ഗരുഡപുരാണമ്

ശ്രീനിവാസസ്യ തീര്ഥേസ്മിന്വായുകോണേ ച കന്യകേ । ആസ്തേ വായുഃ സദാ വിഷ്ണോഃ പൂജാം കര്തുമനുത്തമാമ് ॥ ൩,൨൬.

കന്യകേ, ശ്രീനിവാസന്റെ ഈ തീര്‍ഥത്തില്‍, വായു മൂലയിലായി വായു ദേവന്‍ എപ്പോഴും വിഷ്ണുവിനെ ഉത്തമമായി ആരാധിക്കുന്നു.

വായുതീര്ഥം ച തത്പ്രോക്തം ഹസ്തദ്വാദശകാന്തരമ് । ഹസ്തഷട്കപ്രമാണം ച പശ്ചിമേ സമുദാഹൃതമ് । ഉത്തരേ ഹസ്തഷട്കം തു വായുതീര്ഥമുദാഹൃതമ് ॥ ൩,൨൬.

അത് വായു തീര്‍ഥം എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്, പന്ത്രണ്ട് കൈ നീളത്തില്‍ അകലെ; പടിഞ്ഞാറ് ആറു കൈ നീളമാണ്, വടക്കിലും ആറു കൈ നീളമുള്ളത് വായു തീര്‍ഥം എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.

യേ വേഷ്ണവാ വൈഷ്ണവദാസവര്യാഃ സ്നാനം സുര്യുസ്തത്ര പൂര്വം സുകന്യേ । മധ്വാന്തസ്ഥാഃ ശ്രീനിവാസസ്തു നിത്യമത്ര സ്നാനാത്പ്രീയതാം മേ ദയാലുഃ ॥ ൩,൨൬.

വൈഷ്ണവരും അവരുടെ ഭൃത്യന്മാരും, നല്ല കന്യകേ, ആദ്യം അവിടെ സ്നാനം ചെയ്യുന്നു; ശ്രീനിവാസന്‍ എപ്പോഴും അവിടെയുണ്ട്, ദയാനിധിയായ അവന്‍ എന്റെ ഈ സ്നാനത്തില്‍ സന്തോഷിക്കട്ടെ.

യേ മധ്വതീര്ഥേ സ്നാതുമിച്ഛന്തി ദേവി രുദ്രാദയോ വായുഭക്താ മഹാന്തഃ । സദാ സ്നാനം തത്ര കുര്വന്തി ദേവി പ്രാതഃ കാലേ ചോദയാത്പൂര്വമേവ ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, വായുവിനെ ഭക്തിയോടെ ആരാധിക്കുന്ന രുദ്രനും മറ്റ് മഹാത്മാക്കളും മധ്വതീര്‍ഥത്തില്‍ സ്നാനം ചെയ്യാന്‍ ആഗ്രഹിച്ച്, അവിടെ എപ്പോഴും പ്രഭാതത്തില്‍ സൂര്യോദയത്തിന് മുമ്പ് സ്നാനം ചെയ്യുന്നു.

യേ വായുതീര്ഥേ വിസൃജന്തി ദേഹജം മലം മൂത്രം വമനം ശ്ലേഷ്മകം ച । യേഽപാനശുദ്ധിം ലിങ്ഗശുദ്ധിം ച കന്യേ കുര്വന്തി തേ ഹ്യസുരാ രാക്ഷസാശ്ച ॥ ൩,൨൬.

വായു തീര്‍ഥത്തില്‍ ശരീരത്തിലെ മലങ്ങള്‍, മൂത്രം, ഛര്‍ദി, കഫം എന്നിവ ഒഴിക്കുന്നവര്‍, അവിടെയോ താഴ്വയു ശുദ്ധിയും ലിംഗശുദ്ധിയും ചെയ്യുന്നവര്‍, കന്യകേ, അവര്‍ അസുരന്മാരും രാക്ഷസന്മാരുമാണ്.

