ജ്ഞാനഹ്രദേ സത്യജലേ രാഗദ്വേഷമലാപഹേ । യഃ സ്നാതി മാനസേ തീര്ഥേ സ വൈ മോക്ഷമവാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.
ജ്ഞാനസരസ്സിൽ, സത്യജലത്തിൽ, രാഗദ്വേഷമലങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്ന മനസ്സിന്റെ തീർത്ഥത്തിൽ കുളിക്കുന്നവൻ, അവൻ തന്നെ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും.
പ്രൌഢവൈരാഗ്യമാസ്ഥായ ഭജതേ മാമനന്യഭാക് । പൂര്ണദൃഷ്ടിഃ പ്രസന്നാത്മാ സ വൈ മോക്ഷമവാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.
പക്വമായ വൈരാഗ്യം സ്വീകരിച്ച്, എനിക്ക് അനന്യഭക്തിയോടെ ഭജിച്ച്, സമ്പൂർണ്ണദൃഷ്ടിയോടെ, മനസ്സിൽ ശാന്തതയോടെ ഇരിക്കുന്നവൻ, അവൻ തന്നെ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും.
ത്യക്ത്വാ ഗൃഹം ച യസ്തീര്ഥേ നിവസേന്മരണോത്സുകഃ । മുക്തിക്ഷേത്രേഷു മ്രിയതേ സ വൈ മോക്ഷമവാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.
വീട് ഉപേക്ഷിച്ച്, തീർത്ഥത്തിൽ താമസിച്ച്, മരണത്തിനായി ആഗ്രഹിച്ച്, മോക്ഷക്ഷേത്രങ്ങളിൽ മരിക്കുന്നവൻ, അവൻ തന്നെ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും.
അയോധ്യാ മഥുരാ മായാ കാശീ കാഞ്ചീ അവന്തിക । പുരീ ദ്വാരവതീ ജ്ഞേയാഃ സപ്തൈതാ മോക്ഷദായികാഃ ॥ ൨,൪൯.
അയോധ്യ, മഥുര, മായാ, കാശി, കാഞ്ചി, അവന്തിക, പുരി ദ്വാരവതി — ഈ ഏഴു നഗരങ്ങളും മോക്ഷം നൽകുന്നവയെന്നു അറിയണം.
ഇതി തേ കഥിതം താര്ക്ഷ്യ മോക്ഷധര്മം സനാതനമ് । ജ്ഞാനവൈരാഗ്യസഹിതം ശ്രുത്വാ മോക്ഷമവാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.
ഇങ്ങനെ, താര്ക്ഷ്യാ, ജ്ഞാനവും വൈരാഗ്യവും കൂടിയ ശാശ്വതമായ മോക്ഷധർമ്മം ഞാൻ നിന്നോട് വിശദീകരിച്ചു. ഇതു കേട്ടാൽ ഒരാൾക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും.
മോക്ഷം ഗച്ഛന്തി തത്ത്വജ്ഞാ ധാര്മികാഃ സ്വര്ഗതിം നരാഃ । പാപിനോ ദുര്ഗതിം യാന്തി സംസരന്തി ഖഗാദയഃ ॥ ൨,൪൯.
യഥാർത്ഥം അറിയുന്നവർക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും; ധാർമ്മികർ സ്വർഗത്തിൽ എത്തും; പാപികൾ ദുർഗതിയിലാകും; പക്ഷികൾക്കും മറ്റു ജീവികൾക്കും ജനനമരണചക്രത്തിൽ തുടർച്ചയാകും.
സൂത ഉവാച । സ്വപ്രശ്രോത്തരരാദ്ധാന്തമേവം ഭഗവതോ മുഖാത് । ശ്രുത്വാ ഹൃഷ്ടതനുസ്താര്ക്ഷ്യോ നനാമ ജഗദീശ്വരമ് ॥ ൨,൪൯.
