ഒരു കാലത്ത്, ഭൈരവൻ ദേവിയോട് വളരെ വിശേഷമായ അറിവുകൾ വിശദീകരിച്ചു. "ഹസ്തിയുടെ സ്ഥലത്ത് ഒരു ആനയെ കണ്ടാൽ, വയലുകളിൽ സമൃദ്ധിയും ധാന്യവും സൗഖ്യവും ലഭിക്കും. പക്ഷേ, ആ ആനയുടെ സ്ഥലത്ത് ഒരു കാക്കയുണ്ടെങ്കിൽ, ധനവും ധാന്യവും അധികമായി ലഭിക്കും. കാക്കയുടെ സ്ഥലത്ത് ഒരു പതാകയാണെങ്കിൽ, ആർക്കും ആരംഭിച്ച കാര്യങ്ങൾ നശിക്കും; അതേ സ്ഥലത്ത് പുകനിറമുള്ള ഒന്നാണെങ്കിൽ, ദുരിതവും കഷ്ടതയും ഉണ്ടാകും. കാക്കയുടെ സ്ഥലത്ത് ഒരു സിംഹം വന്നാൽ, കലഹവും ദു:ഖവും ഉണ്ടാകും; പക്ഷേ, ഒരു നായയാണെങ്കിൽ, വീടിന് നാശം വരും എന്ന ഭയം ഉണ്ടാകും. കാക്കയുടെ സ്ഥലത്ത് കാളയാണെങ്കിൽ, താനുള്ള സ്ഥാനമോ പദവിയോ നഷ്ടപ്പെടും എന്ന ഭയം വരും; കഴുതയാണെങ്കിൽ, ധന നഷ്ടവും തോൽവിയും സംഭവിക്കും. അതേ സ്ഥലത്ത് ഒരു ആനയാണെങ്കിൽ, ധനവും പ്രശസ്തിയും ലഭിക്കും; കാക്ക തന്നെ കാക്കയുടെ സ്ഥലത്ത് കാണപ്പെടുന്നെങ്കിൽ, വിദേശയാത്രയും അതിനോടനുബന്ധിച്ച സംഭവങ്ങളും ഉണ്ടാകും. അതിനുശേഷം ഭൈരവൻ ദേവിയോട് പറഞ്ഞു: "ദേവി, ഞാൻ കാറ്റിന്റെ വിജയവും വിദേശരാജ്യങ്ങളിൽ വിജയവും അതിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളും, കാറ്റ്, അഗ്നി, ജലം, ഇന്ദ്രൻ എന്നിങ്ങനെ നാലു മംഗളകരമായവയുടെ സ്ഥാനം എന്നിവ വിശദീകരിക്കാം. കാറ്റ് ഇടതോ വലതോ ഭാഗത്ത് ഇരുന്നാൽ അതിന്റെ ശക്തി വർദ്ധിക്കും; അഗ്നി ഉയരത്തേക്ക് ചലിക്കും, വരുണൻ താഴെയിരിക്കും. മഹേന്ദ്രൻ മധ്യഭാഗത്തായിരിക്കും; ശുക്ലപക്ഷത്തിൽ ഇടതുവശത്തും കൃഷ്ണപക്ഷത്തിൽ വലതുവശത്തും മൂന്ന് ദിവസം വരെ അവൻ ഉയരുന്നു. ചന്ദ്രദിനത്തിന്റെ ആദ്യദിനം മുതൽ ക്രമം മറിച്ചാൽ ക്ഷയം സംഭവിക്കും; സൂര്യന്റെ പഥത്തിൽ ഉയർന്നാൽ ഗുണങ്ങൾ വർദ്ധിക്കും, അല്ലെങ്കിൽ തടസ്സങ്ങൾ വരാം. പകലും രാത്രിയിലും പതിനാറ് മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകുന്നു. കാറ്റ് അർദ്ധയാമത്തിന്റെ മധ്യത്തിൽ മാറുമ്പോൾ ആരോഗ്യനഷ്ടം സംഭവിക്കുമെന്ന് മനസ്സിലാക്കണം, കാരണം കാറ്റ് സകല ജീവികളിലും സഞ്ചരിക്കുന്നു. വലതുകമലത്തിൽ കാറ്റ് ചലിക്കുമ്പോൾ ഭക്ഷണത്തിനും കാമത്തിനും അത്യന്തം അനുയോജ്യം; വാളുമായി യുദ്ധത്തിൽ ഇറങ്ങുന്നവൻ ശത്രുക്കളെയും വാഞ്ഛകളെയും