ശൃണ്വന്തി യേ ഭാഗവതം പുരാണം കിം വര്ണയേ തസ്യ പുണ്യം തു ദേവി । യേ കൃഷ്ണമന്ത്രം തു ജപന്തി ദേവി ഹ്യഷ്ടാ ക്ഷരം മന്ത്രവരം സുഗോപ്യമ് ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, ഭാഗവതപുരാണം കേള്‍ക്കുന്നവരുടെ പുണ്യം പറയേണ്ടതില്ല; കൃഷ്ണന്റെ അഷ്ടാക്ഷര രഹസ്യ മന്ത്രം ജപിക്കുന്നവര്‍—

തേഷാം ഹരിഃ പ്രീയതേ കേശവോലം മധ്വാന്തസ്ഥോ നാത്ര വിചാര്യമസ്തി । ഏവം ദാനം തത്ര കുര്വന്തി യേ വൈ ദ്വിജാഗ്ര്യാണാം വൈഷ്ണവാനാം വിദാം ച ॥ ൩,൨൬.

അവർക്കായി ഹരി, മധ്യത്തിൽ വസിക്കുന്ന കേശവൻ, സംതൃപ്തനാകുന്നു—ഇതിൽ സംശയമില്ല; അതുപോലെ അവിടെ ഉത്തമ വൈഷ്ണവന്മാരെയും പണ്ഡിതന്മാരെയും ദാനം ചെയ്യുന്നവരും.

തേഷാം പുണ്യം നൈവ ജാനന്തി ദേവാ ജാനാത്യേവം ശ്രീനിവാസോ ഹരിസ്തു । ശാലഗ്രാമം വായുതീര്ഥേ ദദന്തേ തേഷാം പുണ്യം വേത്തി സ വ്യങ്കടേശഃ ॥ ൩,൨൬.

അവരുടെ പുണ്യം ദേവന്മാർക്കു പോലും അറിയില്ല; ശ്രീനിവാസൻ ഹരിയാണ് അതറിയുന്നത്. വായു തീര്‍ഥത്തില്‍ ശാലഗ്രാമം സമര്‍പ്പിക്കുന്നവരുടെ പുണ്യം വ്യങ്കടേശൻ അറിയുന്നു.

സുദുര്ലഭോ വായുതീര്ഥേഽഭിഷേകോ നിഷ്കാമബുദ്ധ്യാ വൈഷ്ണവാനാം ച ദേവി । തത്രാപി തീര്ഥേ ലഭ്യതേ ഭാഗ്യയോഗാദ്ഭാഗവതസ്യ ശ്രവണം വിഷ്ണുദാസൈഃ ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, വായു തീര്‍ഥത്തില്‍ ആശയരഹിതമായ മനസ്സോടെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നത് വൈഷ്ണവർക്കു അത്യന്തം അപൂര്‍വമാണ്; അവിടെ പോലും ഭാഗ്യയോഗം കൊണ്ടു വിഷ്ണുവിന്റെ ഭൃത്യന്മാർ ഭാഗവതം കേൾക്കാൻ സാധിക്കും.

തഥൈവ തീര്ഥേ ദുര്ലഭം തത്ര ദേവി ശാലഗ്രാമസ്യ ദ്വിജവര്യേ ച ദാനമ് । ജംബൂഫലാകാരസുനീലവര്ണം മുഖദ്വയം ചക്രചതുഷ്ടയാന്വിതമ് ॥ ൩,൨൬.

അതു പോലെ തന്നെ, ദേവി, ആ തിരുത്തിടത്ത് ജാംബൂഫലത്തിന്റെ ആകൃതിയിലും ആഴത്തിലുള്ള നീല നിറത്തിലും രണ്ട് വായുകളും നാല് ചക്രങ്ങളും ഉള്ള ശാലഗ്രാമം ഒരു ഉത്തമ ബ്രാഹ്മണന് നല്‍കുന്നത് വളരെ അപൂര്‍വം ആണ്.

സുകേസരൈഃ സംയുതം സ്വര്ണചിഹ്നധ്വജാം കുശൈര്വജ്രചിഹ്നൈര്യവൈശ്ച । ജാനാര്ദനീം മൂര്തിമാഹുര്മഹാന്തോ ദാനം തസ്യാ ദുര്ലഭം തത്ര തീര്ഥേ ॥ ൩,൨൬.

സുന്ദരമായ മുടിയും പൊന്നിന്റെ ചിഹ്നങ്ങളും പതാകകളും കുശത്തുണ്ടുകളും വജ്രത്തിന്റെ അടയാളങ്ങളും യവമണികളും അലങ്കരിച്ച ജനാര്‍ദ്ദനന്റെ രൂപം മഹാത്മാക്കള്‍ വളരെ അപൂര്‍വമായ ദാനം എന്ന് പറയുന്നു; ആ തിരുത്തിടത്ത് അതു നല്‍കുന്നത് വളരെ ദുർലഭം.