സൂതൻ പറഞ്ഞു: താൻ തന്നെ ചോദിച്ച സംശയങ്ങൾക്ക് ഭഗവാന്റെ വായിൽനിന്ന് ലഭിച്ച ഉത്തരം കേട്ട്, താര്ക്ഷ്യൻ ആനന്ദത്തിൽ തുളുമ്പി, ലോകനാഥനോട് നമസ്കരിച്ചു.
സന്ദേഹോ മേ മഹാന്നഷ്ടോ ഭവദ്വാക്യവിരോചനാത് । ഇത്യുക്ത്വാ വിഷ്ണുമാമന്ത്ര്യ സ ഗതഃ കശ്യപാശ്രമമ് ॥ ൨,൪൯.
'നിന്റെ പ്രകാശമുള്ള വാക്കുകൾകൊണ്ട് എന്റെ വലിയ സംശയം നീങ്ങി,' എന്ന് പറഞ്ഞ്, വിഷ്ണുവിനെ വന്ദിച്ച്, അവൻ കശ്യപന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയി.
സദ്യോ ദേഹാന്തരം യാതി യഥാ യാതി വിലമ്ബതഃ । അനയോരുഭയോശ്ചൈവ ന വിരോധസ്തഥൈവ വഃ ॥ ൨,൪൯.
ഉടൻ തന്നെ അല്ലെങ്കിൽ കുറച്ച് വൈകിയെങ്കിലും, ഒരാൾക്ക് മറ്റൊരു ശരീരം ലഭിക്കാം; ഈ രണ്ടിലും യാതൊരു വിരോധവും ഇല്ല, നിങ്ങള്ക്കും അതുപോലെയാണ്.
സര്വമാഖ്യാതവാംസ്താത ശ്രുതോ ഭഗവതോ യഥാ । മാരീചോഽപി മുദം ലേഭേ ശ്രുത്വാ വാക്യം രമാപതേഃ ॥ ൨,൪൯.
എല്ലാം ഞാൻ ഭഗവാന്റെ വാക്കുകൾ പോലെ തന്നെ പറഞ്ഞുതന്നു, പ്രിയനേ; ലക്ഷ്മീപതിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് മരീചിയും ആനന്ദം അനുഭവിച്ചു.
അപാകൃതസ്തു സന്ദേഹോ ബ്രാഹ്മണാ ഭവതാം മയാ । ഉക്തം സുപര്ണസംജ്ഞന്തു പുരാണം പരമാദ്ഭുതമ് ॥ ൨,൪൯.
ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, നിങ്ങളുടെ സംശയങ്ങൾ ഞാൻ നീക്കി; സൂപർണ്ണം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന അത്ഭുതകരമായ പുരാണം ഞാൻ നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞു.
ഇദമാപ ഹരേസ്താര്ക്ഷ്യസ്താര്ക്ഷ്യാദാപ തതോ ഭൃഗുഃ । ഭൃഗോര്വസിഷ്ഠഃ സംപ്രാപ വാമദേവസ്തതഃ പുനഃ ॥ ൨,൪൯.
ഇത് ഹരിയിൽ നിന്ന് താര്ക്ഷ്യൻ ഏറ്റുവാങ്ങി; താര്ക്ഷ്യനിൽ നിന്ന് ഭൃഗു, ഭൃഗുവിൽ നിന്ന് വസിഷ്ഠൻ, പിന്നെ വസിഷ്ഠനിൽ നിന്ന് വാമദേവൻ ഏറ്റുവാങ്ങി.
പരാശരമുനിഃ പ്രാപ തസ്മാദ്വ്യാസസ്തതോ ഹ്യഹമ് । മയാ തു ഭവതാം പ്രോക്തം പരം ഗുഹ്യം ഹരേരിദമ് ॥ ൨,൪൯.
