ഗരുഡപുരാണമ്

വിശ്വാമിത്രോ ഭൃഗുരൌര്വശ്ച കുത്സോ മരീചിരത്രിഃ പുലഹഃ ക്രതുശ്ച । ശക്തിര്വസിഷ്ഠോ സൌതമീയോ പുലസ്ത്യോ ഭാരദ്വാജഃ ശ്രീനിവാസസ്യ ഭക്താഃ ॥ ൩,൨൪.

വിശ്വാമിത്രൻ, ഭൃഗു, ഔർവൻ, കുത്സൻ, മരീചി, അത്രി, പുലഹൻ, ക്രതു, ശക്തി, വസിഷ്ഠൻ, സൌതമീയൻ, പുലസ്ത്യൻ, ഭാരദ്വാജൻ ഇവർ എല്ലാം ശ്രീനിവാസന്റെ ഭക്തരാണ്.

മാന്ധാതാ നഹുഷോംബരീഷസഗരൌ രാജാ പൃഥുര്ഹൈഹയോ ഇക്ഷ്വാകുര്ഭരതോ യയാതിസുതലൌ ധര്മോ വികുക്ഷിസ്തഥാ । ഉത്താനശ്ച ബിഭീഷണോ ദശരഥോ ഹ്യേതേ മഹാജ്ഞാനിനഃ ശ്രീമദ്വേങ്കടനായകസ്യ ച ഗുരോര്ഭക്താഃ സദാ സംസ്മൃതാഃ ॥ ൩,൨൪.

മാന്ധാത, നഹുഷൻ, അംബരീഷൻ, സഗരൻ, രാജാവ് പൃഥു, ഹൈഹയൻ, ഇക്ഷ്വാകു, ഭാരതൻ, യയാതി, സുതലൻ, ധർമ്മൻ, വികുക്ഷി, ഉത്താനൻ, വിഭീഷണൻ, ദശരഥൻ — ഈ മഹാജ്ഞാനികൾ എല്ലാം ശ്രീമദ് വെങ്കടനായകനും അവന്റെ ഗുരുവിനും ഭക്തികളായവരായി എപ്പോഴും ഓർക്കപ്പെടുന്നു.

ഭാഗീരഥീ സമുദ്രശ്ച യമുനാ ച സരസ്വതീ । ഗോദാവരീ നര്മദാ ച കൃഷ്ണാ ഭീമരഥീ തഥാ ॥ ൩,൨൪.

ഭാഗീരതി, സമുദ്രം, യമുന, സരസ്വതി, ഗോദാവരി, നർമദ, കൃഷ്ണ, ഭീമരഥി എന്നിങ്ങനെയുള്ളവരും.

സരയൂഫല്ഗുകാവേരീഗണ്ഡകീ കപിലാ സ്തഥാ । ഇത്യേതാശ്ച ഹരേര്ഭക്താഃ സംതി ചാത്രൈവ ഭാമിനി ॥ ൩,൨൪.

സരയു, ഫൽഗു, കാവേരി, ഗണ്ഡകി, കപിലാ — ഇവയും ഇവിടെ, ഭാമിനി, ഹരിയുടെ ഭക്തികളാണ്.

അഭിപ്രായം തത്ര വക്ഷ്യേ ശൃണു കന്യേ മയാ സതി । യത്ര പ്രവര്തതേ മാര്ഗേ കഥാ വിഷ്ണോര്മഹാത്മനഃ ॥ ൩,൨൪.

അവിടെയുള്ള ഉദ്ദേശം ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം, കേൾക്കു മകളേ; മഹാത്മാവായ വിഷ്ണുവിന്റെ കഥയുടെ വഴി എവിടെയാണോ ആരംഭിക്കുന്നത്.

വര്തന്തേ വൈഷ്ണവാ യത്ര ഹരിതത്ത്വാര്ഥബോധകാഃ । തത്രൈവ ഭക്താഃ സര്വേപി സംതി വിഷ്ണോസ്തഥൈവ ച ॥ ൩,൨൪.

