ഗരുഡപുരാണമ്

സ്ത്രീരൂപേഭ്യോ നമനം കാര്യമേവ തഥൈവ പദ്മസ്യ ച മധ്യഭാഗേ । അനുഗ്രഹാഖ്യാ വിഷ്ണുലക്ഷ്മീശ്ച ദേവീ വായുര്വിയച്ഛേഷരുദ്രാദികാനാമ് ॥ ൩,൨൪.

സ്ത്രീസ്വരൂപങ്ങളെ നമസ്കരിക്കേണ്ടത് നിർബന്ധമാണ്. അതുപോലെ താമരയുടെ നടുവിലും അനുഗ്രഹ എന്ന പേരിലുള്ള ദേവിയെ, വിഷ്ണുവിനെയും ലക്ഷ്മിയെയും വായുവിനെയും വ്യാചിനെയും ശേഷനെയും രുദ്രനെയും മറ്റുള്ളവരെയും നമസ്കരിക്കണം.

സ്ത്രീരൂപാണാം നമനം കാര്യമേവ സുയോഗപീഠസ്യ സ്വരൂപ ഭൂതമ് । സദാ നമേച്ഛ്രീമദനന്തസംജ്ഞമേവം ന മേച്ഛ്രീനിവാസം ച ദേവമ് ॥ ൩,൨൪.

ഉത്തമമായ പീഠത്തിന്റെ സ്വരൂപമായ സ്ത്രീസ്വരൂപങ്ങളെ നമസ്കരിക്കണം. ശ്രീമദനന്തൻ എന്ന പേരിലുള്ളവനെയും എന്നും നമസ്കരിക്കണം. അങ്ങനെ തന്നെ ശ്രീനിവാസൻ എന്ന ദേവനെയും നമസ്കരിക്കണം.

ശ്രീനിവാസസ്യ വാമേ തു ലക്ഷ്മീം ച പ്രണമേദ്വുധഃ । ശ്രീനിവാസസ്യ സവ്യേ തു ധരായൈ പ്രണമേച്ഛുഭേ ॥ ൩,൨൪.

ശ്രീനിവാസന്റെ ഇടതുവശത്ത് ലക്ഷ്മിയെ നമസ്കരിക്കണം. ശ്രീനിവാസന്റെ വലതുവശത്ത് ധരയെ നമസ്കരിക്കണം, ശുഭേ.

പീഠാദ്വഹിഃ പൂര്വഭാഗേ കൃപോല്കം പ്രണമേച്ഛുഭമ് । മഹോല്കം ദക്ഷിണേ ചൈവ വീരോല്കം പശ്ചിമേ നമേത് ॥ ൩,൨൪.

പീഠത്തിന്റെ പുറത്തു കിഴക്കേ ഭാഗത്ത് കൃപോല്കയെ നമസ്കരിക്കണം, ശുഭേ. തെക്കേ ഭാഗത്ത് മഹോല്കയെ, പടിഞ്ഞാറേ ഭാഗത്ത് വീരോല്കയെ നമസ്കരിക്കണം.

ഉത്തരേ ച നമഃ കുര്യാദ്യുല്കായ ച മഹാത്മനേ । ചതുര്ഷ്വപി ച കോണേഷു സഹസ്രോല്കം നമേത്സുധീഃ ॥ ൩,൨൪.

ഉത്തരഭാഗത്ത് മഹാത്മാവായ ഉൽക്കയെ നമസ്കരിക്കണം. നാലു കോണുകളിലും സഹസ്രോല്കയെ ബുദ്ധിമാന്മാർ നമസ്കരിക്കണം.

പൂര്വേ തു വാസുദേവായ നമസ്കുര്യാച്ച ദക്ഷിണേ । സംകര്ഷണായ ദേവായ പ്രദ്യുമ്നായ ച പശ്ചിമേ ॥ ൩,൨൪.

കിഴക്കേ ദിക്കിൽ വാസുദേവനെ നമസ്കരിക്കണം. തെക്കേ ദിക്കിൽ സംകർഷണ ദേവനെയും, പടിഞ്ഞാറേ ദിക്കിൽ പ്രദ്യുമ്നനെ നമസ്കരിക്കണം.

ഉത്തരേ ഹ്യനിരുദ്ധ്യാ നമസ്കുര്യാദതന്ദ്രിതഃ । ആഗ്നേയേ ച നമസ്കുര്യാത്കന്യേ മായാം സദാ ശുഭേ ॥ ൩,൨൪.

ഉത്തരഭാഗത്ത് അനിരുദ്ധനെ ക്ഷീണം കൂടാതെ നമസ്കരിക്കണം. അഗ്നിക്കോണത്തിൽ, കന്യേ, സദാ ഭക്തിയോടെ മായയെ നമസ്കരിക്കണം, ശുഭേ.

