ഗരുഡപുരാണമ്

അമുഖ്യഭോജിനോ ജീവാഃ കുന്ത്യാദ്യാ മുഖ്യഭോജിനഃ । ശുഭാനി ച പിബേദ്വിഷ്ണുരശുഭം നോ പിബേദ്വിഭുഃ ॥ ൩,൧൪.

പ്രധാനഭോജകരല്ലാത്ത ജീവികൾ, കുന്തി മുതലായ പ്രധാനഭോജകർ; വിഷ്ണു ശുഭമായത് മാത്രം സ്വീകരിക്കും, അശുഭം ഭഗവാൻ സ്വീകരിക്കില്ല.

കോ വദേത്തസ്യ ചേഷ്ടാം തു പൂര്ണാനന്ദോ ഹരിഃ സ്വയമ് । ന തേന സദൃശഃ കോപി ദേശേ കാലേ ച വിദ്യതേ । തസ്യാവതാരാന്വക്ഷ്യഹം ശൃണു പക്ഷീന്ദ്രസത്തമ ॥ ൩,൧൪.

അവന്റെ പ്രവർത്തികൾ ആരാണ് വിവരിക്കാൻ കഴിയുക? ഹരി സ്വയം പൂർണ്ണാനന്ദനാണ്; ഒരിടത്തിലും ഒരുകാലത്തും അവനോട് തുല്യൻ ആരുമില്ല. അവന്റെ അവതാരങ്ങൾ ഞാൻ പറയാം, കേൾക്കു പക്ഷീരാജാ.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൧൫ ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച । അഥാവതാ രാന്പുരുഷാഖ്യോ ഹരിശ്ച ഗതോ ധ്യാനം കര്തുമീശോ മഹാത്മാ । പ്രാദുര്ബഭൂവാഖിലസദ്ഗുണാര്ണവഃ സ ഏവ വിഷ്ണുഃ സ ച ബീജഭൂതഃ ॥ ൩,൧൫.

ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: പിന്നെ പുരുഷ എന്ന അവതാരമായ ഹരി, മഹാത്മാവ്, ധ്യാനത്തിനായി പോയി. സകല ഗുണങ്ങളുടെ സമുദ്രമായ വിഷ്ണു, അതേ വിത്ത് രൂപം, അവിടെ പ്രത്യക്ഷമായി.

യോ ബീജഭൂതഃ പുരുഷാഖ്യ വിഷ്ണുഃ സ ഏവാഭൂദ്വാസുദേവോ മഹാത്മാ । സൃഷ്ടിം കര്തും പുരുഷാഖ്യസ്യ വായോര്മായാഖ്യായാം മൂലരൂപോ യഥാഽസ ॥ ൩,൧൫.

വിത്ത് രൂപനായ പുരുഷ എന്ന വിഷ്ണു സൃഷ്ടിക്കാനായി മഹാത്മാവായ വാസുദേവനായി. പുരുഷ എന്ന മായയിൽ മൂലരൂപമായി അവൻ പ്രവർത്തിച്ചു.

യോ വാസുദേവസ്തു സ ഏവ ജാതഃ സംകര്ഷണാഖ്യോ ഖിലസദ്ഗുണാത്മാ । സൃഷ്ടിം കര്തും സൂത്രഭൂതസ്യ വായോര്ജയാഖ്യായം പൂര്ണസംവിത്പരാത്മാ ॥ ൩,൧൫.

ആ വാസുദേവൻ തന്നെയാണ് സകല ഗുണങ്ങളോടുകൂടിയ സംകർഷണനായി ജനിച്ചത്. സൃഷ്ടിക്കാനായി, ജയ എന്ന വായുവിൽ സൂത്രഭൂതനായി, പൂർണ്ണമായ ചൈതന്യവും പരമാത്മാവും ആയി.

സ ഏവം സംകര്ഷണനാമധേയഃ പ്രദ്യുമ്നനാമാ ച സ ഏവ വിശ്രുതഃ । സരസ്വതീഭാരതീസര്ജനാര്ഥം സ ഏവ ദേവ്യാ മൂലരൂപോ ബഭൂവ ॥ ൩,൧൫.

അവൻ സംകർഷണൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു; അതേ, പ്രദ്യുമ്നൻ എന്ന പേരിലും പ്രശസ്തനാണ്. സരസ്വതിയും ഭാരതിയും സൃഷ്ടിക്കാനായി, ദേവിയുടെ മൂലരൂപമായിത്തന്നെ അവൻ നിലകൊണ്ടു.

