ഗരുഡപുരാണമ്

ശേഷാദഹം ദശഗുണൈര്വിഹീനാ മാം പാഹി നിത്യം ജഗതാമധീശ ॥ ൩,൬.

ഞാൻ ശേഷനേക്കാൾ പത്ത് ഗുണം കുറവാണ്. ലോകങ്ങളുടെ അധിപനേ, എന്നെ എപ്പോഴും രക്ഷിക്കണം.

ഏവം സ്തുത്വാ വാരുണീ തു തൂഷ്ണീമാസ ഖഗേശ്വര । തദനന്തരജാ ബ്രാഹ്മീ സൌപര്ണീ ഹ്യുപചക്രമേ ॥ ൩,൬.

ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ച ശേഷം വാരുണി മൗനമായി. അതിനുശേഷം ശേഷനുശേഷം ജനിച്ച ബ്രാഹ്മി, സൗപർണി തുടങ്ങി.

സൌപര്ണ്യുവാച । സ്തോതും ഗുണാംസ്തവ ഹരേ ജഗദീശവാചാ ശ്രോതും ഹരേ തവ കഥാം ശ്രവണേ ന ശക്തിഃ । യസ്തത്ത്വനും സ്മരതി ദേവ തവ സ്വരൂപം കോ വൈ നു വേദ ഭുവി തം ഭഗവത്പദാര്ഥമ് ॥ ൩,൬.

സൗപർണി പറഞ്ഞു: ഹരേ, ലോകനാഥാ, വാക്കിലൂടെ നിന്റെ ഗുണങ്ങൾ സ്തുതിക്കാനും, നിന്റെ കഥകൾ കേൾക്കാനും എനിക്ക് ശേഷിയില്ല. നിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വരൂപം ഓർക്കുന്നവൻ ഭൂമിയിൽ ആരാണ് നിന്റെ ദിവ്യപാദാർത്ഥം അറിയുന്നത്?

അതോ ഗുണസ്തവനേ നാസ്തി ശക്തിര്വീന്ദ്രാദഹം ദശഗുണൈരവരാ ച നിത്യമ് ॥ ൩,൬.

അതിനാൽ, നിന്റെ ഗുണങ്ങൾ സ്തുതിക്കാൻ എനിക്ക് ശക്തിയില്ല. ഞാൻ എപ്പോഴും ഇന്ദ്രാണിക്കാൾ പത്ത് ഗുണം കുറവാണ്.

ഏവം സ്തുത്വാ തു സൌപര്ണീ തൂഷ്ണീമാസ ഖഗേശ്വര । രുദ്രാനന്തരജാ സ്തോതും ഗിരിജാ തൂപചക്രമേ ॥ ൩,൬.

ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ച ശേഷം സൗപർണി മൗനമായി. അതിനുശേഷം രുദ്രനുശേഷം ജനിച്ച ഗിരിജ സ്തുതിക്കാൻ തുടങ്ങി.

പാര്വത്യുവാച ഗോവിന്ദ നാരായണ വാസുദേവ ത്വയാ ഹി മേ കിഞ്ചിദപി പ്രയോജനമ് । നാസ്ത്യേവ സ്വാമിന്ന ച നാമ വാചാ സൌഭാഗ്യരൂപഃ സര്വദാ ഏക ഏവ ॥ ൩,൬.

പാർവതി പറഞ്ഞു: ഗോവിന്ദാ, നാരായണാ, വാസുദേവാ, എനിക്ക് നിന്നിൽ നിന്നു ഒന്നും വേണമെന്നില്ല. സ്വാമിനേ, ഭാഗ്യത്തിന് മറ്റൊരു പേരോ വാക്കോ ഇല്ല; എല്ലായ്പ്പോഴും ഒരേ ഒരു പേരാണ് അതിന്.

നാരായണേതി തവ നാമ ച ഏകമേവ വൈരാഗ്യഭക്തിവിഭവേ പരമം സമര്ഥാമ് । അസംഖ്യബ്രഹ്മാദികഹത്യനാശാനേ ഗുര്വങ്ഗനാകോടിവിനാശനേ ച ॥ ൩,൬.