ജയായൈ ച നമസ്കുര്യാന്നൈരൃത്യേ ചാപി വായവേ । കൃത്യേ ചൈവ നമസ്കുര്യാദീശാന്യേ ശാന്തിസംജ്ഞകാമ് ॥ ൩,൨൪.

നൈരൃത്യഭാഗത്ത് ജയയെ നമസ്കരിക്കണം, വായുവിനെയും. ഈശാന്യഭാഗത്ത് കൃത്യ എന്ന ശാന്തി എന്ന പേരിലുള്ളവളെയും നമസ്കരിക്കണം.

കേശവായ നമഃ പൂര്വേ തഥാ നാരായണായ ച । മാധവായ നമസ്കുര്യാന്നൈരൃത്യേ ചാപി വായവേ ॥ ൩,൨൪.

കിഴക്കേ ദിക്കിൽ കേശവനെയും നാരായണനെയും നമസ്കരിക്കണം. നൈരൃത്യഭാഗത്ത് മാധവനെയും വായുവിനെയും നമസ്കരിക്കണം.

ആഗ്നേയേ കന്യകേ നിത്യം ഭക്ത്യാ തു പ്രയതഃ ശുഭേ । ഗോവിന്ദായ നമസ്കുര്യാദ്ദക്ഷിണേ വിഷ്ണവേ തഥാ ॥ ൩,൨൪.

അഗ്നിക്കോണത്തിൽ, കന്യേ, എപ്പോഴും ഭക്തിയോടും ശുദ്ധിയോടും കൂടെ ഗോവിന്ദനെ നമസ്കരിക്കണം. തെക്കേ ദിക്കിൽ വിഷ്ണുവിനെയും അങ്ങനെ തന്നെ നമസ്കരിക്കണം.

മധുസൂദനായ ഭോഃ കന്യേ നമസ്കുര്യാത്തു നൈരൃതൌ । പശ്ചിമേ ത്രിവിക്രമായ വാമനായ തഥൈവ ച ॥ ൩,൨൪.

കന്യേ, നൈരൃത്യഭാഗത്ത് മധുസൂദനനെ നമസ്കരിക്കണം. പടിഞ്ഞാറേ ദിക്കിൽ ത്രിവിക്രമനെയും വാമനനെയും അങ്ങനെ തന്നെ നമസ്കരിക്കണം.

വിഷ്ണവേ ശ്രീധരായാഥ നമസ്കുര്യാച്ച ഭാമിതി । ഉത്തരേ തു മഹാകന്യേ ഹൃഷീകേശായ വൈ നമഃ ॥ ൩,൨൪.

വിഷ്ണുവിനെയും ശ്രീധരനെയും നമസ്കരിക്കണം, ഭാമിനി. ഉത്തരഭാഗത്ത് മഹാകന്യേ, ഹൃഷീകേശനെയും നമസ്കരിക്കണം.

തഥാ വൈ പദ്മനാഭായ നമസ്കുര്യാദതന്ദ്രിതഃ । ദാമോദരായ ചൈശാന്യേ നമസ്കുര്യാച്ച ഭാമിനി ॥ ൩,൨൪.

അങ്ങനെ തന്നെ പദ്മനാഭനെ ക്ഷീണം കൂടാതെ നമസ്കരിക്കണം. ഈശാന്യഭാഗത്ത് ഭാമിനി, ദാമോദരനെയും നമസ്കരിക്കണം.

ചതുര്ഥാവരണേ പൂര്വേ മഹാകൂര്മായ വൈ നമഃ । വരാഹായ നമസ്കുര്യാദാഗ്നേയേ കന്യകേ ശുഭേ ॥ ൩,൨൪.

നാലാമത്തെ വലയത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് മഹാകൂർമ്മനോടു വന്ദനം ചെയ്യണം; അഗ്നിക്കിഴക്കു ഭാഗത്ത്, ഭദ്രയായ കന്യകേ, വരാഹനോടും നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം.

ദക്ഷിണേ നാരസിംഹായ വാമനായ നമോനമഃ । ഭാര്ഗവായ നമസ്കുര്യാന്നൈരൃത്യേ ശുദ്ധചേതസാ ॥ ൩,൨൪.

തെക്കുഭാഗത്ത് നരസിംഹനും വാമനനും ആവർത്തിച്ച് നമസ്കാരം ചെയ്യണം; തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത്, ശുദ്ധമായ മനസ്സോടെ, ഭാർഗവനോടും വന്ദനം അർപ്പിക്കണം.

