ഗരുഡപുരാണമ്

ധന്വന്തരി മഹർഷി രോഗങ്ങളുടെ സ്വഭാവവും ചികിത്സയും വിശദീകരിച്ചു. ബലഹീനമായ പിത്തം ഉള്ളവർക്കു വമനം അത്ര ഉത്തമമല്ല; പിത്തം ശക്തിയോടെ ഉണ്ടാകുമ്പോഴും പിത്തം ശമിച്ചവർക്കും മാത്രമേ അതിന് യുക്തിയുള്ളൂ. അത്തരം രോഗസ്ഥിതികളിൽ കശായഗുണം ഉള്ളവയും മധുരം ഉള്ളവയും മാത്രം ഉപകാരപ്രദമാണ്. കഫവും വായുവും കൂടി ബാധിച്ചാൽ, അതിനെ സാദ്ധ്യമല്ലാത്തതും അതിനനുസരിച്ചുള്ള പേരും നൽകപ്പെടുന്നു. രോഗം അത്യന്തം സഹിക്കാൻ കഴിയാത്തതും, വ്യതിക്രമമായി ദിശയിൽ പോകുന്നതും, ഔഷധം ഫലിക്കാത്തതും ആകുമ്പോൾ ശുദ്ധിക്രമങ്ങൾ യോജിക്കുന്നില്ല. രക്തപിത്തരോഗങ്ങളിൽ വ്യതിക്രമശുദ്ധി നിർദ്ദേശിക്കപ്പെടുന്നു; അതുപോലെ ശമനവും ശുദ്ധിയും ഇവിടെ അന്വേഷിക്കേണ്ടതാണ്. ദോഷങ്ങൾ തമ്മിൽ കലർന്നാൽ, എല്ലാ വഴിയിലും വമനം ഉത്തമം; അവശിഷ്ടമായ ദോഷം ശിവന്റെ ആയുധംപോലെയാണ്. ഗദങ്ങൾ (ഉപദ്രവങ്ങൾ) ഉണ്ടാകുമ്പോൾ അവ ദേഹത്തിന്റെ രൂപഭംഗി മാറ്റുകയും അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ ഉറപ്പാക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇനി ധന്വന്തരി കാശ്ഠം (ചുമ) വിശദീകരിക്കുന്നു: ചുമ വളരെ വേഗത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നതിനാൽ അതിന്റെ അഞ്ച് തരം പറയാം—വായു, പിത്തം, കഫം, ക്ഷതം (മുറിവ്), ക്ഷയം (ക്ഷീണം) എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ചുമ ഉദ്ഭവിക്കുന്നത്. ക്ഷയവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചുമ, ശ്രദ്ധിക്കാതെ വിട്ടുവിട്ടാൽ ശക്തിപ്രാപിക്കും; അതിന്റെ ലക്ഷണങ്ങൾ കഴുത്തിൽ ചുളിവും രുചികേട് വരികയും ചെയ്യുന്നു. കാത്, വായ്, കഴുത്ത് എന്നിവയിൽ ഉണക്കം ഉണ്ടാകും; താഴേക്ക് നീങ്ങുന്ന വായു ഇതിന് കാരണമാകും. വായു മേലോട്ടു പോയാൽ, കഴുത്തിൽ എത്തി അവിടെ സംഭരിക്കും. അതിനുശേഷം, അതു ശരീരത്തിലെ നാഡികളും സിരകളും നിറയ്ക്കുകയും അവയെ ഉയർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു; അതിനാൽ കണ്ണിൽ വേദന, ശബ്ദഭംഗം, വലതുഭാഗത്ത് സമ്മർദ്ദം എന്നിവ അനുഭവപ്പെടുന്നു. ചുമയുടെ ശബ്ദം വളഞ്ഞതും തകർന്ന താമ്രത്തിന്റെ ശബ്ദംപോലെയും ആകുന്നു; ഹൃദയത്തിൽ, വലതുഭാഗത്ത്, തലയിൽ വേദനയും, മനസ്സു ഭ്രമിക്കുകയും, ശബ്ദം നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഉണക്കച്ചുമയും ശക്തമായ വേദനയും കഠിനമായ ശബ്ദവുമാണ്; രോമാഞ്ചം അനുഭവപ്പെടുകയും ഉണക്കംകൂടിയ കഫം ബുദ്ധിമുട്ടോടെ പുറന്തള്ളപ്പെടുകയും തുടർന്ന് കുറയുകയും ചെയ്യുന്നു. പിത്തത്തിൽ നിന്നു കണ്ണ് മഞ്ഞയാകുന്നു, വായിൽ കയ്പ്, ജ്വരം, തലകറക്കം, പിത്തരക്തവമനം, ദാഹം, ശബ്ദഭംഗം, പുകപോലുള്ള അനുഭവം, മദ്യം പോലുള്ള ഭ്രമം എന്നിവയുണ്ടാകും. ദീർഘകാല ചുമയിൽ, ദൃശ്യങ്ങൾ പ്രകാശം പോലെ തോന്നും; കഫത്തിൽ തലയിൽ ചെറിയ വേദന, ഹൃദയത്തിൽ ഭാരം, മന്ദത, കഴുത്തിൽ പാളി, രുചികേട്, മൂക്കിൽ പിന്മൊഴി, ഛർദ്ദി, കഫം കട്ടിയും എണ്ണയുമുള്ളതും കൂടുകയും ചെയ്യും. ശാരീരികമായി അതിരാവും പോരായ്മകളും ചെയ്യുമ്പോൾ വായു ദോഷം പിതം ചേർന്ന് ശക്തിയാകും. അപ്പോൾ, ചുമയിൽ കഫം, രക്തം, മഞ്ഞയും കറുപ്പും ഉണക്കവും കട്ടിയുമുള്ളതും അധികവുമുള്ളതും കാണാം. കഴുത്തിൽ നിന്ന് വേദനയോടെ തുപ്പുകയും, നെഞ്ച് കീറുന്ന പോലെ അനുഭവപ്പെടുകയും, സൂചി കുത്തിയതുപോലോ വാളുകൊണ്ട് തട്ടി എന്നപോലോ വേദന അനുഭവപ്പെടുകയും ചെയ്യും. സ്പർശം വേദനകരവും, കുത്തുന്ന വേദനയും, കീറുന്ന പോലെ വേദനയും, സന്ധികൾ പൊട്ടുന്നതും, ജ്വരം, ശ്വാസം മുട്ടൽ, ദാഹം, ശബ്ദഭംഗം, വിറയൽ എന്നിവയുണ്ടാകും. കുറുക്കി ചുമക്കുന്ന ശബ്ദം, വലതുഭാഗത്ത് വേദന, കഫം തുടങ്ങിയവ കാരണം ഛർദ്ദി, ബലഹീനത, വർണ്ണക്ഷയം, അഗ്നിമാന്ദ്യം എന്നിവയുണ്ടാകും. ക്ഷയരോഗികളിൽ മൂത്രത്തിൽ രക്തം, ശ്വാസം മുട്ടൽ, പിന്നെയും അരയിലും വലക്കിലും വലിവ്, ഇവയാണ് പ്രധാന ലക്ഷണങ്ങൾ. ക്ഷയത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ ചുമയും കഫവും ഉണ്ടാകും; പുറന്തള്ളുന്ന കഫം പുഴു പാളി പോലെയും മഞ്ഞയും ചുവപ്പും കലർന്നതുമാണ്. ഉറങ്ങുമ്പോൾ തല്ലിയതുപോലും ഹൃദയം കത്തുന്നപോലും അനുഭവപ്പെടും; അപ്രതീക്ഷിതമായി ചൂടോ തണുപ്പോ ആഗ്രഹം, അതികം ഭക്ഷണം, ബലഹീനത എന്നിവയുണ്ടാകും. മുഖം തിളങ്ങുകയും വക്രവും തെളിച്ചമുള്ള കണ്ണുകളും കാണപ്പെടുന്നു; അപ്പോൾ എല്ലാ ക്ഷയരോഗലക്ഷണങ്ങളും പ്രകടമാകും. ക്ഷയത്തിൽ നിന്നു വരുന്ന ഈ ചുമ ബലഹീനരുടെ ശരീരം നശിപ്പിക്കും; ശക്തരിൽ ക്ഷയം, ക്ഷതം എന്നിവ പുതിയതായി കാണപ്പെടും. യോഗ്യതയുള്ളവർക്ക് ഇവ രണ്ടും ശമിപ്പിക്കാം; സാദ്ധ്യരോഗങ്ങളുടെ ആരംഭത്തിൽ ഇവയുടെ വികാസം വ്യത്യസ്തമാണ്; കലർന്നതും ദീർഘകാലത്തേയും ചുമ മുതിർന്നവരിൽ കൂടുതലാണ്. ചുമ, ശ്വാസംമുട്ടൽ, ക്ഷയം, ഛർദ്ദി, ശബ്ദഭംഗം തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങൾ അവഗണന മൂലമാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്; അതിനാൽ അവയെ ഉടൻ കീഴടക്കണം. ഇനി ധന്വന്തരി ശ്വാസംമുട്ടലിന്റെ കാരണങ്ങൾ വിശദീകരിക്കുന്നു: ചുമ വർദ്ധിച്ചതിനാലോ, ദോഷങ്ങൾ മുൻകൂട്ടി അശമനമായതിനാലോ ശ്വാസംമുട്ടൽ ഉണ്ടാകും. അജീരണം, അതിസാരം, ഛർദ്ദി, വിഷം, പാണ്ഡു, ജ്വരം, പൊടി, പുക, കാറ്റ്, മർമാവയവ പരിക്ക്, തണുത്ത വെള്ളം എന്നിവയാൽ ഉത്ഭവിക്കും. ഇതിനും അഞ്ചു തരം: ലഘു, അന്ധകാരം, ഭഗ്നം, മഹത്, ഉർദ്ധ്വം. കഫം തടഞ്ഞു വായു ചിതറുകയും ശരീരമാകമാനം വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ശ്വാസം, ജലം, അന്നം എന്നിവയുടെ നാളികകളെ ദോഷം കൊണ്ടു ദൂഷിതമാക്കുന്നു; ചിതറുന്ന വായു നെഞ്ചിൽ വസിച്ച് അജീരിതാന്നത്തിൽ നിന്നു ശ്വാസംമുട്ടൽ ഉണ്ടാക്കുന്നു. ആദ്യ ലക്ഷണങ്ങൾ: ഹൃദയത്തിൽ വേദന, വലതുഭാഗത്ത് വേദന, ശ്വാസം അസാധാരണം, വയർ വീർപ്പ്, കൺപീഡനം; അതികം കഠിനപ്രവർത്തനം, അത്തിരി ഭക്ഷണം എന്നിവയിൽ ഇത് വഷളാകും. ദുഷ്ടമായ വായു സ്വയം പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ദിശ മാറി ചാനലുകളിൽ കയറി കഫം പുറത്താക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. തല, കഴുത്ത്, നെഞ്ച്, വലതുഭാഗം എന്നിവ പിടിച്ചു ചുമ, ശബ്ദം, ഭ്രമം, അഹാരരുചി നഷ്ടം, മൂക്കടച്ച് വേദന എന്നിവ ഉണ്ടാക്കുന്നു. അത്യന്തം വേഗത്തിൽ ശ്വാസംമുട്ടൽ ഉണ്ടാക്കി ജീവൻ പീഡിപ്പിക്കും; അതിന്റെ ശക്തിയിൽ രോഗി ഭ്രമിച്ചു വീഴും, തുപ്പിയശേഷം നേരം നേരം ആശ്വാസം അനുഭവപ്പെടും. കിടക്കുമ്പോൾ ബുദ്ധിമുട്ടും, ഇരിക്കുമ്പോൾ കുറച്ച് ആശ്വാസം; കണ്ണുകൾ വലുതും, നെറ്റിയിൽ വിയർപ്പ്, അത്യന്തം പീഡനം. വായ് ഉണക്കവും, ആവശ്യം ആവശ്യം ശ്വാസം എടുക്കുകയും, ചൂട് ആഗ്രഹിക്കുകയും വിറയലുണ്ടാകുകയും ചെയ്യും. തണുത്ത മേഘം, വെള്ളം, കിഴക്കൻ കാറ്റ്, കഫം എന്നിവയാൽ ഇത് വഷളാകും. ഈ ദീർഘകാല അന്ധകാരം തരം ശക്തനിൽ സാദ്ധ്യമാണ്; ജ്വരം, ഭ്രമം, തണുപ്പ് എന്നിവയുള്ളവനിൽ ആദ്യം ശമിക്കില്ല. ചുമയും ശ്വാസംമുട്ടലും ഉള്ളവരിൽപോലെ, മർമ്മപരിക്കിൽ വേദന, വിയർപ്പ്, ഭ്രമം, വയർ വീർപ്പ്, മൂത്രാശയത്തിൽ കത്തൽ, ഉറക്കമില്ലായ്മ എന്നിവ അനുഭവപ്പെടും. കണ്ണ് താഴോട്ടാണ്, കണ്ണ് ഒളിച്ചിരിക്കുന്നു, വെള്ളപ്പുഞ്ചയിൽ ചുവപ്പ്, വായ് ഉണക്കം, അർത്ഥമില്ലാത്ത പ്രലാപം, വർണ്ണക്ഷയം, ബോധക്ഷയം എന്നിവയും കാണാം. ഈ വിധത്തിൽ, ധന്വന്തരി മഹർഷി രോഗലക്ഷണങ്ങളും അവയുടെ ഗതിയും അർത്ഥവത്തായി വിശദീകരിച്ചു.