അവനിൽ നിന്ന് പരാശരമുനി, അവനിൽ നിന്ന് വ്യാസൻ, പിന്നെ ഞാൻ ഇതു ഏറ്റുവാങ്ങി; ഇപ്പോൾ ഞാൻ ഈ പരമഗുഹ്യമായ ഹരിവചനങ്ങൾ നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞു.
യ ഇദം ശൃണുയാന്മര്ത്യോ യോ വാപ്യഭിദധാതി ച । ഇഹാമുത്ര ച ലോകേ സ സര്വത്ര സുഖമാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.
മനുഷ്യരിൽ ആരെങ്കിലും ഇത് കേട്ടാലോ, വായിച്ചാലോ, ഇവിടെയോ മറ്റുള്ള ലോകത്തോ, അവൻ എല്ലായിടത്തും സന്തോഷം നേടും.
വ്രജതഃ സംയമന്യാം യദ്ദുഃ ഖമത്ര നിരൂപിതമ് । അസ്യ ശ്രവണതഃ പുണ്യം തന്മുക്തോ ജായതേ തതഃ ॥ ൨,൪൯.
സ്വയംനിയമം വിട്ടുപോകുന്നവർക്കുള്ള ദുഃഖം ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഇത് കേട്ടാൽ, അത്തരം ദുഃഖങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കും.
അത്രോക്തകര്മപാകാദിശ്രവണാച്ച നൃണാമിഹ । വൈരാഗ്യമാവഹേദ്യസ്മാത്തസ്മാച്ഛ്രോതവ്യമേവ ച ॥ ൨,൪൯.
ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന കര്മഫലങ്ങൾ കേട്ടാൽ മനുഷ്യർക്കു വൈരാഗ്യം ഉണരുന്നു; അതുകൊണ്ട് ഇത് കേൾക്കേണ്ടതാണു.
ഭജത ജിതഹൃഷീകാഃ കൃഷ്ണമേനം മുനീശം സമജനി ബത യസ്മാദ്ഗീഃ സുധാസാരധാരാ । പൃഷതമപി യദീയം വര്ണരൂപം നിപീയ ശ്രുതിപുടചുലുകേന പ്രാപ്നുയാദാത്മനൈക്യമ് ॥ ൨,൪൯.
ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ജയിച്ചവരായോ, കൃഷ്ണനെ, മുനികളുടേയും ഇശ്വരനേയും ഭജിക്കൂ; അവനിൽ നിന്നാണ് അമൃതംപോലുള്ള വാക്കുകളുടെ ഒഴുക്ക് ഉദിച്ചുവന്നത്. അവന്റെ വാക്കുകളുടെ ഒരു തുള്ളി പോലും ചെവിയുടെ പാത്രത്തിൽ സ്വീകരിച്ചാൽ, ആത്മാവുമായി ഐക്യം നേടാം.
വ്യാസ ഉവാച । ഇതി സൂതമുഖോദ്ഗീര്ണാംസര്വശാസ്ത്രാര്ഥമണ്ഡിതാമ് । വൈഷ്ണവീം വാക്സുധാം പീത്വാ ഋഷയസ്തുഷ്ടിമായയുഃ ॥ ൨,൪൯.
വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: സൂതന്റെ വായിൽനിന്ന് പുറപ്പെട്ട, എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളുടെയും സാരം ഉള്ള വൈഷ്ണവവാക്സुध പാനം ചെയ്ത ശേഷം, ഋഷികൾ തൃപ്തി അനുഭവിച്ചു.
പ്രശശംസുസ്തഥാന്യോന്യം സൂതം സര്വാര്ഥദര്ശിനമ് । പ്രഹര്ഷമതുലം പ്രാപുര്മുനയഃ ശൌനകാദയഃ ॥ ൨,൪൯.
അവർ പരസ്പരംയും, സകലാർത്ഥങ്ങൾ അറിയുന്ന സൂതനെയും പ്രശംസിച്ചു; ശൗനകാദി മുനികൾ അതുല്യമായ ആനന്ദം അനുഭവിച്ചു.
