ഗരുഡപുരാണമ്

ദുര്ജനഃ പരിഹര്തവ്യോ വിദ്യയാലങ്കൃതോഽപിസന് । മണിനാ ഭൂഷിതഃ സര്പഃ കിമസൌ ന ഭയങ്കരഃ ॥ ൧,൧൧൨.

ദുഷ്ടനെ, അവൻ എത്രയും വിദ്യാഭൂഷിതനാണെങ്കിലും, ഒഴിവാക്കണം; ഒരു പാമ്പിന് മുത്ത് അണിഞ്ഞാലും പേടി തീരുമോ?

അകാരണവിഷ്കൃതകോപധാരിണഃ ഖലാദ്ഭയം കസ്യ ന നാമ ജായതേ । വിഷം മഹാഹേര്വിഷമസ്യ ദുര്വചഃ സദുഃ സഹം സന്നിപതേത്സദാ മുഖേ ॥ ൧,൧൧൨.

കാരണമില്ലാതെ കോപം കാണിക്കുന്ന ദുഷ്ടനെ ആരാണ് ഭയപ്പെടാത്തത്? വലിയ പാമ്പിന്റെ വിഷവും അവന്റെ കഠിനവാക്കുകളും ഒരുപോലെ വായിൽ കൂടുന്നു.

തുല്യാര്ഥം തുല്യസാമര്ഥ്യം മര്മജ്ഞം വ്യവസായിനമ് । അര്ധരാജ്യഹരം ഭൃത്യം യോ ഹന്യാത്സ ന ഹന്യതേ ॥ ൧,൧൧൨.

സമ്പത്തിലും കഴിവിലും രഹസ്യങ്ങൾ അറിയുന്നതിലും ദൃഢനിശ്ചയത്തിലും തുല്യനായ ഭൃത്യൻ രാജാവിന്റെ അരരാജ്യം പിടിച്ചാൽ അവനെ കൊല്ലുന്നവൻ തന്നെ കൊല്ലപ്പെടുന്നില്ല.

ശൂരത്വയുക്താ മൃദുമന്ദവാക്യാ ജിതേന്ദ്രിയാഃ സത്യപരാക്രമാശ്ച । പ്രാഗേവ പശ്ചാദ്വിപരീ തരുപാ യേ തേ തു ഭൃത്യാ ന ഹിതാ ഭവന്തി ॥ ൧,൧൧൨.

ധൈര്യവും, മൃദുവായ മന്ദവാക്യവും, ഇന്ദ്രിയജയവും, സത്യപരാക്രമവും ഉള്ളവരും ആദ്യം ഒരു രീതിയിലും പിന്നെ മറിച്ചും പെരുമാറുന്നവരും രാജാവിന് ഉപകാരകരരല്ല.

നിരാലസ്യാഃ സുസന്തുഷ്ടാഃ പ്രതിബോധകാഃ । സുഖദുഃ ഖസമാ ധീരാ ഭൃത്യാ ലോകേഷു ദുര്ലഭാഃ ॥ ൧,൧൧൨.

ആൾസ്യമില്ലാത്തവരും സന്തുഷ്ടരായവരും ജാഗ്രതയുള്ളവരും സുഖദുഃഖങ്ങളിൽ ക്ഷമയുള്ളവരും ധൈര്യശാലികളുമായ ഭൃത്യന്മാർ ലോകത്തിൽ അപൂർവരാണ്.

ക്ഷാന്തിസ്തയവിഹീനശ്ച ക്രൂരബുദ്ധിശ്ച നിന്ദകഃ । ദാമ്ഭികഃ കപടീ ചൈവ ശഠശ്ച സ്പൃഹയാന്വിതഃ । അശക്തോ ഭയഭീതശ്ച രാജ്ഞാ ത്യക്തവ്യ ഏവ സഃ ॥ ൧,൧൧൨.

ക്ഷമയും ലജ്ജയും ഇല്ലാത്തവനും ക്രൂരബുദ്ധിയുള്ളവനും അപവാദം പറയുന്നവനും കപടനും ദംഭിയും ചതിയും മോഹമുള്ളവനും കഴിവില്ലാത്തവനും ഭയക്കുന്നവനും രാജാവിന് ഒഴിവാക്കേണ്ടവനാണ്.