നാരായണ എന്നൊരു നാമം മാത്രം, വൈരാഗ്യവും ഭക്തിയും നൽകുന്നതിൽ അത്യന്തം ശക്തമാണ്; അനേകം ബ്രാഹ്മണഹത്യാദിപാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുകയും, ഗുരുവിന്റെ ഭാര്യമാരുടെ അനേകം ദുരന്തങ്ങൾ അകറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു.

നാമാധികാരിണീ ചാഹം ഗുണാനാം ച മഹാപ്രഭോ । സ്തവനേ നാസ്തി മേ ശക്തീ രുദ്രാദ്ദശഗുണൈരഹമ് ॥ ൩,൬.

മഹാപ്രഭോ, നിന്റെ നാമം ജപിക്കാൻ മാത്രമേ എനിക്ക് യോഗ്യതയുള്ളു; ഗുണങ്ങൾ പാടാൻ എനിക്ക് ശക്തിയില്ല. രുദ്രനേക്കാൾ പത്ത് ഇരട്ടി ശക്തിയുണ്ടായാലും എനിക്ക് കഴിയില്ല.

അവരാ ച സദാസ്മ്യേവ നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ । ഏവം സ്തുത്വാ സാ ഗിരിജാസ്തൂഷ്ണീമാസ ഖഗേശ്വര ॥ ൩,൬.

ഞാൻ എപ്പോഴും താഴ്ന്നവളാണ്; ഇതിൽ കൂടുതൽ ചിന്തിക്കേണ്ടതില്ല. ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ച ശേഷം ഗിരിജാ മൗനമായി നിന്നു, പക്ഷിരാജാവേ.

ശ്രീഗരുഡമഹാപുരാണമ് ൭ ശ്രീകൃഷ്ണ ഉവാച । പാര്വത്യാനന്തരോത്പന്ന ഇന്ദ്രോ വചനമബ്രവീത് । ഇന്ദ്ര ഉവാച । തവ സ്വരൂപം ഹൃദി സംവിജാനന് സമുത്സുകഃ സ്യാത്സ്തവനേ യസ്തു മൂഢഃ । അജാനതഃ സ്തവനം ദേവദേവ തദേവാഹുര്ഹേലനം ചക്രപാണേ ॥ ൩,൭.

ശ്രീകൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: പാർവതിക്ക് ശേഷം ഇന്ദ്രൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു: ഹൃദയത്തിൽ നിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വരൂപം അറിയുന്നവൻ പോലും, അതറിയാതെ നിന്നെ സ്തുതിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചാൽ, ദേവദേവനേ, ചക്രധാരിനേ, ആ സ്തുതി അശ്രദ്ധയാണെന്ന് പറയുന്നു.

തഥാപി തദ്വൈ തവ നാമ പൂര്വം ഭവേത്തദാ പുണ്യകരം ഭവേദിതി । രുദ്രാദികാനാം സ്തവനേ നാസ്തി ശക്തിസ്തദാ വക്തവ്യം മമ നാസ്തീതി കിം വാ ॥ ൩,൭.

എങ്കിലും, ആദ്യം നിന്റെ നാമം ഉച്ചരിച്ചാൽ മാത്രം പോരാ, അതു പുണ്യം നൽകും. രുദ്രനും മറ്റുള്ളവരെയും സ്തുതിക്കാൻ ശക്തിയില്ലെങ്കിൽ, എനിക്ക് കഴിയില്ലെന്നു മാത്രം പറയേണ്ടതാണല്ലോ.

ഗുണാംശതോ ദശഭീ രുദ്രതോ വൈ സദാ ന്യൂനോ മത്സമഃ കാമദേവഃ । ജ്ഞാനേ ബലേ സമതാ സര്വദാസ്തി തഥാഃ കാമഃ കിം ച ദൂതഃ സദൈവ ॥ ൩,൭.

