ഗരുഡപുരാണമ്

കൃഷ്ണാവതാരേ കന്യേവ നന്ദപുത്രാനുജാ ഹി സാ । രജോഭിമാനിഭൂദേവീ ഭാര്യാ സാ സൂകരസ്യ ച ॥ ൩,൧൬.

കൃഷ്ണാവതാരത്തിൽ അവൾ കന്യകയായി, നന്ദന്റെ മകന്റെ അനിയത്തിയായി ജനിച്ചു; രാജോഗുണം ഉള്ള ദേവി വരാഹന്റെ ഭാര്യയുമാണ്.

വേദാഭിമാനിനീ വീന്ദ്ര അന്നപൂര്ണാ പ്രകീര്തിതാ । നാരായണസ്യ ഭാര്യാ തു ലക്ഷ്മീരൂപാ ത്വജാ സ്മൃതാ ॥ ൩,൧൬.

വേദങ്ങളെ സ്വന്തം എന്ന് കരുതുന്നവളെ അന്നപൂർണ്ണാ എന്ന് വിളിക്കുന്നു; നാരായണന്റെ ഭാര്യയെ അജ എന്ന രൂപത്തിൽ ലക്ഷ്മി എന്ന് ഓർക്കുന്നു.

യജ്ഞാഖ്യസ്യ ഹരേര്ഭാര്യാ ദക്ഷിണാ സംപ്രകീര്തിതാ ॥ ൩,൧൬.

യജ്ഞ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഹരിയുടെ ഭാര്യയെ ദക്ഷിണാ എന്ന് പറയുന്നു.

ജയന്തീ വൃഷഭസ്യൈവ പത്നീ സംപരികീര്തിതാ । വിദേഹപുത്രീ സീതാ തു രാമഭാര്യാ പ്രകീര്തിതാ ॥ ൩,൧൬.

ജയന്തിയെ വൃഷഭന്റെ ഭാര്യയായി പ്രശസ്തമാണ്; വിദേഹന്റെ മകൾ സീതയെ രാമന്റെ ഭാര്യയായി പറയുന്നു.

രുക്മിണീസത്യഭാമാ ച ഭാര്യേ കൃഷ്ണസ്യ കീര്തിതേ । ഇത്യാദികാ ഹ്യനന്താശ്ചാപ്യാവതാരാഃ പൃഥഗ്വിധാഃ ॥ ൩,൧൬.

രുക്മിണിയും സത്യഭാമയും കൃഷ്ണന്റെ ഭാര്യമാരായി അറിയപ്പെടുന്നു; ഇങ്ങനെ അനന്തവും വ്യത്യസ്തവുമായ അവതാരങ്ങൾ ഉണ്ട്.

രമായാഃ സംതി വിപ്രേന്ദ്ര ഭേദഹീനാഃ പരസ്പരമ് । അനന്താനന്തഗുണകാദ്വിഷ്ണോര്ന്യൂനാഃ പ്രകീര്തിതാഃ ॥ ൩,൧൬.

രാമയുടെ രൂപങ്ങൾ തമ്മിൽ വേർപാടില്ലാത്തവയാണ്, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ; അവയ്ക്ക് അനന്തമായ ഗുണങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും, വിഷ്ണുവിനേക്കാൾ താഴെയാണ് എന്ന് പറയുന്നു.

അഥ ബ്രഹ്മാ ച വായുശ്ച ശ്രിയഃ കോടിഗുണാധമൌ । വക്ഷ്യേ ച ബ്രഹ്മണോ രൂപം ശൃണു പക്ഷീന്ദ്രസത്തമ ॥ ൩,൧൬.

ഇനി ബ്രഹ്മാവും വായുവും ശ്രീദേവിയേക്കാൾ കോടിയിലധികം താഴെയുള്ളവരാണ്; ബ്രഹ്മാവിന്റെ രൂപം ഞാൻ പറയാം, പക്ഷീരാജാവേ, കേൾക്കു.

വാസുദേവാത്സമുത്പന്നോ മായായാം ച ഖഗേശ്വര । സ ഏവ പുരുഷോനാമ വിരിഞ്ച ഇതി കീര്തിതഃ ॥ ൩,൧൬.