സുസന്ധാനാനി ചാസ്ത്രാണി ശസ്ത്രാണി വിവിധാനി ച । ദുര്ഗേ പ്രവേശിതവ്യാനി തതഃ ശത്രും നിപാതയേത് ॥ ൧,൧൧൨.

നന്നായി തയ്യാറാക്കിയ ആയുധങ്ങളും വിവിധ വാളുകളും കോട്ടയിൽ എത്തിക്കണം; അതിനുശേഷം ശത്രുവിനെ തോൽപ്പിക്കണം.

ഷണ്മാസമഥ വര്ഷം വാ സന്ധിം കുര്യാന്നരാധിപഃ । പശ്യന്സഞ്ചിതമാത്മാനം പുനഃ ശത്രും നിപാതയേത് ॥ ൧,൧൧൨.

ആറ് മാസം അല്ലെങ്കിൽ ഒരു വർഷം രാജാവ് സന്ധി ചെയ്യണം; അതിനിടെ ജാഗ്രതയോടെ സ്വയം സൂക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് പിന്നെ വീണ്ടും ശത്രുവിനെ കീഴടക്കണം.

മൂര്ഖാന്നിയോജയേദ്യസ്തു ത്രയോഽപ്യേതേ മഹീപതേഃ । അയശശ്ചാര്ഥനാശശ്ച നരകേ ചൈവ പാതനമ് ॥ ൧,൧൧൨.

മൂर्खന്മാരിൽ ആരെയും രാജാവിന് നിയമിക്കുന്നവൻ അപകീർത്തിയും ധനനാശവും നരകത്തിൽ വീഴലും അനുഭവിക്കും.

യത്കിഞ്ചിത്കുരുതേ കര്മ ശുഭം വാ യാദി വാശുഭമ് । തേന സ്മ വര്ധതേ രാജാ സൂക്ഷ്മതോ ഭൃത്യകാര്യതഃ ॥ ൧,൧൧൨.

ഭൃത്യൻ ചെയ്യുന്ന പ്രവൃത്തികൾ നല്ലതായാലും ചീത്തയായാലും അതിലൂടെ രാജാവിന് പോലും സൂക്ഷ്മമായി പ്രഭാവം ഉണ്ടാകും.

തസ്മാദ്ഭൂമീശ്വരഃ പ്രാജ്ഞം ധര്മകാമാര്ഥസാധനേ । നിയോജ യേദ്ധിസതതം ഗോബ്രാഹ്മണഹിതായ വൈ ॥ ൧,൧൧൨.

അതിനാൽ ഭൂമിയുടെ അധിപൻ ധർമ്മം, കാമം, അർത്ഥം എന്നിവയിൽ പ്രാവീണ്യമുള്ള ജ്ഞാനിയെയും, പശുക്കളുടെയും ബ്രാഹ്മണരുടെയും ക്ഷേമത്തിനായി എപ്പോഴും നിയമിക്കണം.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൧൩ സൂത ഉവാച । ഗുണവന്തം നിയുഞ്ജീത ഗുണഹീനം വിവര്ജയേത് । പണ്ഡിതസ്യ ഗുണാഃ സര്വേ മൂര്വേ ദോഷാശ്ച കേവലാഃ ॥ ൧,൧൧൩.

സൂതൻ പറഞ്ഞു: നല്ല ഗുണങ്ങളുള്ളവരെ നിയമിക്കണം, ഗുണമില്ലാത്തവരെ ഒഴിവാക്കണം. പണ്ഡിതന്മാരിൽ എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഉണ്ടാകുന്നു, അജ്ഞന്മാരിൽ ദോഷങ്ങൾ മാത്രം.

സദ്ഭിരാസീത സതതം സദ്ഭിഃ കുര്വീത സങ്ഗതിമ് । സദ്ഭിര്വിവാദം മൈത്രീഞ്ച നാസദ്ഭിഃ കിഞ്ചിദാചരേത് ॥ ൧,൧൧൩.