ഹരിയുടെ സത്യാർത്ഥം ഉപദേശിക്കുന്ന വൈഷ്ണവർ എവിടെയാണോ ഉണ്ടാകുന്നത്, അവിടെയെല്ലാം വിഷ്ണുവിന്റെ ഭക്തന്മാരും ഉണ്ടാകും.

യേ ദേവയാത്രാം പരമാത്മചിന്തയാ കുര്വന്തി തേ ഹരിഭക്താശ്ച നാന്യേ । യതോ ഹരൌ പരമേ വൈഷ്ണവാനാം സര്വം നിഷ്ഠാമേതി കൃത്യം ഖഗേന്ദ്ര ॥ ൩,൨൪.

പരമാത്മാവിനെ ധ്യാനിച്ച് ദേവയാത്ര നടത്തുന്നവരാണ് ഹരിയുടെ ഭക്തന്മാർ, മറ്റുള്ളവർ അല്ല; കാരണം, ഹരിയിൽ തന്നെ വൈഷ്ണവരുടെ എല്ലാ പ്രവർത്തികളും ലക്ഷ്യവും നിറവേറുന്നു, ഖഗേന്ദ്ര.

ശേഷാചലം സമാസാദ്യ ഹ്യന്നവസ്ത്രാദിഭൂഷണമ് । യോ ന ദദ്യാദഭക്തഃ സ തതഃ കോ നു പരഃ പശുഃ ॥ ൩,൨൪.

ശേഷാചലത്തിൽ എത്തി ഭക്ഷണം, വസ്ത്രം, ആഭരണങ്ങൾ നൽകാത്തവൻ ഭക്തിയില്ലാത്തവനാണ്; അതിൽക്കാൾ മൃഗസ്വഭാവമുള്ളവൻ ആരാണ്?

ഭക്താ ഹരേഃ ശ്രീനിവാസാചലേ ച ഗങ്ഗാദിരൂപേണ ച തത്രതത്ര । തിഷ്ഠന്തി സേവാര്ഥമുരുക്രമസ്യ തേഷാം പൂജാ നൈവ കാര്യാ ച ദേവി ॥ ൩,൨൪.

ഹരിയുടെ ഭക്തന്മാർ ശ്രീനിവാസാചലത്തും ഗംഗാദി രൂപത്തിലും വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ ഉരുക്രമന്റെ സേവനത്തിനായി നിലകൊള്ളുന്നു; അവരെ ആരാധിക്കേണ്ടതില്ല, ദേവിയേ.

അഭിപ്രായം തത്ര വക്ഷ്യേ ശൃണു ത്വം തത്ര സ്ഥലേ വസ്ത്രഗന്ധാദിധൂപൈഃ । പുരാണോക്താ അപി ഭേദേന പൂജ്യാ ദൃഷ്ട്വാ ച താന്വന്ദയേത്പ്രാജ്ഞ ഏവ ॥ ൩,൨൪.

അവിടെയുള്ള ഉദ്ദേശം ഞാൻ വിശദീകരിക്കാം, അവിടത്തെ സ്ഥലം കേൾക്കു; വസ്ത്രം, സുഗന്ധം, ധൂപം മുതലായവകൊണ്ട് പുരാണങ്ങളിൽ പറയുന്നവരെയും വ്യത്യസ്തമായി ആരാധിക്കപ്പെട്ടവരെയും കാണുമ്പോൾ ജ്ഞാനികൾ ആദരിക്കണം.

സദ്ബ്രാഹ്മണാന്വന്ദയേത്പാദമൂലേ ഹസ്തൌ ച ദ്വൌ സംപുടീകൃത്യ ദേവി । സാഷ്ടാങ്ഗരുപം വന്ദനം ചൈവ വിഷ്ണോഃ കുര്യാത്തഥാ ഗുരവേ വിഷ്ണുബുദ്ധ്യാ ॥ ൩,൨൪.

