സര്വാംശ്ചതുഷ്പദാന്ഹത്വാ അഹോരാത്രോ ഷിതോ ജപേത് । ശൂദ്രം ഹത്വാ ചരേത്കൃച്ഛ്രമതികൃച്ഛ്രം തു വൈശ്യഹാ । ക്ഷത്ത്രം ചാന്ദ്രായണം വിപ്രം ദ്വാവിംശാത്രിംശമാഹരേ (വഹേ) ത് ॥ ൧,൧൦൭.
എല്ലാ നാലുകാലികളെയും കൊല്ലുന്നവൻ ഒരു ദിവസം രാത്രികാലം ജപം ചെയ്യണം. ശൂദ്രനെ കൊല്ലുന്നവൻ കൃച്ച്ര വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കണം; വൈശ്യനെ കൊല്ലുന്നവൻ അതികൃച്ച്ര വ്രതം, ക്ഷത്രിയനെ കൊല്ലുന്നവൻ ചന്ദ്രായണ വ്രതം, ബ്രാഹ്മണനെ കൊല്ലുന്നവൻ ഇരുപത്തിരണ്ടോ മുപ്പത്തിമൂന്നോ ദിവസം പ്രായശ്ചിത്തം ചെയ്യണം.
ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൦൮ സൂത ഉവാച । നീതിസാരം പ്രവക്ഷ്യാമി അര്ഥശാസ്ത്രാദിസംശ്രിതമ് । രാജാദിഭ്യോ ഹിതം പുണ്യമായുഃ സ്വര്ഗാദിദായകമ് ॥ ൧,൧൦൮.
സൂതൻ പറഞ്ഞു: ഞാൻ നീതിയുടെ സാരം പറയാം. അതു അർത്ഥശാസ്ത്രം മുതലായ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ നിന്നെടുത്തതാണ്. രാജാക്കന്മാർക്കും മറ്റുള്ളവർക്കും ഉപകാരപ്രദവും പുണ്യകരവും ആയുസ്സും സ്വർഗ്ഗവും മറ്റും നൽകുന്നതുമാണ്.
സദ്ഭിഃ സങ്ഗം പ്രകുര്വീത സിദ്ധികാമഃ സദാ നരഃ । നാസദ്ഭിരിഹലോകായ പരലോകായ വാ ഹിതമ് ॥ ൧,൧൦൮.
വിജയം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ എപ്പോഴും സദാചാരികളുമായി സ്നേഹബന്ധം പുലർത്തണം. ദുഷ്ടരുമായി സുഖം ഈ ലോകത്തോ മറ്റുള്ള ലോകത്തോ ലഭിക്കില്ല.
വര്ജയേത്ക്ഷുദ്രസംവാദമദുഷ്ടസ്യ തു ദര്ശനമ് । വിരോധം സഹ മിത്രേണ സംപ്രീതിം ശത്രുസേവിനാ ॥ ൧,൧൦൮.
നിസ്സാരമായ സംഭാഷണം ഒഴിവാക്കണം, ദുഷ്ടരെ കാണുന്നതും ഒഴിവാക്കണം, സുഹൃത്തുമായി വൈരം ചെയ്യരുത്, ശത്രുക്കളെ സേവിക്കുന്നവരുമായി അടുക്കരുത്.
മൂര്ഖശിഷ്യോപദേശേന ദുഷ്ടസ്ത്രീഭരണേന ച । ദുഷ്ടാനാം സംപ്രയോഗേണ പണ്ഡിതോഽപ്യവസീദതി ॥ ൧,൧൦൮.
മണ്ടനായ ശിഷ്യനെ ഉപദേശിച്ചാലും, ദുഷ്ടസ്ത്രീയെ പോറ്റിയാലും, ദുഷ്ടരുമായി കൂട്ടുകൂടിയാലും പണ്ഡിതനും നശിക്കും.
ബ്രാഹ്മണം ബാലിശം ക്ഷത്ത്രമയോദ്ധാരം വിശം ജഡമ് । ശൂദ്രമക്ഷരസംയുക്തം ദൂരതഃ പരിവര്ജയേത് ॥ ൧,൧൦൮.
