ഗരുഡപുരാണമ്

സ്ഥലമൌദുംബരസമം തത്പ്രമാണമുദാഹൃതമ് । ഛത്ത്രാകാരം വര്തുലം ച പ്രസന്നവദനം ശുഭമ് ॥ ൩,൨൬.

അവിടത്തെ സ്ഥലം ഔദുംബരവൃക്ഷത്തിന്റെ വലിപ്പം പോലെയാണ്. കുടംപോലെയും വട്ടാകാരവുമാണ്, സന്തോഷകരമായ ശുഭമുഖവുമുണ്ട്.

ചണകപ്രദേശമാത്രം ച വദനം സമുദാഹൃതമ് । സവ്യേ ദക്ഷിണപാര്ശ്വേ ച സമയോഃ പുഷ്കലാന്വിതമ് ॥ ൩,൨൬.

മുഖം ചെറുപയർ വലിപ്പം മാത്രമാണ്. ഇടതും വലതും ചേർന്ന സ്ഥലങ്ങളിൽ സമൃദ്ധിയുണ്ട്.

ഗോയൂഥവത്സവര്ണം ച ചതുശ്ചക്രസമന്വിതമ് । ഗോഖുരൈശ്ച സമായുക്തം സുവര്ണകിണസംയുതമ് ॥ ൩,൨൬.

പശുക്കൂട്ടംപോലെയുള്ള നിറം, നാലു ചക്രങ്ങൾ, പശുക്കളിന്റെ കുരകൾ, പൊന്നുപൊതിഞ്ഞ പുള്ളികൾ എന്നിവയുള്ളതാണ്.

വനമാലാഭിസംയുക്തം വജ്രപുങ്ഖൈശ്ച സംയുതമ് । ഏതാദൃശീം ദരേര്മൂര്തി ലക്ഷ്മീനാരായണം വിദുഃ ॥ ൩,൨൬.

വനമാലയും, വജ്രംപോലെയുള്ള അടയാളങ്ങളും ചേർന്നതും, ഇങ്ങനെയുള്ള പ്രതിമയെ ലക്ഷ്മീനാരായണൻ എന്നു പറയുന്നു.

കലൌ നൃണാം തസ്യ ലാഭോ ദുര്ലഭഃ സംസ്മൃതോ ഭുവി । ദാനം ച സുതരാം ദേവി ദര്ലഭം കിം വദാമി തേ ॥ ൩,൨൬.

കലിയുഗത്തിൽ മനുഷ്യർക്കു ഇത് ലഭിക്കുന്നത് ഭൂമിയിൽ വളരെ അപൂർവമാണ്. ദാനം ചെയ്യുന്നത് അതിലും അപൂർവം, ദേവിയേ, ഞാൻ ഇതിൽ കൂടുതൽ എന്ത് പറയണം?

ബ്രഹ്മതീര്ഥേ ച സംസ്നായ ശ്രോതവ്യാ വൈ ഹരേഃ കഥാ । ഗണ്ഡികായാഃ ശിലായാശ്ച ലക്ഷ്മീനാരായണസ്യ തു ॥ ൩,൨൬.

ബ്രഹ്മതീർത്ഥത്തിൽ കുളിച്ച്, ഗണ്ഡികായിൽ ഉള്ള ലക്ഷ്മീനാരായണന്റെ ശിലക്കൽക്കൽ ഹരിയുടെ കഥകൾ ശ്രവിക്കണം.

ലക്ഷണം യോ വിജാനാതി തദാ തത്സദൃശം ഫലമ് । പ്രാപ്നോത്യേവ ന സംദേഹോ നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ ॥ ൩,൨൬.

ആ ശിലയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നവൻ അതിനൊത്ത ഫലം നേടും; ഇതിൽ സംശയമില്ല, കൂടുതൽ ആലോചന ആവശ്യമില്ല.

ശ്രീനിവാസസ്യ തീര്ഥസ്യ പൂര്വേ സ്യാദിന്ദ്രതീര്ഥകമ് । ശ്രീനിവാസസ്യ പൂജാം തു കര്തുമാസ്തേ ശചീപതിഃ ॥ ൩,൨൬.

ശ്രീനിവാസന്റെ തീർത്ഥത്തിന് കിഴക്കോട്ട് ഇന്ദ്രതീർഥം അറിയപ്പെടുന്നു; അവിടെ ശചീപതി ശ്രീനിവാസനെ ആരാധിക്കാൻ നിലകൊള്ളുന്നു.

