ഗരുഡപുരാണമ്

ബാഹും സഹസ്രശിരസേ ഗ്രീവാം സര്വേശ്വരായ ച । മുഖം സര്വാത്മനേ പൂജ്യം ലലാടം പ്രഭവായ ച ॥ ൧,൧൨൭.

ആയിരം തലകളുള്ളവന്റെ കൈകള്‍ക്ക്, സകലേശ്വരന്റെ കഴുത്തിന്, എല്ലാം ആകുന്നവന്റെ മുഖത്തിന്, ശക്തിയുടെ ഉറവിടമായ നെറ്റിക്ക് പൂജ അര്‍പ്പിക്കണം.

കേശാഃ ശതമയൂഖായ പൂജ്യാ ദേവസ്യ ചക്രിണഃ । വിധിനാ പൂജയിത്വാ തു കൃത്വാ ജാഗരണം നിശി ॥ ൧,൧൨൭.

നൂറ് കിരണങ്ങളുള്ള വാളുകള്‍ ചക്രധാരിയായ ദൈവത്തിന്റേതായി പൂജിക്കണം; വിധിപ്രകാരം പൂജ ചെയ്ത്, രാത്രി ജാഗരണം നടത്തണം.

ശ്രുത്വാ പുരാണം ദേവസ്യ മാഹാത്മ്യപ്രതിപാദകമ് । പ്രാതര്വിപ്രായ ദത്ത്വാ ച യാചകായ ശുഭായ തത് ॥ ൧,൧൨൭.

ദൈവത്തിന്റെ മഹത്വം വിവരിക്കുന്ന പുരാണം കേട്ടശേഷം, രാവിലെ ഒരു യോഗ്യന്‍ ബ്രാഹ്മണന്‍ ആ പുസ്തകം നല്‍കണം.

കനകക്രോഡസഹിതം സന്നിവേദ്യ പരിച്ഛദമ് । പശ്ചാത്തു പാരണം കുര്യാന്നാതിതൃപ്തഃ സകൃദ്വ്രതഃ ॥ ൧,൧൨൭.

സ്വര്‍ണ്ണത്തില്‍ കുരുമാനോടൊപ്പം ആവശ്യമായ വസ്തുക്കളും സമര്‍പ്പിച്ച്, ശേഷം വ്രതം പൂര്‍ത്തിയാക്കണം; ഒരിക്കല്‍ വ്രതം ആചരിച്ചാല്‍ മതിയാകണം, അതിലധികം തൃപ്തി കാണിക്കരുത്.

ഏവം കൃത്വാ നരോ വിദ്യാന്ന ഭൂയ സ്തനപോ ഭവേത് । ഉപോഷ്യൈകാദശീം പുണ്യാം മുച്യതേ വൈ ഋണത്രയാത് । മനോഽഭിലഷിതാവാപ്തിഃ കൃത്വാ സര്വവ്രതാദികമ് ॥ ൧,൧൨൭.

ഇങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ മനുഷ്യന്‍ ജ്ഞാനി ആകുന്നു, വീണ്ടും കുഞ്ഞാകുന്നില്ല; പുണ്യമായ ഏകാദശി ഉപവാസം പാലിച്ചാല്‍ മൂന്നു ഋണങ്ങളില്‍ നിന്നും മോചനം ലഭിക്കും, മനസ്സില്‍ ആഗ്രഹിച്ചതു നേടുകയും ചെയ്യും.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൨൮ ബ്രഹ്മോവാച । വ്രതാനി വ്യാസ വക്ഷ്യാമി യൈസ്തുഷ്ടഃ സര്വദോ ഹരിഃ । ശാസ്ത്രോദിതോ ഹി നിയമോ വ്രതം തച്ച തപോ മതമ് ॥ ൧,൧൨൮.

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: ഹരിയെ സന്തോഷിപ്പിക്കുന്ന വ്രതങ്ങള്‍ ഞാന്‍ പറയാം, വ്യാസാ. ശാസ്ത്രം നിര്‍ദേശിച്ചിരിക്കുന്ന നിയന്ത്രണമാണ് വ്രതം, അതാണ് തപസ്സായി കണക്കാക്കുന്നത്.

നിയമാസ്തു വിശേഷാഃ സ്യുഃ വ്രതസ്യാസ്യ ദമാദയഃ । നിത്യം ത്രിഷവണം സ്നായാദധഃ ശയീ ജിതേന്ദ്രിയഃ ॥ ൧,൧൨൮.

ഈ വ്രതത്തിന്റെ പ്രത്യേക നിയന്ത്രണങ്ങള്‍ ആത്മനിയന്ത്രണം മുതലായവയാണ്; ദിവസത്തില്‍ മൂന്നു പ്രാവശ്യം സ്നാനം ചെയ്യണം, നിലത്ത് കിടക്കണം, ഇന്ദ്രിയങ്ങള്‍ നിയന്ത്രിക്കണം.

