ഗരുഡപുരാണമ്

അതസ്ത്വൌര്വോ രുദ്രരൂപീ ഖഗേന്ദ്ര ജാനീഹി നിത്യം കൃഷ്ണസുശിക്ഷിതാര്ഥഃ । യദാ സതീ ദക്ഷപുത്രീ ഖഗേന്ദ്ര ദക്ഷാധ്വരേ സ്വശരീരം വിസൃജ്യ ॥ ൩,൧൮.

അതുകൊണ്ട്, ഔർവൻ, രുദ്രസ്വരൂപം ധരിച്ചു, കൃഷ്ണന്റെ ഉപദേശങ്ങൾ എല്ലായ്പോഴും മനസ്സിലാക്കി, പക്ഷീരാജാവേ, സതീ ദക്ഷന്റെ മകളായവൾ ദക്ഷയാഗത്തിൽ തന്റെ ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ—

ജജ്ഞേ പുനര്മേനകായാം ഹിമാദ്രേസ്തദാ രുദ്രസ്ത്വൌര്വസംജ്ഞാ മവാപ । ഊര്ധ്വരേതാ ഭവേത്യുക്ത്വാ ഊര്ധ്വരേതാ ബഭൂവ ഹ ॥ ൩,൧൮.

അവൾ പിന്നീട് ഹിമവാന്റെ ഭാര്യയായ മേനകയുടെ മകളായി ജനിച്ചു. അപ്പോൾ രുദ്രന് ഔർവ എന്ന പേര് ലഭിച്ചു. 'അവൻ ഉർദ്ധ്വരേതസായിരിക്കട്ടെ' എന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ച്, അവൻ അങ്ങനെ തന്നെ ആയി.

പാണിഗ്രാഹം രുദ്രദേവോ മഹാത്മാ യദാ ഹിമാദ്രേഃ കന്യകായാശ്ചകാര । തസ്യാം പരം ലംപടഃ സംബഭൂവ അതോ രുദ്രഃ പരസംജ്ഞാമവാപ ॥ ൩,൧൮.

ഹിമവാന്റെ മകളുടെ കൈ രുദ്രദേവൻ വിവാഹത്തിൽ പിടിച്ചപ്പോൾ, അവനിൽ അതിയായ ആസക്തി ഉണർന്നു. അതിനാൽ രുദ്രന് 'പര' എന്ന പേര് ലഭിച്ചു.

സദാശിവാദ്യാ ദശ രുദ്രഭ്രാതരഃ സൌമിത്രേയോ ഹൌഹിണേയസ്ത്രയശ്ച । സമാ ഏതേ മോക്ഷകാലേ സൃതൌ ച ശതൈര്ഗുണൈര്ന്യൂനഭൂതാശ്ച താഭ്യാമ് ॥ ൩,൧൮.

സദാശിവനും മറ്റു പത്ത് രുദ്രസഹോദരന്മാരും, സുമിത്രയുടെ മകനും, ഹൗഹിണിയുടെ മൂന്നു മക്കളും മോക്ഷസമയത്തും സൃഷ്ടിക്കാലത്തും തുല്യരാണ്; എന്നാൽ ആ രണ്ടുപേരെ അപേക്ഷിച്ച് നൂറുകണക്കിന് ഗുണങ്ങളിൽ കുറവാണ്.

ഗരുഡ ഉവാച । ആനന്ദനിര്ണയം ബ്രൂഹി കൃഷ്ണ പൂര്ണദയാനിഘേ । നിര്ണേതും ജ്ഞാനിനാം യദ്വജ്ജ്ഞാപനാര്ഥം തഥാ മമ ॥ ൩,൧൮.

ഗരുഡൻ പറഞ്ഞു: കൃഷ്ണാ, കരുണയുടെ സമുദ്രമേ, ആനന്ദത്തിന്റെ സാരാംശം ദയവായി വിശദീകരിക്കൂ, ജ്ഞാനികൾക്ക് മനസ്സിലാക്കാൻ, എന്നെപ്പോലെയുള്ളവർക്കും അറിയാൻ.

ബ്രൂഹി ശിഷ്യായ ദയയാ ഉദ്ധര്തും മാം ച സര്വദാ । പൂര്ണകാമസ്യ തേ കൃഷ്ണ കാ സ്പൃഹാ വിദ്യതേ പ്രഭോ ॥ ൩,൧൮.

ദയയോടെ ശിഷ്യനോട് സംസാരിച്ച് എന്നെ എല്ലായ്പോഴും ഉയർത്തിക്കൊള്ളണം. കൃഷ്ണാ, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നവനേ, നിനക്കു ഇനി എന്ത് മോഹം ശേഷിക്കുന്നു, പ്രഭുവേ?

