സ്ത്രിയോഽബ്രുവന്വ്രതം കര്തും ദാസ്യാമശ്ച കുരു വ്രതമ് । പത്ന്യര്ഥം ധനപാനാ (ലാര്) ഥം പൂജയാമാസതുര്ബുധമ് ॥ ൧,൧൩൨.
സ്ത്രീകൾ പറഞ്ഞു: 'നീ വ്രതം ചെയ്യൂ, ഞങ്ങൾ അപ്പം തരാം; വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കണം.' ഭാര്യയ്ക്കും ധനത്തിനും വേണ്ടി അവർ ബുധനെ പൂജിച്ചു.
പുടദ്വയം ഗൃഹീത്വാന്നം ബുഭുജാതേ പ്രദത്തകമ് । സ്ത്രിയോ ഗതാസ്തൌ ധനദൌ ധനപാനമപശ്യതാമ് ॥ ൧,൧൩൨.
രണ്ടു ഇലയിൽ വെച്ച് അവൻ നൽകിയ അപ്പം കഴിച്ചു. സ്ത്രീകൾ പോയി, ആ രണ്ട് പേരും ധനം നേടി, ആ ധനം ഉപഭോഗിച്ചു.
ചൌരൈര്ദത്തം ഗൃഹീത്വാഥ പ്രദോഷേ പ്രാപ്തവാന് ഗൃഹമ് । വീരം ച ദുഃ ഖിതം നത്വാ രാത്രൌ സുപ്തോ യഥാസുഖമ് ॥ ൧,൧൩൨.
ചോറുകള് നല്കിയതു വാങ്ങി, രാത്രി വീട്ടിലെത്തിയ ശേഷം, വിഷാദത്തില് ആയിരുന്ന വീരനെ വന്ദിച്ച്, അവന് സന്തോഷത്തോടെ ഉറങ്ങി.
കന്യാം ച യുവതീം ദൃഷ്ട്വാ കസ്മൈ ദേയാ സുതാ മയാ । യമായേത്യബ്രവീദ്ദുഃ ഖാത്സാചാരാദ്വ്രതസത്ഫലാത് ॥ ൧,൧൩൨.
ആ യുവതിയെ കണ്ടു, 'എന്റെ മകളെ ആര്ക്കാണ് നല്കേണ്ടത്?' എന്ന് ദുഃഖത്തോടെ ചിന്തിച്ചു. വ്രതഫലത്തിന്റെ കാരണവും ദുഃഖത്തിന്റെ ഇടയിലും, 'യമന് നല്കാം' എന്നു പറഞ്ഞു.
സ്വര്ഗം ഗതൌ ച പിതരൌ വ്രതം രാജ്യായ കൌ ശികഃ । ചക്രേഽയോധ്യാമഹാരാജ്യം ദത്ത്വാ ച ഭഗിനീം യമേ ॥ ൧,൧൩൨.
അവന്റെ മാതാപിതാക്കള് സ്വര്ഗത്തിലേക്ക് പോയപ്പോള്, കൗശികന് രാജ്യം നേടാന് വ്രതം അനുഷ്ഠിച്ചു, അയോധ്യയുടെ മഹാരാജ്യം നല്കി, സഹോദരിയെ യമന് നല്കി.
യമോഽപി വിജയാമാഹ ഗൃഹസ്ഥാ ഭവ മേ പുരേ । നോദ്ധാടയാന്യത്രഗതേ യമേ സാ ന തഥാകരോത് । അപശ്യന്മാതരം സ്വാം സാ പാശയാതനയാ സ്ഥിതാമ് ॥ ൧,൧൩൨.
യമന് അവളോട്, 'എന്റെ നഗരത്തില് ഗൃഹസ്ഥയായി ഇരിക്കൂ' എന്നു പറഞ്ഞു. യമന് മറ്റിടത്തേക്ക് പോയപ്പോള്, അവള് വാതില് തുറന്നില്ല. അവള് സ്വന്തം അമ്മയെ പാശത്തില് കെട്ടിയ നിലയില് കണ്ടു.