സ്ത്രീശൂദ്രപതിതാനാം തു വര്ജയേദഭിഭാഷണമ് । പവിത്രാണി ച പഞ്ചൈവ ജുഹുയാച്ചൈവ ശക്തിതഃ ॥ ൧,൧൨൮.

സ്ത്രീകളുമായോ ശൂദ്രന്മാരുമായോ പാപികളുമായോ സംസാരിക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കണം; കഴിയുന്നത്ര പഞ്ചഗവ്യം ഹോമം ചെയ്യണം.

കൃച്ഛ്രാണ്യേതാനി സര്വാണി ചരേത്സുകൃതവാന്നരഃ । കേശാനാം രക്ഷണാര്ഥം തു ദ്വിഗുണം വ്രതമാചരേത് ॥ ൧,൧൨൮.

സദാചാരമുള്ളവന്‍ ഈ കഠിനവ്രതങ്ങള്‍ എല്ലാം ആചരിക്കണം; മുടി സംരക്ഷിക്കാന്‍ ഇരട്ട വ്രതം പാലിക്കണം.

കാംസ്യം മാഷം മസൂരം ചചണകം കോരദൂഷകമ് । ശാകം മധു പരാന്നം ച വര്ജയേദുപവാസവാന് ॥ ൧,൧൨൮.

കാംസ്യപാത്രം, ഉഴുന്ന്, മസൂര്‍ പരിപ്പ്, കടല, കൊരദൂഷകം, പച്ചക്കറികള്‍, തേന്‍, മറ്റു വിഭവങ്ങള്‍ — ഉപവാസം ചെയ്യുന്നവന്‍ ഇവ ഒഴിവാക്കണം.

പുഷ്പാലങ്കാരവസ്ത്രാണി ധൂപഗന്ധാനുലേപനമ് । ഉപവാസേന ദുഷ്യേത്തു ദന്തധാവനമഞ്ജനമ് ॥ ൧,൧൨൮.

പൂക്കള്‍, അലങ്കാരങ്ങള്‍, വസ്ത്രങ്ങള്‍, ധൂപം, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങള്‍, പല്ലുതേക്കല്‍, കാജല്‍ — ഉപവാസം ചെയ്താല്‍ ഇവയൊക്കെ അശുദ്ധമാകും.

ദന്തകാഷ്ഠം പഞ്ചഗവ്യം കൃത്വാ പ്രാതര്വ്രതം ചരേത് । അസകൃജ്ജലപാനാച്ച താമ്ബൂലസ്യ ച ഭക്ഷണാത് ॥ ൧,൧൨൮.

പുലർച്ചെ വ്രതം ആചരിക്കുമ്പോൾ, പശുവിന്റെ അഞ്ചു ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ ചേർത്ത് ദന്തക്കഷ്‌ഠം ഉപയോഗിക്കണം. പലതവണ വെള്ളം കുടിച്ചാലോ, താമ്പൂൽം കഴിച്ചാലോ, ആ വ്രതം ഭംഗം വരും.

ഉപവാസഃ പ്രദുഷ്യേത ദിവാസ്വപ്നാ ക്ഷമൈഥുനാത് । ക്ഷമാ സത്യം ദയാ ദാനം ശൌചമിന്ദ്രിയനിഗ്രഹഃ ॥ ൧,൧൨൮.

ഉപവാസം ദിനത്തിൽ ഉറങ്ങുകയോ, ലൈംഗിക ബന്ധം പുലർത്തുകയോ ചെയ്താൽ അശുദ്ധമാകും. ക്ഷമ, സത്യവാദിത്വം, കരുണ, ദാനം, ശുദ്ധി, ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹം എന്നിവ എല്ലാം നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

ദേവപൂജാഗ്നിഹവനേ സന്തോഷോസ്തേയമേവ ച । സര്വവ്രതേഷ്വയം ധര്മഃ സാമാന്യോ ദശധാസ്മൃതഃ ॥ ൧,൧൨൮.

ദേവതാപൂജ, അഗ്നിയിൽ ഹോമം, സന്തോഷം, മോഷ്ടിക്കാതിരിക്കുക — ഈ പത്ത് വിധത്തിലുള്ള ധർമ്മങ്ങൾ എല്ലാ വ്രതങ്ങൾക്കും പൊതുവായവയാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.

നക്ഷത്രദര്ശനാന്നക്തമനക്തം നിശി ഭോജനമ് । ഗോമൂത്രം ച പല ദദ്യാദര്ധാങ്ഗുഷ്ഠം തു ഗോമയമ് ॥ ൧,൧൨൮.