ജയിക്കും. ഇടതുവശത്തേക്ക് കാറ്റ് സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ എല്ലാ കാര്യങ്ങളിലും വിജയവും മംഗളവും ലഭിക്കും. മഹേന്ദ്രൻ, വരുണൻ, വാതൻ എന്നിവരുടെ സ്ഥാനങ്ങളിൽ ദോഷം ഒന്നുമില്ല; കാറ്റ് വലതുവശത്തേക്ക് ചലിച്ചാൽ വരൾച്ചയും ഇടതുവശത്തേക്ക് ചലിച്ചാൽ മഴയും ഉണ്ടാകും." ഇതിന്റെ പിന്നാലെ, ധൻവന്തരി അശ്വങ്ങളുടെ ആയുര്വേദം ദൈവികമായി വിശദീകരിച്ചു: "കാക്കയുടെ മുണ്ടുപോലെയുള്ള വാൽ, കറുത്ത നാവ്, വൃക്ഷംപോലെയുള്ള വായ്, ചൂടുള്ള താടി, ക്രൂരമുഖം, കുറെ പല്ലുകൾ, കൊമ്പുള്ളത്, വിരളമായ പല്ലുകൾ, ഏകവൃഷണം, ജന്മത്തിൽ തന്നെ വൃഷണങ്ങൾ ഉള്ളത്, കവചം, രണ്ട് കുണ്ണുകൾ, മുലകൾ എന്നിവയുള്ള കുതിരകൾ ദോഷമുള്ളവയാണ്. പൂച്ചയുടെ കാൽ, കടുവയുടെ രൂപം, കുഷ്ഠം പോലെയോ പുണ്ണ് പോലെയോ ഉള്ളത്, യമനിൽ ജനിച്ചവ, കുളി, പൂച്ചപോലെയുള്ളത്, കാപ്പിയണ്ണകൾ ഉള്ളത്—ഇവയൊക്കെ ദോഷമുള്ള കുതിരകളാണ്, അവയെ ഉപേക്ഷിക്കണം. തുരുഷ്കവംശത്തിൽപ്പെട്ട കുതിരയാണ് ഉത്തമം; മധ്യമം അഞ്ചു ഹസ്തം നീളവും, കനിഷ്ഠം മൂന്നു ഹസ്തം നീളവുമാണ്. ശരിയായ രൂപമില്ലാത്തവയും ചെറുതായ ചെവിയുള്ളവയും പുള്ളിപ്പാടുള്ളവയും ദുർബലമല്ല, പക്ഷേ ദീർഘായുസ്സുള്ളവയാണ്. ദോഷങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ കുതിരയെ നിമിഷം, ഗുഗ്ഗുള്, കടുക് എണ്ണ, നെയ്യ് എന്നിവയാൽ പൂജയും ഹോമവും നടത്തണം. എള്ള്, വച്ച, ഹിംഗു എന്നിവ കഴുത്തിൽ കെട്ടണം. പുറം കാരണങ്ങളാലുള്ള പുണ്ണുകളും അകത്തുള്ള ദോഷങ്ങളാലുള്ളവയും രണ്ട് തരമുണ്ട്. കാറ്റ് കാരണമാകുന്ന പുണ്ണുകൾ വൈകിയാണ് ഭേദമാവുന്നത്; കഫം കാരണമാകുന്നതു വേഗത്തിൽ ഭേദമാകും; പിത്തം കാരണമാകുന്നതിൽ തൊണ്ടയിൽ കത്തലും രക്തം കാരണമാകുന്നതിൽ മന്ദമായ വേദനയും കാണാം. പുറത്തുനിന്നുള്ള ആയുധങ്ങളാൽ പുണ്ണുണ്ടായാൽ, അവയെ എരണ്ടം, ചിത്രക, സർവൗഷധികൾ എന്നിവയാൽ ദിവസത്തിൽ രണ്ടുതവണ ശുദ്ധീകരിക്കണം. വെളുത്തുള്ളി, കല്ലുപ്, അതോ അതുകൊണ്ടു പുളിച്ച മോർ, എള്ള് പിണ്ണാക്ക് തൈരിൽ കലർത്തി കല്ലുപ് ചേർത്തത്, വേപ്പില ചേർത്ത അപ്പം—ഇവ പുണ്ണ് ശുദ്ധീകരണത്തിനും ഭേദത്തിനും ഉപയോഗിക്കാം. പടോളം, വേപ്പില, വച്ച, ചിത്രക, പിപ്പലി, ഇഞ്ചി എന്നിവ പൊടിയാക്കി നൽകണം. ഇത് കുടിച്ചാൽ കീടങ്ങളും കഫവും മന്ദവായു ദോഷവും നശിക്കും. വേപ്പില, പടോള, ത്രിഫല, ഖദിരം എന്നിവയും ഉപയോഗിക്കാം. ഇവ തിളപ്പിച്ച് രക്തം ഒഴുകുന്ന കുതിരയ്ക്ക് മൂന്നു ദിവസത്തേക്ക് കൊടുത്താൽ കുതിരയിലെ കുഷ്ഠം ഭേദമാകും. പുണ്ണിനും കുഷ്ഠത്തിനും കടുക് എണ്ണ ഉത്തമം; വെളുത്തുള്ളി മുതലായ ഔഷധങ്ങളുടെ കഷായം നൽകണം. മൂക്കിന്റെ രോഗത്തിന് മാതുളംപഴം അല്ലെങ്കിൽ മാംസി എന്ന ഔഷധത്തിന്റെ രസം കൊണ്ട് നാസ്യം ചെയ്യണം. ആദ്യദിവസം രണ്ട് പാല, പിന്നെ ഓരോ ദിവസവും ഒന്നുപാലാ വീതം കൂട്ടി പതിനെട്ടാം ദിവസം പതിനെട്ടുപാല വരെ നൽകണം. ഏറ്റവും കുറഞ്ഞപക്ഷം എട്ടുപാല, മധ്യത്തിൽ പതിനാലുപാല നൽകണം; ശരദ്കാലത്തോ ഗ്രീഷ്മത്തോ നൽകരുത്. വാതരോഗത്തിന് എണ്ണ, പഞ്ചസാര, നെയ്യ്, പാലു എന്നിവ ചേർത്ത് നൽകണം; കഫത്തിന് കശായവും കട്ടുകൂറ്റൻ എണ്ണയും; പിത്തത്തിന് ത്രിഫലയുടെ വെള്ളം. അരി, ശഷ്ടിക, പാലു എന്നിവ കഴിക്കുന്ന കുതിര ദുർബലമാണ്, അതിനെ ഒഴിവാക്കണം; പാകമായ ജാമ്പൂഫലം പോലെയും പൊന്നുനിറം പോലെയും ഉള്ള കുതിരയെ ഒഴിവാക്കേണ്ടതില്ല. അരപ്രഹര സമയത്ത് കുതിരയുടെ കണത്തിൽ ഗുഗ്ഗുള് കെട്ടണം; വേഗത്തിൽ പാൽ ചേർത്ത അരി പ്രദാനം ചെയ്യണം. വാതരോഗമുള്ള കുതിരയ്ക്ക് പാലും അരിയും കൊടുക്കണം; പിത്തത്തിന് മാംസരസം, തേൻ, മുത്ഗ, നെയ്യ് എന്നിവ നൽകണം. കഫത്തിന് മുത്ഗയും കുലത്തയും അല്ലെങ്കിൽ കയ്പും കട്ടുകൂറ്റൻ ഭക്ഷ്യങ്ങളും കൊടുക്കണം; ബധിരതയിലോ രോഗത്തിലോ ഗുഗ്ഗുള് നൽകണം. എല്ലാ രോഗങ്ങൾക്കും ആദ്യദിവസം ഒരു പലയോളം ദൂർവാ പുല്ല് കൊടുക്കണം; അടുത്ത ദിവസം ഒരു കർഷം, പിന്നെ അഞ്ചു പലയോളം നൽകണം. ഭക്ഷണത്തിലും കുടിയിലും പരമാവധി എൺപത് പാല, മധ്യത്തിൽ അറുപത്, കുറഞ്ഞപക്ഷം നാല്പത് പാല വരെ നൽകാം. പുണ്ണ്, കുഷ്ഠം, കുലമ്പ് രോഗം എന്നിവക്ക് ത്രിഫല കഷായത്തിൽ കലർത്തി നൽകണം; ദുർബലമായ ജഠരാഗ്നിക്കും വീക്കിനും പശുവിന്റെ മൂത്രത്തിൽ കലർത്തി നൽകാം. വാതം, പിത്തം, പുണ്ണ്, രോഗം എന്നിവയ്ക്കു പശുവിന്റെ പാലും നെയ്യും ചേർത്ത് നൽകണം; ക്ഷയമുള്ളവയ്ക്ക് മാംസം ചേർത്ത ഭക്ഷണം നൽകണം. ഇങ്ങനെയാണ് കുതിരകളുടെ ആരോഗ്യസംരക്ഷണത്തിനും വിജയത്തിനുമുള്ള പ്രാചീന ജ്ഞാനം.