧,൧൪൯.

അത് ഉണങ്ങിയ ചുമയും, ശക്തമായ വേദനയും, കഠിനമായ ശബ്ദവും ഉണ്ടാക്കുന്നു. ശരീരത്തിൽ രോമാഞ്ചം, കഠിനമായി ഉണങ്ങിയ കഫം പുറത്താക്കൽ, പിന്നെ അതിന്റെ ശക്തി കുറയുന്നു.

പിത്താത്പീതാക്ഷികത്വം ച തിക്താസ്യത്വം ജ്വരോ ഭ്രമഃ । പിത്താസൃഗ്വമനം തൃഷ്ണാ വൈസ്വര്യം ധൂമകോ മദഃ ॥ ൧,൧൪൯.

പിത്തം മൂലം കണ്ണ് മഞ്ഞനിറം, വായിൽ കയ്പ്, ജ്വരം, തലകറക്കം, പിത്തവും രക്തവും ഛർദ്ദി, ദാഹം, ശബ്ദം മങ്ങൽ, പുകപോലുള്ള അനുഭവം, മയക്കം എന്നിവ ഉണ്ടാകുന്നു.

പ്രതതം കാസവേഗേ ച ജ്യോതിഷാമിവ ദര്ശനമ് । കഫാദുരോഽല്പരുങ്മൂര്ധി ഹൃദയം സ്തിമിതേ ഗുരു ॥ ൧,൧൪൯.

തുടർച്ചയായ ചുമയോടെ, കണ്ണിൽ വെളിച്ചം കാണുന്നപോലെയാണ്. കഫം മൂലം തലയിൽ ചെറിയ വേദന, ഹൃദയം ഭാരംകൂടി മന്ദമാകുന്നു.

കണ്ഠേ പ്രലേപമദജം പീനസച്ഛര്ദ്യരോചകാഃ । രോമഹര്ഷോ ധനസ്നിഗ്ധംശ്ലേഷ്മണാഞ്ച പ്രവര്തനമ് ॥ ൧,൧൪൯.

കഴുത്തിൽ പാളി, രുചികുറവ്, മൂക്കിൽ നിന്ന് വെള്ളം, ഛർദ്ദി, രുചിയില്ലായ്മ, രോമാഞ്ചം, കട്ടിയും എണ്ണയുള്ള കഫം, അതിന്റെ വർദ്ധന എന്നിവ കാണപ്പെടുന്നു.

യുദ്ധാദ്യൈഃ സാഹസൈസ്തൈസ്തൈഃ സേവിതൈരയഥാബലമ് । ഉപസ്യന്തഃ ക്ഷതോ വായുഃ പിത്തേനാനുഗതോ ബലീ ॥ ൧,൧൪൯.

യുദ്ധം പോലുള്ള അതികഠിനമായ പ്രവർത്തികൾ കഴിവിന് അതീതമായി ചെയ്യുമ്പോൾ, വായു ദുർബലമാകുന്നു; അതിനൊപ്പം പിത്തം ചേർന്ന് ശക്തിയേറുന്നു.

കുപിതഃ കുരുതേ കാസം കഫം തേന സശോണിതമ് । പീതം ശ്യാവഞ്ച ശുഷ്കഞ്ച ഗ്രഥിതം കുപിതം ബഹു ॥ ൧,൧൪൯.

അത് കുഴപ്പപ്പെട്ടാൽ, ചുമയോടൊപ്പം രക്തം കലർന്ന കഫം, മഞ്ഞയും കറുപ്പും ഉണങ്ങിയതും കട്ടിയായതും അധികമായതും പുറത്തുവരുന്നു.

ഷ്ഠീവേത്കണ്ഠേന രുജതാ വിഭിന്നേനൈവ ചോരസാ । സൂചീഭിരിവ തീക്ഷ്ണാഭിസ്തുദ്യമാനേന ശൂലിനാ ॥ ൧,൧൪൯.

അവൻ കഴുത്തിൽ നിന്ന് വേദനയോടെ തുപ്പുന്നു; നെഞ്ച് പിളർന്നുപോകുന്നപോലെയും, മൂർച്ചയുള്ള സൂചികൾ കുത്തുന്നപോലെയും, ഉഗ്രമായ വേദന അനുഭവപ്പെടുന്നു.

