ഗരുഡപുരാണമ്

ധന്വന്തരി സൂശ്രുതനോട് പറഞ്ഞു: "സൂശ്രുതാ, ഞാൻ ഇപ്പോൾ വയറു സംബന്ധമായ രോഗങ്ങളുടെ കാരണങ്ങളെ വിശദീകരിക്കാം. ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കു. എല്ലാ രോഗങ്ങളും പ്രധാനമായും അഗ്നി ക്ഷയിച്ചപ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്നു, എന്നാൽ വയറു രോഗങ്ങൾ അതിലേറെ അഗ്നി ക്ഷയത്തിൽ ഉദിക്കുന്നു. ശരീരത്തിൽ അജീർണവും മലമൂത്രങ്ങളുടെ കെട്ടും ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, വാതം അഗ്നിത്വം നഷ്ടപ്പെടുകയും അപ്രത്യക്ഷമായി ശരീരത്തിൽ ഒഴുകുകയും ചെയ്യുന്നു. പ്രാണവും അപാനവും ദുഷ്ടമായി മാംസബന്ധങ്ങളിൽ ബാധിച്ചപ്പോൾ വയറിലും കുടലിലും വൃദ്ധി ഉണ്ടാകുന്നു; ഇതിന് എട്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങൾ കാണാം. വ്യത്യസ്ത ദോഷങ്ങൾ ചേർന്നോ, സ്പ്ലീൻ, ഗുഡം, മുറിവുകൾ എന്നിവയിൽ നിന്നുമോ പുറപ്പെടുന്ന ദ്രവങ്ങളാൽ ബാധിച്ചവർക്ക് വായും അധവും ഉണങ്ങുകയും, ശരീരത്തിലെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും—including വയറും—വൃദ്ധിയാകുകയും ചെയ്യും. ചലനം, ശക്തി, വിശപ്പു എന്നിവ നഷ്ടപ്പെട്ട്, വായുവാൽ വയറു വൃത്തിയാകുന്നവർ, ഭയാനകമായ രൂപം കാണും; ഇവയാണ് തിരിച്ചറിയേണ്ട ലക്ഷണങ്ങൾ. വയറു രോഗത്തിൽ വിശപ്പ് കുറയുകയും, എല്ലാ ആഹാരത്തോടും വെറുപ്പുണ്ടാകുകയും, കഠിനമായ വേദനയുണ്ടാകുകയും ചെയ്യും. അജീർണവും ജീർണവും തിരിച്ചറിയാതെ, ദോഷകരമായ ആഹാരം കഴിക്കുന്നവരാണ് ഇവർ. ശരീരശക്തി കുറഞ്ഞ്, ശ്വാസം കുറഞ്ഞ്, പ്രവർത്തനം കുറയുകയും, മനസ്സ് ഇന്ദ്രിയസുഖങ്ങളിൽ നിന്ന് മാറുകയും, ദുഃഖവും ക്ഷയവും അനുഭവപ്പെടും. മൂത്രപാത്രത്തിലും സന്ധികളിലും സ്ഥിരമായ വേദനയുണ്ടാകും, ചെറിയ അഹാരവും അല്പം മാത്രം കഴിച്ചാലും. വയറു രോഗത്തിൽ, വൃദ്ധാവസ്ഥയും അജീർണവും ശക്തി നഷ്ടപ്പെടുത്തും. മന്ദത, അലസത, സ്വതന്ത്രമായ നിദ്ര, അല്പം മാത്രം മലമൂത്രം, ദീർഘമായ ദാഹം, ദഹനശക്തി ക്ഷയിച്ചിരിക്കും; വെള്ളം കൂടുമ്പോൾ കഠിനമായ വേദനയും, വൃദ്ധിയും, വയറു വൃത്തിയുമുണ്ടാകും. വെള്ളം കൂടിയ സ്ഥലങ്ങളിൽ മരണവും, അവിടെ വിലപനം ഫലപ്രദമല്ല; വയറു, ജാലകത്തിൽ വെയിനുകൾ പടർന്നിരിക്കുന്നതുപോലെ, ഗർഗർ ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കും. നാഭി തടസ്സപ്പെടുകയും, സമ്മർദ്ദം ഉണ്ടാക്കി നശിക്കുകയും ചെയ്യും; വായു ഹൃദയത്തിലും, കമർ, നാഭി, ഗുഡം, വൃക്ക എന്നിവയിലും വേദനയുണ്ടാക്കും. വായു ശബ്ദത്തോടെ പുറത്തു പോകുകയും, അല്പം മാത്രം മൂത്രം പുറപ്പെടുകയും ചെയ്യും; അമിതമായ ഇച്ഛയില്ല, വായിൽ രുചി ഇല്ല. വായു ദോഷത്തിൽ, കൈ, കാൽ, മുഖം, വയറു എന്നിവയിൽ വൃദ്ധി, വൃക്ക, പാർശ്വം, വയറു, കമർ, പിൻഭാഗം, സന്ധി എന്നിവയിൽ വേദന ഉണ്ടാകും. ഉണങ്ങുന്ന ചുമ, ശരീരവേദന, താഴെ ഭാരം, മലമൂത്രം കെട്ടി, ചർമ്മം കറുപ്പോ ചുവപ്പോ, വായിൽ രുചി നഷ്ടം—all these appear. വയറു വേദനയാൽ, വെയിനുകൾ നീല-കറുപ്പായി പടർന്ന്, വയറു വൃത്തിയാകുമ്പോൾ വ്യത്യസ്ത ശബ്ദങ്ങൾ ഉണ്ടാകും. വായു എല്ലായിടത്തും വേദനയും ശബ്ദവും ഉണ്ടാക്കുന്നു. പിത്തം മൂലമുള്ള വയറു രോഗത്തിൽ, ജ്വരം, മയക്കം, കഠിനമായ ദഹനം, വായിൽ കയ്പ്പ്—all arise. ചക്രഭ്രമം, അതിസാര, ചർമ്മം മഞ്ഞ, വെയിനുകൾ മഞ്ഞ, ചുവപ്പു, ചൂട്, വിയർപ്പ്, കഠിനമായ ദാഹം—all occur. വയറു മൂടൽ, മൃദുത്വം, ദ്രുതമായ ക്ഷയം, കഫം മൂലമുള്ള വയറു രോഗത്തിൽ ഭാരം, വിയർപ്പ്, വൃദ്ധി—all are seen. നിദ്ര, അസ്വസ്ഥത, വിശപ്പ് ഇല്ലായ്മ, ചുമ, ചർമ്മം പാളി, വയറു മൂടൽ, എണ്ണത്വം, വെള്ളയും കറുപ്പും വെയിനുകൾ—these are present. അതികം കൂടുമ്പോൾ, വയറു കഠിനം, തണുത്തสัมസ്യ, ഭാരം, ദോഷങ്ങൾ മൂലമുണ്ടായ മലമൂത്രം കൂടുന്നു. ദോഷങ്ങൾ, രക്തം ചേർന്ന്, മലമൂത്രം കൂടുന്നു; വയറു എത്തുമ്പോൾ, ക്ഷയം, മയക്കം, ചക്രഭ്രമം—all manifest. ഇത് മൂന്നു തരത്തിലുള്ള വയറു രോഗം ഉണർത്തുന്നു, ദ്രുതവും കഠിനവുമാണ്; കാറ്റും തണുപ്പും കൂടുമ്പോൾ കൂടുതൽ വർദ്ധിക്കും. അതികം ഭക്ഷണം, ഉത്പ്രേരനം, ദോഷകരമായ ഭക്ഷണപാനങ്ങൾ, വമനം, മറ്റ് രോഗങ്ങൾ—all cause these. സ്പ്ലീൻ ഇടത് ഭാഗത്ത്, രക്തം കൂടുമ്പോൾ വൃദ്ധിയാകുന്നു; കഠിനവും, കുരുമുളയുടെ പിൻഭാഗം പോലെ ഉയർന്നും, പതിയെ വയറു മുഴുവൻ വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യും. ശ്വാസം കുറയുന്നു, ചുമ, ദാഹം, വായിൽ ദുർഗന്ധം, വയറു