നക്ഷത്രങ്ങൾ കാണുന്നത്, രാത്രി ഭക്ഷണം കഴിക്കുന്നത്, ഒരു പളത്തിന്റെ ഗോമൂത്രം നൽകുന്നത്, അര അങ്ങൂഷ്‌ഠം മാത്രം ഗോമയം നൽകുന്നത് എന്നിവ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.

ക്ഷീരം സപ്തപലം ദദ്യാദ്ദധ്നശ്ചൈവ പലത്രയമ് । ഘൃതമേകഫലം ദദ്യാത്പലമേകം കുശോദകമ് ॥ ൧,൧൨൮.

ഏഴു പളം പാൽ, മൂന്നു പളം തൈര്, ഒരു പളം നെയ്യ്, ഒരു പളം കുശജലം ഇവ നൽകണം.

ഗായത്ത്ര്യാ ചൈവ ഗന്ധേതി ആപ്യായസ്വ ദൃ ദധിഗ്രഹഃ । തേജോഽസീതി ച ദേവസ്യ ബ്രഹ്മകൂര്ചവ്രതം ചരേത് ॥ ൧,൧൨൮.

ഗായത്രീയും ഗന്ധേതി എന്ന മന്ത്രവും ഉച്ചരിച്ച്, തൈര് സ്വീകരിച്ച്, 'തേജോസി' എന്ന ആഹ്വാനം ദേവനോടു പറഞ്ഞ് ബ്രഹ്മകൂർച വ്രതം ആചരിക്കണം.

അഗ്ന്യാധാനം പ്രതിഷ്ഠാം തു യജ്ഞദാനവ്രതാനി ച । വേദവ്രതവൃഷോത്സര്ഗചൂഡാകരണമേഖലാഃ ॥ ൧,൧൨൮.

അഗ്നി സ്ഥാപനം, പ്രതിഷ്ഠ, യജ്ഞം, ദാനം, വേദവ്രതം, കാളയെ വിട്ടയക്കൽ, ചൂഡാകരണം, മേഖല ധാരണം എന്നിവ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.

മാങ്ഗല്യമഭിഷേകം ച മലമാസേ വിവര്ജയത് । ദര്ശാദ്ദര്ശസ്യ ചാന്ദ്രഃ സ്യാത്ത്രിംശാഹോഭിസ്തു സാവനഃ ॥ ൧,൧൨൮.

മലമാസത്തിൽ മംഗളകർമങ്ങളും അഭിഷേകവും ഒഴിവാക്കണം. ദർശം മുതൽ ദർശം വരെ ചന്ദ്രമാസം മുപ്പത് ദിവസം ഉണ്ട്.

രവിസംക്രമണാത്സൌരോ നാക്ഷത്രഃ സപ്തവിംശതിഃ । സൌരോ മാസോ വിവാഹായ യജ്ഞാദൌ സാവനസ്ഥിതിഃ ॥ ൧,൧൨൮.

രവിചക്രത്തിൽ സൂര്യമാസം ഇരുപത്തേഴു ദിവസം മാത്രമാണ്, നക്ഷത്രങ്ങൾ അടിസ്ഥാനമല്ല. വിവാഹത്തിനും യജ്ഞാരംഭത്തിനും സൂര്യമാസം ഉപയോഗിക്കണം; വ്രതങ്ങൾക്കു ചന്ദ്രമാസം.

യുഗ്മാഗ്നിയുഗഭൂതാനി ഷണ്മുന്യോര്വസുരന്ധ്രയോഃ । രുദ്രേണ ദ്വാദശീ യുക്താ ചതുര്ദശ്യാഥ പൂര്ണിമാ ॥ ൧,൧൨൮.

അഗ്നിയുമായി ബന്ധമുള്ള യുക്മദിനങ്ങൾ, ആറു മുനികൾ, വസു, അന്ധ്രദിനങ്ങൾ, രുദ്രനോടു ചേർന്ന ദ്വാദശി, ചതുർദശി, പൗർണമി എന്നിവ നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു.

പ്രതിപദ്യപ്യമാവാസ്യാ തിഥ്യോര്മസ്യം മഹാഫലമ് । ഏതദ്വ്യസ്തം മഹാഘോരം ഹന്തി പുണ്യം പുരാ കൃതമ് ॥ ൧,൧൨൮.

പ്രതിപതിയും അമാവാസ്യയും ഒരുമിച്ചുവന്നാൽ വലിയ ഫലം ലഭിക്കും; എന്നാൽ ഈ കലർന്ന ദിവസം അത്യന്തം അശുഭവും മുമ്പ് സമ്പാദിച്ച പുണ്യം നശിപ്പിക്കുന്നതുമാണ്.

