ഗരുഡപുരാണമ്

ലക്ഷ്മീപതേ ചേതി വദന്തി സര്വേ ധനീതി ശബ്ദഃ സ്വാഭിവാചീ യതോ ഹി । അതോപ്യാര്യാ മാധവേതി ബ്രുവന്തി ലക്ഷ്മീപതേ പാഹി തഥൈവ ഭക്താന് ॥ ൩,൨൪.

എല്ലാവരും അവനെ 'ലക്ഷ്മീപതി' എന്ന് വിളിക്കുന്നു, കാരണം 'സമ്പത്ത്' എന്നത് യഥാർത്ഥത്തിൽ അവനെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടാണ് സദാചാരമുള്ളവർ അവനെ 'മാധവൻ' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ലക്ഷ്മീപതീ, അങ്ങനെ തന്നെ ഭക്തന്മാരെ കാത്തരുളേണം.

തേ വൈ ബ്രുവന്തോ നനൃതുശ്ച ജഗ്മുര്വിഷ്ണോ സദാസ്മാന്പരിപാഹി നിത്യമ് । സര്വത്ര യസ്മാദ്വിതതോസി തസ്മാദിത്യാദിനാമാനി ഗൃണന്ത ഏവ । ജഗ്മുശ്ച സര്വേ ദദൃശുശ്ച തീര്ഥം ഭക്ത്യോപേതാഃ ശ്രീനിവാസം സ്മരന്തഃ ॥ ൩,൨൪.

അവർ ഈ നാമങ്ങൾ ഉച്ചരിച്ചും നൃത്തം ചെയ്തും മുന്നോട്ട് പോയി, എല്ലായ്പ്പോഴും 'വിഷ്ണോ, ഞങ്ങളെ എപ്പോഴും കാത്തരുളേണം' എന്ന് പ്രാർത്ഥിച്ചു. നീ എല്ലിടത്തും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നതിനാൽ അത്തരത്തിലുള്ള നാമങ്ങൾ അവർ തുടർച്ചയായി ഉച്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. എല്ലാവരും പോയി, ആ തീർത്ഥം കണ്ടു, ഭക്തിഭാവത്തോടെ ശ്രീനിവാസനെ ഓർത്തു.

കന്യോവാച । കിം നാമകം തീര്ഥമിദം മുനീന്ദ്ര കിം കാര്യമത്ര പ്രവദാസ്മാന്കൃതീശ । കസ്മൈ പ്രസന്നോ ഭഗവാഞ്ഛ്രീനിവാസസ്ത്വസ്മിന്സുതീര്ഥം വദ വിസ്തരേണ ॥ ൩,൨൪.

കന്യ പറഞ്ഞു: മഹർഷേ, ഈ തീർത്ഥത്തിന് എന്താണ് പേര്? ഇവിടെ എന്ത് ചെയ്യണം? ദയവായി ഞങ്ങൾക്കു വിശദമായി പറയൂ, ജ്ഞാനശാലിയായോനാഥാ. ഈ പുണ്യസ്ഥലത്ത് ആരെ സന്തോഷിപ്പിച്ചാണ് ശ്രീനിവാസൻ അനുഗ്രഹം നൽകിയത്?

ജൈഗീഷവ്യ ഉവാച । കന്യേ ശൃണു ത്വം ഹ്യഭവത്സുബുദ്ധിമാന്പ്രഹ്രാദസംജ്ഞോ ഹരിഭക്തവര്യഃ । നിഷ്കാമബുദ്ധ്യാ തു യദാ ജഗാമ ശേഷാചലസ്ഥം ശ്രീനിവാസം ച ദ്രഷ്ടുമ് ॥ ൩,൨൪.

ജൈഗീഷവ്യൻ പറഞ്ഞു: കന്യേ, നീ കേൾക്കൂ. ഹരിയുടെ ഭക്തന്മാരിൽ ഏറ്റവും ജ്ഞാനിയായ പ്രഹ്ലാദൻ എന്നൊരു മഹാനുണ്ടായിരുന്നു. സ്വാർത്ഥമില്ലാതെ, അവൻ ശേഷാചലത്തിൽ വസിക്കുന്ന ശ്രീനിവാസനെ ദർശിക്കാൻ പോയി.

