ഗരുഡപുരാണമ്

തത്ത്വജ്ഞസ്യാന്തിമം കൃത്യം ശൃണു വക്ഷ്യാമി തേഽധുനാ । യേന മോക്ഷമവാപ്നോതി ബ്രഹ്മ നിര്വാണസംജ്ഞകമ് ॥ ൨,൪൯.

സത്യത്തെ അറിഞ്ഞവന്റെ അവസാന കർത്തവ്യം ഞാൻ ഇപ്പോൾ പറയാം; അതിനാൽ മോക്ഷം, ബ്രഹ്മനിർവാണം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നത്, ലഭിക്കും.

അന്തകാലേ തു പുരുഷ ആഗതേ ഗതസാധ്വസഃ । ഛിന്ദ്യാദസംഗശസ്ത്രേണ സ്പൃഹാം ദേഹേഽനു യാ ച തമ് ॥ ൨,൪൯.

അവസാന സമയത്ത്, ഭയം ഇല്ലാതെ, ശരീരത്തോടും അതിനോടൊപ്പം ഉള്ള ആഗ്രഹത്തോടും അകലം വയ്ക്കണം, അസംഗത്വം എന്ന വാൾകൊണ്ട് അതിനെ മുറിക്കണം.

ഗൃഹാത്പ്രവ്രാജിതോ ധീരഃ പുണ്യതീര്ഥജലാപ്ലുതഃ । ശുചൌ വിവിക്ത ആസീനോ വിധിവത്കല്പിതാസനേ ॥ ൨,൪൯.

വീട് വിട്ട്, ധൈര്യത്തോടെ, പുണ്യതീർത്ഥജലത്തിൽ കുളിച്ച്, ശുദ്ധവും ഏകാന്തവുമായ സ്ഥലത്ത്, വിധിപ്രകാരം ഒരുക്കിയ ഇരിപ്പിടത്തിൽ ഇരിക്കണം.

അഭ്യസേന്മനസാ ശുദ്ധം ത്രിവൃദ്ബ്രഹ്മാക്ഷരം പരമ് । മനോ യഷ്ഛേജ്ജിതശ്വാസോ ബ്രഹ്മ ബീജമവിസ്മരന് ॥ ൨,൪൯.

ശുദ്ധമായ മനസ്സോടെ, പരമമായ മൂന്ന് അക്ഷരങ്ങളായ ബ്രഹ്മമന്ത്രം അഭ്യസിക്കണം; മനസ്സും ശ്വാസവും നിയന്ത്രിച്ച്, ബ്രഹ്മബീജം മറക്കാതെ.

നിയച്ഛേദ്വിഷയേഭ്യോഽക്ഷാന്മനസാ ബുദ്ധി സാരഥിഃ । മനഃ കര്മഭിരാക്ഷിപ്തം ശുഭാര്ഥേ ധാരയേദ്ധിയാ ॥ ൨,൪൯.

ബുദ്ധി എന്ന സാരഥി, മനസ്സിന്റെ സഹായത്തോടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ വിഷയങ്ങളിൽ നിന്ന് നിയന്ത്രിക്കണം; പ്രവർത്തികളാൽ ചിതറിയ മനസ്സിനെ, നല്ലതിനു വേണ്ടി ബുദ്ധിയാൽ പിടിച്ചുനിർത്തണം.

അഹം ബ്രഹ്മ പരം ധാമ ബ്രഹ്മാഹം പരമം പദമ് । ഏവം സമീക്ഷ്യ ചാത്മാനമാത്മന്യാധായ നിഷ്കലേ ॥ ൨,൪൯.

ഞാൻ ബ്രഹ്മം, പരമധാമം, ഞാൻ ബ്രഹ്മം, പരമപദം എന്നാണ് ആലോചിച്ച്, ആത്മാവിനെ അതിന്റെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ തന്നെ ആശ്രയിച്ച് ധ്യാനിക്കണം.

ഓമിത്യേകാക്ഷരം ബ്രഹ്മ വ്യാഹരന്മാമനുസ്മരന് । യഃ പ്രയാതി ത്യജന്ദേഹം സ യാതി പരമാം ഗതിമ് ॥ ൨,൪൯.

'ഓം' എന്ന ഏകാക്ഷര ബ്രഹ്മം ഉച്ചരിച്ച്, എന്നെ ഓർത്തുകൊണ്ട്, ആരെങ്കിലും ശരീരം വിട്ട് പോകുമ്പോൾ, അവൻ പരമഗതിയെ പ്രാപിക്കും.

ന യത്ര ദാമ്ഭികാ യാന്തി ജ്ഞാനവൈരാഗ്യവര്ജിതാഃ । സുധിയസ്താം ഗതിം യാന്തി താനഹം കഥയാമി തേ ॥ ൨,൪൯.