അത്യുത്തമം മൂര്തിദാനം തു ഭദ്രേ സുദുര്ല്ലഭം പരമം നാത്ര ലോഭഃ । സുദുര്ലഭം ബഹുദോഗ്ധ്യാശ്ച ഗൃഷ്ടേര്ദാനം തഥാ വസ്ത്രരത്നാദികാനാമ് ॥ ൩,൨൬.

ഭാഗ്യവതിയായവളേ, ഇങ്ങനെ ഉത്തമമായ രൂപം ദാനം ചെയ്യുന്നത് അത്യന്തം അപൂര്‍വവും ഉത്തമവുമാണ്; ഇവിടെ ലാലചം കാണിക്കരുത്. ധാരാളം പാലു നല്‍കുന്ന പശുക്കളെയും വസ്ത്രം, രത്നം മുതലായവയും ദാനം ചെയ്യുന്നതും വളരെ അപൂര്‍വമാണ്.

അത്യുത്തമം ദ്രവ്യദാനം ച ദേവി സ്വാപേക്ഷിതം ദാനമാഹുര്മഹാന്തഃ । സ്വസ്യാനപേക്ഷം ഫലദാനം ച വസ്ത്രാദാനം തസ്യ വ്യര്ഥമാഹുര്മഹാന്തഃ ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, മഹാത്മാക്കള്‍ പറയുന്നത്, ഏറ്റവും ഉത്തമമായ സമ്പത്ത് ദാനം ചെയ്യുന്നത് സ്വയം ആഗ്രഹിക്കുന്നതായിരിക്കണം. സ്വയം ആഗ്രഹമില്ലാതെ ഫലം അല്ലെങ്കില്‍ വസ്ത്രം നല്‍കുന്നത് ഫലഹീനമാണെന്ന് മഹാത്മാക്കള്‍ പറയുന്നു.

അത്യുത്തമം ഗൃഷ്ടിദാനം ച പുണ്യം നൈവാപ്യതേ ദുഗ്ധദോഹാശ്ച ഗാവഃ । അത്യുത്തമേ വസ്ത്രദാനേ സുബുദ്ധിഃ സുദുര്ഘടാ പരമാ വൈ ജനാനാമ് ॥ ൩,൨൬.

ഏറ്റവും ഉത്തമമായ പശു ദാനം ചെയ്യുന്നത് വലിയ പുണ്യമാണ്; പക്ഷേ, പാലില്ലാത്ത പശുക്കളെ ദാനം ചെയ്യുന്നത് പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നില്ല. ഉത്തമമായ വസ്ത്രം ദാനം ചെയ്യാനുള്ള മനസ്സാക്ഷി മനുഷ്യരില്‍ വളരെ അപൂര്‍വമാണ്.

അത്യുത്തമം ഭാഗവതസ്യ പുസ്തകം സുദുര്ഘടം വായുതീര്ഥം ച കന്യേ । അത്യുത്തമം ദ്രവ്യദാനം ച ദേവി സുദുര്ഘടം വായുതീര്ഥം നൃണാം ഹി । സുദുര്ലഭോ വൈഷ്ണവൈസ്തത്ത്വവിദ്ഭിര്ഹരേര്വിചാരോ വായുതീര്ഥേ ച കന്യേ ॥ ൩,൨൬.

ശ്രീനിവാസസ്യ തീര്ഥസ്യ ഉത്തരസ്യാം ദിശി സ്ഥിതമ് । ചന്ദ്രതീര്ഥ മിതി പ്രോക്തം തത്രാസ്തേ ചന്ദ്രമാഃ സദാ ॥ ൩,൨൬.

ശ്രീനിവാസന്റെ തിരുത്തിന്റെ വടക്കുഭാഗത്താണ് ചന്ദ്രതിര്‍ത്ഥം എന്ന് വിളിക്കുന്ന സ്ഥലം, അവിടെ ചന്ദ്രന്‍ എപ്പോഴും നിലകൊള്ളുന്നു.