കുഞ്ഞായ ബ്രാഹ്മണനെയും യുദ്ധം വിട്ടോടുന്ന ക്ഷത്രിയനെയും, മന്ദബുദ്ധിയായ വൈശ്യനെയും, അക്ഷരജ്ഞനായ ശൂദ്രനെയും ദൂരത്ത് നിന്ന് പോലും ഒഴിവാക്കണം.
കാലേന രിപുണാസന്ധിഃ കാലേ മിത്രേണ വിഗ്രഹഃ । കാര്യകാരണമാശ്രിത്യ കാലം ക്ഷിപതി പണ്ഡിതഃ ॥ ൧,൧൦൮.
സമയമെത്തുമ്പോൾ ശത്രുവുമായി സമാധാനം ചെയ്യണം, സമയമെത്തുമ്പോൾ സുഹൃത്തുമായി വൈരം ചെയ്യണം. കാര്യത്തിനനുസരിച്ച് സമയത്തെ അനുസരിച്ച് പണ്ഡിതൻ പ്രവർത്തിക്കും.
കാലഃ പചതി ഭൂതാനി കാലഃ സംഹരതേ പ്രജാഃ । കാലഃ സുപ്തേഷു ജാഗര്തി കാലോ ഹി ദുരതിക്രമഃ ॥ ൧,൧൦൮.
സമയമാണ് സകല ജീവികളെയും വളർത്തുന്നത്, സമയമാണ് സകലരെയും പിൻവലിക്കുന്നത്. എല്ലാവരും ഉറങ്ങുമ്പോഴും സമയം ജാഗരൂകനാണ്, കാരണം സമയത്തെ അതിക്രമിക്കാൻ കഴിയില്ല.
കാലേഷു ഹരതേ വീര്യം കാലേ ഗര്ഭേ ച വര്തതേ । കാലോ ജനയതേ സൃഷ്ടിം പുനഃ കാലോഽപി സംഹരേത് ॥ ൧,൧൦൮.
സമയമാകുമ്പോൾ ശക്തി നഷ്ടപ്പെടും; സമയത്തിൽ തന്നെ ഗർഭത്തിൽ നിലനിൽക്കും; സൃഷ്ടി ഉണ്ടാക്കുന്നതും വീണ്ടും അതിനെ പിൻവലിക്കുന്നതും സമയമാണ്.
കാലഃ സൂക്ഷ്മഗതിര്നിത്യം ദ്വിവിധശ്ചേഹ ഭാവ്യതേ । സ്ഥൂലസംഗ്രഹചാരേണ സൂക്ഷ്മചാരാന്തരേണ ച ॥ ൧,൧൦൮.
സമയം എപ്പോഴും സൂക്ഷ്മമായി സഞ്ചരിക്കുന്നു. ഇവിടെ സമയം രണ്ടുതരത്തിലാണ് കാണുന്നത്: ഒരു പൊതു സഞ്ചാരമായി, മറ്റൊന്ന് സൂക്ഷ്മമായ അന്തർഗതിയായി.
നീതിസാരം സുരേന്ദ്രായ ഇമമൂച ബൃഹസ്പതിഃ । സര്വജ്ഞോ യേന ചേന്ദ്രോഽഭൂദ്ദൈത്യാന്ഹത്വാപ്നുയാദ്ദിവമ് ॥ ൧,൧൦൮.
ബ്രഹസ്പതി ദേവേന്ദ്രനോടു നയത്തിന്റെ സാരം പറഞ്ഞു; അതുപോലെ ഇന്ദ്രൻ എല്ലാം അറിയുന്നവനായി, അസുരന്മാരെ ജയിച്ച് സ്വർഗ്ഗം ലഭിച്ചു.
രാജര്ഷിബ്രാഹ്മണൈഃ കാര്യം ദേവവിപ്രാദിപൂജനമ് । അശ്വമേധേന യഷ്ടബ്യം മഹാപാതകനാശനമ് ॥ ൧,൧൦൮.
രാജാക്കന്മാരും മഹർഷികളും ബ്രാഹ്മണന്മാരും ദേവന്മാരെയും പണ്ഡിതരെയും ആരാധിക്കണം; മഹാപാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന അശ്വമേധ യാഗം നടത്തണം.
ഉത്തമൈഃ സഹ സാങ്ഗത്യം പണ്ഡിതൈഃ സഹ സത്കഥാമ് । അലുബ്ധൈഃ സഹ മിത്രത്വം കുര്വാണോ നാവസീദതി ॥ ൧,൧൦൮.