വാസുദേവനിൽ നിന്നു മായയിൽ ഉദിച്ചവനാണ് പുരുഷൻ എന്നറിയപ്പെടുന്നവൻ, വിരിഞ്ച എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായവൻ, പക്ഷീരാജാവേ.

അനിരുദ്ധാത്തു ശാന്തായാം മഹത്തത്ത്വതനുസ്ത്വഭൂത് । തദാ മഹാന്വിരിഞ്ചേതി സംജ്ഞാമാപ ഖഗേശ്വര ॥ ൩,൧൬.

അനിരുദ്ധനിൽ നിന്നു ശാന്തയിൽ മഹത്ത്വത്വം രൂപം എടുത്തു; അപ്പോൾ മഹാൻ വിരിഞ്ച എന്ന പേരും അവൻ നേടി, പക്ഷീരാജാവേ.

രജസാത്ര സമുത്പന്നോ മായായാം വാസുദേവതഃ । വിധിസംജ്ഞോ വിരിഞ്ചഃ സ ജ്ഞാതവ്യഃ പക്ഷിസത്തമ ॥ ൩,൧൬.

ഇവിടെ രാജസിൽ നിന്ന്, മായയിൽ, വാസുദേവനിൽ നിന്നാണ് വിധി എന്ന പേരിൽ വിരിഞ്ച ഉദിച്ചത്; ഇങ്ങനെ അറിയണം, പക്ഷിശ്രേഷ്ഠാ.

ബ്രഹ്മാണ്ഡാന്തഃ പദ്മനാഭോ യോ ജാതഃ കമലാസനഃ । സ ചര്തുമുഖസംജ്ഞാം ചാപ്യവാപ ഖഗസത്തമ ॥ ൩,൧൬.

ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിനുള്ളിൽ, കമലനാഭനായവൻ, കമലത്തിൽ ഇരുന്നവൻ ജനിച്ചു; അവൻ നാലുമുഖൻ എന്ന പേരും നേടി, പക്ഷിശ്രേഷ്ഠാ.

ഏവം ചത്വാരിരൂപാണി ബ്രഹ്മണഃ കീര്തിതാനി ച । വായോര്നാമാനി വക്ഷ്യേഹം ശൃണു പക്ഷീന്ദ്രസത്തമ ॥ ൩,൧൬.

ഇങ്ങനെ ബ്രഹ്മാവിന്റെ നാലു രൂപങ്ങൾ വിശദീകരിച്ചു. ഇനി ഞാൻ വായുവിന്റെ പേരുകൾ പറയാം, പക്ഷിരാജാവേ, ശ്രദ്ധിച്ചു കേൾക്കൂ.

സംകര്ഷണാച്ച ഗരുഡ ജയായാം യോ വഭൂവ ഹ । സ വായുഃ പ്രഥമോ ജ്ഞേയോ പ്രധാന ഇതി കീര്തിതഃ ॥ ൩,൧൬.

സംകർഷണനിൽ നിന്നു ജയയിലുണ്ടായവൻ വായു എന്നാണറിയപ്പെടുന്നത്; അവൻ ആദ്യ വായുവാണ്, പ്രധാനൻ എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു.

ലോകചേഷ്ടാപ്രദത്വാത്സ സൂത്രനാമ്നാപി കീര്തിതഃ । ബദരീസ്ഥസ്യ വിഷ്ണോശ്ച ധൈര്യേണ സ്തവനായ സഃ ॥ ൩,൧൬.

ലോകങ്ങൾക്ക് ചലനം നൽകുന്നതിനാൽ അവനെ സൂത്രൻ എന്നും വിളിക്കുന്നു; ബദരിയിൽ വസിക്കുന്ന വിഷ്ണുവിന്റെ ധൈര്യത്താൽ അവനെ സ്തുതിക്കുന്നു.

ധൃതിരൂപം യയൌ വായുസ്തസ്മാദ്ധൃതിരിതി സ്മൃതഃ । യോഗ്യാനാം ഹരിഭക്താനാം ധൃതിരൂപേണ സംസ്ഥിതഃ ॥ ൩,൧൬.

വായു ധൈര്യത്തിന്റെ രൂപം സ്വീകരിച്ചു, അതുകൊണ്ട് അവനെ ധൃതി എന്നു വിളിക്കുന്നു; യോഗ്യരായ ഹരിഭക്തന്മാരുടെ ഇടയിൽ അവൻ ധൈര്യമായി നിലകൊള്ളുന്നു.

