ഗരുഡപുരാണമ്

ഗോദാവരി, മഹാപുണ്യനദിയായ ഗോദാവരി, അനുഗ്രഹദായിനിയായ പയോഷ്ണി, അതുപോലെ പരമതീർത്ഥമായ ഗോകർണം, മഹിഷ്മതിപുരി എന്നിവയുടെ മഹത്വം ശ്രവ്യമാണ്. കൃതയുഗത്തിൽ പവിത്രതയിലൂടെ മോക്ഷം ലഭിക്കും; അവിടെയടുത്ത് തന്നെ ശാർംഗധരന്‍ നിലകൊള്ളുന്നു. നന്ദിതീർഥം എന്നത് കോടിയധികം തീർത്ഥയാത്രകളുടെ ഫലവും മോക്ഷവും നൽകുന്ന പുണ്യസ്ഥലമാണ്. കൃഷ്ണവേണി, ഭീമരതി, ഗണ്ഡകി, ഇറാവതി എന്നിങ്ങനെയുള്ള വിശുദ്ധനദികൾ എല്ലാം ഇവിടെ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മത്തിൽ ധ്യാനം ചെയ്യുന്നതാണ് ഉത്തമതീർത്ഥം; ആത്മനിയന്ത്രണമാണ് പുണ്യസ്ഥാനം. ജ്ഞാനസരസ്സിൽ, ധ്യാനജലത്തിൽ, രാഗദ്വേഷങ്ങളുടെ മലിനതകൾ നശിക്കുന്നു. 'ഇത് പുണ്യസ്ഥലമാണ്, ഇത് അല്ല' എന്നിങ്ങനെ ഭേദം കാണുന്നവരാണ് ചിലർ. എന്നാൽ സകലവും ബ്രഹ്മമാണെന്ന് അറിഞ്ഞവനു അതിനപ്പുറം വേറൊരു തീർത്ഥമില്ല. എല്ലാ നദികളും, പർവ്വതങ്ങളും, ദേവാദികളാൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന എല്ലാ പുണ്യസ്ഥലങ്ങളും ഒരുപോലെ വിശുദ്ധമാണ്. ഏഴ് ഗോദാവരി ഘട്ടങ്ങൾ അത്തരം പുണ്യസ്ഥലങ്ങളാണ്; കൊണഗിരി എന്നതും പരമതീർഥമാണ്. സഹ്യപർവ്വതത്തിൽ ദേവാദിപതിയായ ഏകവീരനും സുരേശ്വരിയും വസിക്കുന്നു. കനഖല എന്ന പുണ്യസ്ഥാനത്ത് സ്നാനം ചെയ്യുന്നവൻ വീണ്ടും ജന്മമെടുക്കുന്നില്ല. ഇതൊക്കെയെല്ലാം കേട്ടശേഷം ബ്രഹ്മാവു ദക്ഷനും മറ്റുള്ളവരും കൂടെ വ്യാസനോട് പറഞ്ഞു: ഗയയെ ശാശ്വതവും ബ്രഹ്മലോകദായിനിയുമായതായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഇവിടെ അദ്ധ്യായം സമാപിക്കുന്നു; 'സർവതീർത്ഥമാഹാത്മ്യം' എന്ന പേരിൽ പൂർവഖണ്ഡത്തിലെ ആചാരകാണ്ഡത്തിൽ എഴുപത്തിയൊന്നാമത്തെ അദ്ധ്യായം ഇതോടെ അവസാനിക്കുന്നു. ഇനി ഗയയുടെ മഹത്വം ആരംഭിക്കുന്നു. ശ്രേഷ്ഠനായ വ്യാസൻ ഗയയുടെ പരമമാഹാത്മ്യമായ സാരസംഗ്രഹം അവതരിക്കുന്നു. പ്രാചീനകാലത്ത് ഗയാസുരൻ എന്ന മഹാബലശാലിയായ അസുരൻ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവന്റെ കഠിനതപസ്സിൽ വിഷമിച്ച ദേവന്മാർ അവനെ നശിപ്പിക്കാനായി ഹരിയോടു ചേർന്നു. ദേവന്മാർ ഹരിയോട് പറഞ്ഞു: 'അവന്റെ മഹാത്ഭുതമായ ശരീരം നിലംപതിപ്പിക്കണം.' ദേവന്മാർ അവനെ കീകടദേശത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോയി അവിടെ കിടത്തിച്ചു. അതിനാൽ ഗയയിൽ ഗദാധരിയായ വിഷ്ണു