പശ്ചിമേ മാധവായാഥ തഥാ കൃഷ്ണായ വൈ നമഃ । ബുദ്ധായ ച നമസ്കുര്യാദ്വായവ്യേ കന്യകേ ശുഭേ ॥ ൩,൨൪.

പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് മാധവനും കൃഷ്ണനോടും വന്ദനം ചെയ്യണം; വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത്, ഭദ്രയായ കന്യകേ, ബുദ്ധനോടും നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം.

ഉത്തരേ ഹ്യുല്കരൂപായ അനന്തായ നമോസ്തു തേ । ഈശാന്യേ വിശ്വരൂപായ നമസ്കുര്യാദതന്ദ്രിതഃ ॥ ൩,൨൪.

വടക്കുഭാഗത്ത് ഉൽകരൂപനോടും അനന്തനോടും വന്ദനം അർപ്പിക്കണം; വടക്ക്-കിഴക്കുഭാഗത്ത്, വിശ്വരൂപനോടു ക്ഷീണമില്ലാതെ നമസ്കാരം ചെയ്യണം.

ആഗ്നേയേ വാരുണീം ചൈവ ഗായത്രീം ചൈവ നൈരൃതേ । വായവ്യേ ഭാരതീം ചൈവ ഈശാന്യേ ഗിരിജാം നമേത് ॥ ൩,൨൪.

അഗ്നിക്കിഴക്കു ഭാഗത്ത് വാരുണിയെയും, തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് ഗായത്രിയെയും ആദരിക്കണം; വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് ഭാരതിയെയും, വടക്ക്-കിഴക്കുഭാഗത്ത് ഗിരിജയെയും വന്ദിക്കണം.

ഗിരിജാം വാമഭാഗേ തു സൌപര്ണൈ ചൈവ സംനമേത് । പ്രാഗിന്ദ്രായ നമസ്കുര്യാത്സായുധായ തഥൈവ ച ॥ ൩,൨൪.

വലതുവശത്ത് ഗിരിജയെയും, സൂപർണ്ണന്മാരെയും കൂടി വന്ദിക്കണം; കിഴക്കുഭാഗത്ത് ഇന്ദ്രനോടും ആയുധധാരിയോടും വന്ദനം അർപ്പിക്കണം.

സ പരിഗ്രഹായ ശ്രീവിഷ്ണോഃ പാര്ഷദായ നമോനമഃ । ആഗ്നേയേത്യഗ്നയേ തുഭ്യം സായുധായേതി പൂര്വവത് ॥ ൩,൨൪.

ശ്രീവിഷ്ണുവിന്റെ സേവകനോടും, സമർപ്പണങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവനോടും ആവർത്തിച്ച് നമസ്കാരം ചെയ്യണം; അഗ്നിക്കിഴക്കു ഭാഗത്ത് അഗ്നിയോടും ആയുധധാരിയോടും മുമ്പുപോലെ വന്ദനം അർപ്പിക്കണം.

ദക്ഷിണേ തു യമായൈവ നൈരൃത്യാം നിരൃതിം യജേത് । പശ്ചിമേ വരുണായൈവ വായവ്യേ വായവേ നമഃ ॥ ൩,൨൪.

തെക്കുഭാഗത്ത് യമനോടും, തെക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് നിരൃതിയോടും പൂജ ചെയ്യണം; പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് വരുണനോടും, വടക്ക്-പടിഞ്ഞാറ് ഭാഗത്ത് വായുവിനോടും വന്ദനം അർപ്പിക്കണം.

ഉത്തരേ ച കുബേരായ ഈശാന്യേ ച ശിവായ ച । ഈശാനശക്രയോര്മധ്യേ ബ്രഹ്മണേ സായുധായ ച ॥ ൩,൨൪.

വടക്കുഭാഗത്ത് കുബേരനോടും, വടക്ക്-കിഴക്കുഭാഗത്ത് ശിവനോടും വന്ദനം ചെയ്യണം; ഈശാനനും ശക്രനും ഇടയിൽ ആയുധധാരിയായ ബ്രഹ്മാവിനോടും വന്ദനം അർപ്പിക്കണം.

നിരൃത്യപ്യതിമധ്യേ തു ശേഷായ ച നമോനമഃ । ഏവം കൃത്വാ നമസ്കാരം പ്രണമേച്ച പുനഃ പുനഃ ॥ ൩,൨൪.

നിരൃതിയുടെ മദ്ധ്യഭാഗത്ത്, ശേഷനോടും ആവർത്തിച്ച് നമസ്കാരം ചെയ്യണം; ഇങ്ങനെ വന്ദനം ചെയ്തശേഷം, വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം ചെയ്യണം.