ഇതി ഹരിവചനാനി സൂതവാചാ ഖഗപതിസംശയഭേദകാനി യാനി । സ മുനിരപി നിശമ്യ ശൌനകേന്ദ്രോ ബഹുതരമാനയതി സ്മ ചാത്മനി സ്വമ് ॥ ൨,൪൯.
ഇങ്ങനെ, സൂതൻ പറഞ്ഞ ഹരിവചനങ്ങൾ, പക്ഷിരാജാവിന്റെ സംശയം നീക്കിയവ, ശൗനകമുനി കേട്ടു; പിന്നെ ആ വചനങ്ങൾ തന്റെ മനസ്സിൽ ആഴത്തിൽ ആലോചിച്ചു.
അപൂജയംസ്തേ മുനയസ്തദാനീമുദാഖാഗ്ഭിര്മുഹുരേവ സൂതമ് । ധന്യോഽസി സൂത ത്വമിഹേത്യുദൈരയന്വ്യസര്ജയംസ്തം ച നിവര്തിതേഽധ്വരേ ॥ ൨,൪൯.
അപ്പോൾ മുനികൾ സന്തോഷത്തോടെ പലതവണ സൂതനെ സ്തുതിച്ചു: 'സൂതാ, നീ ഭാഗ്യവാനാണ്, ഇതിൽ സംശയമില്ല,' എന്ന് പറഞ്ഞു, യാഗം തീർന്നപ്പോൾ അവനെ വിടവാങ്ങിച്ചു.
പുരാണം ഗാരുഡം പുണ്യം പവിത്രം പാപനാശനമ് ൨,൪൯.
ഗാരുഡപുരാണം പുണ്യവും വിശുദ്ധവും പാപനാശിനിയുമാണ്.
ശ്രുത്വാ ദാനാനി ദേയാനി വാചകായാഖിലാനി ച । പൂര്വോക്തശയനാദീനി നാന്യഥാ സഫലം ഭവേത് ॥ ൨,൪൯.
ദാനങ്ങൾ നൽകേണ്ടതും, വാചകനെക്കായി നൽകേണ്ട എല്ലാ വസ്തുക്കളും, മുമ്പ് പറഞ്ഞ കിടക്കകളും മറ്റും, ഇവ കൊടുക്കാതെ പോവുകയാണെങ്കിൽ ഫലം ലഭിക്കില്ല.
പുരാണം പൂജയേത്പൂര്വം വാചകം തദനന്തരമ് । വസ്ത്രാലങ്കാരഗോദാനൈര്ദക്ഷിണാഭിശ്ച സാദരമ് ॥ ൨,൪൯.
ആദ്യം പുരാണത്തെ ആദരത്തോടെ പൂജിക്കണം, പിന്നെ വാചകനെ വസ്ത്രം, അലങ്കാരം, പശു, ദക്ഷിണ തുടങ്ങിയവ നൽകി ആദരിക്കണം.
അന്നദാനൈര്ഹേമദാനൈര്ഭമിദാനൈശ്ച ഭൂരിഭിഃ । പൂജയേദ്വാചകം ഭക്ത്യാ ബഹുപുണ്യഫലാപ്തയേ ॥ ൨,൪൯.
അന്നദാനം, പൊന്നുദാനം, ഭൂമിദാനം എന്നിവ ധാരാളമായി നൽകി, വാചകനെ ഭക്തിയോടെ പൂജിച്ചാൽ അനേകം പുണ്യഫലങ്ങൾ ലഭിക്കും.
യശ്ചേദം ശൃണുയാന്മര്ത്യോ യഥാപി പരികീര്തയേത് । വിഹായ യാതനാം ഘോരാം ധൂതപാപോ ദിവം വ്രജേത് ॥ ൨,൪൯.