ശ്രീനിവാസസ്യ പൂജാം ച തത്ര സ്ഥിത്വാ കരോത്യയമ് । തത്ര സ്നാനം പ്രകുര്വന്തി പുണ്യദേശേ ച കന്യകേ ॥ ൩,൨൬.

അവിടെ നിന്നുകൊണ്ട് ശ്രീനിവാസനെ ആരാധിക്കുന്നു; അവിടെയുള്ള പുണ്യസ്ഥലത്ത്, കന്യകേ, ജനങ്ങള്‍ സ്നാനം ചെയ്യുന്നു.

ഗുരുതല്പാദിപാപേഭ്യോ മുച്യന്തേ നാത്ര സംശയഃ । തത്ര സ്നാത്വാ പൂര്വഭാഗേ ശാലഗ്രാമം ദദാതി യഃ ॥ ൩,൨൬.

ഗുരുതല്‍പാദി പാപങ്ങളില്‍ നിന്ന് അവിടെ സ്നാനം ചെയ്താല്‍ മോചനം ലഭിക്കും, ഇതില്‍ സംശയമില്ല. അവിടെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് ശാലഗ്രാമം നല്‍കുന്നവര്‍—

ജ്ഞാനദ്വാരാ മോക്ഷമേതി നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ । ദധിവാമനമൂര്തേശ്ച ദാനം തത്ര സുദുര്ലഭമ് ॥ ൩,൨൬.

ജ്ഞാനത്തിലൂടെ മോക്ഷം ലഭിക്കും, ഇതില്‍ കൂടുതല്‍ അന്വേഷിക്കേണ്ട ആവശ്യമില്ല. അവിടെ ദധിവാമനന്റെ രൂപം ദാനം ചെയ്യുന്നത് അത്യന്തം അപൂര്‍വമാണ്.

ബദരീഫലമാത്രം തു വതുലം നീലവര്ണകമ് । പ്രസന്നവദനം സൂക്ഷ്മം സുസ്നിഗ്ധം കന്യകേ ശുഭേ ॥ ൩,൨൬.

ഭാഗ്യവതിയായ കന്യകേ, ബദരിഫലത്തിന്റെ വലിപ്പത്തിലുള്ള, നീല നിറമുള്ള, ഹരിശരീരവും സുന്ദരമായ മുഖവും സൂക്ഷ്മവും അത്യന്തം മൃദുവുമായ വതുല രൂപം—

ചക്രദ്വയസമായുക്തം ഗൌപൂരൈഃ പഞ്ചഭിര്യുതമ് । ചാപബാണസമായുക്തമനതം കുണ്ഡലാകൃതിമ് ॥ ൩,൨൬.

രണ്ട് ചക്രങ്ങളോടും അഞ്ചു പശുവിന്റെ കുരുത്തയോടും, വില്ലും അമ്പും കൈവശമുള്ളതും, വക്രമായും കുണ്ഡലത്തിന്റെ ആകൃതിയിലുള്ളതുമായ—

വനമാല സുഖയുതം മൂര്ധ്നസാഹസ്രസംയുതമ് । രൌപ്യബിന്ദുസമായുക്തം സവ്യേ ഭദ്രാര്ധമാത്രകമ് ॥ ൩,൨൬.

വനമാല അണിഞ്ഞതും തലയില്‍ ആയിരം അടയാളങ്ങളോടും വെള്ളി ചിഹ്നം ചേര്‍ന്നതും ഇടതുവശത്ത് ഭാഗ്യത്തിന്റെ അര അളവുള്ളതുമായ—

ചന്ദ്രേണ സഹിതം ദേവി ദധിവാമനമുച്യതേ । ഏതാദൃശം കലൌ നൄണാം ദുര്ലഭം ബഹുഭാഗ്യദമ് । ലക്ഷ്മീനാരായണസമാം താം മൂര്തിം വിദ്ധി ഭാമിനി ॥ ൩,൨൬.

ദേവി, ചന്ദ്രനോടൊപ്പം ചേര്‍ന്നിരിക്കുന്ന ഈ രൂപം ദധിവാമനന്‍ എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്. ഇങ്ങനെയൊരു രൂപം കലിയുഗത്തിലെ മനുഷ്യര്‍ക്ക് വളരെ അപൂര്‍വവും വലിയ ഭാഗ്യം നല്‍കുന്നതുമാണ്. ഭാമിനി, ഈ രൂപം ലക്ഷ്മീനാരായണനോടു തുല്യമാണ് എന്ന് അറിഞ്ഞുകൊള്‍ക.

