ശരത്കാലത്തിൽ, ശരീരത്തിൽ പിത്തം ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്നു, അതിനു പിന്നാലെ കഫം വരുന്നു. ഈ കാലത്തും ഇവയുടെ സ്വഭാവവും പുറന്തിരിയലും കാരണം, പല ഭക്ഷണങ്ങൾ കഴിച്ചാലും അപകടം ഉണ്ടാകില്ല. വസന്തകാലത്ത് കഫം പ്രധാനമാണ്, അതിനു പിന്നാലെ വാതവും പിത്തവും വരാം. ഈ അസ്വസ്ഥത നന്നായി പരിചരിച്ചാൽ, പനി സുലഭമായി സുഖപ്പെടും, അതിൽ വലിയ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകില്ല. എന്നാൽ, പനിയുടെ അസ്വസ്ഥത തിരിച്ചറിയുമ്പോൾ, അതിനെ മുൻകൂട്ടി അശാന്തമായതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. പനിയുടെ ഗുരുതരമായ അസ്വസ്ഥതകൾക്ക് അകാരണമായ ദഹനശക്തി കുറവ്, അമിത മൂത്രം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. അപ്പോഴേക്കും, ആഹാരാഭിലാഷം ഇല്ല, ശരിയായ ദഹനം ഇല്ല, വിശപ്പില്ല, പനിക്ക് പ്രത്യേകമായ രൂപം കാണാം. പനിയുടെ ശക്തി ഉയരുമ്പോൾ, ദാഹം, ഭ്രമം, ശ്വാസം മുട്ടൽ, തലകറക്കം എന്നിവയും ഉണ്ടാകും. മലമൂത്രം വിടേണ്ടതിന്റെ ആവേശവും അതിന്റെ അസ്വസ്ഥതയും പനിയുടെ പാകമാകുന്ന അടയാളങ്ങളാണ്. ഇതിന് മറുപടി ഇല്ലെങ്കിൽ, ഏഴു രാത്രികൾ ഉപവാസം ചെയ്താൽ പനി മാറും. പനി അഞ്ചു തരത്തിൽ വരുന്നു, മലമൂത്രം, കാലം, ശക്തി, ദൗർബല്യം എന്നിവയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ; എന്നാൽ സാധാരണയായി, മൂന്നു ദോഷങ്ങളുടെ അസ്വസ്ഥതയാൽ പനിയെ വിശദീകരിക്കുന്നു. പനി വിവിധ രൂപത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു: തുടർച്ചയായത്, സ്ഥിരമായത്, ഓരോ ദിവസവും, മൂന്നാം ദിവസം, നാലാം ദിവസം എന്നിവ. ഇവ ദോഷങ്ങൾ, മൂത്രം, മല എന്നിവയാൽ കൊണ്ടുവരപ്പെടുന്നു, മലമൂത്രം കാരണം വ്യാപകമായി കാണപ്പെടുന്നു. പനി ശരീരത്തെ മുഴുവൻ ചൂടാക്കുന്നു, തുടക്കം മുതൽ സമമായി ഉയരുന്നു; ശക്തവും ഭാരമുള്ളതും, ജീവരസത്തിൽ വ്യത്യാസമില്ലാതെ താമസിക്കുന്നു. പനി സ്ഥിരമായതും, പ്രതിരോധം ഇല്ലാത്തതും, അതീവ ദു:ഖകരമായതും ആണ്; പനി അല്ലെങ്കിൽ ചൂട്, അല്ലെങ്കിൽ ദോഷങ്ങളുടെ അസ്വസ്ഥത, ശരീരത്തെ വേഗത്തിൽ നശിപ്പിക്കും. ജീവരസവും മറ്റും ശുദ്ധമായതോ അശുദ്ധമായതോ ആയാലും, വാതം, പിത്തം, കഫം പനി ഏഴു, ആറു, അല്ലെങ്കിൽ പന്ത്രണ്ടു ദിവസങ്ങളിൽ വരുത്തുന്നു. പനിയുടെ പരിഷ്കാരത്തിനും നാശത്തിനും അതിന്റെ അതിരുകൾ പാലിക്കപ്പെടുന്നു; അഗ്നിവേശന്റെ അഭിപ്രായം ഇതാണ്, ഹരിതന്റെ പാരമ്പര്യവും. ഏഴാം ദിവസം, ഇരട്ടിയാക്കിയത്, ഒമ്പതാം, പതിനൊന്നാം ദിവസവും; ഈ അതിരുകളാണ് മൂന്നു ദോഷങ്ങൾക്കു