അസ്മിംസ്ഥലേ ദൈത്യകുമാരകാന്പ്രതി ഹരേശ്ച തത്ത്വം പരിപൃഷ്ടവാന്പ്രഭുഃ । നൃസിംഹരൂപം ശ്രീനിവാസം ഭജസ്വ സുദുര്ലഭം മാനുഷം ജന്മ കന്യേ ॥ ൩,൨൪.

ഈ സ്ഥലത്ത്, ഹരിയുടെ സത്യസ്വരൂപം അറിയാൻ ദൈത്യകുമാരന്മാരോട് ഭഗവാൻ ചോദിച്ചു. കന്യേ, നരസിംഹസ്വരൂപിയായ ശ്രീനിവാസനെ ഭജിക്കൂ; മനുഷ്യജന്മം അത്യന്തം ദുർലഭമാണ്.

തത്രാപി വിഷ്ണോര്നൃഹരേ സുതത്ത്വം സുദുര്ലഭം സുഷ്ഠു യാത്രാ തഥൈവ । യസ്യാം യാത്രായാം യത്ര കുത്രാപി ദേശേ ഹരേഃ കഥാ വര്തതേ ദൈത്യവര്യാഃ ॥ ൩,൨൪.

അവിടെ പോലും, നരസിംഹസ്വരൂപിയായ വിഷ്ണുവിന്റെ യഥാർത്ഥ തത്ത്വം വളരെ ദുർലഭമാണ്, തീർത്ഥയാത്രയും അതുപോലെ തന്നെ. ഏത് ദേശത്താണെങ്കിലും, ആ യാത്ര നടക്കുന്നിടത്ത് ഹരിയുടെ കഥകൾ പറയപ്പെടുന്നു, ദൈത്യശ്രേഷ്ഠന്മാരേ.

തത്ര സ്ഥലേ ഹരിരാസ്തേ സദൈവ യതോ വ്യാപ്തഃ സര്വതോ വൈ നൃസിംഹഃ । ഏതച്ഛ്രുത്വാ ദൈത്യകുമാരകാസ്തേ പ്രഹ്ലാദമൂചുര്ഭക്തവര്യം ഹരേശ്ച ॥ ൩,൨൪.

അവിടത്തെ ആ സ്ഥലത്ത് ഹരി എല്ലായ്പ്പോഴും വസിക്കുന്നു, കാരണം നരസിംഹൻ എല്ലിടത്തും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ഇതു കേട്ട ദൈത്യകുമാരന്മാർ ഹരിയുടെ ഭക്തശ്രേഷ്ഠനായ പ്രഹ്ലാദനോട് പറഞ്ഞു.

വ്യാപ്തോ ഹരിശ്ചേത്കഥമത്ര വൈ സഖേ ന ദൃശ്യതേ ജലരൂപീ നൃസിംഹഃ । സ ഏവമുക്തോ ദാനവാനാം സുതൈശ്ച തുഷ്ടാവ വിഷ്ണും പരമാദരേണ ॥ ൩,൨൪.

ഹരി എല്ലിടത്തും നിറഞ്ഞിരിക്കുകയാണെങ്കിൽ, സ്നേഹിതാ, ജലത്തിൽ രൂപമായ നരസിംഹൻ ഇവിടെ കാണാനാവാത്തത് എന്തുകൊണ്ടാണ്? ദാനവപുത്രന്മാർ ഇങ്ങനെ ചോദിച്ചപ്പോൾ, പ്രഹ്ലാദൻ പരമഭക്തിയോടെ വിഷ്ണുവിനെ സ്തുതിച്ചു.

തവ സ്വരൂപം മമ ദര്ശയസ്വ സ്വയോഗ്യരൂപം ദാനവാനാം സുതാനാമ് । ഇതി സ്തുതഃ ശ്രീനിവാസോ ഹരിസ്തു തസ്മിന്നന്തര്ജലരൂപം സമായാത് ॥ ൩,൨൪.