സുദുര്ലഭം തസ്യ മൂര്തേശ്ച ദാനം തച്ചന്ദ്രതീര്ഥേ ശ്രവണം ദുര്ഘടം ച । സമ്യക്സ്വരൂപം ദധിവാമനസ്യ സുദുര്ഘടം ശ്രവണം വൈഷ്ണവാച്ച ॥ ൩,൨൬.

അവന്റെ ആ രൂപം ദാനം ചെയ്യുന്നത് അത്യന്തം അപൂര്‍വമാണ്; ചന്ദ്രതിര്‍ത്ഥത്തില്‍ അതിനെക്കുറിച്ച് കേള്‍ക്കുന്നതും ദുർഘടമാണ്. ദധിവാമനന്റെ യഥാര്‍ത്ഥ രൂപം വൈഷ്ണവന്മാരില്‍ നിന്ന് കേള്‍ക്കുന്നത് അത്യന്തം ദുർഘടമാണ്.

തത്ര സ്നാത്വാ വാമനസ്യ സ്വരൂപശ്രവണാദ്വിദുര്ദാനഫലം സമം ച । ദശഹസ്തപ്രമാണം തു ചന്ദ്രതീര്ഥമുദാഹൃതമ് ॥ ൩,൨൬.

അവിടെ സ്നാനം ചെയ്ത് വാമനന്റെ യഥാര്‍ത്ഥ രൂപം കേട്ടാല്‍ ദാനഫലം പൂര്‍ണമായി ലഭിക്കും. ചന്ദ്രതിര്‍ത്ഥം പത്ത് കൈ നീളമാണെന്ന് പറയുന്നു.

മധ്യാഹ്നേ ദുര്ലഭം സ്നാനം നൃണാം തത്ര സുമങ്ഗലേ । തത്ര സ്ഥിത്വാ ധന്യനരഃ സദാ ഭജതി വൈ ഹരിമ് ॥ ൩,൨൬.

സുമംഗലേ, അവിടെ മധ്യാഹ്നത്തില്‍ സ്നാനം ചെയ്യുന്നത് മനുഷ്യര്‍ക്ക് വളരെ അപൂര്‍വമാണ്. അവിടെ നിന്നു നിന്നുകൊണ്ട് ധന്യനായവന്‍ എപ്പോഴും ഹരിയെ ആരാധിക്കുന്നു.

വരാഹമൂര്തിദാനം തു ശാലഗ്രാമസ്യ ദുര്ലഭമ് । ജംബൂഫലപ്രമാണം തു ഏതദ്വൈ കുക്കുടാണ്ഡവത് ॥ ൩,൨൬.

ശാലഗ്രാമത്തിന്റെ വരാഹരൂപം ദാനം ചെയ്യുന്നത് അപൂര്‍വമാണ്. അതിന്റെ വലിപ്പം ജാംബൂഫലത്തിലും കോഴിമുട്ടയിലും തുല്യമാണ്.

വദനം വലയാകാരം പ്രമാണം ചണകാദിവത് । ദേവസ്യ വാമഭാഗേ ച മധ്യദേശം വിഹായ ച ॥ ൩,൨൬.

ദേവന്റെ മുഖം വട്ടാകാരമാണ്, അതിന്റെ വലിപ്പം ചെറുപയറിനേക്കാൾ കൂടുതലല്ല. ഇടതുവശത്താണ് ഇത് കാണുന്നത്, നടുവിന്റെ ഭാഗം ഒഴിവാക്കണം.

ചക്രദ്വയസമായുക്തംമൂര്ധദേശേ ച ഭാമിനി । സുവര്ണബിന്ദുനാ യുക്തം ഭൂവരാഹാഖ്യമുച്യതേ ॥ ൩,൨൬.

ശിരസ്സിന്റെ മുകളിലായി രണ്ട് ചക്രങ്ങൾ ചേർന്നതും പൊന്നുപൊതിഞ്ഞ ഒരു പുള്ളിയുമുള്ളതാണ് ഭൂവർാഹം എന്നു വിളിക്കുന്നത്, സുന്ദരിയേ.