അഭിമാനികളും, ജ്ഞാനവും വൈരാഗ്യവും ഇല്ലാത്തവരും എത്താത്ത സ്ഥിതിയിലേക്കാണ് ജ്ഞാനികൾ പോകുന്നത്; ആ സ്ഥിതിയെക്കുറിച്ച് ഞാൻ നിന്നോട് പറയും.

നിര്മാനമോഹാ ജിതസംഗദോഷാ അധ്യാത്മനിത്യാ വിനിവൃത്തകാമാഃ । ദ്വന്ദ്വൈര്വിമുക്താഃ സുഖദുഃ ഖസംജ്ഞൈര്ഗച്ഛന്ത്യമൂഢാഃ പദമവ്യയം തത് ॥ ൨,൪൯.

അഹങ്കാരവും മായയും ഇല്ലാതെ, ബന്ധദോഷങ്ങൾ ജയിച്ച്, ആത്മനിഷ്ഠരായി, ആഗ്രഹങ്ങൾ വിട്ട്, സുഖദുഃഖങ്ങളെന്ന ഇരട്ടവിരുദ്ധങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതരായി, അവിവേചിതരായവർ ആ അവിനാശിയായ പദവിയെ പ്രാപിക്കും.

ജ്ഞാനഹ്രദേ സത്യജലേ രാഗദ്വേഷമലാപഹേ । യഃ സ്നാതി മാനസേ തീര്ഥേ സ വൈ മോക്ഷമവാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.

ജ്ഞാനസരസ്സിൽ, സത്യജലത്തിൽ, രാഗദ്വേഷമലങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്ന മനസ്സിന്റെ തീർത്ഥത്തിൽ കുളിക്കുന്നവൻ, അവൻ തന്നെ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും.

പ്രൌഢവൈരാഗ്യമാസ്ഥായ ഭജതേ മാമനന്യഭാക് । പൂര്ണദൃഷ്ടിഃ പ്രസന്നാത്മാ സ വൈ മോക്ഷമവാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.

പക്വമായ വൈരാഗ്യം സ്വീകരിച്ച്, എനിക്ക് അനന്യഭക്തിയോടെ ഭജിച്ച്, സമ്പൂർണ്ണദൃഷ്ടിയോടെ, മനസ്സിൽ ശാന്തതയോടെ ഇരിക്കുന്നവൻ, അവൻ തന്നെ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും.

ത്യക്ത്വാ ഗൃഹം ച യസ്തീര്ഥേ നിവസേന്മരണോത്സുകഃ । മുക്തിക്ഷേത്രേഷു മ്രിയതേ സ വൈ മോക്ഷമവാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.

വീട് ഉപേക്ഷിച്ച്, തീർത്ഥത്തിൽ താമസിച്ച്, മരണത്തിനായി ആഗ്രഹിച്ച്, മോക്ഷക്ഷേത്രങ്ങളിൽ മരിക്കുന്നവൻ, അവൻ തന്നെ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും.

അയോധ്യാ മഥുരാ മായാ കാശീ കാഞ്ചീ അവന്തിക । പുരീ ദ്വാരവതീ ജ്ഞേയാഃ സപ്തൈതാ മോക്ഷദായികാഃ ॥ ൨,൪൯.

അയോധ്യ, മഥുര, മായാ, കാശി, കാഞ്ചി, അവന്തിക, പുരി ദ്വാരവതി — ഈ ഏഴു നഗരങ്ങളും മോക്ഷം നൽകുന്നവയെന്നു അറിയണം.

ഇതി തേ കഥിതം താര്ക്ഷ്യ മോക്ഷധര്മം സനാതനമ് । ജ്ഞാനവൈരാഗ്യസഹിതം ശ്രുത്വാ മോക്ഷമവാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.

ഇങ്ങനെ, താര്ക്ഷ്യാ, ജ്ഞാനവും വൈരാഗ്യവും കൂടിയ ശാശ്വതമായ മോക്ഷധർമ്മം ഞാൻ നിന്നോട് വിശദീകരിച്ചു. ഇതു കേട്ടാൽ ഒരാൾക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും.

മോക്ഷം ഗച്ഛന്തി തത്ത്വജ്ഞാ ധാര്മികാഃ സ്വര്ഗതിം നരാഃ । പാപിനോ ദുര്ഗതിം യാന്തി സംസരന്തി ഖഗാദയഃ ॥ ൨,൪൯.