ശാലഗ്രാമശിലാദാനം കര്തവ്യം ശ്രോത്രിയായവൈ । ശാലഗ്രാമശിലാദാനം ഹത്യാകോടിവിനാശനമ് ॥ ൩,൨൬.

ശാലഗ്രാമശില ഒരു പണ്ഡിത ബ്രാഹ്മണനു നൽകണം; ശാലഗ്രാമശില നൽകുന്നത് അനവധി പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കും.

തസ്മിംസ്തീര്ഥേ തു യോ ദേവി സീതാരാമശിലാഭിധാമ് । ദദാതി ഭൂതലേ ഭദ്രേ ഭൂപതേഃ സദൃശോ ഭവേത് ॥ ൩,൨൬.

അവിടെ സീതാരാമശില ഭൂമിയിൽ നൽകുന്നവൻ, ഭദ്രേ, ഭൂപതിയോട് സമാനനാകും.

സീതാരാമശിലാ ദേവി ദ്വിവിധാ സംപ്രകീര്തിതാ । പഞ്ചചക്രയുതാ കാചിത്ഷട്രചക്രേണ ച സംയുതാ ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, സീതാരാമശില രണ്ടു വിധം എന്നു പറയപ്പെടുന്നു: ഒന്നിന് അഞ്ചു ചക്രങ്ങൾ, മറ്റൊന്നിന് ആറു ചക്രങ്ങൾ ഉള്ളത്.

തത്രാപി ഷട്രചക്രയുതാ ഹ്യുത്തമാ സംപ്രകീര്തിതാ । പഞ്ചചക്രയുതായാശ്ച ഫലം ദ്വിഗുണമീരിതമ് ॥ ൩,൨൬.

അവയിൽ ആറു ചക്രമുള്ളത് ഏറ്റവും ഉത്തമം എന്നു പറയുന്നു; അഞ്ചു ചക്രമുള്ളതിന്റെ ഫലം ഇരട്ടയാണെന്ന് പറയുന്നു.

കുക്കുടാണ്ഡപ്രമാണം ച സുസിഗ്ധം നീലവര്ണകമ് । വദനത്രയസംയുക്തം സട്ചക്രൈഃ കേസരൈര്യുതമ് ॥ ൩,൨൬.

അത് കോഴിമുട്ടയുടെ വലിപ്പം, നന്നായി മിനുക്കിയ, നീല നിറം, മൂന്നു വായ്, ആറു ചക്രങ്ങളും കേശരങ്ങളും ഉള്ളതായിരിക്കണം.

സ്വര്ണരേഖാസമായുക്തം ധ്വജവജ്രാങ്കുശൈര്യുതമ് । ഏതാദൃശം തു വൈ ഭദ്രേ സീതാരാമാഭിധം സ്മൃതമ് ॥ ൩,൨൬.

സ്വർണ്ണരേഖകൾ, കൊടികൾ, വജ്രം, അങ്കുശം എന്നിവയാൽ അലങ്കരിച്ചിരിക്കും; ഇങ്ങനെയുള്ളതെയാണ്, ഭദ്രേ, സീതാരാമശില എന്നു ഓർക്കപ്പെടുന്നത്.

വദനേവന്ദനേ ദേവി സീതാരാമസ്യ കോശകമ് । ദുര്ലഭം തു കലൌ നൄണാം സ്വസാമ്രാജ്യപ്രദം ശുഭമ് ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, സീതാരാമശിലയുടെ കുഴി വായിലോ മുഖത്തിലോ കാണപ്പെടും; കലിയുഗത്തിൽ അതു മനുഷ്യർക്കു അപൂർവ്വം, എന്നാൽ അതു രാജാധികാരം നൽകുന്നു.

ഇന്ദ്രതീര്ഥേ മഹാദേവി സീതാരാമ ഭിധാശിലാ । യാ തദ്ദാനം ദുര്ലഭം തന്നാല്പസ്യ തപസഃ ഫലമ് ॥ ൩,൨൬.

മഹാദേവി, ഇന്ദ്രതീർത്ഥത്തിൽ സീതാരാമശില നൽകുന്നത് വളരെ അപൂർവ്വം; അതിന്റെ ഫലം ചെറിയ തപസ്സിനാൽ ലഭ്യമല്ല.