പ്രാരബ്ധതപസാ സ്ത്രീണാം രജോ ഹന്യാദ്വ്രതം ന ഹി । അന്യൈര്ദാനാദികം കുര്യാത്കായികം സ്വയമേവ ച ॥ ൧,൧൨൮.

സ്ത്രികൾക്ക് തപസ്സോടെ ആരംഭിച്ച വ്രതം രജസ്സ് വന്നാൽ മുടങ്ങും; മറ്റു ദാനാദികൾ ചെയ്യാം, എന്നാൽ ശരീരവ്രതങ്ങൾ സ്വയം ചെയ്യേണ്ടതാണ്.

ക്രോധാത്പ്രമാദാല്ലോഭാദ്വാ വ്രതഭങ്ഗോ ഭവേദ്യദി । ദിനത്രയം ന ഭുഞ്ജീത ശിരസോ മുണ്ഡനം ഭവേത് ॥ ൧,൧൨൮.

കോപം, അശ്രദ്ധ, ലാഭം എന്നിവ കാരണം വ്രതം ഭംഗം വന്നാൽ, മൂന്നു ദിവസം ഭക്ഷണം കഴിക്കരുത്; തല മുണ്ഡനം ചെയ്യണം.

അസാമര്ഥ്യേ ശരീരസ്യ പുത്രാദീന്കാരയേദ്വ്രതമ് । വ്രതസ്ഥം മൂര്ഛിതം വിപ്രം ജലാദീന്യനുപായയേത് ॥ ൧,൧൨൮.

ശരീരം അശക്തമായാൽ, മകൻമാരെയോ മറ്റുള്ളവരെയോ വ്രതം ചെയ്യാൻ നിർദ്ദേശിക്കാം. വ്രതത്തിൽ ഇരുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ ബോധംകെട്ടാൽ വെള്ളം മുതലായവ നൽകണം.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൨൯ ബ്രഹ്മോവാച । വക്ഷ്യേ പ്രതിപദാദീനി വ്രതാനി വ്യാസ ശൃണ്വഥ । വൈശ്വാനരപദം യാതി ശിഖിവ്രതമിദം സ്മൃതമ് ॥ ൧,൧൨൯.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണം, അധ്യായം 129. ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: പ്രതിപത് മുതൽ ആരംഭിക്കുന്ന വ്രതങ്ങൾ ഞാൻ വിശദീകരിക്കും, വ്യാസാ, കേൾക്കുക. ശിഖി വ്രതം വൈശ്വാനരപദം നൽകുന്നതാണ്.

പ്രതിപദ്യേകഭക്താശീ സമാപ്തേ കപിലാപ്രദഃ । ചൈത്രാദൌ കാരയേച്ചൈവ ബ്രഹ്മപൂജാം യഥാവിധി । ഗന്ധപുഷ്പാര്ചനൈര്ദാനൈര്മാല്യാദ്യൈശ്ച മനോരമൈഃ ॥ ൧,൧൨൯.

പ്രതിപതിയിൽ ഒരിക്കൽ മാത്രം ഭക്ഷണം കഴിക്കണം; അവസാനം കപില പശു ദാനം ചെയ്യണം. ചൈത്ര മാസത്തിൽ ആരംഭിച്ച്, ബ്രഹ്മാവിനെ സുഗന്ധമുള്ള പുഷ്പങ്ങൾ, അർപ്പണങ്ങൾ, മാലകൾ, മനോഹരമായ ദാനങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ട് പൂജിക്കണം.

സഹോമൈഃ പൂജയേദ്ദേവം സര്വാന്കാമാനവാപ്നുയാത് । കാര്തികേ ത സിതേഽഷ്ടമ്യാം പുഷ്പഹാരീ ച വത്സരമ് ॥ ൧,൧൨൯.

ഹോമങ്ങളോടെ ദേവനെ പൂജിച്ചാൽ എല്ലാ ഇഷ്ടങ്ങളും ലഭിക്കും. കാർത്തികമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ അഷ്ടമിയിൽ ഒരു വർഷം പുഷ്പം അർപ്പിക്കണം.

പുഷ്പാദിദാതാ രൂപേണ രൂപഭാഗീ ഭവേന്നരഃ । കൃഷ്ണപക്ഷേ തൃതീയായാം ശ്രാവണേ ശ്രീധരം ശ്രിയാ ॥ ൧,൧൨൯.

പുഷ്പം മുതലായവ ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ സൗന്ദര്യം നേടും. കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ തൃതീയയിൽ, ശ്രാവണത്തിൽ, ശ്രീധരനെ ധനത്തോടെ പൂജിക്കണം.