യഥാർത്ഥം അറിയുന്നവർക്ക് മോക്ഷം ലഭിക്കും; ധാർമ്മികർ സ്വർഗത്തിൽ എത്തും; പാപികൾ ദുർഗതിയിലാകും; പക്ഷികൾക്കും മറ്റു ജീവികൾക്കും ജനനമരണചക്രത്തിൽ തുടർച്ചയാകും.

സൂത ഉവാച । സ്വപ്രശ്രോത്തരരാദ്ധാന്തമേവം ഭഗവതോ മുഖാത് । ശ്രുത്വാ ഹൃഷ്ടതനുസ്താര്ക്ഷ്യോ നനാമ ജഗദീശ്വരമ് ॥ ൨,൪൯.

സൂതൻ പറഞ്ഞു: താൻ തന്നെ ചോദിച്ച സംശയങ്ങൾക്ക് ഭഗവാന്റെ വായിൽനിന്ന് ലഭിച്ച ഉത്തരം കേട്ട്, താര്ക്ഷ്യൻ ആനന്ദത്തിൽ തുളുമ്പി, ലോകനാഥനോട് നമസ്കരിച്ചു.

സന്ദേഹോ മേ മഹാന്നഷ്ടോ ഭവദ്വാക്യവിരോചനാത് । ഇത്യുക്ത്വാ വിഷ്ണുമാമന്ത്ര്യ സ ഗതഃ കശ്യപാശ്രമമ് ॥ ൨,൪൯.

'നിന്റെ പ്രകാശമുള്ള വാക്കുകൾകൊണ്ട് എന്റെ വലിയ സംശയം നീങ്ങി,' എന്ന് പറഞ്ഞ്, വിഷ്ണുവിനെ വന്ദിച്ച്, അവൻ കശ്യപന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയി.

സദ്യോ ദേഹാന്തരം യാതി യഥാ യാതി വിലമ്ബതഃ । അനയോരുഭയോശ്ചൈവ ന വിരോധസ്തഥൈവ വഃ ॥ ൨,൪൯.

ഉടൻ തന്നെ അല്ലെങ്കിൽ കുറച്ച് വൈകിയെങ്കിലും, ഒരാൾക്ക് മറ്റൊരു ശരീരം ലഭിക്കാം; ഈ രണ്ടിലും യാതൊരു വിരോധവും ഇല്ല, നിങ്ങള്ക്കും അതുപോലെയാണ്.

സര്വമാഖ്യാതവാംസ്താത ശ്രുതോ ഭഗവതോ യഥാ । മാരീചോഽപി മുദം ലേഭേ ശ്രുത്വാ വാക്യം രമാപതേഃ ॥ ൨,൪൯.

എല്ലാം ഞാൻ ഭഗവാന്റെ വാക്കുകൾ പോലെ തന്നെ പറഞ്ഞുതന്നു, പ്രിയനേ; ലക്ഷ്മീപതിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട് മരീചിയും ആനന്ദം അനുഭവിച്ചു.

അപാകൃതസ്തു സന്ദേഹോ ബ്രാഹ്മണാ ഭവതാം മയാ । ഉക്തം സുപര്ണസംജ്ഞന്തു പുരാണം പരമാദ്ഭുതമ് ॥ ൨,൪൯.

ബ്രാഹ്മണന്മാരേ, നിങ്ങളുടെ സംശയങ്ങൾ ഞാൻ നീക്കി; സൂപർണ്ണം എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന അത്ഭുതകരമായ പുരാണം ഞാൻ നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞു.

ഇദമാപ ഹരേസ്താര്ക്ഷ്യസ്താര്ക്ഷ്യാദാപ തതോ ഭൃഗുഃ । ഭൃഗോര്വസിഷ്ഠഃ സംപ്രാപ വാമദേവസ്തതഃ പുനഃ ॥ ൨,൪൯.

ഇത് ഹരിയിൽ നിന്ന് താര്ക്ഷ്യൻ ഏറ്റുവാങ്ങി; താര്ക്ഷ്യനിൽ നിന്ന് ഭൃഗു, ഭൃഗുവിൽ നിന്ന് വസിഷ്ഠൻ, പിന്നെ വസിഷ്ഠനിൽ നിന്ന് വാമദേവൻ ഏറ്റുവാങ്ങി.

പരാശരമുനിഃ പ്രാപ തസ്മാദ്വ്യാസസ്തതോ ഹ്യഹമ് । മയാ തു ഭവതാം പ്രോക്തം പരം ഗുഹ്യം ഹരേരിദമ് ॥ ൨,൪൯.

അവനിൽ നിന്ന് പരാശരമുനി, അവനിൽ നിന്ന് വ്യാസൻ, പിന്നെ ഞാൻ ഇതു ഏറ്റുവാങ്ങി; ഇപ്പോൾ ഞാൻ ഈ പരമഗുഹ്യമായ ഹരിവചനങ്ങൾ നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞു.