സദ്ഗുണമുള്ളവരോടൊപ്പം എപ്പോഴും ഇരിക്കണം, സദ്ഗുണമുള്ളവരോടൊപ്പമാണ് സൗഹൃദവും സംവാദവും നടത്തേണ്ടത്. ദുഷ്ടരോടൊപ്പൊന്നും ചെയ്യരുത്.

പണ്ഡിതൈശ്ച വിര്നാതൈശ്ച ധര്മശൈഃ സത്യവാദിഭിഃ । ബന്ധ്സ്ഥോഽപി തിഷ്ഠേച്ച ന തു രാജ്യേ ഖലൈഃ സഹ ॥ ൧,൧൧൩.

പണ്ഡിതന്മാരോടും ജ്ഞാനികളോടും സത്യവാദികളോടും ബന്ധം ഉണ്ടെങ്കിലും അവരോടൊപ്പം തന്നെ ഇരിക്കണം; എന്നാൽ അധികാരത്തിലുള്ള ദുഷ്ടരോടൊപ്പം ഒരിക്കലും കൂടരുത്.

സാവശേഷാണി കാര്യാണി കുവത്രര്ഥേ യുജ്യതേ । തസ്മാത്സര്വാണി കാര്യാണി സാവശേഷാണി കാരയേത് ॥ ൧,൧൧൩.

ശേഷിപ്പുള്ള കാര്യങ്ങൾ താഴ്ന്ന ഉദ്ദേശങ്ങൾക്കാണ് ഉചിതം. അതുകൊണ്ട് എല്ലാ കാര്യങ്ങളും ചെയ്യുമ്പോഴും ചെറിയൊരു ശേഷിപ്പെങ്കിലും ഉണ്ടാകുന്ന വിധത്തിൽ ചെയ്യണം.

മധുഹേവ ദുഹേത്സാരം കുസുമഞ്ച ന ഘാതയേത് । വത്സാപേക്ഷീ ദുഹേത്ക്ഷീരം ഭൂമിം ഗാഞ്ചൈവ പാര്ഥിപഃ ॥ ൧,൧൧൩.

തേനീച്ച പൂവിനെ നശിപ്പിക്കാതെ തേൻ എടുക്കുന്നതുപോലെയും, കാളയുടെ കിടാവിനെ കണക്കിലെടുത്ത് പാൽ എടുക്കുന്നതുപോലെയും, രാജാവും ഭൂമിയിലും പശുവിലും അളവോടെ മാത്രം വാങ്ങണം.

യഥാക്രമേണ പുഷ്പേഭ്യശ്ചിനുതേ മധു ഷട്പദഃ । തഥാ വിത്തമു പാദായ രാജാ കുര്വീത സഞ്ചയമ് ॥ ൧,൧൧൩.

തേനീച്ച പൂവുകളിൽ നിന്ന് ക്രമമായി തേൻ ശേഖരിക്കുന്നതുപോലെ, രാജാവും സമ്പത്ത് പതിയെ പതിയെ ശേഖരിക്കണം.

വല്മീകം മധുജാലഞ്ച ശുക്ലണ്ക്ഷേ തു ചന്ദ്രമാഃ । രാജദ്രവ്യഞ്ച ഭൈക്ഷ്യഞ്ച സ്തോകംസ്തോകം പ്രവര്ധതേ ॥ ൧,൧൧൩.

വണ്ടിക്കൂട്ടും തേൻചട്ടിയും, വളരുന്ന ചന്ദ്രനും, രാജസമ്പത്തും ഭിക്ഷയും — ഇതെല്ലാം കുറുകുറുക്കായി കൂട്ടിച്ചേർന്നാണ് വളരുന്നത്.

അര്ജിതസ്യ ക്ഷയം ദൃഷ്ടാ സംപ്രദത്തസ്യ സഞ്ചയമ് । അവന്ധ്യം ദിവസം കുര്യാദ്ദാനധ്യയനകര്മസു ॥ ൧,൧൧൩.

സമ്പാദിച്ചതു കുറയുന്നത് കാണാം, നൽകിയതു കൂട്ടുന്നതാണ്. ഓരോ ദിവസവും ദാനം, പഠനം, കര്‍മ്മം എന്നിവയിലൂടെ ഫലപ്രദമാക്കണം.