സൃഷ്ട്വാ യുക്തം ഷോഡശഭിഃ കലാഭിര്മഹത്തത്ത്വം സൂക്ഷ്മരൂപം സ ഏവ । സാഹങ്കാരം ക്രീഡയാമാസ ദേവഃ ശൃണു ത്വം വൈ ഷോഡശാഖ്യാഃ കലാശ്ച ॥ ൩,൧൫.

പതിനാറ് കലകളോടെ മഹത്ത്വത്ത്വം സൃഷ്ടിച്ച്, അതിനെ സൂക്ഷ്മരൂപത്തിൽ ഒരുക്കി, ദേവൻ അഹങ്കാരത്തോടൊപ്പം ക്രീഡിച്ചു. ഈ പതിനാറ് കലകൾ എന്തെന്ന് നീ കേൾക്കു.

ഭൂതാനി കര്മേന്ദ്രിയപഞ്ചകാനി ജ്ഞാനേന്ദ്രിയാണീഹ തഥാ മനശ്ച । തതോ ബഭൂവ ഹ്യനിരുദ്ധസംജ്ഞകോ ജീവാംശ്ച സംഗൃഹ്യ സുപൂര്ണശക്തിഃ ॥ ൩,൧൫.

ഭൂതങ്ങൾ, അഞ്ചു കർമ്മേന്ദ്രിയങ്ങൾ, അഞ്ചു ജ്ഞാനേന്ദ്രിയങ്ങൾ, മനസ്സ്—ഇവയെല്ലാം ചേർന്ന്, അനിരുദ്ധൻ എന്ന പേരിൽ, ജീവികളെ ഉൾക്കൊണ്ടു, പൂർണ്ണശക്തിയോടെ ഉദിച്ചു.

സോയം വിരിഞ്ച്യാദിസമസ്തദേവാന് സ്ഥൂലേന ദേഹേന സസര്ജ നാഥഃ । തഥാ സ വിഷ്ണുഃ പുരുഷാഭിധസ്തു സനത്കുമാരത്വമവാപ വീന്ദ്ര ॥ ൩,൧൫.

അവൻ, ഭൗതിക ശരീരത്തിൽ, വിരിഞ്ചി മുതലായ എല്ലാ ദേവന്മാരെയും സൃഷ്ടിച്ചു. അങ്ങനെ, പുരുഷ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന വിഷ്ണു, സനത്കുമാരന്റെ രൂപം ധരിച്ചു, പക്ഷീരാജാവേ.

അനന്യസാധ്യം ബ്രഹ്മചര്യം ച കര്തും ദശേന്ദ്രിയാണാം ശോഷണാര്ഥം സദൈവ । സനന്ദനാദൌ പഠിതഃ കുമാരസ്തസ്മാന്നാന്യോ നാത്ര വിചാര്യമസ്തി ॥ ൩,൧൫.

മറ്റൊരുവൻ സാധ്യമല്ലാത്ത ബ്രഹ്മചര്യ വ്രതം പാലിക്കാനും, പത്ത് ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കാനുമാണ്, സനന്ദനന്മാരിൽ കുമാരൻ പ്രസിദ്ധനായത്; ഇതിൽ മറ്റൊന്നും ചിന്തിക്കേണ്ടതില്ല.

സ ഏവ വിഷ്ണുഃ സൂകരത്വം ഹ്യവാപ ക്ഷോപണീമുദ്ധര്തും ദൈത്യവപുര്നിഹന്തുമ് । ഹിരണ്യാക്ഷം സജ്ജനാനാം ഖഗേന്ദ്ര തഥാ ഭൂമേഃ സ്ഥാപനാര്ഥം ച ദേവഃ ॥ ൩,൧൫.

അവൻതന്നെ, ഭൂമിയെ ഉയർത്താനും, ഹിരണ്യാക്ഷൻ എന്ന ദാനവനെ സംഹരിക്കാനുമായി, സജ്ജന്മാർക്കായി ഭൂമിയെ സ്ഥാപിക്കാനുമായി, വരാഹരൂപം ധരിച്ചു, പക്ഷീരാജാവേ.