ഗുണങ്ങളിൽ ഞാൻ എപ്പോഴും രുദ്രനേക്കാൾ പത്ത് ഇരട്ടി കുറവാണ്; കാമദേവൻ എനിക്ക് തുല്യൻ. ജ്ഞാനത്തിലും ശക്തിയിലും തുല്യതയുണ്ട്, കാമൻ എപ്പോഴും എന്റെ ദൂതനാണ്.

ഏവം സ്തുത്വാ ദേവദേവോ ഹരിം ച തൂഷ്ണീം സ്ഥിതഃ പ്രാഞ്ജലിര്നമ്രഭൂര്ധാം । തദനന്തരജോ ബ്രഹ്മാ അഹങ്കാരിക ഊചിവാന് ॥ ൩,൭.

ഇങ്ങനെ ദേവദേവനായ ഹരിയെ സ്തുതിച്ച ശേഷം, അവൻ കയ്യുകൂപ്പി തലതാഴ്ത്തി മൗനമായി നിന്നു. അതിനുശേഷം അവനുശേഷം ജനിച്ച ബ്രഹ്മാവു അഹങ്കാരത്തോടെ സംസാരിച്ചു.

അഹങ്കാരിക ഉവാച । നമസ്തേ ഗണപൂര്ണായ നമസ്തേ ജ്ഞാനമൂര്തയേ । നമോഽജ്ഞാനവിദൂരായ ബ്രഹ്മണേനംതമൂര്തയേ ॥ ൩,൭.

അഹങ്കാരിയായവൻ പറഞ്ഞു: എല്ലാ ഗണങ്ങളാലും നിറഞ്ഞവനേ, ജ്ഞാനസ്വരൂപനേ, അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് ദൂരെ നിൽക്കുന്നവനേ, അനന്തസ്വരൂപനായ ബ്രഹ്മനേ, നിനക്ക് വന്ദനം.

ഇന്ദ്രാദഹം ദശഗുണൈഃ സര്വദാ ന്യൂന ഉക്തോ ന ജനി ത്വാം സര്വദാ ഹ്യപ്രമേയ । തഥാപി മാം പാഹി ജഗദ്ഗുരോ ത്വം ദത്ത്വാ ദിവ്യം ഹ്യായതനം ച വിഷ്ണോ ॥ ൩,൭.

ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു ഞാൻ എപ്പോഴും അവനേക്കാൾ പത്ത് ഇരട്ടി കുറവാണെന്ന്; എന്നാൽ നീ എപ്പോഴും അളവുകിട്ടാത്തവനും ജനനമില്ലാത്തവനുമാണ്. എങ്കിലും, ലോകഗുരുവേ, വിഷ്ണുവേ, ദൈവികമായ വാസസ്ഥലം നൽകി എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ.

ആഹങ്കാരിക ഏവം തു സ്തുത്വാ തൂഷ്ണീം ബഭൂവ ഹ । തദനന്തരജാ സ്തോതും ശചീ വചനമബ്രവീത് ॥ ൩,൭.

ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ച ശേഷം അഹങ്കാരിയായവൻ മൗനമായി നിന്നു. അതിനുശേഷം അവനുശേഷം ജനിച്ച ശചി സ്തുതിക്കാൻ തുടങ്ങി.

ശച്യുവാച । സംചിന്തയാമി അനിശം തവ പാദപദ്മം വജ്രാങ്കുശധ്വജസരോരുഹലാഞ്ഛനാഢ്യമ് । വാഗീശ്വരൈരപി സദാ മനസാപി ധര്തും നോ ശക്യമീശ തവ പാദരജഃ സ്മരാമി ॥ ൩,൭.

ശചി പറഞ്ഞു: ഞാൻ എപ്പോഴും നിന്റെ പാദപദ്മം ധ്യാനിക്കുന്നു; വജ്രം, അങ്കുശം, ധ്വജം, കമലം എന്നിവയുടെ അടയാളങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു. വാഗ്ദേവതാക്കളും പോലും നിന്റെ പാദരജസ്സ് മനസ്സിൽ എപ്പോഴും ധരിക്കാൻ കഴിയില്ല, ഈശ്വരാ; ഞാൻ അതിനെ ഓർക്കുന്നു.