ഇതു കേൾക്കുന്നവനും, ആവർത്തിക്കുന്നവനും, ഭയങ്കരമായ യാതനകൾ വിട്ട്, പാപങ്ങൾ കഴുകി, സ്വർഗത്തിൽ എത്തും.
നമോ നാരായണായേതി തസ്മൈ വൈ മൂലരൂപിണേ । നമസ്കൃത്യ പ്രവക്ഷ്യാമി നാരായണകഥാമിമാമ് ॥ ൩,൧.
മൂലരൂപനായ നാരായണനോട് വന്ദനം. അവനോട് നമസ്കരിച്ച്, ഈ നാരായണകഥ ഞാൻ പറയാൻ തുടങ്ങുന്നു.
ശൌനകാദ്യാ മഹാത്മാനോ ഹ്യൃഷയോ ബ്രഹ്മവാദിനഃ । നൈമിഷാഖ്യേ മഹാപുണ്യേ തപസ്തേപുര്മഹത്തരമ് ॥ ൩,൧.
ശൗനകൻമാരെയും മറ്റ് മഹാത്മാക്കളായ ഋഷിമാരെയും പോലെ ബ്രഹ്മവിഷയത്തിൽ ആസ്വദിക്കുന്നവർ, നൈമിഷം എന്ന മഹാപുണ്യസ്ഥലത്തിൽ വലിയ തപസ്സു ചെയ്തു.
ജിതേന്ദ്രിയാ ജിതാഹാരാഃ സംതഃ സത്യപരായണാഃ । യജന്തഃ പരയാ ഭക്ത്യാ വിഷ്ണുമാദ്യം ജഗദ്ഗുരുമ് ॥ ൩,൧.
ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കും ആഹാരത്തിനും ജയം നേടിയ, സത്പുരുഷന്മാരും സത്യനിഷ്ഠരും ആയ അവർ, പരമഭക്തിയോടെ ലോകഗുരുവായ ആദിവിഷ്ണുവിനെ ആരാധിച്ചു.
അഥ ഗാരുഡേ ബ്രഹ്മകാണ്ഡസ്തൃതീയ ആരഭ്യതേ । ഓം മല്ലാനാമശനിര്നൃണാം നരവരഃ സ്ത്രീണാം സ്മരോ മൂര്തിമാന് ഗോപാനാം സ്വജനോഽസതാം ക്ഷിതിഭൃതാം ശാസ്താ സ്വപിത്രോഃ ശിശുഃ । മൃത്യുര്ഭോജപതേര്വിധാതൃവിഹിത സ്തത്ത്വം പരം യോഗിനാം വൃഷ്ണീനാം ച പതിഃ സദൈവ ശുശുഭേ രങ്ഗേഽച്യുതഃ സാഗ്രജഃ ॥ ൩,൧.
ഇപ്പോൾ ഗാരുഡപുരാണത്തിൽ ബ്രഹ്മകാണ്ഡം എന്ന മൂന്നാം ഭാഗം ആരംഭിക്കുന്നു. ഓം. മല്ലന്മാരിൽ അശനി, മനുഷ്യരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, സ്ത്രീകളിൽ സാക്ഷാത്കാമദേവൻ, ഗോപന്മാരിൽ ബന്ധു, ദുഷ്ടന്മാരിൽ ശാസകൻ, രാജാക്കന്മാരിൽ രക്ഷകൻ, മാതാപിതാക്കൾക്ക് കുഞ്ഞ്, ഭോജരാജാവിന് മരണൻ, സൃഷ്ടാവിന് സത്യം, യോഗിമാർക്ക് പരമതത്വം, വൃഷ്ണികൾക്ക് നാഥൻ എന്നിങ്ങനെ അച്യുതൻ തന്റെ മൂത്ത സഹോദരനോടൊപ്പം കളരിയിൽ എല്ലായ്പ്പോഴും പ്രകാശിച്ചു.