ഉത്തമരോടൊപ്പം സ്നേഹത്തോടെ ഇടപഴകുന്നവനും, പണ്ഡിതന്മാരോടൊപ്പം നല്ലസംസാരമുണ്ടാക്കുന്നവനും, ലോഭമില്ലാത്തവരുമായി സൗഹൃദം പുലർത്തുന്നവനും ഒരിക്കലും നശിക്കില്ല.
പരീവാദം പരാര്ഥം ച പരിഹാസം പരസ്ത്രിയമ് । പരവേശ്മനി വാസം ച ന കുര്വീത കദാചന ॥ ൧,൧൦൮.
പിന്തുണയോ, മറ്റുള്ളവരുടെ ലാഭത്തിനായോ, പരിഹാസമോ, മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയിലോ, മറ്റൊരാളുടെ വീട്ടിലോ ഒരിക്കലും ആഗ്രഹിക്കരുത്.
പരോഽപി ഹിതവാബന്ധുര്ബന്ധുരപ്യഹിതഃ പരഃ । അഹിതോ ദേഹജോ വ്യാധിര്ഹിതമാരണ്യമൌഷധമ് ॥ ൧,൧൦൮.
സഹായിക്കുന്ന അന്യനാണ് സ്നേഹിതൻ; ഹാനികരമായ ബന്ധുവാണ് അന്യൻ. ശരീരത്തിൽ ഉണ്ടാകുന്ന രോഗം ശത്രുവാണ്; കാട്ടിൽ കിട്ടുന്ന ഔഷധം സ്നേഹിതമാണ്.
സ ബന്ധുര്യോ ഹിതേ യുക്തഃ സ പിതാ യസ്തു പോഷകഃ । തന്മിത്രം യത്ര വിശ്വാസഃ സ ദേശോ യത്ര ജീവ്യതേ ॥ ൧,൧൦൮.
നന്മക്കായി പ്രവർത്തിക്കുന്നവനാണ് സ്നേഹിതൻ; പോഷണം ചെയ്യുന്നവനാണ് പിതാവ്; വിശ്വാസം ഉള്ളവനാണ് സത്യസ്നേഹിതൻ; ജീവിക്കാൻ കഴിയുന്ന ദേശം തന്നെയാണ് നാടു.
സ ഭൃത്യോ യോ വിധേയസ്തു തദ്ബീജം യത്പ്രരോഹതി । സാ ഭാര്യാ യാ പ്രിയം ബ്രൂതേ സ പുത്രോ യസ്തു ജീവതി ॥ ൧,൧൦൮.
ആജ്ഞ പാലിക്കുന്നവനാണ് ഭൃത്യൻ; വളരുന്നതാണു വിത്ത്; സ്നേഹത്തോടെ സംസാരിക്കുന്നവളാണ് ഭാര്യ; ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവനാണ് മകൻ.
സ ജീവതി ഗുണാ യസ്യ ധര്മോ യസ്യ സ ജീവതി । ഗുണധര്മവിഹീനോ യോ നിഷ്ഫല തസ്യ ജീവനമ് ॥ ൧,൧൦൮.
ഗുണമുള്ളവനാണ് ജീവിക്കുന്നത്; ധർമ്മമുള്ളവനാണ് ജീവിക്കുന്നത്; ഗുണവും ധർമ്മവും ഇല്ലാത്തവന്റെ ജീവിതം ഫലഹീനമാണ്.
സാ ഭാര്യാ യാ ഗൃഹേ ദക്ഷാ സാ ഭാര്യായാ പ്രിയംവദാ । സാ ഭാര്യാ യാ പതിപ്രാണാ സാ ഭാര്യാ യാ പതിവ്രതാ ॥ ൧,൧൦൮.
വീട്ടിൽ കൃത്യമായ പ്രവർത്തനത്തിൽ നിപുണയായവളാണ് ഭാര്യ; സ്നേഹത്തോടെ സംസാരിക്കുന്നവളാണ് ഭാര്യ; ഭർത്താവിനെ ആത്മാവുപോലെ കാണുന്നവളാണ് ഭാര്യ; ഭർത്താവിനോട് ഭക്തിയുള്ളവളാണ് ഭാര്യ.