അഥോദ്വിഗ്നാ കൌശികോക്തം ജ്ഞാത്വാ മുക്തിപ്രദം വ്രതമ് । ചക്രേ ച സാ തതോ മുക്താ മാതാ തസ്മാച്ചരേദ്വ്രതമ് ॥ ൧,൧൩൨.
പിന്നീട് ഭയപ്പെട്ട അവള് കൗശികന് പറഞ്ഞ മോക്ഷം നല്കുന്ന വ്രതം അറിഞ്ഞു. അതു അനുഷ്ഠിച്ചപ്പോള് അവളും അമ്മയും മോചിതരായി. അതുകൊണ്ട് ആ വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കണം.
വ്രതപുണ്യപ്രഭാവേണ സ്വര്ഗം ഗത്വാവസത്സുഖമ് ॥ ൧,൧൩൨.
വ്രതത്തിന്റെ പുണ്യശക്തിയാല് അവള് സ്വര്ഗത്തിലേക്ക് പോയി, അവിടെ സന്തോഷത്തോടെ ജീവിച്ചു.
ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൩൩ ബ്രഹ്മോവാച । അശോകകലികാ ഹ്യഷ്ടൌ യേ പിബന്തി പുനര്വസൌ । ചൈത്രേ മാസി സിതാഷ്ടമ്യാം ന തേ ശോകമവാപ്നുയുഃ ॥ ൧,൧൩൩.
ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: ചൈത്രമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ അഷ്ടമിയിലും പുനര്വസു നക്ഷത്രത്തിലും, അശോകമരത്തിന്റെ എട്ട് കൊമ്പുകള് കുടിക്കുന്നവര്ക്ക് ഒരിക്കലും ദുഃഖം അനുഭവിക്കേണ്ടി വരില്ല.
ത്വാമശോക ! ഹരാഭീഷ്ട ! മധുമാസസമുദ്ഭവ । പിബാമി ശോകസന്തപ്തോ മാമശോകം സദാ കുരു ॥ ൧,൧൩൩.
ഹരന് പ്രിയമായ, വസന്തകാലത്ത് ജനിച്ച അശോകമേ, ദുഃഖത്തില് കിടക്കുന്ന ഞാന് നിന്നെ കുടിക്കുന്നു. എപ്പോഴും എന്റെ ദുഃഖം നീക്കണമേ.
(ഇത്യശോകാഷ്ടമീവ്രതമ്) । ബ്രഹ്മോവാച । ശുക്ലാഷ്ടമ്യാമാശ്വയുജേ ഉത്തരാഷാഢയാ യുതാ । സാ മഹാനവമീത്യുക്താ സ്നാനദാനാദി ചാക്ഷയമ് ॥ ൧,൧൩൩.
ഇതാണ് അശോകാഷ്ടമി വ്രതം. ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: ആശ്വയുജമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ അഷ്ടമിയും ഉത്തരാഷാഢ നക്ഷത്രവും കൂടിയ ദിവസം മഹാനവമി എന്നു വിളിക്കുന്നു. ആ ദിവസം സ്നാനം, ദാനം എന്നിവയ്ക്ക് അക്ഷയമായ പുണ്യമാണ്.
നവമീ കേവലാ ചാപി ദുര്ഗാം ചൈവ തു പൂജയേത് । മഹാവ്രതം മഹാപുണ്യം ശങ്കരാദ്യൈരനുഷ്ഠിതമ് ॥ ൧,൧൩൩.
ശുദ്ധമായ നവമിയിലാണ് ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കേണ്ടത്. ഇത് മഹാവ്രതവും മഹാപുണ്യവും ആകുന്നു; ശങ്കരനും മറ്റു മഹാന്മാരും ഇതു അനുഷ്ഠിച്ചിട്ടുണ്ട്.
അയാചിതാദി ഷഷ്ഠ്യാദൌ രാജാ ശത്രുജയായാ ച । ജപഹോമസമായുക്തഃ കന്യാം വാ ഭോജയേത്സദാ ॥ ൧,൧൩൩.
ഷഷ്ഠി മുതലായ ദിവസങ്ങളിൽ, യാചിക്കാതെ, രാജാവിന് ശത്രുവിനെ ജയിക്കാൻ, ജപവും ഹോമവും കൂടെ, ഒരു കന്യകയെ എല്ലായ്പ്പോഴും ഭക്ഷണം നൽകണം.