ഇത്യേതത്സര്വമാഖ്യാതം വിധിപൂര്വം തു ദര്ശനമ് । ഇതഃ പരന്തു ഗന്തവ്യം ദര്ശനാര്ഥം രമാപതേ ॥ ൩,൨൪.

ഇങ്ങനെ എല്ലാ വിധികളും വിശദമായി പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഇനി ശ്രീമഹാലക്ഷ്മിയുടെ ഭർത്താവിന്റെ ദർശനത്തിനായി മുന്നോട്ട് പോകണം.

ഏവമുക്ത്വാ തു സാ ദേവീ തൈഃ സാര്ധം തു യയൌ മുദാ । യദുക്തഃ ശ്രീനിവാസസ്യ ദര്ശനസ്യ വിധിഃ ഖഗ । കസ്യചിന്നൈവ വക്തവ്യോ ഗോപ്യത്വാച്ച കദാചന ॥ ൩,൨൪.

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം, ആ ദേവി സന്തോഷത്തോടെ അവരോടൊപ്പം പുറപ്പെട്ടു; ഖഗരാജാ, ശ്രീനിവാസന്റെ ദർശനത്തിനുള്ള ഈ വിധി ആരോടും ഒരിക്കലും പറയരുത്, എപ്പോഴും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കണം.

സമാഗമോ ദുര്ഘട ഏവ വീന്ദ്ര സതാം ച സത്തത്ത്വവിബോധകാനാമ് । അനേകജന്മാര്ജിതപുണ്യസംചയാദഭൂദ്ഗുരോഃ സംഗമ ഏവ തസ്യ ॥ ൩,൨൪.

സത്യസന്ധരും സത്യം തിരിച്ചറിയുന്നവരും തമ്മിലുള്ള സംഗമം വളരെ അപൂർവ്വമാണ്, പക്ഷിരാജാ; അനേകം ജന്മങ്ങളിൽ സമ്പാദിച്ച പുണ്യഫലത്താൽ മാത്രമേ അത്തരമൊരു ഗുരുവിന്റെ സാന്നിധ്യം ലഭിക്കൂ.

പയോ വികാരം ച നിജം ജഹാതി ശേഷസ്യ ശേഷം നലിനസ്യ ഷങ്കജമ് । ഭാവം ചലം പങ്കജനാഭയോഗാത്സത്സംഗയോഗാദശുഭാനി ന സ്യുഃ ॥ ൩,൨൪.

പാൽ തന്റെ സ്വഭാവം വിട്ട് തൈരാവുന്നു; താമരയുടെ ശേഷിച്ച ഭാഗം സംശയത്തിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്; സത്സംഗതിയാൽ ചഞ്ചലമായ ഭാവങ്ങൾ സ്ഥിരമാകുന്നു, അത്തരമൊരു കൂട്ടത്തിൽ ദോഷങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറില്ല.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൨൫ സാ ദ്വാരദേശേ ശ്രീനിവാസസ്യ ദേവീ സ്വാമിപുഷ്കരിണീം ദദൃശേ കൈശ്ച സാര്ധമ് । സ്വാമിന്ഹരേ ശ്രീനിവാസേതി സാ തം ബ്രഹ്മാദീനാം താരകം സമ്പ്രദധ്യൌ ॥ ൩,൨൫.

ശ്രീനിവാസന്റെ ക്ഷേത്രദ്വാരത്തിൽ, ദേവി അവരോടൊപ്പം സ്വാമിയുടെ പുഷ്കരിണി കണ്ടു; അവിടെ അവൾ ശ്രീനിവാസനെ, ബ്രഹ്മാദികൾക്കും രക്ഷകനായവനെ, ഭക്തിയോടെ ധ്യാനിച്ചു.

ദേവൈഃ സാര്ധം പാലനാര്ഥം ച വിഷ്ണുരസ്ത്യേവ നിത്യം പുഷ്കരിണ്യാം ജലേഷു । അതഃ സ്വാമിപുഷ്കരിണീതി ചാഹുസ്തത്ര സ്നാനം കന്യകാന്യാശ്ച ചക്രുഃ ॥ ൩,൨൫.

ദേവന്മാരോടൊപ്പം സംരക്ഷണത്തിനായി വിഷ്ണു എപ്പോഴും പുഷ്കരിണിയുടെ വെള്ളത്തിൽ വസിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ടാണ് അതിനെ സ്വാമിയുടെ പുഷ്കരിണി എന്നു വിളിക്കുന്നത്. അവിടെ കന്യകമാർ സ്നാനം ചെയ്തു.