ഏവമുക്തോ ഹൃഷീകേശഃ പക്ഷീശേന മഹാത്മനാ । ഉവാച കൃപയാ കൃഷ്ണഃ പ്രസന്നഃ കമലേക്ഷണഃ ॥ ൩,൧൮.

അങ്ങനെ മഹാത്മാവായ പക്ഷീരാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം, ഹൃഷീകേശൻ, കൃഷ്ണൻ, കമലനയനൻ, ദയയോടെ സന്തോഷത്തോടെ പ്രസംഗിച്ചു.

ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച । ഗായത്ര്യാശ്ച ശതാനന്ദ ഏകാനന്ദസ്തു വേധസഃ ഏതാദൃശഃ ശതാനന്ദോ ബ്രഹ്മണഃ പരികീര്തിതഃ ॥ ൩,൧൮.

ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: ഗായത്രിയിൽ നിന്ന് ശതാനന്ദൻ ജനിച്ചു; സ്രഷ്ടാവിൽ നിന്ന് ഏകാനന്ദൻ. ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മാവിനോടു ചേർന്ന ശതാനന്ദൻ പ്രശസ്തനാണ്.

ശേഷാദേശ്ച ശതാനന്ദഃ സരസ്വത്യാഃ ഖഗോത്തമ । ഏകാനന്ദസ്തു വിജ്ഞേയോ ഭാരത്യാ വിനതാസുത ॥ ൩,൧൮.

ശേഷനിൽ നിന്ന് ശതാനന്ദനും, സരസ്വതിയിൽ നിന്ന്, പക്ഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ; ഭാരതിയിൽ നിന്ന് ഏകാനന്ദനാണ്, വിനതയുടെ പുത്രനേ.

ഏവം തു നിര്ണയോ ജ്ഞേയ ആനന്ദസ്യ സദാ ഖഗ । ഏവമുക്തം മയാ സര്വം കിമന്യച്ഛ്രോതുമിച്ഛസി ॥ ൩,൧൮.

ഇങ്ങനെ ആനന്ദത്തിന്റെ നിർണയം എല്ലായ്പോഴും മനസ്സിലാക്കണം, പക്ഷീ. ഞാൻ എല്ലാം പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഇനി എന്താണ് നീ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നത്?

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൯ ഗരുഡ ഉവാച । ത്വയോക്തം കൃഷ്ണ ഗോവിന്ദ രുദ്രാച്ഛതഗുണാദപി । ബ്രഹ്മാണീ ഭാരതീ ചോഭേ അധികേ ദേവസത്തമ ॥ ൩,൧൯.

ഗരുഡൻ പറഞ്ഞു: കൃഷ്ണാ, ഗോവിന്ദാ, രുദ്രനെ അപേക്ഷിച്ച് നൂറിരട്ടി ഗുണങ്ങൾ ബ്രഹ്മാണിയും ഭാരതിയും ഉണ്ട് എന്ന് നീ പറഞ്ഞതാണ്, ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ.

മയാ ശ്രുതം വിരിഞ്ചേന ഉമാപര്യന്തമേവ ച । അനന്താംശൈര്വിഹീനത്വം വിരിഞ്ചോക്തം സുരാധിപ ॥ ൩,൧൯.

വിരിഞ്ചിയിലും ഉമയിലുമാണ് ഞാൻ കേട്ടത്, അനന്തഗുണങ്ങൾ ഇല്ലെന്നതും വിരിഞ്ചി പറഞ്ഞതുമാണ്, ദേവാധിപനേ.

സഹസ്രാംശൈര്വിഹീനത്വം ത്വയോക്തം കൃഷ്ണ മാധവ । സര്വേഷാം ചൈവ പൂര്വേഷാമവേക്ഷ്യൈവ ഹരേ വിഭോ ॥ ൩,൧൯.

കൃഷ്ണാ, മാധവാ, നൂറുകണക്കിന് ഗുണങ്ങൾ ഇല്ലെന്നതും, മുമ്പുള്ളവരെ എല്ലാം പരിഗണിച്ചാണ് നീ പറഞ്ഞത്, ഹരേ, പ്രഭുവേ.

ജ്ഞാനാനന്ദബലാദീനാം വായുപര്യന്തമേവ ച । സഹസ്രാംശൈര്വിഹീനത്വം ജ്ഞാനാദീനാം മഹേശ്വര ॥ ൩,൧൯.

ജ്ഞാനം, ആനന്ദം, ബലം എന്നിവയിൽ, വായുവുവരെ, നൂറുകണക്കിന് ഗുണങ്ങൾ ഇല്ലെന്നത് ജ്ഞാനാദികളിൽ ബാധകമാണെന്ന്, മഹേശ്വരാ.