വനേഽപി ദോഷാഃ പ്രഭവന്തി രാഗിണാം ഗൃഹേഽപി പഞ്ചേന്ദ്രിയനിഗ്രഹസ്തപഃ । അകുത്സിതേ കര്മണി യഃ പ്രവര്തതേ നിവൃത്തരാഗസ്യ ഗൃഹം തപോവനമ് ॥ ൧,൧൧൩.

ആസക്തിയുള്ളവർക്കു കാടിലും ദോഷങ്ങൾ ഉണ്ടാകും; വീട്ടിൽ ഇരുന്ന് അഞ്ചു ഇന്ദ്രിയങ്ങളെയും നിയന്ത്രിക്കുന്നത് തന്നെ വ്രതം. കുറ്റമില്ലാത്ത പ്രവൃത്തിയുള്ളവനും ആസക്തി വിട്ടവനും വീട്ടിൽ തന്നെ വനംപോലെയാണ്.

സത്യേന രക്ഷ്യതേ ധര്മോ വിദ്യാ യോഗേന രക്ഷ്യതേ । മൃജയാ രക്ഷ്യതേ പാത്രം കുലം ശലിന രക്ഷ്യതേ ॥ ൧,൧൧൩.

സത്യം കൊണ്ട് ധർമ്മം സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു, യോഗം കൊണ്ട് ജ്ഞാനം സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു, ശുചിത്വം കൊണ്ട് പാത്രം സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു, നല്ല പെരുമാറ്റം കൊണ്ട് കുടുംബം സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു.

വരം വിന്ധ്യാടവ്യാം നിവസനമഭുക്തസ്യ മരണം വരം സര്പാകീര്ണേ ശയനമഥ കൂപേ നിപതനമ് । വരം ഭ്രാന്താവര്തേ സഭയജലമധ്യേ പ്രവിശനം ന തു സ്വീയേ പക്ഷേ ഹി ധനമണു ദേഹീതി കഥനമ് ॥ ൧,൧൧൩.

വിംധ്യകാടിൽ താമസിക്കുന്നത്, വിശന്നവണ്ണം മരിക്കുന്നത്, പാമ്പുകൾ നിറഞ്ഞിടത്ത് ഉറങ്ങുന്നത്, കിണറ്റിൽ വീഴുന്നത്, ഭീഷണിയുള്ള വെള്ളത്തിൽ കയറുന്നത് — ഇതൊക്കെയും സഹിക്കാം; പക്ഷേ സ്വന്തം ബന്ധുക്കളോട് 'കുറേചിലവെങ്കിലും തരിക' എന്നു പറയുന്നത് അതിലും മോശം.

ഭാഗ്യക്ഷയേഷു ക്ഷീയന്തേ നോപഭോഗേന സമ്പദഃ । പൂര്വാര്ജിതേ ഹി സുകൃതേ ന നശ്യന്തി കദാചന ॥ ൧,൧൧൩.

ഭാഗ്യം കുറഞ്ഞാൽ മാത്രമേ സമ്പത്ത് കുറയൂ, ഉപഭോഗം കൊണ്ടല്ല. മുമ്പ് ചെയ്ത നല്ല പ്രവൃത്തികൾ ഒരിക്കലും നശിക്കില്ല.

വിപ്രാണാം ഭൂഷണം വിദ്യാ പൃഥിവ്യാ ഭൂഷണം നൃപഃ । നഭസോ ഭൂഷണം ചന്ദ്രഃ ശീലം സര്വസ്യ ഭൂഷണമ് ॥ ൧,൧൧൩.

ബ്രാഹ്മണന്മാരുടെ അലങ്കാരം ജ്ഞാനമാണ്, ഭൂമിയുടെ അലങ്കാരം രാജാവാണ്, ആകാശത്തിന്റെ അലങ്കാരം ചന്ദ്രനാണ്, എല്ലാവരുടെയും അലങ്കാരം നല്ല സ്വഭാവമാണ്.