നിന്റെ യഥാർത്ഥ രൂപം, ദാനവപുത്രന്മാർക്ക് അനുയോജ്യമായ രൂപം, എനിക്ക് കാണിക്കണമേ. ഇങ്ങനെ സ്തുതിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, ശ്രീനിവാസനായ ഹരി അവിടെ ജലത്തിനുള്ളിൽ രൂപം കാണിച്ചു.

അസ്മിന്സ്നാനം യേ പ്രകുര്വന്തി തീര്ഥേ തേഷാം ജ്ഞാനം പരമം ദൃഢം സ്യാത് । അത്ര സ്നാനേ മാനുഷാണാം ച താത ബുദ്ധിര്ന ഹി സ്യാത്കലികാലേ വിശേഷാത് ॥ ൩,൨൪.

ഈ തീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നവർക്ക് ഉന്നതമായ ദൃഢമായ ജ്ഞാനം ലഭിക്കും. പക്ഷേ, കണിയേ, കലിയുഗത്തിൽ മനുഷ്യർക്ക് ഇവിടെ സ്നാനം ചെയ്താലും അത്തരം ബോധം ഉണ്ടാകില്ല.

ദത്ത്വാം വരം ദൈത്യവരായ വിഷ്ണുരന്തര്ദധേ ജലപൂര്ണേ സുകുണ്ഡേ । അദ്യാപ്യാസ്തേ ജലമധ്യേ നൃസിംഹഃ പ്രഹ്ലാദോപി ദൈത്യകുമാരകൈഃ സഹ ॥ ൩,൨൪.

ദൈത്യശ്രേഷ്ഠനു വരം നൽകി, വിഷ്ണു ജലത്തിൽ നിറഞ്ഞ കുളത്തിൽ അപ്രത്യക്ഷനായി. ഇന്നും നരസിംഹൻ ജലത്തിനുള്ളിൽ തന്നെ, പ്രഹ്ലാദനും ദൈത്യകുമാരന്മാരോടൊപ്പം അവിടെയുണ്ട്.

തസ്മിന് സുതീര്ഥേ പരിതസ്തത്രതത്ര ജയേതി ശബ്ദഃ ശ്രൂയതേ ചാപരാഹ്നേ । ഇദം തീര്ഥം നാരസിംഹാഭിധം ച കന്യേസ്നാനം ഹ്യത്ര കാര്യം മനുഷ്യൈഃ ॥ ൩,൨൪.

ആ പുണ്യസ്ഥലത്ത്, ചുറ്റും എല്ലായിടത്തും 'ജയം' എന്ന ശബ്ദം അപരാഹ്നത്തിൽ കേൾക്കാം. കന്യേ, ഈ തീർത്ഥം നരസിംഹതീർത്ഥം എന്നാണറിയപ്പെടുന്നത്; ഇവിടെ മനുഷ്യർ നിർബന്ധമായും സ്നാനം ചെയ്യണം.

സ്നാനം കൃത്വാ തത്ര തീര്ഥേ ച സമ്യഗ്ദീപം ദത്ത്വാ ദ്വിജവര്യായ മുഖ്യമ് । ദ്രഷ്ടും പുനഃ ശ്രീനിവാസം പ്രജഗ്മുര്ഗോവിന്ദഗോവിന്ദ ഇതി ബ്രുവന്തഃ ॥ ൩,൨൪.

അവിടെ തീർത്ഥത്തിൽ നന്നായി സ്നാനം ചെയ്ത്, പ്രധാന ബ്രാഹ്മണനു ദീപം സമർപ്പിച്ച്, അവർ വീണ്ടും ശ്രീനിവാസനെ ദർശിക്കാൻ പോയി, 'ഗോവിന്ദ, ഗോവിന്ദ' എന്ന് ജപിച്ചുകൊണ്ട്.

മുഖ്യപ്രാണാധിഷ്ഠിതം സ്ഥാനമാപ്യ അപാവിശത്തത്ര ദേവീ ഹ്യുവാച । ജൈഗീഷവ്യഃ ശ്രീനിവാസസ്യ വിഷ്ണോഃ കഥം കാര്യം ദര്ശനം തദ്വദസ്വ ॥ ൩,൨൪.