ദുഃ ഖസ്പര്ശേന ശൂലേന ഭേദപീഡാഹിതാപിനാ । പര്വഭേദജ്വരശ്വാസതൃഷ്ണാവൈസ്വര്യകമ്പവാന് ॥ ൧,൧൪൯.

വേദനയുള്ള സ്പർശം, കുത്തുന്ന വേദന, പിളർന്നുപോകുന്ന വേദന എന്നിവയോടെ, സന്ധികൾ വേദനിക്കുകയും, ജ്വരം, ശ്വാസം മുട്ടൽ, ദാഹം, ശബ്ദം മങ്ങൽ, കുലുക്കം എന്നിവ ഉണ്ടാകും.

പാരാവത ഇവോത്കൂജന്പാര്ശ്വശൂലീ തതോഽസ്യ ച । കഫാദ്യൈര്വമനം പക്തിബലവര്ണഞ്ച ഹീയതേ ॥ ൧,൧൪൯.

കപ്പത്തപ്പൻപോലെ ശബ്ദം ഉണ്ടാകും, വശത്ത് വേദനയും, കഫം മുതലായവ മൂലം ഛർദ്ദിയും, ശക്തി, വർണ്ണം, അഗ്നി എന്നിവ കുറയുന്നു.

ക്ഷീണസ്യ സാസൃങ്മൂത്രത്വം ശ്വാസപൃഷ്ടകടിഗ്രഹഃ । ഷായുപ്രധാനാഃ കുപിതാ ധാവതോ രാജയക്ഷ്മണഃ ॥ ൧,൧൪൯.

ക്ഷയരോഗികൾക്ക് മൂത്രത്തിൽ രക്തം, ശ്വാസം മുട്ടൽ, പിൻഭാഗവും കമറും കഠിനമാകൽ എന്നിവ കാണപ്പെടുന്നു. ഇവ ശക്തമായാൽ, രാജയക്ഷ്മയുടെ പ്രധാന ലക്ഷണങ്ങളാണ്.

കര്വന്തി യക്ഷ്മായതനേ കാസം ഷ്ഠീവത്കഫം തതഃ । പൂതിപൂയോപമം വീതം മിശ്രം ഹരിതലോഹിതമ് ॥ ൧,൧൪൯.

യക്ഷ്മയുടെ കേന്ദ്രത്തിൽ, ചുമയും പിന്നെ കഫം തുപ്പലോടുകൂടി ഉണ്ടാകും; അത് പുഴു ചേർന്ന പുഴു പോലെയും, മഞ്ഞയും ചുവപ്പും കലർന്നതായും പുറത്തുവരുന്നു.

സുപ്യതേ തുദ്യത ഇവ ഹൃദയം പചതീവ ച । അകസ്മാദുഷ്ണശീതേച്ഛാ ബഹ്വാശിത്വം ബലക്ഷയഃ ॥ ൧,൧൪൯.

ഉറങ്ങുമ്പോൾ ആരോ അടിക്കുന്നതുപോലെ അനുഭവപ്പെടുന്നു, ഹൃദയം കത്തുന്നപോലെ വേദനിക്കുന്നു; അപ്രത്യക്ഷമായി ചൂടോ തണുപ്പോ വേണ്ടുന്ന ആഗ്രഹം, അതിരുകടന്ന ഭക്ഷണം, ശക്തി കുറയൽ എന്നിവയും ഉണ്ടാകുന്നു.

സ്നിഗ്ധപ്രസന്നവക്രത്വം ശ്രീമദ്ദര്ശനനേത്രതാ । തതോഽസ്യ ക്ഷയരൂപാണി സര്വാണ്യാവിര്ഭവന്തി ച ॥ ൧,൧൪൯.

മുഖം തിളക്കമുള്ളതും എണ്ണയുണ്ടായതുപോലെയും വക്രമായതുമാകുന്നു, കണ്ണുകൾ പ്രകാശമുള്ളതും മനോഹരവുമാകുന്നു; പിന്നീട് അവനിൽ ക്ഷയരോഗത്തിന്റെ എല്ലാ ലക്ഷണങ്ങളും പ്രകടമാവുന്നു.