നിര്ണയം ബ്രൃഹി ഗോവിന്ദ സര്വജ്ഞോസി ന സംശയഃ । ഗരുഡേനൈവമുക്തസ്തു വാസുദേവോബ്രവീദ്ധ്രുവമ് ॥ ൩,൧൯.

നിർണയം ദയവായി പറയൂ, ഗോവിന്ദാ; നീ സകലവും അറിയുന്നവനാണ്, സംശയം ഇല്ല. ഇങ്ങനെ ഗരുഡൻ ചോദിച്ചപ്പോൾ, വാസുദേവൻ ഉറപ്പോടെ ഉത്തരം പറഞ്ഞു.

ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച । ആനന്ദാംശൈര്വിഹീനത്വമപേക്ഷ്യൈവ ഖഗാധിപ । ഉത്തരേഷാമുത്തരേഷാം യോഗാദേവമിതി സ്ഫുടമ് ॥ ൩,൧൯.

ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: ആനന്ദത്തിന്റെ അംശങ്ങൾ കുറവാണെന്ന് പരിഗണിക്കുമ്പോൾ, പക്ഷീശ്വരാ, അതാണ് ഉന്നതരുടെയും ഉന്നതരുടെയും യോഗം; ഇതാണ് സുതാര്യം.

പരിമാണേ ശതഗുണേ ആനന്ദേ സ്ഫുടതാവശാത് । അനന്തഗുണവത്ത്വം ച ബ്രഹ്മണാ സമുദീരിതമ് ॥ ൩,൧൯.

പരിമിതിയിൽ നൂറിരട്ടി ആനന്ദം, വ്യക്തതകൊണ്ട് അനന്തഗുണങ്ങൾ ബ്രഹ്മാവു പ്രഖ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.

സഹസ്രഗുണിതത്വം ച വായുനാ സമുദീരിതമ് । യഥാനന്ദേ തഥാ ജ്ഞാനേ വിഷ്ണൌ ഭക്തൌ ബലാധികേ ॥ ൩,൧൯.

ആനന്ദത്തിലും ജ്ഞാനത്തിലും വിഷ്ണുവിനോടുള്ള ഭക്തിയിലും ശക്തി ഏറ്റവും പ്രധാനമാണ്; കാറ്റ് അതിനെ ആയിരംപടിയാക്കി ഉണർത്തുന്നു.

സര്വേ ഗുണൈഃ ശതഗുണാഃ ക്രമേണോക്താ നു തേഽഖിലാഃ । ഭാരത്യാശ്ച ശതം ജ്ഞാനം സുഖം ഭക്തിബലാധികേ ॥ ൩,൧൯.

എല്ലാ ഗുണങ്ങളും ഓരോന്നായി പറഞ്ഞാൽ നൂറിരട്ടി ശക്തിയുള്ളവയാണ്; ഭാരതിയിൽ ജ്ഞാനവും സുഖവും ഭക്തിയും നൂറിരട്ടി കൂടുതൽ ശക്തിയുള്ളവയാണ്.

ഏവം ജ്ഞാനം സുവിജ്ഞേയം മാരുതേസ്തു ബലാദികമ് । ഏവം ജ്ഞാനം ശതം ജ്ഞേയം മാരുതേ നാത്ര സംശയഃ ॥ ൩,൧൯.

കാറ്റിന്റെ ശക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള ജ്ഞാനം ഇങ്ങനെ നന്നായി മനസ്സിലാക്കണം; കാറ്റിൽ നൂറിരട്ടി ജ്ഞാനം ഉണ്ടെന്നത് സംശയമില്ല.

ഭാരത്യാശ്ച ശതം ജ്ഞാനം ബലം ച സമുദാഹൃതമ് । ഏവമേവ ച വായോശ്ച ജ്ഞാനം ചൈവമിതി സ്ഫുടമ് ॥ ൩,൧൯.

ഭാരതിയിൽ ജ്ഞാനവും ശക്തിയും നൂറിരട്ടി എന്ന് പറയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; അതുപോലെ തന്നെ കാറ്റിന്റെ ജ്ഞാനവും ഇങ്ങനെ വ്യക്തമാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

യഥാ ദീപാച്ഛതഗുണാ അഗ്നിജ്വാലാ ന ദീപവത് । സ്ഫുടീഭവേദ്യഥൈവാഗ്നിര്ബഹുലോപി ന സൂര്യവത് ॥ ൩,൧൯.

ദീപത്തിൽ നിന്ന് നൂറിരട്ടി വലിയതാണ് അഗ്നിജ്വാല, അത് ദീപത്തിനെപ്പോലെയല്ല; അഗ്നി എത്ര അധികം ഉണ്ടെങ്കിലും, അത് സൂര്യനെപ്പോലെ ആകുന്നില്ല.