പ്രധാനപ്രാണൻ വസിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് എത്തി, ദേവി അകത്തു കടന്നു പറഞ്ഞു: 'ജൈഗീഷവ്യ, ശ്രീനിവാസനായ വിഷ്ണുവിനെ എങ്ങനെ ദർശിക്കാമെന്ന് ദയവായി പറയൂ.'

ജൈഗീഷവ്യഃ പ്രാഹ സംഹൃഷ്ടചിത്തോ ബ്രവീമി തന്ത്രം ശൃണു കന്യകേ ത്വമ് । ശ്രുത്വാ മത്തഃ കുരു സര്വം മയോക്തമാദ്യം ദ്വാരം ശ്രീനിവാസസ്യ ദൃഷ്ട്വാ ॥ ൩,൨൪.

ഹൃദയം ആനന്ദത്തോടെ, ജൈഗീഷവ്യൻ പറഞ്ഞു: 'കന്യേ, ഞാൻ വഴികാട്ടി പറയാം, നീ കേൾക്കൂ. ഞാൻ പറയുന്നതെല്ലാം കേട്ടിട്ട് അതുപോലെ ചെയ്യണം. ആദ്യം ശ്രീനിവാസന്റെ വാതിൽ ദർശിക്കണം.'

അപരാധസഹസ്രാണി ക്രിയന്തേഽഹര്നിശം മയാ । താനി സര്വാണി മേ ദേവ ക്ഷമസ്വ പുരുഷോത്തമ ॥ ൩,൨൪.

ദിവസവും രാത്രിയും ഞാൻ ആയിരക്കണക്കിന് പാപങ്ങൾ ചെയ്യുന്നു. അവയൊക്കെയും ദൈവമേ, പരമപുരുഷനേ, ദയവായി ക്ഷമിക്കണമേ.

മാനസാന്വാചികാന്ദോഷാന്കായി കാനപി സര്വശഃ । വൈഷ്ണവദ്വേഷഹേതൂന്മേ ഭസ്മസാത്കുരു മാധവ ॥ ൩,൨൪.

മനസിലെയും വാക്കിലെയും ശരീരത്തിലെയും എല്ലാ ദോഷങ്ങളും, വൈഷ്ണവന്മാരോടുള്ള വൈരത്തിന്റെ എല്ലാ കാരണങ്ങളും, മാധവാ, ദഹിപ്പിക്കണമേ.

ആദ്യദ്വാരം ശ്രീനിവാസസ്യ ദേവി സമ്യക്സ്മരേദ്വിജയം വൈ ജയം ച । ദക്ഷാധ്വരേ ശ്രീനിവാസസ്യ ദേവി ചണ്ഡം പ്രചണ്ഡം സംസ്മരേത്സമ്യഗേവ ॥ ൩,൨൪.

ശ്രീനിവാസന്റെ പ്രധാന വാതിലിൽ, ദേവി, വിജയനും ജയനും മനസ്സിൽ ഓർക്കണം. ദക്ഷയാഗത്തിൽ, ശ്രീനിവാസന്റെ ചണ്ഡനും പ്രചണ്ഡനും മനസ്സോടെ ഓർത്തിരിക്കണം.

പാശ്ചാത്യഭാഗേ ശ്രീനിവാസസ്യ ദേവി നന്ദം സുനന്ദം സംസ്മരേദേവ ഭക്ത്യാ । സവ്യദ്വാരേ ശ്രീനിവാസസ്യ കന്യേ സ്മരേത്കുമുദാക്ഷം കുമുദന്തമേവ ॥ ൩,൨൪.

പശ്ചിമഭാഗത്ത്, ദേവി, ഭക്തിയോടെ നന്ദനും സുനന്ദനും ഓർക്കണം. ഇടത് വാതിലിൽ, കന്യകേ, കുമുദാക്ഷനും കുമുദന്തനും ഓർക്കണം.

യശ്ചൈവ ദേഹം പ്രവിശേദ്ഭക്തിപൂര്വം കദാ ദ്രക്ഷ്യേ സാദരേണൈവ ദേവി । പ്രദക്ഷിണദ്വാദശകം ച കൃത്വാ പദേ പദേ സംസ്മരേച്ഛ്രീനിവാസമ് ॥ ൩,൨൪.

ആർക്കായാലും ഭക്തിയോടെ ദേഹത്ത് പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ, ദേവി, ആദരത്തോടെ ദർശനം നടത്തുമ്പോൾ, പന്ത്രണ്ട് പ്രദക്ഷിണം കഴിച്ച ശേഷം, ഓരോ അടിയിലും ശ്രീനിവാസനെ ഓർക്കണം.

ശ്രീസ്വാമിതീര്ഥേ സമ്യഗാചമ്യ നത്വാ സ്നാത്വാ നത്വാ ഭൂവരാഹം ച ദേവി । അയുദ്വാരം പ്രിവശേദ്ഭക്തിപൃര്വം ഗോവിന്ദഗോവിന്ദ ഇതിബ്രുവന്വൈ ॥ ൩,൨൪.

ശ്രീസ്വാമിതീർത്ഥത്തിൽ, ശരിയായി ജലം കഴിച്ച്, നമസ്കരിച്ചു, സ്നാനം ചെയ്ത്, ഭൂവർാഹനെയും നമസ്കരിച്ച്, ഭക്തിയോടെ പ്രധാന വാതിലിൽ പ്രവേശിക്കുമ്പോൾ 'ഗോവിന്ദ, ഗോവിന്ദ' എന്ന് ഉച്ചരിക്കണം.

പശ്ചാദ്ധരേര്നമനം കാര്യമേവ സാഷ്ടാങ്ഗരൂപം പ്രവിശേദ്ദേവഗേഹമ് । പുനര്വിശേദ്വാരതഃ സംസ്ഥിതഃ സ പീഠസ്ഥദേവാന്മാനസാ ചിന്തയീത ॥ ൩,൨൪.

പിന്നീട്, ഹരിയെ അഷ്ടാംഗപ്രണാമത്തോടെ നമസ്കരിച്ച്, ദേവാലയത്തിൽ പ്രവേശിക്കണം. വീണ്ടും വാതിലിൽ നിന്നു നിൽക്കുമ്പോൾ, പീഠത്തിൽ ഇരിക്കുന്ന ദേവന്മാരെ മനസ്സിൽ ധ്യാനിക്കണം.

മധ്യേ പീഠം ശ്രീനിവാസം ച ദേവീ നാരായണം പ്രണമേത്പൂര്ണമേവ । ദേവസ്യ സവ്യേ പീഠഭാഗാദ്വഹിശ്ച നമസ്കാര്യം ഗുരുദേവായ ചൈവ ॥ ൩,൨൪.

പീഠത്തിന്റെ നടുവിൽ, ദേവി, ശ്രീനിവാസനും നാരായണനും പൂർണ്ണമായി നമസ്കരിക്കണം. ദേവന്റെ പീഠത്തിന്റെ ഇടതുവശത്ത് പുറത്തായി ഗുരുവിനെയും ദേവന്മാരെയും ആദരത്തോടെ നമസ്കരിക്കണം.

പീഠസ്യാഗ്രാച്ചാപ്യധസ്താത്പ്രദേശേ ആഗ്നേയകോണേ പ്രണമേദ്വൈ ഖഗേന്ദ്ര । നൈരൃത്യഭാഗേ വ്യാസദേവായ ദേവി നമസ്കാര്യോ വൈഷ്ണവഃ സര്വദാപി ॥ ൩,൨൪.

പീഠത്തിന്റെ മുന്നിലും താഴെയും അഗ്നികോണത്തിൽ, ഖഗേന്ദ്ര, നമസ്കരിക്കണം. നായൃത്യഭാഗത്ത്, ദേവി, വ്യാസദേവനും വൈഷ്ണവദേവന്മാരെയും എപ്പോഴും ആദരിക്കണം.