ആഹങ്കാരികപ്രാണാച്ച ഗുണൈശ്ച ദശഭിഃ സദാ । ന്യൂനഭൂതാം ച മാം പാഹി കൃപാലോ ഭക്തവത്സല ॥ ൩,൭.

അഹങ്കാരിയായവനേക്കാൾ ജീവനും ഗുണങ്ങളിലും പത്ത് ഇരട്ടി കുറവായിരിക്കുന്ന എന്നെ, ദയാനിധിയേ, ഭക്തജനപ്രിയനേ, രക്ഷിക്കണമേ.

ഏവം സ്തുത്വാ ശചീ ദേവീ തൂഷ്ണീം ഭഗവതീ ഹ്യഭൂത് । തദനന്തരജാ സ്തോതും രതിഃ സമുപചക്രമേ ॥ ൩,൭.

ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ച ശേഷം ദേവിയായ ശചി മൗനമായി നിന്നു. അതിനുശേഷം അവളുശേഷം ജനിച്ച രതി സ്തുതിക്കാൻ തുടങ്ങി.

രതിരുവാച । സംചിന്തയാമി നൃഹരേര്വദനാരവിന്ദം ഭൃത്യാനുകംപിതധിയാ ഹി ഗൃഹീതമൂര്തിമ് । യച്ഛ്രീനികേതമജരുദ്രരമാദികൈശ്ച സംലാലിതം കുടിലങ്കുന്തലവൃന്ദജുഷ്ടമ് ॥ ൩,൭.

രതി പറഞ്ഞു: ഭൃത്യന്മാരോടുള്ള കാരുണ്യത്തോടെ രൂപം സ്വീകരിച്ച നൃഹരിയുടെ മുഖാരവിന്ദം ഞാൻ ധ്യാനിക്കുന്നു. ശ്രീയുടെ വാസസ്ഥലമായ ആ മുഖം ബ്രഹ്മാവും രുദ്രനും മറ്റുള്ളവരും സ്നേഹത്തോടെ ആരാധിക്കുന്നു; വളഞ്ഞ കേശങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു.

ഏതാദൃശം തവ മുഖം നുവിതും ന ശക്തിഃ ശച്യാ സമാപി ഭഗവന്പരിപാഹി നിത്യമ് । കൃത്വാ സ്തുതിം രതിരിയം പരമാദരേണ തൂഷ്ണീം സ്ഥിതാ ഭഗവതശ്ച സമീപ ഏവ ॥ ൩,൭.

എന്നോടു തുല്യയായ ശചിക്കും നിന്റെ ആ മുഖം സ്തുതിക്കാൻ കഴിയില്ല, ഭഗവനേ; എപ്പോഴും എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ. പരമാദരത്തോടെ സ്തുതി അർപ്പിച്ച രതി ഭഗവാന്റെ അടുത്ത് മൗനമായി നിന്നു.

രത്യനന്തരജോ ദക്ഷഃ സ്തോതും സമുപചക്രമേ ॥ ൩,൭.

രതിയ്ക്കുശേഷം ദക്ഷൻ സ്തുതിക്കാൻ തുടങ്ങി.

ദക്ഷ ഉവാച । സംചിന്തയേ ഭഗവതശ്ചരണോദതീര്ഥം ഭക്ത്യാ ഹ്യജേന പരിഷിക്തമജാദിവന്ദ്യമ് । യച്ഛൌചനിഃസൃതമജപ്രവരാവതാരം ഗങ്ഗാഖ്യതീര്ഥമഭവത്സരിതാം വരിഷ്ഠമ് ॥ ൩,൭.

ദക്ഷൻ പറഞ്ഞു: ഭഗവാന്റെ പാദജലത്തെ ഞാൻ ഭക്തിയോടെ ധ്യാനിക്കുന്നു; അജൻ അതിൽ അഭിഷേകം നടത്തി, ആദിപുരുഷന്മാർ ആരാധിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിന്റെ വിശുദ്ധിയിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടത് ഗംഗയായി, നദികളിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമമായതായി.