യഥൈവ സൂര്യാദ്ദ്വിഗുണശ്ചന്ദ്രോ നൈവ സ്ഫുടീഭവേത് । ആനന്ദതാരതമ്യം ച യഥോക്തം തു മയാ തവ ॥ ൩,൧൯.

സൂര്യനേക്കാൾ ഇരട്ടിയായി ചന്ദ്രൻ പ്രകാശിക്കുമ്പോഴും, സൂര്യനെപ്പോലെ വ്യക്തമായിരിക്കില്ല; ആനന്ദത്തിന്റെ ക്രമം ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞതുപോലെയാണ്.

തഥൈവ ജാനീഹി ഖഗ നാന്യഥാ തു കഥഞ്ചന । അഹം വിജാനാമി മയി സ്ഥിതാന് ഗുണാന്സര്വൈര്വിശേഷൈശ്ച ഖഗേന്ദ്ര സംയുതാന് ॥ ൩,൧൯.

അത് തന്നെയാണ്, പക്ഷീ, നീ മനസ്സിലാക്കണം; മറ്റെന്തായാലും വ്യത്യാസമില്ല. എനിക്ക് ഉള്ള എല്ലാ ഗുണങ്ങളും പ്രത്യേകതകളോടുകൂടി എനിക്ക് അറിയാം, പക്ഷിരാജാ.

സുസൂക്ഷ്മരൂപാംശ്ച സദാ ഖഗേന്ദ്ര മയാപ്യദൃഷ്ടോ നാസ്തി നാസ്ത്യേവ കശ്ചിത് ॥ ൩,൧൯.

പക്ഷിരാജാ, ഏറ്റവും സൂക്ഷ്മമായ രൂപങ്ങൾ പോലും എനിക്ക് കാണാൻ കഴിയില്ല; യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ, ആരുമില്ല.

സര്വാവതാരേഷ്വപി വിദ്യമാനം ഹരിം വിജാനാതി രമാപി ദേവീ ॥ ൩,൧൯.

എല്ലാ അവതാരങ്ങളിലും ലക്ഷ്മിദേവി ഹരിയെ അറിയുന്നു.

ഹരേര്ഗുണാന്സര്വവിശേഷസംയുതാനഖണ്ഡരൂപാന്സാ വിജാനാതി ദേവീ । സുസൂക്ഷ്മരൂപാന്സാ വിജാനാതി ദേവീ ബ്രഹ്മാദിഭ്യോ മത്പ്രസാദാധികം ച ॥ ൩,൧൯.

ദേവി ഹരിയുടെ എല്ലാ ഗുണങ്ങളും, എല്ലാ പ്രത്യേകതകളോടും അഖണ്ഡരൂപത്തോടും കൂടി, അറിയുന്നു; അവൾ സൂക്ഷ്മരൂപങ്ങളും അറിയുന്നു, എന്റെ കൃപയാൽ ബ്രഹ്മാദിമാരേക്കാൾ കൂടുതൽ അറിയുന്നു.

സ്വാത്മസ്വരൂപം പ്രവിജാനാതി ദേവീ സുസൂക്ഷ്മരൂപം സുവിശേഷൈശ്ച യുക്തമ് । സ്വാന്യം പ്രപഞ്ചം പ്രവിജാനാതി ലക്ഷ്മീസ്തഥാപ്യശേഷൈഃ സുവിശേഷൈശ്ച യുക്തമ് ॥ ൩,൧൯.

ദേവി തന്റെ സ്വരൂപം, സൂക്ഷ്മവും പ്രത്യേകതകളോടുകൂടിയതുമായത്, അറിയുന്നു; ലക്ഷ്മി തന്റെ ലോകവും എല്ലാ പ്രത്യേകതകളോടും കൂടി അറിയുന്നു.

ബ്രഹ്മാപി പശ്യേത്സര്വഗം വാസുദേവം വായ്വാദിഭ്യോ ഹ്യധികാന്സദ്ഗുണാംശ്ച । ശ്രോത്രം ന ജാനാതി ഹരേര്ഗുണാംശ്ച സുസൂക്ഷ്മരൂപാംശ്ച വിശേഷസംയുതാന് ॥ ൩,൧൯.

ബ്രഹ്മാവും സർവവ്യാപിയായ വാസുദേവനെയും, കാറ്റിനേക്കാളും കൂടുതൽ നല്ല ഗുണങ്ങളെയും കാണുന്നു; പക്ഷേ ഹരിയുടെ ഗുണങ്ങളും സൂക്ഷ്മമായ പ്രത്യേകതകളോടുകൂടിയ രൂപങ്ങളും അവൻ അറിയുന്നില്ല.