യതോ ഹൃദി സ്ഥിതോ വായുസ്തതോ വൈ ധൃതിസംജ്ഞകഃ । സര്വേഷാം ച ഹൃദി സ്ഥിത്വാ സ്മരതേ സര്വദാ ഹരിമ് ॥ ൩,൧൬.

വായു ഹൃദയത്തിൽ വസിക്കുന്നതുകൊണ്ട് അവനെ ധൃതി എന്ന പേരിൽ വിളിക്കുന്നു; എല്ലാവരുടെയും ഹൃദയത്തിൽ വസിച്ച് അവൻ എപ്പോഴും ഹരിയെ ഓർക്കുന്നു.

അതോ വായുഃസ്ഥിതിര്നാമ ബഭൂവ ഖഗസത്തമ । അഥവാ വായുരേവൈകഃ ശ്വേതദ്വീപഗതം ഹരിമ് ॥ ൩,൧൬.

അതിനാൽ വായുവിനെ സ്ഥിതി എന്ന പേരിൽ വിളിക്കുന്നു, പക്ഷിരാജാവേ; അല്ലെങ്കിൽ വായു മാത്രം ശ്വേതദ്വീപിൽ വസിക്കുന്ന ഹരിയെ എപ്പോഴും ഓർക്കുന്നു.

സദാ സ്മരതി വൈ വീന്ദ്ര അതോസൌ സ്മൃതിസംജ്ഞകഃ । സര്വേഷാം ച ഹൃദിസ്ഥിത്വാ ജ്ഞാതോ വിഷ്ണോരുദീരണാത് ॥ ൩,൧൬.

അവൻ എപ്പോഴും ഓർക്കുന്നു, പക്ഷിരാജാവേ, അതുകൊണ്ട് അവനെ സ്മൃതി എന്നും വിളിക്കുന്നു; എല്ലാവരുടെയും ഹൃദയത്തിൽ വസിച്ച് വിഷ്ണുവിന്റെ ഉച്ചാരണത്തിലൂടെ അറിയപ്പെടുന്നു.

അതോ മേ മുക്തിനാമാഭൂദ്വായുരേവ ന സംശയഃ । ജ്ഞാനദ്വാരേണ ഭക്താനാം മുക്തിദോ മദനുജ്ഞയാ ॥ ൩,൧൬.

അതിനാൽ വായു മുക്തി എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു, ഇതിൽ സംശയമില്ല; ജ്ഞാനത്തിന്റെ വഴി കൊണ്ട് ഭക്തന്മാർക്ക് എന്റെ അനുമതിയാൽ മോക്ഷം നൽകുന്നു.

യതോ സൌ വായുരേവൈകോ മുക്തിനാമാ ഭൂവഹ । വിഷ്ണൌ ഭക്തിം വര്ധ്യതി ഭക്താനാം ഹൃദി സംസ്ഥിതഃ ॥ ൩,൧൬.

വായു മാത്രം മുക്തി എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; ഭക്തന്മാരുടെ ഹൃദയത്തിൽ വസിച്ച് അവൻ വിഷ്ണുവിൽ ഭക്തി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു.

അതോസൌ വിഷ്ണുഭക്തശ്ച കീര്തിതോ നാത്ര സംശയഃ । ഏഷോസൌ സര്വജീവാനാം ചിത്തസംജ്ഞാനമേവ ച ॥ ൩,൧൬.

അതിനാൽ അവനെ വിഷ്ണുഭക്തൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു, ഇതിൽ സംശയമില്ല; അവൻ എല്ലാ ജീവികളുടെ ചൈതന്യമായും അറിയപ്പെടുന്നു.

ചിത്തരൂപോ യതോ വായുരതശ്ചിത്തമിതി സ്മൃതഃ । പ്രഭുഃ പ്രഭൂണാം ഗരുഡ സോദരാണാം ച സര്വശഃ ॥ ൩,൧൬.

വായു ചിത്തത്തിന്റെ സ്വഭാവമുള്ളതുകൊണ്ട് അവനെ ചിത്തം എന്ന പേരിൽ ഓർക്കുന്നു; അവൻ പ്രഭുക്കളുടെ പ്രഭുവും, പക്ഷേ ഗരുഡാ, എല്ലാ സഹോദരന്മാരുടെയും പ്രഭുവുമാണ്.