വായവ്യകോണേ ഭക്തിപൂര്വം സുദുര്ഗാം നമസ്കുര്യാദ്ഭക്തിസംവര്ധിതാത്മാ । പീഠസ്യോര്ധ്വം ഹ്യഗ്നികോണേഷു ദേവീ ധര്മാധിഭൂതായ നമോ യമായ ॥ ൩,൨൪.

വായുവ്യകോണത്തിൽ, ഭക്തിപൂർവ്വം സുദുർഗയെ ഭക്തിയോടെ നമസ്കരിക്കണം. പീഠത്തിന്റെ മുകളിലായി അഗ്നികോണങ്ങളിൽ, ദേവി, ധർമ്മാധിപനായ യമനെ നമസ്കരിക്കണം.

പീഠസ്യോര്ധ്വം നൈരൃതസ്യോര്ധ്വകോണേ ജ്ഞാനാധിപം പ്രണമേദ്വായുദേവമ് । പീഠസ്യോര്ധ്വം വായുകോണേ ച സുഭ്രൂര്വൈരാഗ്യാനാമധിപം ചൈവ രുദ്രമ് ॥ ൩,൨൪.

പീഠത്തിന്റെ മുകളിലായി, നായൃത്യയുടെ മുകളിലായ കോണിൽ, ജ്ഞാനത്തിന്റെ അധിപനായ വായുദേവനെ നമസ്കരിക്കണം. പീഠത്തിന്റെ മുകളിലായി, വായു കോണിൽ, വൈരാഗ്യത്തിന്റെ അധിപനായ രുദ്രനെ നമസ്കരിക്കണം.

പീഠസ്യോര്ധ്വം ത്വീശകോണേ ച ദേവി ഐശ്വര്യാണാമധിപം ചേന്ദ്രദേവമ് । പീഠസ്യ പൂര്വേ പ്രണമേന്നൈരൃതിം ച അര്യാമ്ണാനാമധിപം ചാത്ര ദേവി ॥ ൩,൨൪.

പീഠത്തിന്റെ മുകളിലായി, ഈശാന്യക്കോണിൽ, ദേവി, ഐശ്വര്യത്തിന്റെ അധിപനായ ഇന്ദ്രനെ നമസ്കരിക്കണം. പീഠത്തിന്റെ കിഴക്കുവശത്ത്, നായൃതി ദേവിയെയും പിതൃവംശത്തിന്റെ അധിപനായ അര്യാമനെയും ദേവി, നമസ്കരിക്കണം.

ദേവസ്യ പീഠസ്യ ച ദക്ഷിണേ ച ദുര്ഗാം നമേദുഗ്രരൂപാഭിധാം ച । പീഠസ്യ കന്യേ പ്രണമേത്പശ്ചിമേ വൈ ആരോഗ്യാണാ മധിപം കാമദേവമ് ॥ ൩,൨൪.

ദേവന്റെ പീഠത്തിന്റെ തെക്കുവശത്ത്, ഉഗ്രരൂപയെന്നറിയപ്പെടുന്ന ദുര്‍ഗയെ നമസ്കരിക്കണം. പീഠത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറുവശത്ത്, ആരോഗ്യത്തിന്റെ അധിപനായ കാമദേവനെ നമസ്കരിക്കണം.

ദേവസ്യ പീഠസ്യോത്തരേ രുദ്രദേവമനൈശ്വര്യാണാമധിപം സംസ്മരേച്ച । പീഠസ്യ മധ്യേ പ്രണമേദ്വൈ വരാഹം സദാ കന്യേ പരമം പൂരുഷാഖ്യമ് ॥ ൩,൨൪.

ദേവന്റെ പീഠത്തിന്റെ വടക്കുവശത്ത്, സമ്പത്തിന്റെ അഭാവത്തിന്റെ അധിപനായ രുദ്രനെ ഓർക്കണം. പീഠത്തിന്റെ നടുവിൽ എപ്പോഴും വരാഹനെയും, കോണിൽ പരമപുരുഷനെയും നമസ്കരിക്കണം.