പരിഷ്കാരത്തിനും നാശത്തിനും. ശുദ്ധതയോ അശുദ്ധതയോ കാരണം, പനി ദീർഘകാലം തുടരാം, പ്രത്യേകിച്ച് ക്ഷയിച്ചവരും രോഗബാധിതരായവരും, തെറ്റായ ഭക്ഷണ ശീലങ്ങളുള്ളവരും. ചെറിയ ദോഷം പോലും, അശുദ്ധതയോ മറ്റേതെങ്കിലും കാരണം ശക്തി നേടുമ്പോൾ, അതിക്രമിക്കുകയും അനിയമിതവും അസ്ഥിരവുമാണ്, കാരണം അതിൽ വർദ്ധനയും കുറവുമുണ്ട്. അസുഖം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, പനി അനിയമിതമായ വർദ്ധനയും കുറവും കാണിക്കുന്നു; ദോഷം അതിൽ പ്രവർത്തിച്ച്, അതിന്റെ സമയത്ത് ശക്തമായി പനി വരുത്തുന്നു. പനി വീണ്ടും അവസാനിക്കുന്നു, പ്രതിരോധത്തിന്റെ ശക്തി അല്ലെങ്കിൽ ദൗർബല്യത്തെ ആശ്രയിച്ച്; ദോഷം കുറയുമ്പോൾ, സൂക്ഷ്മമായ പനി ജീവരസത്തിലേയ്ക്ക് ലയിക്കുന്നു. ഈ ലയനത്തിന്റെ ഫലമായി, ക്ഷയം, വർണ്ണക്കുറവ്, മന്ദത, തുടങ്ങിയ അവസ്ഥകൾ വരുന്നു; ദ്രവങ്ങൾ കൊണ്ടുപോകുന്ന ചാനലുകളുടെ വായുകൾ മാറിയതിന്റെ അടുത്ത്. ദോഷം ശരീരമാകമാനം വേഗത്തിൽ വ്യാപിക്കില്ല; സദാചാരമുള്ളവർക്ക് ഇങ്ങനെ തന്നെയാണ്, എങ്കിൽ എതിർവശം സംഭവിക്കും. അനിയമിതമായ, അനിയമിതമായി ആരംഭിക്കുന്ന, രാത്രിയുടെ സമയത്തും ചേർന്നുള്ള പനി; ദോഷം രക്തത്തിൽ താമസിച്ച്, സാധാരണയായി തുടർച്ചയായ പനി വരുത്തുന്നു. പകൽ-രാത്രി സംഗമത്തിൽ, ഒരു പ്രാവശ്യം വരുന്നു, മറ്റൊരു ദിവസം അതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കുന്നു; അതിൽ, മാംസചാനൽ, മെദചാനൽ, മൂന്നാമതായി കാണാം. പനി തലയിൽ വാതം, പിത്തം കൊണ്ടാണ് വരുന്നത്; ത്രിക പ്രദേശത്ത് കഫം, പിത്തം കൊണ്ടും; പിന്ഭാഗത്ത് വാതം, കഫം കൊണ്ടും, ഒരു ദിവസത്തിന് ശേഷം വരുന്നു. നാലാമത്തെ തരം, അശുദ്ധികൾ, മെദ, മജ്ജ, അസ്ഥി എന്നിവയിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു; മറ്റൊരു പനി മജ്ജയും അസ്ഥിയിലുമാണ് മാത്രം, അതിന്റെ ഫലങ്ങൾ കാണിക്കുന്നു. കഫം രണ്ട് തരത്തിൽ, കാൽവയിലാണെങ്കിൽ, ആദ്യം തലയിൽ വാതം കൊണ്ടാണ്; അസ്ഥിയും മജ്ജയിലേയ്ക്ക് എത്തുമ്പോൾ, നാലാമത്തെ തരത്തിന്റെ വിപരീതമാണ്. മൂന്ന് തരത്തിൽ, പനി മൂന്ന് ദിവസം വരുന്നു, എന്നാൽ ഒരു ദിവസം വിട്ടു പോകുന്നു; ദോഷങ്ങളുടെ ശക്തിയും, മറ്റ് പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഉത്ഭവവും കാരണം. പനികൾക്ക് മാറ്റം ഇല്ലെങ്കിൽ, ഏഴു രാത്രികൾ ഉപവാസം ചെയ്യുന്നു; പനി മനസ്സിനെ അതുപോലെ ബാധിക്കുന്നു, പ്രവർത്തനങ്ങളെയും, ആ സമയത്തും അല്ലാതെയും. പനിയുടെ സ്വഭാവം ദേഹത്തിലെ തന്തുക്കളിൽ ദീർഘമായി നിലനിൽക്കുമ്പോൾ, ദോഷങ്ങളുടെ സമമായ വർദ്ധനവുമാണ് നാലാമത്തെ തരം, അതിനെ ചികിത്സിക്കാൻ വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. സൂക്ഷ്മതയുടെ കാരണം, സൂക്ഷ്മ പനികളിൽ, ദേഹത്തിൽ ദോഷം രക്തത്തിന്റെ വഴിയിൽ, ദീർഘകാലം, അല്പം, പതിയെ. അത് ശരീരത്തിലേക്ക് പോകുന്നു, ഒന്നും വിട്ട് പോകുന്നില്ല, ചൂട് എന്നിവ ഉണ്ടാക്കുന്നു; ശ്രമം കൊണ്ട് ക്രമം തടസ്സപ്പെട്ടാൽ, ചൂടുള്ള പനി കാണപ്പെടുന്നു. അസമമായ, ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള ആരംഭം, രാത്രിയുടെ ക്രമം പിന്തുടരുന്നു; ഓരോ ഘട്ടവും പതിയെ, ദൗർബല്യത്തോടും, ആവശ്യത്തിന്. കാലക്രമത്തിൽ, അതിന് അനുയോജ്യമായ രുചിയും ഗുണങ്ങളും ലഭിക്കുന്നു; അസുഖം ഉത്തേജിപ്പിക്കുമ്പോൾ ശക്തമായി ചുടുന്നു, ചിലപ്പോൾ ദീർഘമായ വൈകിയ ശേഷം. ഒരു വിത്ത് മണ്ണിൽ വച്ചു വെള്ളം ചേർത്താൽ, അതിന് മുളയ്ക്കാൻ സമയം കാത്തിരിക്കേണ്ടതില്ല; അതുപോലെ, അസുഖത്തിന്റെ വിത്ത് അങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. വിഷം ശക്തി നേടിയാൽ, അതിന്റെ ശക്തി ശരീരത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുവരുന്നു; അതുപോലെ, അസുഖവും വിഷവും, സമയത്തിന്റെ ശക്തിയിൽ ഉത്തേജിപ്പിക്കപ്പെട്ട് അശാന്തമാകുന്നു. ഇങ്ങനെ, പനികൾ അനിയമിതവും സ്ഥിരവുമാണ്, അസ്വസ്ഥത, ഭാരത്വം, വിഷാദം, അവയവങ്ങൾ തളരൽ, വലിച്ചുകിടൽ എന്നിവ ഉണ്ടാക്കുന്നു. വിശപ്പില്ലായ്മ, വാന്തി, ശ്വാസം മുട്ടൽ എല്ലാ തരത്തിലുള്ള പനികളിലും കാണാം; രക്തം ചുമയുക, ദാഹം, ഉണങ്ങിയതും, ചൂടും, വേദനയും. ചൂട്, ചുവപ്പ്, भ्रमം, ഭ്രമം, അജ്ഞാതം രക്തബാധയുള്ളവരിൽ; ദാഹം, ക്ഷീണം, വർണ്ണം മാറൽ, അകത്തെ ചൂട്, തലകറക്കം, ഇരുണ്ടത്വം. ദുർഗന്ധം, അവയവങ്ങൾ ചലിക്കുക, അസുഖം മാംസത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ മെദയിൽ; ചുരുക്കം, അമിത ദാഹം, വാന്തി, ദുർഗന്ധം, സഹിക്കുവാൻ കഴിയാതിരിക്കുക. ഭ്രമം, ക്ഷീണം, വിശപ്പില്ലായ്മ, അസ്ഥിയിൽ വേദനയും അസ്ഥി പിളർപ്പും; അസുഖം ഉണർത്തൽ, ഉണർവ്, ശ്വാസം മുട്ടൽ, സ്പാസം, ഉരുണ്ടു വേദന. അകത്തെ ചൂട്, പുറത്തു തണുപ്പ്, ശ്വാസം മുട്ടൽ, മജ്ജയിൽ ഹിക്കപ്പ്; കാഴ്ച ഇരുണ്ടത്വം, ജീവസ്ഥാനങ്ങളിൽ വേദന, ലിംഗത്തിൽ കാഠിന്യം. അസുഖം ശുക്ലത്തിൽ എത്തുമ്പോൾ, ശുക്ലബാധിതരിൽ മരണം വരുന്നു; അതിനുശേഷമുള്ള അഞ്ച് പനികൾ പിന്നിൽ നിന്ന് ചികിത്സിക്കാൻ കൂടുതൽ ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. ദേഹത്തോട് ചേർത്ത് പറ്റിച്ചിരിക്കുന്നതുപോലെ, കഫം കൊണ്ടുള്ള ഭാരത്വം; ലഘു പനിയിൽ, ഭ്രമം തണുപ്പും, പൊതിഞ്ഞതും അനുഭവപ്പെടുന്നു.