യ ഇദം ശൃണുയാന്മര്ത്യോ യോ വാപ്യഭിദധാതി ച । ഇഹാമുത്ര ച ലോകേ സ സര്വത്ര സുഖമാപ്നുയാത് ॥ ൨,൪൯.

മനുഷ്യരിൽ ആരെങ്കിലും ഇത് കേട്ടാലോ, വായിച്ചാലോ, ഇവിടെയോ മറ്റുള്ള ലോകത്തോ, അവൻ എല്ലായിടത്തും സന്തോഷം നേടും.

വ്രജതഃ സംയമന്യാം യദ്ദുഃ ഖമത്ര നിരൂപിതമ് । അസ്യ ശ്രവണതഃ പുണ്യം തന്മുക്തോ ജായതേ തതഃ ॥ ൨,൪൯.

സ്വയംനിയമം വിട്ടുപോകുന്നവർക്കുള്ള ദുഃഖം ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; ഇത് കേട്ടാൽ, അത്തരം ദുഃഖങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചനം ലഭിക്കും.

അത്രോക്തകര്മപാകാദിശ്രവണാച്ച നൃണാമിഹ । വൈരാഗ്യമാവഹേദ്യസ്മാത്തസ്മാച്ഛ്രോതവ്യമേവ ച ॥ ൨,൪൯.

ഇവിടെ പറഞ്ഞിരിക്കുന്ന കര്‍മഫലങ്ങൾ കേട്ടാൽ മനുഷ്യർക്കു വൈരാഗ്യം ഉണരുന്നു; അതുകൊണ്ട് ഇത് കേൾക്കേണ്ടതാണു.

ഭജത ജിതഹൃഷീകാഃ കൃഷ്ണമേനം മുനീശം സമജനി ബത യസ്മാദ്ഗീഃ സുധാസാരധാരാ । പൃഷതമപി യദീയം വര്ണരൂപം നിപീയ ശ്രുതിപുടചുലുകേന പ്രാപ്നുയാദാത്മനൈക്യമ് ॥ ൨,൪൯.

ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ ജയിച്ചവരായോ, കൃഷ്ണനെ, മുനികളുടേയും ഇശ്വരനേയും ഭജിക്കൂ; അവനിൽ നിന്നാണ് അമൃതംപോലുള്ള വാക്കുകളുടെ ഒഴുക്ക് ഉദിച്ചുവന്നത്. അവന്റെ വാക്കുകളുടെ ഒരു തുള്ളി പോലും ചെവിയുടെ പാത്രത്തിൽ സ്വീകരിച്ചാൽ, ആത്മാവുമായി ഐക്യം നേടാം.

വ്യാസ ഉവാച । ഇതി സൂതമുഖോദ്ഗീര്ണാംസര്വശാസ്ത്രാര്ഥമണ്ഡിതാമ് । വൈഷ്ണവീം വാക്സുധാം പീത്വാ ഋഷയസ്തുഷ്ടിമായയുഃ ॥ ൨,൪൯.

വ്യാസൻ പറഞ്ഞു: സൂതന്റെ വായിൽനിന്ന് പുറപ്പെട്ട, എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളുടെയും സാരം ഉള്ള വൈഷ്ണവവാക്സुध പാനം ചെയ്ത ശേഷം, ഋഷികൾ തൃപ്തി അനുഭവിച്ചു.

പ്രശശംസുസ്തഥാന്യോന്യം സൂതം സര്വാര്ഥദര്ശിനമ് । പ്രഹര്ഷമതുലം പ്രാപുര്മുനയഃ ശൌനകാദയഃ ॥ ൨,൪൯.

അവർ പരസ്പരംയും, സകലാർത്ഥങ്ങൾ അറിയുന്ന സൂതനെയും പ്രശംസിച്ചു; ശൗനകാദി മുനികൾ അതുല്യമായ ആനന്ദം അനുഭവിച്ചു.

ഇതി ഹരിവചനാനി സൂതവാചാ ഖഗപതിസംശയഭേദകാനി യാനി । സ മുനിരപി നിശമ്യ ശൌനകേന്ദ്രോ ബഹുതരമാനയതി സ്മ ചാത്മനി സ്വമ് ॥ ൨,൪൯.

ഇങ്ങനെ, സൂതൻ പറഞ്ഞ ഹരിവചനങ്ങൾ, പക്ഷിരാജാവിന്റെ സംശയം നീക്കിയവ, ശൗനകമുനി കേട്ടു; പിന്നെ ആ വചനങ്ങൾ തന്റെ മനസ്സിൽ ആഴത്തിൽ ആലോചിച്ചു.