വൃത്തിയാകുന്നു, ജ്വരം, പാളി, മയക്കം, വമനം, കഠിനമായ ദാഹം, ഭ്രമം—all appear. സ്പ്ലീൻ ചുവപ്പോ, വ്യത്യസ്ത നിറങ്ങളോ, നീലയും മഞ്ഞയും; വായു ഉയരുമ്പോൾ, വമനം, മയക്കം, കഠിന ദാഹം, ജ്വരം—all occur. ഭാരം, വിശപ്പ് ഇല്ലായ്മ, കഠിനത്വം, തടസ്സം, ഭ്രമം—all cause the spleen to shift from left to right. ലിവർ ബാധിച്ചാൽ, മലം ഗുഡത്തിൽ കെട്ടി, കഠിനമായ ലക്ഷണങ്ങൾ, വേദനയുള്ള അഹാരയാത്ര, മറ്റ് വേദനകൾ—all arise. അപാനവായു, വയറു, മലം, പിത്തം, കഫം—all bind together, causing ജ്വരം, വേദന. ചുമ, ശ്വാസം, നെഞ്ച് വേദന, തലവേദന, നാഭി, പാർശ്വം, മലക്കെട്ട്, വിശപ്പ് ഇല്ലായ്മ, വമനം—all caused by abdominal wind. വയറു കഠിനമായ നീല, ചുവപ്പ് വെയിനുകൾ കൊണ്ട് മൂടുന്നു; നാഭിക്ക് മുകളിൽ പശുവിന്റെ വാൽ പോലെ ആകൃതിയും കാണാം. വയറു അസ്ഥി കഷണങ്ങൾ കൊണ്ടോ, വിദേശ വസ്തുക്കളാൽ കുത്തിയാലോ, ലിവർ decay ചെയ്യുകയും, ദ്രവം പുറപ്പെടുകയും ചെയ്യും. ഗുഡത്തിൽ കഠിനമായ വേദനയോ, കത്തൽ ഉണ്ടെങ്കിൽ, മലമൂത്രം അല്പം, ദുർഗന്ധം, കുഴപ്പം, മഞ്ഞ, രക്തം—all appear. മറ്റത് വയറു നിറയുകയും, കഠിനമായ അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കുകയും, നാഭിക്ക് താഴെ വൃദ്ധി, ദ്രുതമായി വെള്ളം കൂടുകയും ചെയ്യും. ദോഷങ്ങൾ വളരുകയും, ശരീരത്തിൽ വ്യാപിക്കുകയും, ശ്വാസം കുറയുകയും, ദാഹം, ഭ്രമം—all occur; ഇതാണ് 'perforated abdomen' എന്നറിയപ്പെടുന്നത്, ചിലർ 'leakage' എന്നതും വിളിക്കുന്നു. അപേക്ഷിച്ച്, എണ്ണയുള്ള ഭക്ഷണത്തിന് ശേഷം ദോഷകരമായ ഭക്ഷണം, അതികം വെള്ളം, ദഹനശക്തി ക്ഷയിച്ചവ, ക്ഷയിച്ചവ, വളരെ മെലിഞ്ഞവ—these are at risk. വായു വഴിയിൽ തടസ്സം, കഫം വെള്ളം കൊണ്ടു കഠിനമാകുമ്പോൾ, വെള്ളം കൂടുകയും, അതിൽ നിന്ന് തുള്ളി രൂപപ്പെടുകയും, അത് വയറിൽ കൂടുകയും ചെയ്യും. ഇതിൽ നിന്ന് വയറു വൃദ്ധി, ദാഹം, പിത്തം, വേദന, ചുമ, ശ്വാസം, വിശപ്പ് ഇല്ലായ്മ, വ്യത്യസ്ത നിറത്തിലുള്ള വെയിനുകൾ—all spread across the abdomen. ഇങ്ങനെ ധന്വന്തരി, വയറു രോഗങ്ങളുടെ ലക്ഷണങ്ങളും, അവയുടെ ദോഷങ്ങൾ, അവയുടെ വളർച്ചയും, അവയുടെ ദുഷ്പ്രഭാവവും സൂശ്രുതനോട് വിശദമായി പറഞ്ഞു.