മോക്ഷദായകനായി നിലകൊള്ളുന്നു. ജനാർദ്ദനൻ, കാലേശൻ, മഹാപിതാമഹൻ ബ്രഹ്മാവു എന്നിവരും അവിടെ സന്നിഹിതരാണ്. യജ്ഞം, പിതൃകർമ്മം, പിണ്ഡദാനം, സ്നാനം തുടങ്ങിയ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യുന്നവർക്കു ഗയയുടെ മഹത്വം മനസ്സിലാക്കണം; മഹാപിതാമഹൻ അവിടെ യജ്ഞം നടത്തി. അവിടെയൊരു വിശുദ്ധജലം ഒഴുകുന്ന മഹാനദിയെയും, കുളങ്ങളും മറ്റും സൃഷ്ടിച്ചു. ഭഗവാൻ ഗയയുടെ അഞ്ചു ക്രോഷം വിസ്തൃതമായ ഭൂമിഭാഗം ബ്രാഹ്മണന്മാർക്ക് ദാനം ചെയ്തു. എന്നാൽ ബ്രാഹ്മണന്മാർ ശാപം ലഭിച്ചതിനാൽ അവിടെ തന്നെ താമസിച്ചു. അവർക്കായി ഒരു നദിയും, പാറക്കുന്നും, ഒരു ഒഴുക്കുമുണ്ടാകും. ഗയയിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവർക്ക് മഹാപുണ്യലോകങ്ങൾ ലഭിക്കും; ബ്രഹ്മലോകം വരെ പ്രാപിക്കും. ബ്രഹ്മജ്ഞാനം, ഗയയിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുക, ഗോശാലയിൽ മരിക്കുക—ഇവയൊക്കെ മഹാഫലപ്രദമാണ്. എല്ലാ സമുദ്രങ്ങളും, നദികളും, കുളങ്ങളും, കിണറുകളും, തടാകങ്ങളും ഇവിടെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ബ്രാഹ്മണഹത്യ, മദ്യപാനം, കള്ളപ്പണിയൽ, ഗുരുപത്നിയുമായി ബന്ധം—ഇവയൊക്കെ പാപമാണ്. ക്രിയകൾ ഇല്ലാതെ മരിക്കുന്നവരും, പശുക്കളാലോ കള്ളന്മാരാലോ കൊല്ലപ്പെടുന്നവരും ഉൾപ്പെടുന്നു. ഗയയിൽ പിണ്ഡം അർപ്പിച്ചാൽ അതുവഴി ലഭിക്കുന്ന ഫലം അപാരമാണ്. ഈ അദ്ധ്യായം സമാപിക്കുന്നു; 'ഗയാമാഹാത്മ്യം' എന്നതായാണ് പൂർവഖണ്ഡത്തിലെ ആചാരകാണ്ഡത്തിലെ എൺപത്തിരണ്ടാമത്തെ അദ്ധ്യായം അവസാനിക്കുന്നത്. കീകടപ്രദേശത്താണ് ഗയയും രാജഗൃഹവനവും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. മുന്ഡപൃഷ്ഠം കിഴക്കുവശത്തും, പടിഞ്ഞാറ്, തെക്ക്, വടക്ക് എന്നിങ്ങനെ മറ്റു ദിശകളിലും പ്രദേശങ്ങൾ ഉണ്ട്. ഗയാക്ഷേത്രം അഞ്ചു ക്രോഷം വിസ്തൃതമാണ്; ഗയാശിരം ഒരു ക്രോഷം മാത്രം. ജാനാർദ്ദനപർവ്വതത്തിൽ നിന്നും ഉത്തരമാനസകിണറ്റിൽ നിന്നും തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിൽ പിണ്ഡം അർപ്പിച്ചാൽ പിതാക്കന്മാർക്ക് പരമഗതി ലഭിക്കും. ഇങ്ങനെ എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളുടെയും മഹത്വവും, അതിലുമുപരി ഗയയുടെ അപാരപുണ്യവും മഹിമയും ഈ കഥയിൽ പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നു.