തതോ ഹരിര്മദ്വിദാസത്വമാപാനൃഷേര്ഭാര്യായാം യാമിന്യാം യോ മഹാത്മാ । തത്രാവതാരേ പഞ്ചരാത്രം സമഗ്രമുപാദേഷ്ടും നാപ ദാനം സ്വതന്ത്രഃ ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം, ഹരി മഹാത്മാവ്, യമിയുടെ ഭാര്യയായ ഋഷിയുടെ ഗർഭത്തിൽ മദ്വിദാസനായി അവതരിച്ചു. ആ അവതാരത്തിൽ പഞ്ചരാത്രം മുഴുവനും ഉപദേശിക്കാൻ സ്വതന്ത്രനായി.

സ ഏവ വിഷ്ണുഃ സമഭൂദ്ബ്രദര്യാം നാരായണാഖ്യഃ ശമലാപഹശ്ച । തപസ്തപ്തും ശിക്ഷയിതും ത്വൃഷീണാം തിരസ്കര്തും ഹ്യപ്സരസാം സഹസ്രമ് ॥ ൩,൧൫.

അവൻതന്നെ, ബദരിയിൽ നാരായണനായി, പാപങ്ങൾ നീക്കാൻ, തപസ്സു ചെയ്യാൻ, ഋഷികളെ ഉപദേശിക്കാൻ, ആയിരം അപ്സരസുകളെ അകറ്റാൻ അവതരിച്ചു.

തതോ ഹരിഃ കപിലത്വം ഹ്യവാപ്യ തിരോഹിതാന്കാലബലേന തത്ത്വാന് । ചതുര്വിശതിം സംശയം ചോദ്ധരിഷ്യന്നുപാദിശച്ചാസുരയേ മഹാത്മാ ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി കപിലനായി, കാലശക്തിയാൽ തത്വങ്ങൾ മറച്ചു, ഇരുപത്തിനാലിന്റെ സംശയം നീക്കാൻ, മഹാത്മാവായ അസുരിയെ ഉപദേശിച്ചു.

സ ഏവ ദതഃ സമഭൂദ്രമേശോനസൂയായാമത്രിരൂപഃ പരാത്മാ । ആന്വീക്ഷികിം നാമ സുതര്കവിദ്യാമലര്കനാമ്നേ പ്രദദാത്താം മഹാത്മാ ॥ ൩,൧൫.

അവൻതന്നെ ദത്താത്രേയൻ, അനസൂയയുടെ മകനായ അത്രിയുടെ രൂപത്തിൽ, പരമാത്മാവായ രമേശനായി, ആൽർക്കൻ എന്നവന് ആന്വീക്ഷികി എന്ന തർക്കശാസ്ത്രം നൽകി.

സ ഏവ വംശേപ്യഭവദ്രവേശ്ച ആകൂത്യാം യഃ സച്ചിദാനന്ദരൂപഃ । സ്വായംഭുവം യത്തു മന്വന്തരം ച ദേവൈഃ സാകം പാലയാമാസ വീന്ദ്ര ॥ ൩,൧൫.

അവനാണ് ആ വംശത്തിൽ ജനിച്ചവനും, ആകൂതി എന്ന സത്ത്വ-ചൈതന്യ-ആനന്ദസ്വരൂപിയായവളിൽ അവൻ ദേവന്മാരോടൊപ്പം സ്വായംഭുവ മന്വന്തരം സംരക്ഷിച്ചു, മഹാബലശാലിയായ മനുഷ്യരാജാവേ.

സ ഏവ വിഷ്ണുഃ സ ഉരുക്രമോഭൂദാഗ്നീധ്രപുത്ര്യാം മേരുദേവ്യാം ച നാഭേഃ । വിദ്യാരതാനാം മാനിനാം സര്വദൈവമത്യാശ്ചര്യം ദര്ശയിതും ച വീന്ദ്ര ॥ ൩,൧൫.

അവനാണ് മഹാവിക്രമശാലിയായ വിഷ്ണു, അഗ്നീധ്രന്റെ മകളായ മേരുദേവിയിൽ നിന്ന് നാഭിക്ക് ജനിച്ചവൻ. ജ്ഞാനത്തിൽ അഭിമാനിക്കുന്നവർക്കും എല്ലാ ദേവന്മാർക്കും അത്ഭുതങ്ങൾ കാണിക്കാൻ അവൻ അവതരിച്ചുവെന്ന് മനുഷ്യരാജാവേ.