നിത്യ സ്നാതാ സുഗന്ധാ ച നിത്യം ച പ്രിയവാദിനീ । അല്പഭുക്താല്പഭാഷീ ച സതതം മങ്ഗലൈര്യുതാ ॥ ൧,൧൦൮.
എപ്പോഴും കുളിച്ചിരിക്കുന്നവളും സുഗന്ധമുള്ളവളും സദാ സ്നേഹപൂർവ്വം സംസാരിക്കുന്നവളും കുറച്ച് മാത്രം ഭക്ഷിക്കുന്നവളും കുറച്ച് മാത്രം സംസാരിക്കുന്നവളും എപ്പോഴും മംഗളചിഹ്നങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചവളും ആണ് നല്ല ഭാര്യ.
സതതം ധര്മബഹുലാ സതതം ച പതിപ്രിയാ । സതതം പ്രിയവക്രീ ച സതതം ത്വൃതുകാമിനീ ॥ ൧,൧൦൮.
എപ്പോഴും ധർമ്മത്തിൽ സമൃദ്ധിയുള്ളവളും ഭർത്താവിനോട് സ്നേഹമുള്ളവളും സദാ സ്നേഹപൂർവ്വം സംസാരിക്കുന്നവളും ശരിയായ സമയത്ത് ഐക്യത്തിന് ആഗ്രഹിക്കുന്നവളും ആണ് നല്ല ഭാര്യ.
ഏതദാദിക്രിയായുക്താ സര്വസൌ ഭാഗ്യവര്ധിനീ । യസ്യേദൃശീ ഭവേദ്ഭായ്യാ സ ദേവേന്ദ്രോന മാനുഷഃ ॥ ൧,൧൦൮.
ഇവയൊക്കെയും ഉള്ളവളാണ് എല്ലാ ഭാഗ്യവും വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന ഭാര്യ; ഇങ്ങനെയുള്ള ഭാര്യയുള്ളവൻ മനുഷ്യരിൽ ദേവേന്ദ്രനുപോലെയാണ്.
യസ്യ ഭാര്യാ വിരൂപാക്ഷീ കശ്മലാ കലഹപ്രിയാ । ഉത്തരോത്തരവാദാ സ്യാ സാ ജരാ ന ജരാ ജരാ ॥ ൧,൧൦൮.
കഴുത്ത് വക്രമായ കണ്ണുള്ളവളും അശുദ്ധയായവളും വഴക്ക് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവളും എപ്പോഴും വാദിക്കുന്നവളും — അവളാണ് വൃദ്ധാവസ്ഥ, വൃദ്ധാവസ്ഥയല്ല, സത്യത്തിൽ വൃദ്ധാവസ്ഥ തന്നെയാണ്.
യസ്യ ഭാര്യാ ശ്രിതാന്യഞ്ച പരവേശ്മാഭികാങ്ക്ഷിണീ । കുക്രിയാ ത്യക്തലജ്ജാ ച സാ ജരാ ന ജരാ ജരാ ॥ ൧,൧൦൮.
മറ്റൊരാളിൽ ആശ്രയമിടുന്നവളും മറ്റൊരാളുടെ വീട്ടിൽ പോകാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവളും ദുഷ്കൃത്യങ്ങൾ ചെയ്യുന്നവളും ലജ്ജയില്ലാത്തവളും — അവളാണ് വൃദ്ധാവസ്ഥ, വൃദ്ധാവസ്ഥയല്ല, സത്യത്തിൽ വൃദ്ധാവസ്ഥ തന്നെയാണ്.
യസ്യ ഭാര്യാ ഗുണജ്ഞാ ച ഭര്താരമനുഗാമിനീ । അല്പാല്പേന തു സന്തുഷ്ടാ സാ പ്രിയാ ന പ്രിയാ പ്രിയാ ॥ ൧,൧൦൮.
ഗുണം അറിയുന്നവളും ഭർത്താവിനെ അനുഗമിക്കുന്നവളും കുറച്ച് കൊണ്ട് തൃപ്തിയുള്ളവളും — അവളാണ് പ്രിയം, പ്രിയമല്ല, സത്യത്തിൽ പ്രിയം തന്നെയാണ്.
ദുഷ്ടാ ഭാര്യാ ശഠം മിത്രം ഭൃത്യശ്ചോത്തരദായകഃ । സസര്പേ ച ഗൃഹേ വാസോമൃത്യുരേവ ന സംശയഃ ॥ ൧,൧൦൮.
ദുഷ്ടയായ ഭാര്യയും കപടസ്നേഹിതനും ഉത്തരം പറയുന്ന ഭൃത്യനും വീട്ടിൽ പാമ്പുണ്ടായാൽ — അവയൊക്കെയും മരണം തന്നെയാണ്, സംശയം വേണ്ട.
ത്യജ ദുര്ജനസംസര്ഗം ഭജ സാധുസമാഗമമ് । കുരു പുണ്യമഹോരാത്ര സ്മര നിത്യമനിത്യതാമ് ॥ ൧,൧൦൮.
ദുഷ്ടരുടെ കൂട്ടം വിട്ടു നല്ലവരുടെ സാന്നിധ്യം തേടണം; പുണ്യപ്രവൃത്തികൾ പകലും രാത്രിയും ചെയ്യണം; എല്ലായ്പ്പോഴും അനിത്യതയെ ഓർക്കണം.
വ്യാലീകണ്ഠപ്രദേശാഹ്യപി ച ഫണഭൃദ്ഭാഷണാ യാ ച രൌദ്രീ യാ കൃഷ്ണാ വ്യാകുലാഗീ രുധിരനയനസംവ്യാകുലാ വ്യാഘ്രകല്പാ । ക്രോധേ യൈവോഗ്രവക്ത്രാ സ്ഫുരദനലശിഖാ കാകജിഹ്വാ കരാലാ സേവ്യാ ന സ്ത്രീ വിദഗ്ധാ പരപുരഗമനാ ഭ്രാന്തചിത്താ വിരാക്ത ॥ ൧,൧൦൮.
സക്തിഃ സുതോകേ സുകൃതം കൃതഘ്നേ ശതിം ച വഹ്നൌ (സീതാപഹൌ ഹ്യതപയൈവ)?ഹൈമേ । ഉത്പദ്യതേ ദൈവവശാത്കദാചിദ്വേശ്യാസു രാഗോ ന ഭവേത്കദാചിത് ॥ ൧,൧൦൮.
ശക്തി ഒരു കുഞ്ഞിനിലും, നല്ല പ്രവൃത്തി നന്ദിയില്ലാത്തവനിലും, നൂറിരട്ടി തീ പൊന്നിലും, ചിലപ്പോള് ദൈവത്തിന്റെ ഇച്ഛയാല് വേശ്യകളോടുള്ള ആസക്തി ജനിക്കും, ചിലപ്പോള് ജനിക്കാറില്ല.
ഭുജങ്ഗമേ വേശ്മനി ദൃഷ്ടിദൃഷ്ടേ വ്യാധൌ ചികിത്സാവിനിവര്തിതേ ച । ദേഹേ ച ബാല്യാദിവയോഽന്വിതേ ച കാലാ വൃതോഽസൌ ലഭതേ ധൃതിം കഃ ॥ ൧,൧൦൮.
വീട് കാണുന്ന പാമ്പ്, ചികിത്സയ്ക്ക് വഴങ്ങാത്ത രോഗം, ബാല്യവും വയസ്സുമൊക്കെ ശരീരത്തില് വരുമ്പോള് — ഈ സമയങ്ങളില് ആരാണ് ധൈര്യത്തോടെ നിലകൊള്ളാന് കഴിയുക?
പാമ്പുപോലെ ഭയാനകമായവളും കറുത്തവളും ഉത്കണ്ഠയുള്ളവളും കണ്ണിൽ രക്തം നിറഞ്ഞവളും കടുവയെപ്പോലെയുള്ളവളും കോപത്തിൽ ഭയാനകമായ മുഖമുള്ളവളും കാക്കയുടെ നാവുപോലെയുള്ളവളും ക്രൂരമായവളും — ഇത്തരത്തിൽ കപടതയിൽ നിപുണയുമായ, മറ്റുള്ളവരുടെ വീട്ടിലേക്ക് പോകുന്ന, മനസ്സിൽ അശാന്തിയും സ്നേഹമില്ലാത്തവളും സേവിക്കേണ്ടതല്ല.