ദാനസ്യ ശക്ത്യഭാവേ തു ശ്രോതവ്യം ലക്ഷണം ഹരേഃ । ശാലഗ്രാമ ശിലാദാനാദ്യത്ഫലം തത്ഫലം ലഭേത് ॥ ൩,൨൬.

ദാനം ചെയ്യാൻ കഴിവില്ലെങ്കിൽ, ഹരിയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ ശ്രവിക്കണം; ശാലഗ്രാമശില നൽകുന്നതിന്റെ ഫലം അതിനാൽ ലഭിക്കും.

ആഗ്നേയകോണേ ശ്രീനിവാസസ്യ ദേവി തീര്ഥം ത്വാസ്തേ വഹ്നിസംജ്ഞം സുശസ്തമ് । സ വഹ്നിദേവഃ ശ്രീനിവാസസ്യ പൂജാം കര്തും ഹ്യാസ്തേ സര്വദാ തീര്ഥമധ്യേ ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, ശ്രീനിവാസന്റെ തെക്കുകിഴക്കോട്ട് അഗ്നി എന്ന പേരിൽ ഏറ്റവും ശുഭമായ തീർത്ഥം ഉണ്ട്; അഗ്നിദേവൻ അവിടെ എന്നും ശ്രീനിവാസനെ ആരാധിക്കാൻ നിലകൊള്ളുന്നു.

യോ വാ തീര്ഥേ വഹ്നിസംജ്ഞേ ച ദേവി ഭക്ത്യാ സ്നാനം കുരുതേഽജം സ്മരന്ഹി । ജ്ഞാനദ്വാരാ മോക്ഷമാപ്നോതി ദേവി തത്ര സ്നാനം ദുര്ല്ലഭം വൈ നൃണാം ച ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, അഗ്നി എന്ന പേരിൽ ഉള്ള തീർത്ഥത്തിൽ ഭക്തിയോടെ കുളിച്ച്, അജനെ ഓർക്കുന്നവൻ ജ്ഞാനത്തിലൂടെ മോക്ഷം നേടും; അവിടെ കുളിക്കുക മനുഷ്യർക്കു അപൂർവ്വമാണ്.

ജ്ഞാത്വാ സ്നാനം ദുഷ്കരം തീര്ഥരാജേ ഭക്തിസ്തസ്മിന്ദുര്ല്ലഭാ ചൈവ ദേവി । ശാലഗ്രാമേ തച്ഛിലായാശ്ച ദാനം സുദുര്ലഭം വാസുദേവാഭിധായാഃ ॥ ൩,൨൬.

തീർത്ഥരാജിയിൽ കുളിക്കൽ ദുഷ്കരമാണെന്ന് അറിഞ്ഞാൽ, അവിടെ ഭക്തിയും അപൂർവ്വമാണ്, ദേവി; ശാലഗ്രാമത്തിൽ വാസുദേവശില നൽകൽ അത്യന്തം അപൂർവ്വമാണ്.

ഹ്രസ്വം തഥാ വര്തുലം നീലവര്ണം സൂക്ഷ്മം മുഖം മുഖചക്രം സുശുദ്ധമ് । സുവേണുയുക്തം വാസുദേവാഭിധേയം ദാനം കലൌ ദുര്ലഭം തസ്യ ഭദ്രേ ॥ ൩,൨൬.

ചെറുതും വൃത്താകൃതിയിലും നീലനിറത്തിലും സൂക്ഷ്മമായ വായും ശുദ്ധമായ വായ്‌ചക്രവും സുന്ദരമായ നാരുകളും ഉള്ള വാസുദേവശില കലിയുഗത്തിൽ നൽകാൻ അപൂർവ്വമാണ്, ഭദ്രേ.

ദാനേ തസ്യാഃ ശക്ത്യ ഭാവേ ച ദേവി സ്നാത്വാ തീര്ഥേ വാസുദേവാഭിധസ്യ । സമ്യക്ശ്രാവ്യം ലക്ഷണം വൈ ശിലായാസ്തയോസ്തുല്യം ഫലമാഹുര്മഹാന്തഃ ॥ ൩,൨൬.

ദാനം ചെയ്യാൻ കഴിവില്ലെങ്കിൽ, ദേവി, വാസുദേവ എന്ന പേരിലുള്ള തീർത്ഥത്തിൽ കുളിച്ചശേഷം, ആ ശിലയുടെ ലക്ഷണങ്ങൾ ശരിയായി ശ്രവിക്കണം; ഇരുവരുടെയും ഫലം തുല്യമാണ് എന്ന് മഹാത്മാക്കൾ പറയുന്നു.