സത്യബ്രാഹ്മണന്മാരെ പാദത്തിങ്കൽ ഇരുകൈകളും ചേർത്ത് ആദരിക്കണം, ദേവിയേ; വിഷ്ണുവിനും ഗുരുവിനും വിഷ്ണുവെന്ന ഭാവത്തോടെ അഷ്ടാംഗപ്രണാമം ചെയ്യണം.

ഗങ്ഗാദീനാം വന്ദനം കാര്യമേവ സാഷ്ടാങ്ഗം വൈ തുലസീനാം തഥൈവ । അശ്വത്ഥാനാം നമനം കാര്യമേവ ഗവാദീനാം നമനം മാനസേന ॥ ൩,൨൪.

ഗംഗാദി പുണ്യനദികൾക്കും തുളസിച്ചെടിക്കും നമസ്കാരം സാശ്ടാംഗപ്രണാമത്തോടെ ചെയ്യണം. അശ്വത്ത്വമരങ്ങൾക്കും നമസ്കാരം വേണം. പശുക്കൾക്കും അതുപോലുള്ള ജീവികൾക്കും മനസ്സിൽ നമസ്കാരം അർപ്പിക്കണം.

പൂജാ സദാ ദേവദേവസ്യ വിഷ്ണോഃ കാര്യാ ഭക്ത്യാ വൈഷ്ണവൈരേവ നാന്യൈഃ । യേ നാമകാ ജ്ഞാനവന്തഃ സുഭക്താഃ സദൈവ കാര്യാ വിഷ്ണുപൂജാ ച കന്യേ ॥ ൩,൨൪.

ദേവദേവനായ വിഷ്ണുവിന്റെ പൂജ എപ്പോഴും ഭക്തിയോടെ വൈഷ്ണവന്മാർ മാത്രം ചെയ്യണം, മറ്റാർക്കും അല്ല. അവന്റെ പേരിൽ പേരുള്ളവരും, ജ്ഞാനികളും, സത്യഭക്തികളും എപ്പോഴും വിഷ്ണുപൂജ ചെയ്യണം, കന്യകേ.

യേ നാമകാ ജ്ഞാനവന്തഃ സുഭക്താഃ സദൈവം കാര്യാ വിഷ്ണുപൂജാ ച കന്യേ । യേനാമകാ വിഷ്ണുഭക്താഃ സദൈവ പൂജാ വിഷ്ണോര്നൈവ കാര്യാത്ര ദേവി ॥ ൩,൨൪.

വിഷ്ണുവിന്റെ പേരിൽ പേരുള്ളവരും, ജ്ഞാനികളും, ഭക്തികളും എപ്പോഴും വിഷ്ണുവിനെ പൂജിക്കണം, കന്യകേ. വിഷ്ണുവിന്റെ പേരിൽ പേരുള്ളവരും ഭക്തികളും മാത്രമേ വിഷ്ണുപൂജ ചെയ്യേണ്ടതുള്ളൂ, ദേവിയേ.

മോഹാദ്യോ വൈ പൂജയേദ്ദേവദേവം മഹാധര്മാദ്യാതി ചാന്ധം തമോ വൈ । ബ്രഹ്മാദിനാമാനി ഹരേര്ഹി ദേവീം വിഷ്ണോഃ സ്വനാമാനി ദദൌ ദിവൌകസാമ് ॥ ൩,൨൪.

മൂഢത്വം കൊണ്ട് ദേവദേവനായ ഭഗവാനെ പൂജിച്ച് വലിയ അധർമ്മപാതം പിന്തുടരുന്നവൻ അതീവ ഇരുണ്ട അന്ധകാരത്തിലേക്ക് പോകുന്നു. ദേവിയേ, ബ്രഹ്മാദികൾക്ക് ഹരിയാണു പേരുകൾ നൽകിയതും, വിഷ്ണു സ്വയം സ്വപേരുകൾ സ്വർഗ്ഗവാസികൾക്ക് നൽകിയതുമാണ്.

നാദാദ്ധീരഃ കേശവാദീനി കന്യേ സ്വകം പുരം പ്രവിഹായൈവ രാജാ । ഏവം മയോക്തം കന്യകേ സര്വമേതദേതത്പരം സമ്യഗാരോഹണീയമ് ॥ ൩,൨൪.

ധീരനായവൻ തന്റെ സ്വന്തം നഗരത്തെ ഉപേക്ഷിച്ച് കേശവാദി പേരുകൾ സ്വീകരിക്കരുത്, കന്യകേ. ഇതെല്ലാം ഞാൻ വിശദമായി പറഞ്ഞുതന്നു, ഈ പരമോന്നത ഉപദേശം ശരിയായി സ്വീകരിക്കണം.

ഗോവിന്ദ നാരായണ മാധവേതി യൂയം മയാ സര്വമാരാധിതവ്യമ് । സര്വേ മിലിത്വാ പുനരേവം ഖഗേന്ദ്ര സമാരുഹന്വൈങ്കടാദ്രിം ഗൃണന്തഃ ॥ ൩,൨൪.

ഗോവിന്ദ, നാരായണ, മാധവ എന്നിങ്ങനെയുള്ള എല്ലാ പേരുകളിലും നിങ്ങൾ എനിക്ക് സമർപ്പണത്തോടെ പൂജ ചെയ്യണം. എല്ലാവരും ഒന്നിച്ച് ചേർന്ന്, പക്ഷിരാജാവേ, വൈകുണ്ഠപർവതത്തിലേക്ക് കയറുമ്പോൾ സ്തുതികൾ പാടുകയായിരുന്നു.

ഹരേര്നാമാന്യത്ര പൂര്വം ഗൃണന്തസ്ത്വാസ്വാദയന്തഃ ശ്രീനിവാസസ്യ നാമ । ദ്രഷ്ടും സര്വേ ശ്രീനിവാസം തഥൈവ കുര്വന്തസ്തേ തലശബ്ദം നദന്തഃ ॥ ൩,൨൪.

ഹരിയുടെ നാമങ്ങൾ പാടിക്കൊണ്ടും, ശ്രീനിവാസന്റെ നാമം ആസ്വദിച്ചുകൊണ്ടും, എല്ലാവരും ശ്രീനിവാസനെ കാണാൻ പോയി, കൈയടിച്ചുകൊണ്ടായിരുന്നു അവരുടെ യാത്ര.

ഇതി കൃഷ്ണവചഃ ശ്രുത്വാ താര്ക്ഷ്യഃ കൃഷ്ണമുവാചഹ കഥമാസ്വാദനം ചക്രുരേതദ്വിസ്തീര്യമേ വദ । ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച । ഭോ ശ്രീനിവാസ തവ നാമൈവ ചൈതന്നാമ സ്വാമീ നനു നാമൈവ സ്വാമീ । യാം ബ്രഹ്മാദ്യാ ആശ്രയന്തീത്തി യസ്മാത്തസ്മാദ്രമാ ശ്രീരിതി നാമ ചാപ ॥ ൩,൨൪.

കൃഷ്ണന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ താർക്ഷ്യൻ ചോദിച്ചു: 'അവർ എങ്ങനെ ആസ്വദിച്ചു? ദയവായി വിശദമായി പറയൂ.' ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: 'ശ്രീനിവാസാ, നിന്റെ നാമം തന്നെയാണ് സ്വാമിയുടെ നാമം; സ്വാമിയെ നാമത്തിലൂടെ അറിയാം. ബ്രഹ്മാദികൾ നിന്നിൽ ആശ്രയം തേടുന്നതിനാൽ, നിന്നെ രാമ, ശ്രീ എന്നിങ്ങനെയുള്ള പേരുകളിൽ വിളിക്കുന്നു.'