തതോ ഹരിര്ജഗൃഹേ കൂര്മരൂപം സുരാസുരാണാമുദധിം വിമഥ്നതാമ് । പൃഷ്ഠേ ധര്തും മന്ദരം പര്വതം ച ബ്രഹ്മാണ്ഡം വാ ധര്തുമീശോ മഹാത്മാ ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി കൂർമരൂപം ധരിച്ച്, ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും സമുദ്രം കുലുക്കുമ്പോൾ, മന്ദരപർവ്വതം തന്റെ പുറത്ത് ചുമന്നു. മഹാത്മാവായ അവൻ ബ്രഹ്മാണ്ഡം പോലും ചുമക്കാൻ ശേഷിയുള്ളവനായിരുന്നു.

തതോ ഹരിഃ പ്രാദുരഭൂന്മഹാത്മാ ധന്വന്തരിര്നാമ ഹരിന്മണിദ്യുതിഃ । അപഥ്യദോഷാന്പരിഹര്തുമേവ ഹസ്തേ ഗൃഹീത്വാ പൂര്ണകുഭം സുധാഭിഃ ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി മഹാത്മാവായി ധന്വന്തരിയായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ഹരിയുടെ മാണിക്യത്തിൻറെ പ്രകാശംപോലെയുള്ളവൻ, കൈയിൽ അമൃതം നിറഞ്ഞ കലശം പിടിച്ച്, അനാരോഗ്യങ്ങൾ നീക്കാൻ അവൻ അവതരിച്ചുവു.

തതോ ഹരിര്ജഗൃഹേ ശ്രീവപുശ്ച യന്മോഹിനീതി പ്രവദന്തി ലോകേ । ഉദ്വൃത്താനാം ദിതിജാനാം മഹാത്മാ സമ്യക്തേഷാം വഞ്ചയിതും ഹരിര്ബലമ് ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി ശ്രീരൂപം, ലോകത്തിൽ മോഹിനി എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന രൂപം ധരിച്ചു. ദിതിയുടെ അഹങ്കാരമുള്ള പുത്രന്മാരെ വഞ്ചിച്ച് അവരുടെ ശക്തി അകറ്റാൻ മഹാത്മാവായ ഹരി അതിനായി അവതരിച്ചുവു.

തതോ ഹരിഃ പ്രാദുരഭൂന്മഹാത്മാ നൃസിംഹനാമാ ഭഗവാനനന്തഃ । ദൈത്യോ ഹിരണ്യകശിപുശ്ച തഥോരുദേശേ സംസ്ഥാപിതഃ കരജൈര്ദാരിതശ്ച ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി മഹാത്മാവായി നരസിംഹനായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ദൈത്യനായ ഹിരണ്യകശിപുവിനെ തന്റെ മടിയിൽ ഇരുത്തി, നഖങ്ങൾകൊണ്ട് കീറി നശിപ്പിച്ചു.

തതോ ഹരിര്ഭഗവാന്വാമനോഭൂദദിത്യാം വൈ കശ്യപാദ്ദവദേവഃ । ഇന്ദ്രായേദം ദാതുകാമഃ ഖഗേന്ദ്ര തദര്ഥം വൈ പാവിതും സോവിതും ച ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി, ഭാഗ്യവാനായ ദൈവം, കശ്യപനിൽ നിന്ന് ആദിതിയിൽ ജനിച്ച് വാമനനായി. പക്ഷിരാജാവേ, ഇന്ദ്രനു വേണ്ടി ഈ ഭൂമി തിരിച്ചു നൽകാനും ശുദ്ധീകരിക്കാനും അവൻ അവതരിച്ചുവു.

തതോ ഹരിര്ജമദഗ്നേഃ സുതോഭൂല്ലോകേ സര്വേ പര്ശുരാമം വദന്തി । ബ്രഹ്മദ്വിഷാം ക്ഷത്രിയാണാം ച വീന്ദ്ര ഭൂമിം നിഃ ക്ഷത്രാം കര്തുകാമോ മഹേശഃ ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി ജമദഗ്നിയുടെ മകനായി ജനിച്ചു. ലോകം അവനെ പരശുരാമൻ എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ബ്രാഹ്മണന്മാരെ വെറുക്കുന്ന ക്ഷത്രിയരെ ഭൂമിയിൽ നിന്ന് നീക്കം ചെയ്യാൻ മഹേശ്വരൻ ആ രൂപം സ്വീകരിച്ചു.