ദക്ഷിണേ ശ്രീനിവാസസ്യ യമതീര്ഥം ച സംസ്മൃതമ് । തത്രാസ്തേ യമരാജസ്തു പൂജാം കര്തും ഹരേഃ സദാ ॥ ൩,൨൬.

ശ്രീനിവാസന്റെ തെക്കോട്ട് യമതീർത്ഥം ഓർക്കപ്പെടുന്നു; അവിടെ യമരാജാവ് എന്നും ഹരിയെ ആരാധിക്കാൻ നിലകൊള്ളുന്നു.

തത്ര സ്നാനം ച ദാനം ചാപ്യക്ഷയം പരമം സ്മൃതമ് । ശാലഗ്രാമശിലാദാനം കാര്യം തത്ര മഹാമുനേ ॥ ൩,൨൬.

അവിടെ സ്നാനവും ദാനവും ചെയ്യുന്നത് അത്യന്തം ക്ഷയമില്ലാത്തതാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. മഹാനായ മുനിയേ, അവിടെ ശാലഗ്രാമശില ദാനം നിർബന്ധമായും ചെയ്യണം.

പട്ടാഭിരാമസംജ്ഞായാഃ ശിലായാ ദാനമിഷ്യതേ । തച്ചൂതഫലവത്സ്ഥൂലം വദനത്രയസംയുതമ് ॥ ൩,൨൬.

പട്ടാഭിരാമം എന്ന പേരിലുള്ള ശിലയുടെ ദാനം ഏറ്റവും ഉത്തമമായതാണെന്ന് പറയുന്നു. അതു ചാമ്പഴംപോലെയുള്ള വലിപ്പവും മൂന്നു മുഖങ്ങളും ഉണ്ട്.

ശിരശ്ചക്രേണ രഹിതം സപ്തചക്രൈഃ സമന്വിതമ് । നീലവര്ണം സ്വര്ണരേഖം ഗോശുരാദ്യൈഃ സമന്വിതമ് ॥ ൩,൨൬.

അതിനു തലയിൽ ചക്രം ഇല്ല, ഏഴു ചക്രങ്ങളുണ്ട്. അതു കറുത്ത നിറമുള്ളതും പൊൻരേഖയുള്ളതും പശുവിന്റെ കുരുവയടക്കമുള്ള ചിഹ്നങ്ങളോടുകൂടിയതുമാണ്.

പട്ടവര്ധനരാമം തു ദുര്ലഭം ബഹുഭാഗ്യദമ് । പട്ടവര്ധനരാമം തു യോ ദദാതി ച തത്ര വൈ । പട്ടാഭിഷിക്തോ ഭവതി നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ ॥ ൩,൨൬.

പട്ടവർദ്ധനരാമം വളരെ അപൂർവ്വവും വലിയ ഭാഗ്യം നൽകുന്നതുമാണ്. അവിടെ ആരെങ്കിലും പട്ടവർദ്ധനരാമം ദാനം ചെയ്താൽ അവൻ രാജാവായി അഭിഷേകം ചെയ്യപ്പെടുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല.

ശ്രീനിവാസസ്യ നൈരൃത്യേ നൈരൃതം തീര്ഥമുത്തമമ് । ആസ്തേ ഹി നിരൃതിസ്തത്ര പൂജാം കുര്തും ച സര്വദാ ॥ ൩,൨൬.

ശ്രീനിവാസന്റെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് നൈരൃത തീർഥം എന്ന ഉത്തമസ്ഥലമുണ്ട്. അവിടെ നൈരൃതി ദേവി എപ്പോഴും പൂജ സ്വീകരിക്കാൻ വസിക്കുന്നു.

തത്ര സ്നാനം പ്രകര്തവ്യം പുനര്ജന്മ ന വിദ്യതേ । ശാലഗ്രാമശിലായാശ്ചഃ പുരുഷോത്തമസംജ്ഞികാമ് ॥ ൩,൨൬.

അവിടെ സ്നാനം നിർബന്ധമായും ചെയ്യണം; അങ്ങനെയെങ്കിൽ വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാകില്ല. അവിടെയുള്ള ശാലഗ്രാമശില പുരുഷോത്തമൻ എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.