രമാശ്രയത്വാന്നിതരാം സര്വദാ ചേത്യതോ ഹരിഃ ശ്രീനിവാസാഭിധാനഃ । ഭോ ശ്രീനിവാസേതി തു നര്തയന്തോ രോമാഞ്ചമാത്രാസ്തലശബ്ദകാരിണഃ ॥ ൩,൨൪.

നീ എപ്പോഴും ശ്രീയുടെ ആശ്രയമായതിനാൽ ഹരിയെ ശ്രീനിവാസൻ എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്. ശ്രീനിവാസാ, അവർ നൃത്തം ചെയ്യുമ്പോൾ രോമാഞ്ചം അനുഭവിച്ച് കൈയടി മുഴക്കുകയായിരുന്നു.

അദ്യൈവ പശ്യാമ ഹരേസ്തവാസ്യം കദാ വയം കൃത കൃത്യാ ഭവാമഃ । ഭോഃ കേശവാദ്യൈവ പദാരവിന്ദം സംദര്ശയിത്വാ സുദയാം കുരുഷ്വ ॥ ൩,൨൪.

ഇന്ന് തന്നെ ഹരിയുടെ മുഖം കാണാൻ ഞങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അപ്പോൾ മാത്രമേ ഞങ്ങൾ പൂർണ്ണത നേടൂ. കേശവാ, ഇന്ന് തന്നെ നിന്റെ പാദപദ്മം കാണിച്ച് മഹാദയ കാണിക്കണമേ.

ബ്രഹ്മാണമാഹുശ്ച പുരാണമാഹുഃ കശബ്ദവാച്യം സര്വലോകേശമാഹുഃ । ഈശം ചാര്ഹം രുദ്രമിത്യേവ ചാഹുസ്തത്പ്രേരകം സൃഷ്ടിസംഹാരകാര്യേ ॥ ൩,൨൪.

അവനെ ബ്രഹ്മാവെന്നു വിളിക്കുന്നു, പുരാണനെന്നു വിളിക്കുന്നു, 'ക' എന്നാക്ഷരത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കുന്ന സർവ്വലോകനാഥനെന്നു വിളിക്കുന്നു. അവനെ ഈശനും, രുദ്രനുമെന്നു വിളിക്കുന്നു; സൃഷ്ടിയും സംഹാരവും നടത്തുന്നതിന് പ്രേരിപ്പിക്കുന്നവനാണ് അവൻ.

അതോ ഹരിഃ കേശവനാമധേയോ ഭോഃ കേശവേതി ച നര്തയന്തഃ । ആനന്ദവാപീം സംസ്ത്രവന്തോഭി ജഗ്മുര്നാരായണേതി പ്രവദന്തോ ഹി ജഗ്മുഃ ॥ ൩,൨൪.

അതിനാൽ ഹരിക്ക് കേശവ എന്ന പേരുണ്ട്. അവർ 'കേശവാ' എന്നു വിളിച്ചു നൃത്തം ചെയ്ത് ആനന്ദതീർത്ഥത്തിലേക്ക് പോയി; 'നാരായണ' എന്നു ഉച്ചരിച്ചുകൊണ്ട് മുന്നോട്ട് നീങ്ങി.

അതോ ദോഷാസ്തദ്വിരുദ്ധാ ഗുണാശ്ച നാരാശ്ച തേഷാമാശ്രയത്വാന്മുരാരിഃ । നാരായണേതി പ്രവദന്തീഹ ലോകേ നാരാനുബന്ധാത്സര്വമുക്താഃ ഖഗേന്ദ്ര ॥ ൩,൨൪.

പക്ഷിരാജാവേ, അവനോട് വിരുദ്ധമായ ദോഷങ്ങളും ഗുണങ്ങളും, അവനിൽ ആശ്രയം ചെയ്യുന്ന ആത്മാക്കളും എല്ലാം മുരാരിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ലോകത്ത് 'നാരായണ' എന്നു പറയുന്നത്; ഈ ബന്ധം മൂലം എല്ലാവരും മോക്ഷം നേടുന്നു.