ഏതേ തേ ചന്ദ്രതുല്യാഃ ക്ഷിതിപതിതനയാ ഭീമസേനാര്ജുനാദ്യാഃ ശുരാഃ സത്യപ്രതിജ്ഞാ ദിനകരവപുഷഃ കേശവേനോപഗൂഢാഃ । തേ വൈ ദുഷ്ടഗ്രഹസ്ഥാഃ കൃപണവശഗതാ ഭൈക്ഷ്യചര്യാം പ്രയാതാഃ കോ വാ കസ്മിന്സമര്ഥോ ഭവതി വിധിവശാദ്ഭ്രാമയേത്കര്മരേഖാ ॥ ൧,൧൧൩.

ചന്ദ്രനുപോലുള്ള രാജപുത്രന്മാർ — ഭീമനും അർജുനനും മറ്റുള്ളവരും — സത്യവ്രതശീലികളും, സൂര്യപ്രഭയുള്ള കൃഷ്ണനാൽ ആലിംഗനം ചെയ്യപ്പെട്ടവരും, ദുഷ്ടഗ്രഹങ്ങളുടെ ബാധയാൽ ദാരിദ്ര്യത്തിലായി ഭിക്ഷയെടുക്കേണ്ടി വന്നു. വിധി പ്രവഹം മാറ്റുമ്പോൾ ആരാണ് എന്തിൽ ശക്തൻ?

ബ്രഹ്മാ യേന കുലാലവന്നിയമിതോ ബ്രഹ്മാണ്ഡഭാണ്ഡോദരേ വിഷ്ണുര്യേന ദശാവതാരഗഹനേ ക്ഷിപ്തോ മഹാസങ്കടേ । രുദ്രോയേന കപാലപാണിപുടകേ ഭിക്ഷാടനം കാരിതഃ സൂര്യോ ഭ്രാമ്യതി നിത്യമേവ ഗഗനേ തരമൈ നമഃ കര്ണണേ ॥ ൧,൧൧൩.

ബ്രഹ്മാവിനെ ഒരു കുശവനെന്നപോലെ നിയന്ത്രിക്കുന്നവനും, വിഷ്ണുവിനെ പത്ത് അവതാരങ്ങളുടെ കഠിനതയിൽ ആക്കിയവനും, രുദ്രനെ കപാലം കൈയിൽ പിടിച്ച് ഭിക്ഷയെടുക്കാൻ നിർബന്ധിച്ചവനും, സൂര്യനെ ആകാശത്ത് എപ്പോഴും ചുറ്റിക്കൊണ്ടിരിപ്പിക്കുന്നവനും ആ വിധിക്ക് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

ദാതാ ബലിര്യാചകകോ മുരാരിര്ദാനം മഹീ വിപ്രമുഖസ്യ മധ്യേ । ദത്ത്വാ ഫലം ബന്ധനമേവ ലബ്ധം നമോഽസ്തു തേ ദൈവ യഥേഷ്ടകാരിണേ ॥ ൧,൧൧൩.

ബലി ദാനി, മുരാരി യാചകൻ; ഭൂമി ബ്രാഹ്മണമദ്ധ്യേ ദാനം ചെയ്തു. ദാനം ചെയ്തതിന്റെ ഫലം ബന്ധനമായിരുന്നു. ഇഷ്ടംപോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ആ ദൈവത്തിന് ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.

മാതാ യദി ഭവേല്ലക്ഷ്മീഃ പിതാ സാക്ഷാജ്ജനാര്ദനഃ । കുബുദ്ധൌ പ്രതിപത്തിശ്ചൈത്തസ്മിന്ദണ്ഡഃ പതേത്സദാ ॥ ൧,൧൧൩.

അമ്മ ലക്ഷ്മിയായാലും, അച്ഛൻ ജനാർദ്ദനനായാലും, ദുഷ്ടബുദ്ധിയുള്ളവന് എപ്പോഴും ശിക്ഷ തന്നെ ലഭിക്കും.

യേനയേന യഥാ യദ്വത്പുരാ കര്മ സുനിശ്ചിതമ് । തത്തദേവാന്തരാ ഭുങ്ക്തേ സ്വയമാഹിതമാത്മനാ ॥ ൧,൧൧൩.

മുമ്പ് ആരെങ്കിലും ചെയ്ത പ്രവൃത്തികൾ എങ്ങനെയായിരുന്നാലും, അതിന്റെ ഫലം അവൻ തന്നെ അനുഭവിക്കേണ്ടി വരും.