ദുര്ഗേദുര്ഗേ രക്ഷിണി സ്വാഹാ മന്ത്രോഽയം പൂജനാദിഷു । ദീര്ഘാകാരാദിമാത്രാഭിര്നവ ദേവ്യോ നമോഽന്തികാഃ ॥ ൧,൧൩൩.
ദുർഗ്ഗേ, ദുർഗ്ഗേ, രക്ഷകേ, സ്വാഹാ എന്ന മന്ത്രം പൂജയിലും മറ്റും ഉപയോഗിക്കണം. ദീർഘമായ അക്ഷരങ്ങളോടുകൂടി, ഒടുവിൽ നമസ്കാരം ചേർത്ത്, ഒൻപതു ദേവികളെ ആദരിക്കണം.
ഷഡ്ഭിഃ പദൈര്നമഃ സ്വാഹാ വഷഡാദിഹൃദാദികമ് । അങ്ഗുഷ്ഠാദികനിഷ്ഠാന്തം ന്യസ്യ വൈ പൃജയേച്ഛിവാമ് ॥ ൧,൧൩൩.
'നമഃ, സ്വാഹാ, വഷട്' തുടങ്ങിയ ആറു പദങ്ങൾ ഹൃദയം മുതൽ കനിഷ്ഠികവരെ അർപ്പിച്ച്, ശിവയെ പൂജിക്കണം.
അഷ്ടമ്യാം നവ ഗേഹാനി ദാരുജാന്യേകമേവ വാ । തസ്മിന്ദേവീ പ്രകര്തവ്യാ ഹൈമീ വാരാജതാപി വാ ॥ ൧,൧൩൩.
അഷ്ടമിയ്ക്ക്, ഒൻപതു മരച്ചെരിവുകളും, അല്ലെങ്കിൽ ഒന്ന് മാത്രം ഉണ്ടാക്കി, അതിൽ ദേവിയെ പ്രതിഷ്ഠിക്കണം; സ്വർണ്ണത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ വെള്ളിയിൽ ഉണ്ടാക്കിയാലും മതിയാകുന്നു.
ശൂലേ ഖങ്ഗേ പുസ്തകേ വാ പടേ വാ മണ്ഡലേ (പേ) യജേത് । കപാലം ഖേടകം ഘണ്ടാം ദര്പണം തര്ജനീം ധനഃ ॥ ൧,൧൩൩.
ശൂലം, ഖഡ്ഗം, പുസ്തകം, വസ്ത്രം, മണ്ടലം എന്നിവയിൽ ദേവിയെ ആരാധിക്കണം; കപാലം, കെട്ടുകവചം, മണി, കണ്ണാടി, തർജ്ജനീ, ധനം എന്നിവയോടുകൂടി.
ധ്വജം ഡമരുകം പാശം വാമഹസ്തേഷു ബിഭ്രതീ । ശക്തിം ച മുദ്ഗരം ശൂലം വജ്രം ഖങ്ഗം തഥാങ്കുശമ് ॥ ൧,൧൩൩.
വാമഹസ്തങ്ങളിൽ പതാക, ഡമരു, പാശം; കൂടാതെ ശക്തി, മുദ്ഗരം, ശൂലം, വജ്രം, ഖഡ്ഗം, അങ്കുശം എന്നിവയും കൈവശം വഹിക്കുന്നു.
ശരം ചക്രം ശലാകാം ച ദുര്ഗാമായുധസംയുതാമ് । ശേഷാഃ ഷോഡശഹസ്താം സ്യുരഞ്ജനം ഡമരും വിനാ ॥ ൧,൧൩൩.
അമ്പ്, ചക്രം, ദണ്ഡം എന്നിവയോടെ ആയുധധാരിണിയായ ദുർഗ്ഗയെ ആരാധിക്കണം; അവളുടെ ശേഷിച്ച രൂപങ്ങൾ പതിനാറു കൈകളോടെയാണ്, അഞ്ജനം, ഡമരു ഒഴികെ.