നാരാഃ പ്രോക്താ ആശ്രയത്വാച്ച തേഷാമതോപി നാരായണ ഏവ വീന്ദ്ര । മുക്താശ്ച യേ തു പ്രപദംനു ജഗ്മുരണ്ഡോദകം യസ്യ കടാക്ഷമാത്രാത് ॥ ൩,൨൪.

ആ ആത്മാക്കൾക്ക് എപ്പോഴും ആശ്രയമായതിനാൽ അവനെ നാരായണൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു, പക്ഷിരാജാവേ. മോക്ഷം നേടിയവർ അവന്റെ കാഴ്ച്ചമാത്രത്തിൽ പരമപദമായ അണ്ടജലത്തിൽ എത്തുന്നു.

യദുത്പന്നം തേന നാരാഃ ഖഗേന്ദ്ര തേഷാം സദാപ്യാശ്രയത്വാച്ച വീന്ദ്ര । നാരായണേതി പ്രവദന്തീഹ ലോകേ ഹ്യനന്തബ്രഹ്മാണ്ഡവിസര്ജകത്വാത് ॥ ൩,൨൪.

പക്ഷിരാജാവേ, അവനിൽ നിന്നാണ് ആ ആത്മാക്കൾ ഉത്ഭവിച്ചത്; അവർക്കെപ്പോഴും അവനാണ് ആശ്രയം. അതുകൊണ്ട് ലോകത്ത് അവനെ നാരായണൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു, അനന്തബ്രഹ്മാണ്ഡങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നവനാണ് അവൻ.

ഏവം നനൃതുഃ പരിശംസയന്തോ ഗോവിന്ദ നാന്യോ ഹി ന ചൈവ ദര്ശനമ് । ഗോശബ്ദവാച്യാസ്തു സമസ്തവാചോ ഗോഭിശ്ച സര്വൈഃ പ്രതിപാദ്യതേ യതഃ ॥ ൩,൨൪.

അങ്ങനെ അവനെ സ്തുതിച്ചുകൊണ്ട് അവർ നൃത്തം ചെയ്തു; 'ഗോവിന്ദനു തുല്യൻ ആരുമില്ല, മറ്റൊരു ദർശനവുമില്ല' എന്നു പറഞ്ഞു. 'ഗോ' എന്നാക്ഷരത്തിൽ എല്ലാ വാക്കുകളും സൂചിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു; എല്ലാ പശുക്കളാലും എല്ലാം നിലനിൽക്കുന്നു.

അതോ ഹി ഗോവിന്ദ ഇതി സ്മൃതഃ സദാ ഭോ വേദവേദ്യേതി തഥാ ന നനൃതുഃ । ആനന്ദബാഷ്പൈശ്ച സമന്വിതാ ഹി ഹരേ മുരാരേ തവ ദര്ശനം ഹി ॥ ൩,൨൪.

അതിനാൽ അവനെ എപ്പോഴും ഗോവിന്ദൻ എന്നും, വേദങ്ങൾക്കു വഴി കാണുന്നവൻ എന്നും ഓർക്കുന്നു. അങ്ങനെ അവർ ആനന്ദാശ്രുക്കളോടെ നൃത്തം ചെയ്തു, ഹരേ, മുരാരേ, നിന്റെ ദർശനത്തിൽ.

ദേഹി പ്രഭോ വൈ തവദാസദാസാശ്ചതുര്ദശേ ഭുവനേ സര്വദാപി । യതസ്ത്വമേവം വസതീതി വാസുശ്ചാത്രൈവ നിത്യം ക്രീഡതേ സര്വദൈവ ॥ ൩,൨൪.

പ്രഭോ, നീയുടെ ദാസന്മാർ പതിനാലു ലോകങ്ങളിലും എപ്പോഴും നിലനിൽക്കട്ടെ എന്ന് അനുഗ്രഹിക്കണമേ. കാരണം, നീ ഇവിടെയെല്ലാം വാസുവായി എപ്പോഴും വസിച്ചു കളിക്കുന്നു.