തതോഭവദ്വ്യാസരൂപീ സ വിഷ്ണുശ്ചതുര്വാരം രാഘവാസ്യാപി പൂര്ണഃ । പരാശരാത്സത്യവത്യാം ബഭൂവ പൈലാദിഭിര്വേദഭാഗാംശ്ച കര്തുമ് ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം വിഷ്ണു വ്യാസരൂപം ധരിച്ചു. രാഘവന്റെ വീട്ടിൽ നാലു പ്രാവശ്യം അവതരിച്ചവൻ, പരാശരനിൽ നിന്ന് സത്യവതിയിൽ ജനിച്ച്, പൈലനും മറ്റുള്ളവരുമായൊത്ത് വേദങ്ങൾ വിഭജിക്കാൻ അവതരിച്ചുവു.

തതോ ഹരീ രഘുവംശേവതീര്ണഃ കൌസല്യായാം രാഘവഃ സൂര്യവംശേ । സമുദ്രാദോര്വിഗ്രഹം കര്തുമീശോ ഹം തും ഭൂമ്യാം രാവണാദീംശ്ച വീന്ദ്ര ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി രഘുവംശത്തിൽ അവതരിച്ച്, കൗസല്യയിൽ ജനിച്ചു. സൂര്യവംശത്തിൽ ജനിച്ച രാഘവൻ, സമുദ്രത്തോടും ഭൂമിയിലെ രാവണാദികളോടും യുദ്ധം നടത്താൻ അവതരിച്ചുവു.

തതോ ഹരിര്വ്യാസരൂപീ ബഭൂവ അഷ്ടാവിംശേ ദ്വപരേ ജ്ഞാനരൂപീ । പരാശരാത്സത്യവത്യാം മഹാത്മാ സ്വയം വേദാന് സംവിഭക്തും ച ദേവഃ ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി, അറുപത്തിയെട്ടാം ദ്വാപരയുഗത്തിൽ, ജ്ഞാനസ്വരൂപിയായ വ്യാസനായി അവതരിച്ചു. മഹാത്മാവായ ദൈവം, പരാശരനിൽ നിന്ന് സത്യവതിയിൽ ജനിച്ച്, വേദങ്ങൾ സ്വയം വിഭജിച്ചു.

തതോ ഹരിഃ കൃഷ്ണരൂപീ ബഭൂവ ദേവക്യാം വൈ വസുദേവാത്സ വിഷ്ണുഃ । കംസാദീന്വൈ നിതരാം ഹന്തുകാമഃ സമ്യക്പാതും പാണ്ഡവാംശ്ചാപി വീന്ദ്ര ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി കൃഷ്ണരൂപം ധരിച്ചു. ദേവകിയിൽ വസുദേവനിൽ നിന്ന് ജനിച്ച വിഷ്ണു, കംസാദികളെ പൂര്‍ണമായി നശിപ്പിക്കാനും പാണ്ഡവരെ സംരക്ഷിക്കാനും അവതരിച്ചുവു, മനുഷ്യരാജാവേ.

തതഃ കലൌ സംപ്രവൃത്തേ ഹരിസ്തു സംമോഹനാര്ഥം ചാസുരാണാം ഖഗേന്ദ്ര । നാമ്നാ ബുദ്ധോ കീകടേഷു പ്രജാതോ വേദപ്രമാണം നിരാകര്തുമേവ ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം കലിയുഗം ആരംഭിക്കുമ്പോൾ, ഹരി കികടദേശത്ത് ബുദ്ധനായി ജനിച്ചു, പക്ഷിരാജാവേ. അസുരന്മാരെ മോഹിപ്പിക്കാനും വേദങ്ങളുടെ പ്രമാണം നിരസിക്കാനുമാണ് അവന്റെ അവതാരം.

തതോ ഹരിഃ കല്കിസംജ്ഞശ്ച വീന്ദ്ര ഉത്പത്സ്യതേ യുഗയോര്മധ്യസംധൌ । ദസ്യുപ്രായാന്ഭൂമിപാന്വൈ നിഹന്തും നാമ്നാ ഹരിര്വിഷ്ണുഗുപ്തസ്യ ഗേഹേ ॥ ൩,൧൫.

അതിനുശേഷം ഹരി, കല്കി എന്ന പേരിൽ, മനുഷ്യരാജാവേ, യുഗങ്ങൾക്കിടയിലെ സന്ധിക്കാലത്ത് വിഷ്ണുഗുപ്തന്റെ വീട്ടിൽ ജനിക്കും. ഭൂരിപക്ഷം കള്ളന്മാരായ രാജാക്കളെ നശിപ്പിക്കാനാണ് അവന്റെ അവതാരം.