രുദ്രചണ്ഡാ പ്രചണ്ഡാ ച ചണ്ഡോഗ്രാ ചണ്ഡനായികാ । ചണ്ഡാ ചണ്ഡവതീ ചൈവ ചണ്ഡരൂപാതിചണ്ഡികാ ॥ ൧,൧൩൩.
രുദ്രചണ്ഡാ, പ്രചണ്ഡാ, ചണ്ഡോഗ്രാ, ചണ്ഡനായിക, ചണ്ട, ചണ്ഡവതി, ചണ്ഡരൂപ, അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ ചണ്ഡികാ — ഇവരാണ്.
നവമീ ചോഗ്രചണ്ഡാ ച മധ്യമാഗ്നിപ്രഭാകൃതിഃ । രോചനാ ത്വരുണാ കൃഷ്ണാ നീലം ധൂമ്രാ ച ശുക്രകാ ॥ ൧,൧൩൩.
ഒമ്പതാമത്തെ അവൾ അത്യന്തം ഭയങ്കരിയും ശക്തിയുമാണ്, നടുവിലത്തെ അഗ്നിയുടെ പ്രകാശംപോലെയാണ് അവളുടെ ഭാവം. അവൾ മഞ്ഞ നിറമുള്ളതും വേഗമുള്ളതും കറുത്തതും നീലയും പുകപോലെയും പ്രകാശമുള്ളതുമാണ്.
പാതാ ച പാണ്ഡുരാ പ്രോക്താ ആലീഢം ഹരിതം തഥാ । മ (മാ) ഹിഷോഽസ്യ സ ഖഡ്ഗാഗ്രപ്രകചഗ്രഹമുഷ്ടികഃ ॥ ൧,൧൩൩.
അവൾ കാപ്പി നിറവും വെളുത്തതും ആകുന്നു എന്ന് പറയുന്നു. അവൾ അടിച്ചിട്ടതുപോലെയും പച്ചയും ആകുന്നു. അവളുടെ പേര് മഹിഷി. അവളുടെ രൂപം വാൾമുനയുടെ ആകൃതിയിലും, പുറം ചുണ്ടും മുറുക്കിയ കൈയും ഉള്ളതുപോലെയാണ്.
ജപ്ത്വാ ദശാക്ഷരീം വിദ്യാം നാസൌ കേനാപി ബധ്യതേ । പഞ്ച (ഞ്ചാ) ദശാങ്ഗുലം ഖഡ്ഗം ത്രിശൂലം ച തതോ യജേത് । ലിങ്ഗസ്യാം പൂജയേദ്വാപി പാദുകേഽഥ ജലേഽപി വാ ॥ ൧,൧൩൩.
പത്ത് അക്ഷരങ്ങളുള്ള മന്ത്രം ജപിച്ചാൽ, ആരാലും അവനെ ബന്ധിക്കാനാവില്ല. പിന്നീട്, അഞ്ചോ പതിനഞ്ചോ വിരൽ നീളമുള്ള വാൾ കൊണ്ടോ, ത്രിശൂലം കൊണ്ടോ യജ്ഞം നടത്തണം. അല്ലെങ്കിൽ, ചിഹ്നം, പാദുക, ജലത്തിൽ പോലും പൂജിക്കാം.
വിചിത്രാം രക്ഷയേത്പൂജാമഷ്ടമ്യാമുപവാസയേത് । പഞ്ചാബ്ദം മഹിഷം ബസ്തം രാത്രിശേഷേ ച ഘാതയേത് ॥ ൧,൧൩൩.
വിവിധമായ പൂജകൾ സംരക്ഷിക്കണം, അഷ്ടമിയന്നാൾ ഉപവാസം പാലിക്കണം. അഞ്ചു വർഷം മഹിഷിയെയോ ആടിനെയോ അർപ്പിച്ച്, രാത്രി അവസാനിക്കുമ്പോൾ അവനെ കൊല്ലണം.
വിധിവത്കാലികാലീതി തദുത്ഥരുധിരാദികമ് । നേരൃത്യാം പൂതനാം ചൈവ വായവ്യാം പാപരാക്ഷസീമ് ॥ ൧,൧൩൩.
ക്രമപ്രകാരം കാലിയുടെ രക്തം മുതലായവ അർപ്പിക്കണം. തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് ഭൂതനയെക്കും, വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് ദുഷ്ടരാക്ഷസിയ്ക്കും അർപ്പിക്കണം.