ഇത്യേഷ ക്ഷയജഃ കാസ ക്ഷീണാനാം ദേഹനാശനഃ । യാപ്യൌ വാ ബലിനാം തദ്വത്ക്ഷതജോഽപി നവൌ തു തൌ ॥ ൧,൧൪൯.

ഇങ്ങനെ, ക്ഷയത്തിൽ നിന്നുള്ള ഈ ചുമ, ദുർബലരിൽ ശരീരം നശിപ്പിക്കുന്നു; ശക്തിയുള്ളവരിൽ ക്ഷയവും പരിക്കുമെന്ന രണ്ട് രൂപങ്ങളും പുതിയതായി കാണപ്പെടുന്നു.

സിധ്യേതാമപി സാമര്ഥ്യാത്സാധ്യാദൌ ച പൃഥക്ക്രമഃ । മിശ്രാ യാപ്യാശ്ച യേ സര്വേ ജരസഃ സ്ഥവിരസ്യ ച ॥ ൧,൧൪൯.

ശക്തിയുള്ളവർക്കു രണ്ടും സുഖപ്പെടുത്താൻ കഴിയും, പക്ഷേ സുഖപ്പെടാവുന്ന രോഗങ്ങളുടെ തുടക്കത്തിൽ അവയുടെ വളർച്ച വ്യത്യസ്തമാണ്; കലർന്നതും ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കുന്നതും വൃദ്ധരിലും വയസ്സുകൂടിയവരിലും കാണപ്പെടുന്നു.

കാസശ്വാസക്ഷയച്ഛര്ദിസ്വരസാദാദയോ ഗദാഃ । ഭവന്ത്യുപേക്ഷയാ യസ്മാത്തസ്മാത്താസ്ത്വരയാ ജയേത് ॥ ൧,൧൪൯.

ചുമ, ശ്വാസംമുട്ടൽ, ക്ഷയം, ഛർദി, ശബ്ദം കുറഞ്ഞുകൊള്ളൽ തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങൾ അവഗണന മൂലമാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്; അതിനാൽ അവ വേഗത്തിൽ ജയിക്കണം.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൫൦ ധന്വന്തരിരുവാച । അഥാതഃ ശ്വാസരോഗസ്യ നിദാനം പ്രവദാമ്യഹമ് । കാസവൃദ്ധ്യാ ഭവേച്ഛ്വാസഃ പൂര്വൈര്വാ ദോഷകോപനൈഃ ॥ ൧,൧൫൦.

ശ്രീധന്വന്തരി പറഞ്ഞു: ഇനി ഞാൻ ശ്വാസരോഗത്തിന്റെ കാരണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുന്നു; ചുമ കൂടുതലായാലോ, അല്ലെങ്കിൽ ദോഷങ്ങൾ മുൻകൂട്ടി കൂടിയാലോ, ശ്വാസംമുട്ടൽ ഉണ്ടാകുന്നു.

ആമാതിസാരവമഥുവിഷപാണ്ഡുജ്വരൈരപി । രജോധൂമാനിലൈര്മര്മഘാതാദപി ഹിമാമ്ബുനാ ॥ ൧,൧൫൦.

അജീർണം, അതിസാരം, ഛർദി, വിഷം, പാണ്ഡു, ജ്വരം, പൊടി, പുക, കാറ്റ്, പ്രധാന അവയവങ്ങളിൽ പരിക്ക്, തണുത്ത വെള്ളം എന്നിവ കൊണ്ടും ഇത് ഉണ്ടാകാം.

ക്ഷുദ്രകസ്തമകശ്ഛിന്നോ മഹാനൂര്ധ്വശ്ച പഞ്ചമഃ । കഫോപരുദ്ധഗമനപവനോ വിഷ്വഗാസ്ഥിതഃ ॥ ൧,൧൫൦.

ഇതിന് അഞ്ചു രൂപങ്ങളുണ്ട്: ചെറുത്, ഇരുണ്ടത്, തകർന്നത്, വലിയത്, മേലോട്ടുള്ളത്; കഫം തടഞ്ഞ കാറ്റ് എല്ലായിടത്തും അസ്ഥിരമായി സഞ്ചരിക്കുന്നു.