ശൗനകാ, മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നതൊന്നും ഏറ്റവും പ്രധാന്യമുള്ളതായിത്തീരില്ല; അതിന്റെ മൂല്യം അതിലെ പ്രത്യേകമായ കയ്യൊപ്പിലാണ്. ഈ സുതാര്യവും പവിത്രവുമായ ക്രിസ്റ്റൽ, പവഴക്കല്ലുകളുടെ വിജ്ഞാനം ലോകത്തിൽ ധനവും ധാന്യവും നൽകുന്നു, വിഷഭയവും രോഗഭയവും നീക്കം ചെയ്യുന്നു. ഇങ്ങനെ 'പവഴയുടെ പരിശോധന' എന്ന അധ്യായം ഗരുഡ മഹാപുരാണത്തിലെ പുര്വഖണ്ഡത്തിലെ ആചാരകാണ്ഡത്തിൽ സമാപിക്കുന്നു. ഇനി ഞാൻ എല്ലാ പുണ്യതീർത്ഥങ്ങളെയും വിശദീകരിക്കാം. അവയിൽ ഗംഗാതീർത്ഥങ്ങൾ ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠമാണ്. ഗംഗാദ്വാരത്തിൽ, പ്രയാഗയിൽ, ഗംഗയും സമുദ്രവും സംഗമിക്കുന്ന സ്ഥലത്തും സേവനം ചെയ്യുകയും പിതൃകർമ്മങ്ങൾ അർപ്പിക്കുകയും ചെയ്താൽ, മനുഷ്യർക്ക് എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നിറവേറും, പാപങ്ങൾ ജയിക്കപ്പെടും. കുരുക്ഷേത്രം പരമതീർത്ഥമാണ്, അവിടെ ദാനാദികൾ വഴി ഭോഗവും മോക്ഷവും ലഭ്യമാണ്. ദ്വാരകാ നഗരം ഭംഗിയുള്ളതും ഭോഗവും മോക്ഷവും നൽകുന്നതുമാണ്. കെദാരം എല്ലാ പാപങ്ങളും നശിപ്പിക്കുന്നു; ശംഭല ഗ്രാമം ഉത്തമമാണ്. ശ്വേതദ്വീപ്, മായാനഗരം, നൈമിഷം, ഉത്തമമായ പുഷ്കരവും, വൈനായകം മഹാതീർത്ഥം, രാമഗിരിയിലെ ഉത്തമാശ്രമം, രാമേശ്വരം ഉയർന്ന തീർത്ഥവും കാർത്തികേയൻ ശ്രേഷ്ഠനും, ഉജ്ജയിനിയിൽ മഹാകാലനും, കുഭ്ജകയിൽ ശ്രീധരഹരിയും, മഹാകേശിയും കാവേരിയും, ചന്ദ്രഭാഗയും വിപാശയുമാണ്. മഥുര, ആഹ്ലാദകരമായ നഗരം, ശോണമഹാനദിയും, സൂര്യൻ, ശിവൻ, ഗണൻ, ദേവി, ഹരിയും വസിക്കുന്ന സ്ഥലങ്ങളും, അവിടെയുള്ള പൂജകളും പിതൃകർമ്മങ്ങളും പിണ്ഡപ്രദാനവും അവിനാശിയാണ്. കോകംമുഖം, വരാഹം, ഭുണ്ടിര എന്ന സ്വാമിതീർത്ഥം, കാമരൂപം മഹാതീർത്ഥം, അവിടെ കാമാഖ്യാദേവി വസിക്കുന്നു. വീരജ, ശ്രീപുരുഷോത്തമക്ഷേത്രം, ഗോദാവരി മഹാനദി, പയോഷ്ണി വരദായിനി, ഗോകർണം ഉത്തമതീർത്ഥം, മഹിഷ്മതിപുണ്യനഗരം, കൃതയുഗത്തിൽ പവിത്രത മോക്ഷം നൽകുന്നു; ശരംഗധര സമീപത്താണ്. നന്ദിതീർത്ഥം കോടീതിർത്ഥഫലവും മോക്ഷവും നൽകുന്നു. കൃഷ്ണവേണി, ഭീമരതി, ഗണ്ഡകി, ഇരാവതി എന്നിവയും ഉണ്ട്. ബ്രഹ്മധ്യാനം പരമതീർത്ഥം, സ്വയംനിയമനം പുണ്യസ്ഥലമാണ്. ജ്ഞാനസരസ്സിൽ ധ്യാനജലത്തിൽ കാമക്രോധാദികൾ നശിക്കുന്നു. "ഇത് പുണ്യസ്ഥലമാണ്, ഇത് അല്ല" എന്നു വ്യത്യാസം കാണുന്നവർക്ക് പരിമിതമാണ്. എന്നാൽ എല്ലാം ബ്രഹ്മമാണെന്ന് അറിഞ്ഞവർക്കു അതിനപ്പുറം പുണ്യസ്ഥലം ഒന്നുമില്ല. എല്ലാ നദികളും, പർവതങ്ങളും, ദേവാദികൾ ആരാധിച്ച എല്ലാ പുണ്യസ്ഥലങ്ങളും, ഏഴു ഗോദാവരീതീർത്ഥങ്ങളും, കോണഗിരി ഉത്തമതീർത്ഥവുമാണ്. സഹ്യപർവതത്തിൽ ദേവാദിപതിയായ ഏകവീരനും സുരേശ്വരിയും വസിക്കുന്നു. കണഖലയിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാകില്ല. ഇത് കേട്ടശേഷം ബ്രഹ്മാവ്, ദക്ഷനും മറ്റ് മഹർഷികളും കൂടെ, വ്യാസനോടു പറഞ്ഞു: "ഗയാ അവിനാശിയാണ്, ബ്രഹ്മലോകം നൽകുന്നവളാണ്." ഇങ്ങനെ 'സർവ്വതീർത്ഥമാഹാത്മ്യം' എന്ന അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു. ഇനി ഗയാമാഹാത്മ്യത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു. മഹാനായ വ്യാസൻ ഗയയുടെ പരമോന്നത മഹത്വം വിശദീകരിച്ചു. പുരാതനകാലത്ത് ഗയാസുരൻ എന്ന അതിസംഹാരശക്തിയുള്ള അസുരൻ ഉണ്ടായിരുന്നു. അവന്റെ കഠിനതപസ്സിൽ വിഷമിച്ച ദേവതകൾ, അവനെ സംഹരിക്കാനായി ഹരിയോടു ശരണം പോയി. ദേവതകൾ ഹരിയോടു പറഞ്ഞു: "ഇവന്റെ ഭീകരമായ ശരീരം താഴെ വീഴണം." അങ്ങനെ അവർ അവനെ കീകടദേശത്തേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു അവിടെ കിടക്കിച്ചു. (ഇതോടെ ഈ ഭാഗം സമാപിക്കുന്നു.