രുദ്രോപി തേന വിധൃതേന ജടാകലാപപൂതേന പാദരജസാ ഹ്യശിവഃ ശിവോഭൂത് । ഏതാദൃശം തേ ചരണം കരുണേശ വിഷ്ണോ സ്തോതും ശക്തിര്മമ നാസ്തി കൃപാവതാര । രത്യാ സമഃ ശ്രുതിഗതോ ന ഗതോസ്മി മോക്ഷമേതാദൃശം ച പരിപാഹി നിദാനമൂര്തേ ॥ ൩,൭.

ഏവം സ്തുത്വാ സ ദക്ഷസ്തു തൂഷ്ണീമേവ ബഭൂവ ഹ । തദനന്തരജഃ സ്തോതും ബൃഹസ്പതിരുപാക്രമീത് ॥ ൩,൭.

ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ച ശേഷം ദക്ഷൻ മൗനമായി. അതിന് ശേഷം ബൃഹസ്പതി സ്തുതിക്കാൻ തുടക്കം കുറിച്ചു.

ബൃഹസ്പതിരുവാച । സംചിന്തയാമി സതതം തവ ചാനനാബ്ജം ത്വം ദേഹി ദുഷ്ടവിഷയേഷു വിരക്തിമീശ ॥ ൩,൭.

ബൃഹസ്പതി പറഞ്ഞു: ഞാൻ എപ്പോഴും അങ്ങയുടെ കമലമുഖം ധ്യാനിക്കുന്നു; ദൈവമേ, ദുഷ്ടമായ വസ്തുക്കളിൽ നിന്ന് എനിക്ക് വിരക്തി ദയവായി നൽകണമേ.

ഏതേഷു ശക്തിര്യദി വൈ സ ജീവോ കര്താ ച ഭോക്താ ച സദാ ച ദാതാ । യോഷാം ച പുത്രസുഹൃദൌ ച പശൂംശ്ച സര്വമേവം വിനശ്യതി യതോ ഹി തദാശു ഛിന്ധി ॥ ൩,൭.

ഇവയിൽ ആത്മാവിന് യഥാർത്ഥത്തിൽ ശക്തിയുണ്ടെങ്കിൽ, എല്ലാം ചെയ്യാനും അനുഭവിക്കാനും നൽകാനും കഴിയുന്നവനാണെങ്കിൽ, ഭാര്യ, മകൻ, സുഹൃത്ത്, പശുക്കൾ എന്നിവ എല്ലാം നശിച്ചുപോകും; അതിനാൽ അവയിലേക്കുള്ള ആസക്തി ഉടൻ മുറിച്ചുകളയണം.

സംസാരചക്രഭ്രമണേനൈവ ദേവ സംസാരദുഃഖമനുഭൂയേഹാഗതോസ്മി । ശക്തിര്ന ചാസ്തി നവനേ മമ ദേവദേവ സത്യാ സമം ച സതതം പരിപാഹി നിത്യമ് ॥ ൩,൭.

ദൈവമേ, ഈ ജന്മമരണചക്രത്തിൽ അലഞ്ഞു അനുഭവിച്ച സാംസാരിക ദുഃഖങ്ങൾക്കൊടുവിൽ ഞാൻ ഇവിടെ എത്തി. പുത്തൻ ജീവൻ തുടങ്ങാൻ എനിക്ക് ശക്തിയില്ല, ദേവദേവാ; സത്യം മാത്രം പറയുന്ന എന്നെ എപ്പോഴും രക്ഷിക്കണമേ.

ഏവം ശ്രുത്വാ ച പരമം തൂഷ്ണീമേവ സ്ഥിതോ മുനിഃ । തദനന്തരജസ്തോതും ഹ്യനിരുദ്ധോപചക്രമേ ॥ ൩,൭.

ഇങ്ങനെ കേട്ട ശേഷം ആ മഹർഷി മൗനമായി. അതിനുശേഷം അനിരുദ്ധൻ സ്തുതികൾ ആരംഭിച്ചു.