ദദ്യാച്ചരക്യൈ ചൈശാന്യാമാഗ്നേയ്യാം ച വിദാരികാമ് ॥ ൧,൧൩൩.
വടക്കുകിഴക്കോട്ട് ചരകിയ്ക്കും, തെക്കുകിഴക്കോട്ട് വിദാരികയ്ക്കും അർപ്പിക്കണം.
ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൩൪ ബ്രഹ്മോവാച । മഹാകൌശികമന്ത്രശ്ച കഥ്യതേഽത്ര മഹാഫലഃ ॥ ൧,൧൩൪.
ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: മഹത്തായ കൗശിക മന്ത്രം ഇവിടെ പറയുന്നു. അതിനാൽ വലിയ ഫലം ലഭിക്കും.
തസ്യാഗ്രതോ നൃപഃ സ്നായാച്ഛത്രം കൃത്വാ ച പൈഷ്ടികമ് । ഖഡ്ഗേന ഘാതയിത്വാ തു ദദ്യാത്സ്കന്ദവിശാഖയോഃ ॥ ൧,൧൩൪.
അവളുടെ മുന്നിൽ രാജാവ് കുളിച്ച്, കുടയും Bali അപ്പം ഒരുക്കണം. വാൾകൊണ്ട് കൊല്ലി, അത് സ്കന്ദനും വിശാഖനും അർപ്പിക്കണം.
മാതൄണാം ചൈവ ദേവീനാം പൂജാ കാര്യാ തഥാ നിശി । ബ്രഹ്മാണീ ചൈവ മാഹേശീ കൌമാരീ വൈഷ്ണവീ തഥാ ॥ ൧,൧൩൪.
മാതാക്കളുടെയും ദേവതകളുടെയും പൂജയും രാത്രി നടത്തണം. ബ്രഹ്മാണി, മഹേശി, കൗമാരി, വൈഷ്ണവി എന്നിവരെയും.
(മഹാകൌശികമന്ത്രഃ)ഓം മഹാകൌശികായ നമഃ । ഓം ഹൂം ഹൂം പ്രസ്ഫുര ലല ലല കുല്വ കുല്വ ചുല്വ ചുല്വ ഖല്ല ഖല്ല മുല്വ മുല്വ ഗുല്വ ഗുല്വ തുല്വ പുല്ല പുല്ല ധല്വ ധുല്വ ധുമ ധുമ ധമധമ മാരയ മാരയ ധകധക വജ്ഞാപയജ്ഞാപയ വിദാരയവിദാരയ കമ്പകമ്പ കമ്പയകമ്പയ പൂരയപൂരയ ആവേശയാവേശയ ഓം ഹ്രീം ഓം ഹ്രീം ഹം വം വം ഹും തടതട മദമദ ഹ്രീം ഓം ഹൂം നൈരൃതായാ നമഃ നിരൃതയേ ദാതവ്യമ് । മഹാകൌശികമന്ത്രേണ മന്ത്രിതം ബലിമര്പയേത് ॥ ൧,൧൩൪.
ഓം മഹാകൗശികായ നമഃ. ഓം ഹൂം ഹൂം, പ്രസ്ഫുര ലല ലല കുൽവ കുൽവ ചുൽവ ചുൽവ ഖല്ല ഖല്ല മുൽവ മുൽവ ഗുൽവ ഗുൽവ തുൽവ പുള്ള പുള്ള ധൽവ ധുൽവ ധുമ ധുമ ധമധമ മാരയ മാരയ ധകധക വജ്ഞാപയജ്ഞാപയ വിദാരയവിദാരയ കംപകംപ കംപയകംപയ പൂരയപൂരയ ആവേശയാവേശയ ഓം ഹ്രീം ഓം ഹ്രീം ഹം വം വം ഹും ടടട മദമദ ഹ്രീം ഓം ഹൂം, നൈരൃതായ നമഃ. നൈരൃതിക്ക് ഇത് അർപ്പിക്കണം. മഹാകൗശിക മന്ത്രം ഉപയോഗിച്ച് ബലി മന്ത്രിച്ച് അർപ്പിക്കണം.