അതസ്തു വായുരേവൈകോ മഹാപ്രഭുരിതി സ്മൃതഃ । സര്വേഷാം ച ഹൃഹി സ്ഥിത്വാ ബലം പശ്യതി സത്തമ ॥ ൩,൧൬.

അതിനാൽ വായു മാത്രം മഹാപ്രഭു എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; എല്ലാവരുടെയും ഹൃദയത്തിൽ വസിച്ച് അവൻ അവരുടെ ശക്തി കാണുന്നു, മഹാനായവനേ.

അതോ ബലമിതി ഹ്യാഖ്യാമവാപ വിനതാസുത । സര്വേഷാം ച ഹൃദി സ്ഥിത്വാ പുത്രപൌത്രാദികൈര്ജനൈഃ ॥ ൩,൧൬.

അതിനാൽ, വിനതയുടെ പുത്രനേ, അവൻ ബലം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; എല്ലാവരുടെയും ഹൃദയത്തിൽ വസിച്ച് പുത്രന്മാർ, പൗത്രന്മാർ, മറ്റ് ജനങ്ങൾ എന്നിവരിലൂടെ.

യാജനം കുരുതേ നിത്യമതോസൌ യഷ്ടൃസംജ്ഞകഃ । അനന്തകല്പമാരഭ്യ വായുപര്യന്തമേവ ച ॥ ൩,൧൬.

അവൻ എപ്പോഴും യാഗം നടത്തുന്നു, അതുകൊണ്ട് അവനെ യഷ്ടൃ എന്ന പേരിൽ വിളിക്കുന്നു; അനന്തമായ കാലത്തിന്റെ തുടക്കം മുതൽ വായുവുവരെ.

വക്രത്വം നാസ്തി യോഗസ്യ ഋജുര്യോഗ്യ ഇതി സ്മൃതഃ । യോഗസ്യ വക്രതാ നാമ കാമ്യതാ ഹരിപൂജനേ । ഈശരുദ്രാദികാനാം ച കാമ്യേന ഹരിപൂജനമ് ॥ ൩,൧൬.

യോഗത്തിൽ വക്രത്വം ഇല്ല, അതുകൊണ്ട് അവനെ ഋജുയോഗ്യൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു; യോഗത്തിൽ വക്രത്വം എന്നത് ഹരിയുടെ പൂജയിൽ ആഗ്രഹം കാണിക്കുന്നതാണ്; ഈശൻ, രുദ്രൻ മുതലായവരും ആഗ്രഹത്തോടെ ഹരിയെ പൂജിക്കുന്നു.

കസ്യചിത്ത്വഥ പക്ഷീന്ദ്ര ഹ്യതസ്ത്വനൃജവഃ സ്മൃതാഃ ॥ ൩,൧൬.

എങ്കിലും, പക്ഷിരാജാവേ, ചിലരെ അനൃജവൻമാർ എന്ന പേരിൽ ഓർക്കുന്നു.

ഋഷ്യാദീനാം ച മധ്യേപി കാമ്യേന ഹരിപൂജനമ് । അതോ ന ഋജവോ ജ്ഞേയാ മനുഷ്യാണാം ച കാ കഥാ ॥ ൩,൧൬.

ഋഷിമാരിലും മറ്റുള്ളവരിലും ഹരിയെ ആഗ്രഹത്തോടെ പൂജിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ട് അവർ ഋജു എന്നറിയപ്പെടുന്നില്ല, മനുഷ്യരിൽ എന്ത് പറയണം?

യാവത്കാമ്യസപര്യാം വൈ ന ജഹാതി നരോത്തമഃ । തഥാ ഋഷ്യാദയശ്ചൈവ മോക്ഷസ്യ പരിപന്ഥിനീമ് ॥ ൩,൧൬.

നല്ല മനുഷ്യൻ ആഗ്രഹപൂർവം ചെയ്യുന്ന പൂജ ഉപേക്ഷിക്കാതെ ഇരിക്കുന്നതുപോലെ, ഋഷിമാരും മറ്റുള്ളവരും മോക്ഷത്തിന് തടസ്സമായിത്തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു.